11
Yesu ngê kópuni vyu, nmî Mî ka ngêpê p꞉uu
Mátiyu 6:9-13; 7:7-11
1 Wo ngmê ngê Yesu ghi ngmê até yedoo ngêpê. Dini ghi n꞉ii ngê u ngêpê a kêlî ngê, p꞉uu ndiye pyu ngmê ngê kwo, Nmî Lémi, Njon Baptist ngê p꞉uu ndiye pyu yoo yi nuwo ngêpê ntee kwólu, kwo, yinté nmî nuwo my꞉oo kwéli. * 2 Yesu ngê yepê, Ala ngêpê yidmyina a ng꞉êênî, apii
Munmîkó M꞉aa,
pi knî y꞉oo ntênê dny꞉oo chââchââ ngi.
Nmî y꞉enê kn꞉ââ lîmî k꞉ii a chépi.
3 Wonêwodiyédiyé u ntââ ntini nmo cha a kuwo.
4 Pi knî yi dono kópu ntee nmî kuwó nmî kéé too,
nmî dono kópu yinté ṉguwó myoo kéé té,
mêdaanyi nuw꞉onuw꞉o dé.
Nmî tókótókó ndîî têdê nangê ńuw꞉o nmo.
5 Yesu ngê p꞉uu ndiye pyu knî ye mgongo ngmê kwólu, yepê, Nmyi vy꞉o pini ngmê, mgîdî ńuknîńuknî p꞉uu u mbwó ka wa lê, awo, A mbwó, nté pee a ka ngma a ki. 6 Kwowo, A pyipe ala ngwo ngmêdê t꞉aa, nté a ngópu daa tóó, ló ntini u kwo ngmanî y꞉oo. 7 Yepê, Yi pini ngê u mbwó ka ala kópu wa vyi, awo, Ala dpî dye ghi, nté a ka mêkidimên꞉aa dmyinê. Kwowo, Keńe kînga dp꞉o kuwo, nmî mupwoknî aténgê dpî dpî dmi. Kwowo, Daanê pyidu, myedaanî ngee ngi. Kwowo, W꞉êênî wochi t꞉aa. 8 Yepê, K꞉omo tpile yi pini daawa pyidu, u mbwó ka nté daawa y꞉ee knomomê, ngmênê u mbwó ngê dyaa u kwo wa chedê, mywene u ngwo myedaadî kwo, ye wa pyidu, u mbwó ngê tpileni u yi adî kwo, u kwo wa y꞉oo. * 9 Yepê, Kópuni u l꞉êê dîy꞉o anmyi ngêpê, yi kópu p꞉uu nmyi Mî ka dyaa dmyinê chedêchedê. Yepê, Kópuni u kwo anmyi dmyinê, nmye wa a kê, kópuni anmyi nmy꞉uu, anmyinê pyw꞉ee ngmê, keńeni p꞉uu anmyin꞉aa depedepe, nmye wa kpêmî. * 10 Yepê, Pini n꞉ii ngê u kwo wa dmyinê, yi pini ka wa y꞉oo, pini n꞉ii ngê adî nmy꞉uu, wa a pyw꞉oo, pini n꞉ii adî depedepe, keńe u kwo wa kpêmî. 11 Yepê, Nmyi vy꞉o pini ngmê, tp꞉oo ngê te mbyuu u kwo wa dmyinê, ye mt꞉enge mbyuu u kwo daawa y꞉oo, awêde wa pw꞉onu. 12 Yepê, Myenté, tp꞉oo ngê kpéé w꞉uu u kwo wa dmyinê, pêla ngê mg꞉ee daawa ngî, u kwo daawa y꞉oo, awêde wa kiye. 13 Yepê, K꞉omo tpile dono nmyi mênê a tóó, ngmênê nmyi tp꞉ee dmââdîma ye tpile mb꞉aa vy꞉ee yémî tumo. Yepê, Pi ka vyuwo têdê nmyi Mî ngê a t꞉ee kîgha nmyoo. Yepê, Mbóó p꞉uu wunê tóó, dono u mênê daa tóó. Yepê, N꞉ii ngê u Ghê Dmi u kwo wa dmyinê, daawa dóó, ndêndê ngê u kwo wa a y꞉oo.
