26
Jesus nt’ar liyben
(Mark 14:1–2; Luke 22:1–2; John 11:45–53)
1 Fa’ani mu’ Jesus i machibnag urngin e pin’ey, me ga’ar ngak pi gachalpen, 2 “Gimed manang faram ni ka l’agruw e rran me taw ko madnom ni Paluk’af, ma en ni Fak e Girdi’ e bay ni pi’ ngan richibiy ko kuruth.”
3 Ma aram me mu’ulung e pi tolang ko prist nge pi’in yad ba ilal rok piyu Israel ngalan e naun rok Kaifas, ni ir fare Prist ni Th’abi Ga’, 4 miyad puruy’nag rogon ni ngan kol Jesus ni dabi nang be’ ngan li’ ngem’. 5 Me lungurad, “Thingar dab da rin’ed ko ngiyal’ ni yibe madnom riy, ya ra yib e girdi’ ngodad ncham.”
Jesus nliyef u Bethany
(Mark 14:3–9; John 12:1–8)
6 Ma nap’an ni bay Jesus u lan yu Bethany u tafen Simon ni be’ nib daraw, 7 me yib be’ ni bpin nike fek ba melor nni ngongliy ko malang ni alabaster nib sug ko florida nib tolang puluwon, me pu’og nga daken lolugen Jesus ni ka be abich Jesus. 8 Me guy pi gachalpen Jesus e n’en ke rin’ fare pin miyad damumuw. Miyad fith ni lungurad, “Mangfan ni kan adbey e re florida nem ni urngin? 9 Fa’an mang e n’en ma kan pi’ e re florida nem ni chuway’ nib tolang puluwon mi ni fek e salpiy riy ngan wereg u pa’ e pi’in gafgow!” 10 Me nang Jesus e n’en ni yad be yog me ga’ar ngorad, “Mangfan ni gimed be kirebnag laniyan’ e re pin ney? Ya ren’ey nike rin’ ngog e ban’en nrib fel’. 11 Ya gubin ngiyal’ ma bay e pi’in gafgow romed, machane gag e gathi gubin ngiyal’ ni bay ug par romed. 12 Ya n’en nike rin’ e ke pu’og e re florida ney nga dakenag ni aram e ke ngongliy rogon e dowef rog ni ngan k’eyag. 13 Ere mu ted fanmediyan ko re bugithin ni ba’aray! Demturug e gin’en ni yira machibnag e re thin rok Got ney riy u gubin yang u roy u fayleng, ma yira weliy murung’agen e tin nike rin’ e re pin ney, ni fan e nge puguran e re pin ney ngan’uy.”
Judas ni ta’reban’ ngak e pi tolang ko prist ni nge yagnag Jesus
(Mark 14:10–11; Luke 22:3–6)
14 Ma bagayad fa ragag nge l’agruw i gachalpen Jesus — ni fa’anem ni Judas Iskariot fithingan — e yan ngak e pi tolang ko prist 15 me ga’ar, “Fa’anra gu yagnag Jesus ngomed ma mang e gimed ra pi’ ngog?” Ma aram miyad theeg guyey e salpiy ni wasey nib silber ngar pi’ed ngak. 16 Ma ka aram e ngiyal’ ni guy Judas rogon e ngiyal’ nra bung rogon ni nge yagnag Jesus.
Jesus ni kay e ggan ko paluk’af ni yad pi gachalpen
(Mark 14:12–21; Luke 22:7–14, 21–23; John 13:21–30)
17 Fa’ani taw ko chirofen ni som’on ko madnom ni ngan kay e flowa nda ntay e is ngay me yib pi gachalpen Jesus miyad fith ngak ni lungurad, “U uw e ga ba’adag ni nggu ngongliyed rogon e ggan riy ni ngam koy ko blayal’ ni ggan ko Paluk’af?” 18 Me ga’ar ngorad, “Mmarod ngak be’ nib mo’on ni bay u lan e binaw nge lungumed ngak, ‘Ke ga’ar fare Tamchib, Ke taw ko awa rog; ma pi gachalpeg nge gag e nggu madnom niged e madnom ni Paluk’af u tabinaw rom.’ ” 19 Me rin’ pi gachalpen e tin keyog Jesus ngorad, mranod ra ngongliyed rogon e ggan ni blayal’ ko Paluk’af.