Yesu u pyimo Setan u pi u ngwo t꞉ee ngópu
Mátiyu 12:22-30; Mak 3:20-27
14 Wo ngmê ngê Yesu ngê pi ngmê pyi ngê. Yi pini ngê u kmêna ngmêdoo kwo. Yi kmêna ngê yi pini ló dini a dyênê ngê, dnye dêpwo kîgha. Dini ghi n꞉ii ngê kmêna ngê a kuwo ngê, wod꞉oo yi pini modoo danêmbum. Pi knî yi mênê ghê ghipé wo, yi nyepênyepê u kópu ngê mye pyodo. 15 Ngmênê woni knî y꞉oo noko yepê, Setan ntee pini nmye yila, n꞉ii kmêna knî yi kada pini. Noko yepê, Setan u wêdêwêdê mbêmê kmêna yoo yinê a ngm꞉ii kîgha too. 16 Woni knî y꞉oo Yesu dnya a tókótókó, kwo, Mumdoo Chóó Lémi p꞉uu nye dpodo, ye mbwudu nmî ngópu ngmê chépi. 17 Kópuni dnye nuw꞉onuw꞉o dé, yi kópu yilî Yesu ngê yi gha vy꞉o m꞉uu too, mgongo ye u ngwo ngmê kwólu, yepê, Yélini wee ngmidi u kwo a pyede, yoo wa chaa knomomê, numo p꞉uu adnyi l꞉êê knomomê, ye yi chóóchóó yi wee wa dyênê ngmê. Yepê, Myenté, mupwoknî ngmê, numo p꞉uu adnyi l꞉êê knomomê, ye yi chóóchóó yi pi dmi wamye dyênê ngmê. 18 Yepê, Setan u yoo mye yinté. Yepê, Numo p꞉uu adnyi l꞉êê knomomê, ye angênté adnyi ya. Yepê, Dmye kn꞉aadi ngmê, daa Setan u wêdêwêdê mbêmê kmêna n꞉aa ngm꞉ii kîgha too. 19 Yepê, Nmye ngênî póó. Yepê, Nmyi vy꞉o yéli y꞉oo n꞉uu u wêdêwêdê mbêmê kmêna a ngm꞉ii kîgha tumo? Yepê, Ala kópu nmye tpapê ngmê, N꞉ii ngê kmêna a ngm꞉ii kîgha too, yi pini ngê yi kada pini Setan u wêdêwêdê mbêmê a ngm꞉ii kîgha too. Yepê, Nmyi vy꞉o yéli y꞉oo yi kópu nmye wa wópu ngmê, nmyewo, K꞉omodanê kópu yila. Nmyewo, Chóó Lémi u wêdêwêdê mbêmê kmêna nmo ngm꞉ii kîgha too. 20 Yepê, Chóó Lémi u wêdêwêdê mbêmê kmêna ntênê n꞉aa ngm꞉ii kîgha too. Yepê, Yi kópu u l꞉êê dîy꞉o ala kópu nmyi lama choo ya, Chóó Lémi ngê u yoo daa kêmakêma chóó adî y꞉enê. Yepê, U yoo kuwa kîngî kaa nmyo.
21 Yesu ngê mgongo ye m꞉uu kwólu, yepê, Tpileni l꞉âmo dy꞉ââ ngê dpî t꞉âmo té, u ngomo k꞉oo dpî km꞉êê té, doo u ntââ u ngomo k꞉oo daanyi kee, mêdaanyimo ngî té, awêde u kaa taa ngê wa vya ngi. 22 Yepê, Ngmênê n꞉ii u wêdêwêdê ndîî, yi pini u ntââ, yi l꞉âmo dy꞉ââ dpî mgîmî, u kaa taa dpo ngî té, u ngomo k꞉oo dpî kee, tpileni mwiyé a t꞉âmo too, tpile chóó knî ye yi tpile moo y꞉ee té. Yepê, Setan l꞉âmo dy꞉ââ ntee pini, u wêdêwêdê ndîî. Yepê, Ala yéli yinê mgîmî ngê, n꞉ii knî y꞉e yi kmêna a wee. Yepê, Chóó Lémi u Ghê Dmi a mênê a tóó, u wêdêwêdê mbêmê Setan kóó yu dî kudu té, yélini y꞉e yi kmêna a wee, dpî pyi té, yi kmêna n꞉aa ngm꞉ii kîgha too. *
23 Yepê, N꞉ii daa a pee pini, a p꞉uu a d꞉uu yédi. Yepê, A p꞉uu ndiye pyu knî yi k꞉ii nmo vyuwó té. Yepê, N꞉ii ngê daa ngêêpî nmo, te nmo dpî ngm꞉ii kalê té. *
Pi ka u kmêna u ngwo modo diyé
Mátiyu 12:43-45
24 Yesu ngê yepê, Dini ghi n꞉ii ngê nmyi vy꞉o yéli y꞉oo pi ka u kmêna dpî ngm꞉ii kalê ngmê, yepê, yi kmêna wee dono u kwo wumê paambwi yédi, u yââyââ têdê ka wumê vyuwo yédi, dpo, Y꞉i n꞉uu yââ. Yepê, U yââyââ têdê d꞉uuwodê pyw꞉ee knomomê, ye u nuw꞉o k꞉oo dpo, Kwéli nê ndê wo, y꞉i mînê diyédiyé. 25 Yepê, Dini ghi n꞉ii ngê dpo diyé, dpo, Ngomoni k꞉oo nê pwii wo, kamî ngê aténgê maa pyódu, tpile dono k꞉oo daa tóó, u y꞉enê pyu daa tóó. 26 Yepê, Wod꞉oo dpî lê, u pyipe mê pyudu dpî nya, n꞉ii knî yi l꞉êê ghi dmi d꞉ud꞉umbiy꞉e dono. Yepê, Yi kmêna wááli knî yi ngomo k꞉oo a kwo nyédi. Yepê, Yi pini u ya d꞉ud꞉umbiy꞉e dono ngê dpî pyódu, wunê ntee dpîmo a ya, mêdaa yinté. *
Pyââ ngmê ngê Yesu ka kópuni vyu, u pye p꞉uu
27 Dini ghi n꞉ii ngê Yesu pi knî ye doo danêmbum, yi yéli yi vy꞉o pyââ ngmê Yesu ka dpodombiy꞉e a mbwolo, kwo, Pyópuni ngê tpyé nyoo, u ngmo ngê myedê mbono nyoo, u gha mb꞉aamb꞉aa ngê choo ya. 28 Ngmênê Yesu ngê kwo, N꞉ii knî y꞉oo Chóó Lémi u kópu dyuu adnyi nyêmî dé, amyidnyi chââchââ dé, vyîlo yi yéli Chóó Lémi ngê wa ngee té, yi gha dmi d꞉ud꞉umbiy꞉e mb꞉aamb꞉aa ngê u ngwo wa pyaa dmi.