20 Ma nap’an ni aw e lumor me par Jesus nge fa ragag nge l’agruw i gachalpen nga tebel ni ngar abichgad. 21 Ma nap’an ni yad be abich me ga’ar Jesus ngorad, “Nggog ngomed, ni bay bigimed ni bayi yag nigeg.” 22 Me ri taganan’ fa pi’in gachalpen miyad tabab i fith ni tata’a bagayad ni be lungurad, “Somol, gathi gag e ga be yogneg fa?” 23 Me fulweg Jesus ni ga’ar, “En ni kug lthegew e flowa romow ngalan e plet nta’reb rogon e bayi yag nigeg. 24 Ya en ni Fak e Girdi’ e bay yim’ ni bod rogon nike yog e babyor nib thothup murung’agen, machane kari gafgow e re mo’on nem ni ir e bay yagnag e en ni Fak e Girdi’! Ya fa’an manga da ni gargelnag ma kabfel’!” 25 Me fith Judas ni ir e yagnag Jesus ni ga’ar, “Tamchib, gathi gag e ga be yogneg fa?”
Me fulweg Jesus ni ga’ar, “I gur e kamog.”
Abich rok Somol ko blayal’
(Mark 14:22–26; Luke 22:14–20; 1 Korinth 11:23–25)
26 Ma nap’an ni yad be abich, me fek Jesus e flowa, me pining e magaer riy ngak Got, me t’et’ar, me pi’ ngak pi gachalpen me ga’ar, “Mfeked ngam ked; ya ireray dowag.”
27 Me fek fare kap, me pining e magaer riy ngak Got, nge mu’ me pi’ ngorad me ga’ar, “Mu unumed ni gimed gubin, 28 ya ireray racha’eg ni ir e bayi micheg e m’ag u thilin Got nge girdi’, ni racha’eg ni bayi map’ nga but’ ni fan ngak bo’or e girdi’ ni fan e nge n’ag Got fan e denen. 29 Nggog ngomed, ni gathi bay ku gu unum e re wayin ney bayay nge yan i mada’ ko chirofen ni bay gu un ngomed i unum e bin nib be’ech e wayin ko gin nsuwon e Chitamag.”
30 Miyad yin’ ba tang ni yad be pining e sorok ngak Got riy nge mu’ miyad yan ko burey nu Olive.
Jesus ni weliy ni bayi mithag Peter ni manang Jesus
(Mark 14:27–31; Luke 22:31–34; John 13:36–38)
31 Me ere ga’ar Jesus ngorad, “Neap’ ney e gimed gubin ni bay mmilgad ngam paged gag, ya ke ga’ar e babyor nib thothup, ‘Bayi li’ Got e en nma gafaliy e saf ngem’ ma bayi wear e saf.’ 32 Machane fa’an bay ni fasegeg ko yam’ mu gu m’on romed nga Galile.”
33 Me ga’ar Peter ngak Jesus, “Ra pagem e pi cha’ney ni yad gubin, mi gag e ri dab gu pagem! 34 Me ga’ar Jesus ngak Peter, “Mu tay fanamiyan ko re bugithin ni ba’aray! Ra dawori chochol e nimen e neap’ ney ma dalip yay ni bay mog nda mu nangeg.”
35 Me fulweg Peter ni ga’ar, “Mus ni fa’anra nggu un ngom ko yam’, ma ri dab gog nda gu nangem!”
Ma urngin pi gachalpen Jesus nrogned ni aram rogon.
Jesus ni meybil u Gethsemane
(Mark 14:32–42; Luke 22:39–46)
36 Me un Jesus ngak pi gachalpen ngranod ngabangi binaw nike lunguy yu Gethsemane, me ga’ar ngorad, “Mpired u roy nga but’ mu gu wan aram nggu meybil.” 37 Me fek Peter nge fa gali cha’ ni fak Zebede ngar uned ngak. Me yib e taganan’ ngak Jesus nrib gel me thamiy ni gowa kan chuchuy nga but’, 38 me ga’ar ngorad, “Taganan’ ni keb ngog e rib ga’ ni be chugur ni nge li’eg. Mpired u roy ngu’um uned ngog ko mood.”
39 Me yan bochu’uw nga orel, me yan i paraw nga but’, me meybil ni ga’ar, “Chitamag, fa’anra yag ma ga fek e re kap ney ngam chuweg rog! Machane gathi tin ni gu ba’adag e ngam rin’ ya tin ni gab adag.”