Yesu Njóna p꞉uu u ngwo ye doo danêmbum
Mátiyu 12:38-42
29 Dini ghi n꞉ii ngê pi yilî Yesu ka lee dniye, yepê, Lukwe dîy꞉o dnyinté a ka nmyinê kêlîmî té. Yepê, Nmyo yoo dono. Yepê, Lukwe dîy꞉o a ka dmye vyi ngmê, Mumdoo Chóó Lémi p꞉uu nye dpodo, ye mbwudu nmî ngópu ngmê chépi. Yepê, Yinté kópu nmyi ngópu daangmanî d꞉uu, ngmênê dîyo kópu ndîî mu ngmidi wanmyi m꞉uu ngmê. Yepê, Kópuni Njóna ngê a pyodo, yinté kópu dîyo a nga ngmêwa pyódu. 30 Yepê, Ninipe tpémi y꞉oo ntee a w꞉ee ngópu, apê, Yâpwo Ndêndê ngê kî Njóna nmo yinê a dy꞉ââ ngê, yepê, yélini ala ngwo a pyede, ala kópu yinté myepêdê w꞉ee y꞉e, awo, Wu Chóó Lémi ngê u Pi Ndêndê nmo yinê a dy꞉ââ ngê. * 31-32 Yepê, Kuwókuwó wéni ngê, dini ghi n꞉ii ngê pi yintómu wa a pii dmi, Ninipe tpémi y꞉oo wa m꞉uu nmyo, nmyi pi dmi wa dyênê ngmê, wamye ndyîko nmyo, mu kópu u dîy꞉o dini ghi n꞉ii ngê Njóna u kópu dyuu ny꞉ee tumo, yi dono kópu yintómu yi kuwó kéé tumo. Yepê, K꞉omo tpile Njóna dyámê mbêmê pi, ngmênê Ninipe tpémi y꞉oo u dnye ny꞉ee ngópu. Yepê, Nê Njóna u pwo pini, lukwe dîy꞉o a dnye dp꞉ee nyêmî ngmê. Yepê, Myenté, yepê, kuwókuwó wéni ngê Sipa tpémi yi kwin ngê wamye ndyîko nmyo, mu kópu u dîy꞉o kuughê a ndê wo, Solomon u gha kópu dyuu doon꞉aa ng꞉aang꞉aa dé. Yepê, K꞉omo tpile Solomon dyámê mbêmê pi, ngmênê Sipa tpémi yi kwin ngê châpu ngê. Yepê, Nê Solomon u pwo pini. Yepê, Lukwe dîy꞉o dp꞉ee chââchââ nê.
Lam ndêndê u danêmbum
Mátiyu 5:15; 6:22-23
33 Yesu ngê mgongo ye m꞉uu kwólu, yepê, Dini ghi n꞉ii ngê mgîdî dpo ghay, n꞉ii ngê lam dpo vyuwó, doo u ntââ tpile u pwo k꞉ame daawa kââ, myedaawa a mgiye, mu kópu u dîy꞉o lukwe ngê mgîdî wa chaa. Yepê, Yi pini ngê lam dpo y꞉oo, ya nkwodo dpî kââ. Yepê, Yélini u kwo dpî lee dmi, tpile yilî u ngwo dpî m꞉uu ngmê. 34 Yepê, Nmyi ngwolo dmi lam ntee tpile dé. Yepê, N꞉ii ngê u ngwolo dê dê kuwo dê, doo mya noo, yi pini ngê u lam da mgiye, u kópu yilî yintómu mgîdîmgîdî dé. Yepê, N꞉ii ngê u ngwolo dê dê pywálî dê, dê mya nê, yi pini u lam ya nkwodo a kwo, u kópu yilî yintómu lam wo a pyede. 35 Yepê, Nmyi ngwolo dmi pywálî tóó, nmyi lam kîdmyinêngê mgiye t꞉oo. 36 Yepê, N꞉ii ngê u lam d꞉uuwodê mgiye, u kópu mgîdî vy꞉o d꞉uungmêdpî ngmo, mu dini ghi ngê yi pini ngê Chóó Lémi u lam wo kópu yilî yintómu wa m꞉uu té.
Yesu ngê Pádisi yoo dêêpî pyu yoo yi pi dmi u ngwo a ghîpî ngê
Mátiyu 23:1-36; Mak 12:38-40
37 Dini ghi n꞉ii ngê Yesu ngê pi knî ye danêmbum a kêlî ngê, Pádisi ngmê ngê u ngomo k꞉oo kmaapî têdê ńuwo. 38 Yesu ngê kóó dê mwiyé daa ghêê doo, kmaapî têdê u ngwo yaa wo. Pádisi ngê dini ghi n꞉ii ngê módu, ghê u mênê ghipé wo, apê, Kî pini ngê lukwe dîy꞉o nmî dêêpî kópu doo châpu ngê, kmaapî têdê módó dê yââ, kóó dê doo ghêê doo. * 39 Ngmênê nmî Lémi ngê kwo, Nmyo Pádisi yoo nmyi d꞉ââ pîléti yi kpadama yinmye ghêêghêê tumo, lukwe dîy꞉o yi kó dp꞉ee ghêêghêê t꞉oo. Yepê, Nmyi too pee yinmye ghêêghêê tumo, ngmênê nmyi gha dmi tupwótupwó dé. Yepê, Nmyo ndapî u mb꞉aami yoo, nmyi gha dmi dono dé. 40 Yepê, Nuw꞉o nmyi mênê daa tóó. Yepê, N꞉ii ngê nmyi too pee l꞉âmo too, nmyi gha dmi yinê mye l꞉âmo too. Yepê, Lukwe dîy꞉o too pee u kópu dé nmyinê nmye ndîî kópu dé, gha u kópu dé nmyinê nmye têdê kópu dé. 41 Yepê, Nmyi kêê yedê tpileni a pyede, ngópuch꞉anê knî ye dmyinê yémî dé, yed꞉oo nmyi gha k꞉oo tupwó mêdaadî ya, nmyi too pee p꞉uu tupwó myedaadî ya.