40 Me sul ngak fa dalip i gachalpen me pir’egrad ni yad be mol; me ga’ar ngak Peter, “Mang e kam rin’ed ni gimed dalip nder yag ni ngam uned ngog ko mood u lan ta’reb e awa? 41 Um odgad ngu’um meybilgad ngak Got, nge siy mpaged gimed ngak e pin’en nma pingeg e girdi’ nge denen. Ya lanin’uy e ba’adag, ma dowef e mme’waer.”
42 Miki yan Jesus ko yay ni gaman e l’agruw ngay nge yan i meybil ni ga’ar, “Chitamag, fa’anra dab mu chuweg e re kap ney rog ya thingar gu unum, me ere mu rin’ e tin nib m’agan’um ngay.” 43 Miki sul bayay me pir’eg pi gachalpen ni yad be mol; ya dakir yag ni ngar pired nib puf owcherad.
44 Miki pagrad Jesus bayay nge yan rorad nga orel, me yan i meybil ko yay ni man e dalip ngay, ni ka fapi thin e be yog. 45 Me sul ngak pi gachalpen me ga’ar ngorad, “Mogned, kigimed be mol ni gimed be toffan? Mu sapgad, ke taw fare awa ni ngan pi’ e en ni Fak e Girdi’ riy nga pa’ e girdi’ nib tadenen. 46 Mu sak’iygad ngdarod. Mu sapgad, ba’aray fa’anem ni ir e nge yag nigeg!”
Jesus nni kol
(Mark 14:43–50; Luke 22:47–53; John 18:3–12)
47 Ka be welthin me taw Judas, ni ir reb fare ragag nge l’agruw i gachalpen, nike cheag ba ulung i girdi’ ni pire’ ngak ni kar feked e saydon nge gul, nike l’oegrad e pi tolang ko prist nge pi’in pi’ilal rok piyu Israel. 48 Ma aram e ke pi’ e en ni yagnag Jesus e pow ngak fa pi’in kar uned ngak ni ga’ar ngorad, “Re mo’on ni gu ra faray owchen e aram e cha’ ni gimed be finey, mi gimed kol!”
49 Ma nap’an ni taw Judas me yan ngak Jesus me ga’ar, “Tamchib, nge yib e gapas ngom,” me faray owchen.
50 Me fulweg Jesus ni ga’ar, “Fager, mu gur nigem ngam rin’ e tin ngam rin’!”*
Miyad yib ngar koled Jesus, ni kar chichi’iyed pa’rad rok. 51 Ma bay bagayad fa pi’nem ni ur moyed Jesus ni girengiy e saydon rok nge toy ngak e sib rok fare Prist ni Th’abi Ga’ nge luf yuwan tel. 52 Me ga’ar Jesus ngak, “Mu sulweg e saydon rom nga tafen ya urngin e pi’in yad ra girengiy e saydon e yira li’rad ko saydon ngarm’ad. 53 Da mu nang nrayag ni gu non ngak e Chitamag ni nge ayuwegneg ma ka chiney me l’oeg e engel ngarbad nib pag ragag nge l’agruw ulung? 54 Machane fa’anra gu rin’ ni aray rogon, mra di’in me m’ug nib riyul’ e tin be yog e babyor nib thothup nike yog nthingari m’ug ni aray rogon?”
55 Me non Jesus ngak fare ulung i girdi’ ni ga’ar ngorad, “Mang ni kambad ni kam feked e saydon nge gul ni ngam koled gag ni gowa gag be’ ni kug th’ab e motochiyel? Gubin e rran ni ug par u Tempel nga but’ ngu’ug machib, ma da mkoled gag. 56 Machane urngin e pin’ey ma ke yodoroy ya nge m’ug nriyul’ e tin ke yoloy e profet u lan e babyor nib thothup.”
Ma urngin fa pi’in gachalpen nra paged ngar milgad rok.