42 Yepê, Mósisi ngê nmî kn꞉ââ knî ye ala kópu a vyu, yepê, Ntini n꞉ii pi ngê yâpwo têdê dpo ńuw꞉o, dyuu y꞉a dpo pyidu ngê, yononi dyuu Chóó Lémi u dpodo pyu knî ye dpî y꞉ee ngê. Yepê, Yi kópu dnyinté dp꞉ee chââchââ ngmê. Yepê, K꞉omo tpile nkêpe w꞉uu y꞉a, ó kpono w꞉uu y꞉a nmyinê pyw꞉êmî ngópu, ngmênê myenmyinê kpââ ngópu, Chóó Lémi u dpodo pyu knî ye yononi ntênê nmye yémî ngópu. Yepê, Yi kópu ndîî kópu ngê nmyi pyódu ngópu. Yepê, Kópuni Chóó Lémi ka ndîî kópu, lukwe dîy꞉o têdê kópu ngê nmyi pyódu ngópu. Yepê, Lukwe dîy꞉o pi knî ye dp꞉ee vyuwo nyédi, ngópuch꞉anê knî ye myedp꞉ee vyuwo nyédi, lukwe dîy꞉o nmyi nódo Chóó Lémi u nuu ghi daa tóó. Yepê, Dmyinê nkîngê. Yepê, Têdê kópu ndîî kópu ngê nmyi pyódu tumo, ndîî kópu têdê kópu ngê nmyi pyódu tumo. Yepê, Têdê kópu dmyinê d꞉uud꞉uu dé, kópuni Chóó Lémi ka ndîî kópu dé, myedmyinê d꞉uud꞉uu dé.
43 Yepê, Pádisi yoo, dmyinê nkîngê. Yepê, Ngêpê ngomo k꞉oo nmyi chóó kada nmyimo yââyââ nyédi, u yi nmye a kwo yédi, Pi knî y꞉oo naa têdê mb꞉aamb꞉aa ngê dny꞉oo chââchââ nmo. 44 Yepê, Dmyinê nkîngê. Yepê, Kwodombê mbwee maa p꞉uu ngma ya yédi, n꞉ii u lama daa ya yédi, kpî knî yi pwo a m꞉ii yédi. Yepê, Yi kpî ntee dé, nmyo yinté yéli, pi knî yi lama daa ya yédi, tupwó ndîî nmyi gha vy꞉o a tóó.