Jesus nni fek ngalan e ulung
(Mark 14:53–65; Luke 22:54–55, 63–71; John 18:13–14, 19–24)
57 Ma fa pi’in nra koled Jesus e ra feked nga tafen Kaifas, ni ir fare Prist ni Th’abi Ga’, ko gin ke mu’ulung e pi tamchib ko Motochiyel ngay nge pi’in pi’ilal. 58 Me un Peter u daken nge mada’ ngalan e yoror ko naun rok fare Prist ni Th’abi Ga’. Me yan ngalan e yoror me yani par nga but’ ngak fa pi girdi’en e matnag, ni nge guy ko mang e bay nrin’. 59 Ma aram me gay e pi tolang ko prist nge urngin e girdi’ u lan fare ulung e mich rorad ni nge togopluw ngak Jesus, ni bochan e nge yag nli’ ngem’; 60 machane de yag nra pir’eged’, ni yug aram rogon nib yo’or e girdi’ ni i yib ngam’on ngi i tunguy e thin ni murung’agen. Me yan i tomur me yib l’agruw i pumo’on ngam’on 61 me lungurow, “Re mo’on ney e ga’ar, ‘Rayag rog ni gu buthug e Tempel rok Got ma dalip e rran nga tomuren ma kug mu’ i toy.’ ”
62 Me sak’iy fare Prist ni Th’abi Ga’ me ga’ar ngak Jesus, “Dariy ban’en ni ga ra yog ni fulweg ko re bugithin ney ni kanog nib togopluw ngom?” 63 Machane me par Jesus nike th’ab gulungan. Miki non fare Prist ni Th’abi Ga’ ngak bayay ni ga’ar, “Chiney e nggog ngom u daken fithingan fare Got ni be par nib fos ni nggu tem nga p’eowchen ngamog e tin riyul’: mog ngomad ko gur fare Messiah ni Fak Got gur fa danga’.”
64 Me fulweg Jesus ngak ni ga’ar, “Bod rogon ni kamog. Machane nggog ngomed ni gimed gubin ni nge lungug: chiney i yan ngam’on e bay mu guyed e en ni Fak e Girdi’ nike par nga but’ u ba’ ni mat’aw rok fa’anem ni Gubin ma Rayag Rok, ni be yib u lang nga but’ ni bay u daken e manileng!”
65 Ma fa’ani rung’ag fare Prist ni Th’abi Ga’ e ren’ey me guchthuy e mad rok me ga’ar, “Ke darifannag Got! Dakuriy fan ni ngki yib boch e girdi’ ngar pi’ed e mich rorad! Ya ka fin mu rung’aged faram e thin nike yog nib kireb! 66 Ere ke uw rogon u wun’med?”
Miyad fulweg ni lungurad, “Ba kireb e rok, ere thingar nli’ ngem’.”
67 Ma aram miyad thuw nga owchen miyad toy; ma pi’in nra bat niged 68 e lungurad, “Messiah, mog ngomad ni bod rogon e profet ko mini’ e ke bat nigem!”
Peter ni siyeg ni manang Jesus
(Mark 14:66–72; Luke 22:56–62; John 18:15–18, 25–27)
69 Ke par Peter nga but’ u lan e yoror, me yib bagyad fapi ppin ni tapigpig rok fare Prist ni Th’abi Ga’ ngak me ga’ar, “Ku errogon gur ni um cheag ngak Jesus nu Galile.”
70 Machane me yog Peter u p’eowcherad ni yad gubin nde nang owchen Jesus ni ga’ar, “Da gu nang fan e pin’en ni be’er ni gimed be yog,” 71 me yan nga langan e garog. Me changar yugu reb e bpin ntapigpig me guy me ga’ar ko fapi pumo’on ni yad bay u rom, “Cha’nir e i un ngak Jesus nu Nazareth.”
72 Miki siyeg Peter bayay ni ir e i un ngak Jesus nu Nazareth, me fulweg ni ga’ar, “Gu be yog u mit Got nda gu nang owchen e re mo’on nem!”
73 Ma fa’ani n’uw boch nap’an me yib fapi pumo’on ni yad be sasak’iy u rom ngak Peter me lungurad ngak, “Ri gur bagayad fa pi’inem, ya rogon e ton rom ko thin e be m’ug riy ni gur bagayad!”
74 Me ga’ar Peter, “I Got e nge gechig nigeg ni fa’anra dagur yog e tin riyul’! Ya da gu nang e re mo’on nem!”
Kachingiyal’ nem me chochol ba nimen, 75 me yib ngan’ Peter e n’en ni yog Jesus ngak ni ga’ar, “Ra dawori chochol e nimen ma dalip yay ni bay mog nda mu nangeg.” Me yan nga wuru’ e yoror ngi i yor ni kari kireban’.
* 26:50 Fager, mu gur nigem ngam rin’ e tin ngam rin’!; ara Fager, mangfan ni kamub ngaray?