45 Dêêpî pyu ngmê ngê Yesu ka kwo, Ye kópu kîchi vyi té, nmî pi dmi myeche ghîpî. 46 Yesu ngê kwo, Dêêpî pyu yoo, myedmyinê nkîngê. Yepê, Mósisi ngê yoo u ntââ dêêpî kópu dyuu yi d꞉êê ngê, ngmênê nmyi chóó yilî ngê nmyi pyódu ngópu, pi knî ye dpodo ndîî ngê nmyi pyódu tumo, yi dpodo têdê d꞉ud꞉umbiy꞉e dp꞉ee ngêêpî tumo. 47 Yepê, Dmyinê nkîngê. Yepê, Nmyi kn꞉ââ knî y꞉oo Chóó Lémi u komo kapî pyu yoo wunê kwéli a kmênê tumo, ngomo mb꞉aa yi pwo nmyi wó tumo, yi mti ngê a pyede. Yepê, Ngmênê nmyi chóó nmyi kn꞉ââ knî y꞉oo y꞉oo a vya tumo. 48 Yepê, Nmyi kn꞉ââ knî y꞉oo Chóó Lémi u komo kapî pyu yoo mwâ a vya tumo, nmyinê nmye gha kópu yi d꞉uu ngópu, mu kópu u dîy꞉o y꞉oo a vya tumo, yi pwopwo u mti dmi u nkwo nmyi t꞉ee tumo. 49 Yepê, Yi kópu u l꞉êê dîy꞉o Chóó Lémi ngê ala gha kópu a vyu, apê, Ala yéli ye a komo kapî pyu yoo a dyépi yoo wanê dy꞉ââ té, ngmênê ala yéli y꞉oo wa mb꞉ii t꞉oo, woni wa kpaka t꞉oo, woni amye vya t꞉oo. 50-51 Yepê, Dye ghi yintómu nmyi kn꞉ââ knî y꞉oo Chóó Lémi u komo kapî pyu yoo dnya a vyee dé, kn꞉ââ Chóó Lémi ngê dyámê pê mwâ a l꞉âmo ngê, Kéén ngê Epel mwâ a vyâ, nkoo nmo, a vyee u yi nmye mye kwo. Yepê, Nmyi kn꞉ââ knî y꞉oo Chóó Lémi u komo kapî pyu yoo dnyinté a mya tumo, Chóó Lémi ngê dnyinté u nkwo kpada too. Yepê, Kêlî ghê, king Njehu u dye ghi ngê, dini ghi n꞉ii ngê Sekîdaiya Chóó Lémi u ngomo chedê vya ngópu, Chóó Lémi ngê dnyinté a kpada too, Sidiya tpémi dy꞉ââ too, Njedusalem tpémi yi ndapî mî t꞉âmo tumo, yi tpile yilî mye t꞉âmo tumo, ngmênê yi p꞉aa dêpê pw꞉oo ngópu. Yepê, Ala ngwo Chóó Lémi ngê u komo kapî pyu ndêndê nmye da dy꞉ââ, dmy꞉oo mya ngópu. Yepê, Wanmyi vya knomomê, ye Chóó Lémi ngê dnyinté u nkwo daawa kpada nmyo, nmyi p꞉aa d꞉ud꞉umbiy꞉e wa a pw꞉ono. Yepê, Nmyi kn꞉ââ yoo yi yikî dmi nmyi pwo wa ghay. *
52 Yepê, Dêêpî pyu yoo, dmyinê nkîngê. Yepê, N꞉ii u lama puku kpââ a tóó, yi pini ngê u ntââ Chóó Lémi puku yedê wa a pyw꞉oo. Yepê, Yi puku dmi ngomo ntee tpile, u kii nmyi ngópu a tóó, ngmênê pi knî ye yi ngomo dp꞉ee kpêmîkpêmî ngmê. Yepê, Nmyi chóó yi ngomo k꞉oo dp꞉ee koko nyédi, n꞉ii ngê u yi a kwo, dpo, Yi ngomo u mênê nî kee, u maa u kwo nmye nkokonkoko ngópu.
53 Pádisi yoo, dêêpî pyu yoo yi k꞉ii, Yesu ka d꞉ud꞉umbiy꞉e nod꞉e dniye, Yesu ngê yi p꞉aani pee u ngwo a kuwo ngê. U kuwó dini ghi ngê dpodombiy꞉e dnya a tókótókó, kópu yilî yi p꞉uu u kwo dnye póó. 54 U yi y꞉e doo kwo, Yesu nmî dóó, kn꞉aadi te kópu ngmê vyi ngê, u ngwo p꞉oo ndyîko.
* 11:1 Luukî 5:33 * 11:8 Luukî 18:5 * 11:9 Njon 14:13-16 * 11:22 Tpyuu 20:2 * 11:23 Luukî 9:50 * 11:26 Njon 5:14 * 11:30 Njóna 3:4-10; 1 Kings 10:1-10 * 11:38 Mát 15:2 * 11:50-51 Gen 4:8; 2 Chr 24:20-21