9
Fare Queen nu Sheba ni yib i guy Solomon
(1 Kings 10:1–13)
1 Fare Queen nu Sheba ni rung’ag bugwan Solomon ni Pilung me milekag nga Jerusalem ni nge sikengnag nga bogi de’er nib mo’maw’. Ma ke un bogni’ ngak, nge bogi kamel ni kan suguy daken keru’rad ko spice, nge churwo’ nib tolang pulwon, nge gol ni yo’or. Nap’an ni mada’nag fare pin Solomon me fith ngak gubin e de’er ni yib ngan’. 2 Me pi’ Solomon e fulweg riy ni gubin; dariy ban’en nib mo’maw’ ngak ni nge weliy rogon. 3 Fare Queen nu Sheba e rung’ag e gonop rok Solomon me guy fare naun ko pilung nike toy. 4 Me guy e ggan ni yibe pi’ u tebel rok, nge pi senggil nma par e pi tolang rok riy, nge rogon feni yaram gathon e maruwel ko fare tafen e pilung rok nge mad nib ta’reb rogon ni yad ma yin’, nge pi mad rok e pi tapigpig rok, nge maligach nma pi’ u Tempel. Me par fare pin nike ngat nike balyangan’.
5 Me ga’ar ngak fare pilung, “N’en ku gu rung’ag u lan e nam rog ni murung’agem nge gonop rom e riyul’! 6 Demich u wun’ug e n’en nnog ngog nge mada’ ko ngiyal’ney ni kugub gguy nga owcheg. Ku dawor i m’ing u lukngun fanam gonop ni ku gu rung’ag. Ka ba gel e gonop rom nga rogon ni be yog e girdi’. 7 Rib fel’ wa’athan e pi’in yad be pigpig ngom, ni gubin ngiyal’ ni yad bay rom ma ri yad ba tow’ath ni yad be rung’ag e pi thin rom nib gonop! 8 Ngu’un liyor ngak SOMOL ni Got rom! Kedag rogon feni rib felan’ ngom nike tem ni gur e pilung, ni ngu’um gagiyeg u fithingan. Bochan e ba t’uf e girdi’ nu Israel rok ma ba’adag ni nge ayuwegrad ni manemus, ke tem ni gur e pilung rorad ya nge yag ni mu tay e tin nib mat’aw ma ba yal’uw nga rogon.”
9 Me pi’ ngak Solomon ni Pilung fapi tow’ath nike fek i yib: ba chugur ni nge gaman lal e ton e gol, nge bogi spice nib yo’or nge churwo’ nib tolang pulwon. Dariy e spice ni bod feni fel’ e tinem ni pi’ fare Queen nu Sheba ngak Solomon ni Pilung.
( 10 Fapi girdi’en e yan u barkow rok i Hiram ni Pilung nge Solomon ni Pilung e ra feked e gol u Ofir mu ku yad fek e ren ni juniper nge churwo’. 11 Me fanay Solomon fapi ren nge ngongliy e tawo’ ni fan ko fare Tempel nge fare naun rok ni tafen e pilung, miki ngongliy talin e musik riy ni harp nge lyre ni fen e girdi’en e musik. Dawor ni guy ban’en ni aram rogon bingiyal’ u lan fare nam nu Judah.)
12 Solomon ni Pilung e pi’ ngak fare Queen nu Sheba urngin e tin ni ning. Tiney ni pi’ ngak fare pin e ki peth ko tin ni pi’ ngak ni pulwon e tow’ath rok ni pi’ fare bpin ngak. Ma aram me sul fare bpin nge pi’in nra uned ngak ko nam nu Sheba.
Talin Solomon ni Pilung
(1 Kings 10:14–25)
13 Gubin e duw ma bpag e rliw’ nge lal e ton e gol nma yib ngak Solomon ni Pilung, 14 nib mun nga daken e tax nma pi’ e pi tachuway’ nge pi tafolchuway’. Pi pilung nu Arabia nge pi governor ko pi yungi nug nu Israel e ku yad ma fek i yib ngak e silber nge gol. 15 Me ngongliy Solomon l’agruw mir’ay yang e shield, nra bang ma ka ni ing ko gol npirdi’iy ni gonap’an e ragag nge lal e pawn tomalngin, 16 nge 300 yang e shield nib achig boch, nra reb ma kan ing ko gol nni pirdi’iy ni gonap’an e meruk e pawn tomalngin. Me tay fapi shield ni gubin ngalan bang u lan fare Senggil ko Loway nu Lebanon.
17 Miki yog e en pilung ngan ngongliy ba chiya ko pilung nib ga’. Bang riy e kan ing ko ivory ma gin ni magey riy e go’ ni ing ko gol ni go’ gol. 18 Nel’ e tawo’ ni yan ngalang ko fare chiya ko pilung, ma kan tay tagil’ rifrifen ay riy nib peth ngay ni kan ing ko gol. Bay tagil’ i pa’ay u barba’ ngu barba’ fare chiya, ma ra barba’ fare chiya ma bay ba ya’an e gamanman ni layon riy nib sak’iy. 19 Ma ragag nge l’agruw e ya’an e gamanman ni layon ni bay u daken fapi tawo’, ra reb fapi tawo’ u baley ngu baley ma bay reb riy. Dariy ba chiya’ ko pilung ni bod e biney bingiyal’ u lan tafen reb e pilung.
20 Urngin e kap rok Solomon ma go’ ni ngongliy ko gol, nge gubin tatalin e taang ni bay u langgin Senggil ko Loway nu Lebanon ni go’ ni ngongliy ko gol ni go’ gol. Silber e da un leamnag nib tolang pulwon u nap’an e gagiyeg rok Solomon. 21 Ma immoy bogi barkow rok nma tareg u maday ni be un ko tirok Hiram ni Pilung e barkow. Yu dalip e duw me sul e pi barkow rok bayay nike fek e gol, nge silber, nge ivory, nge gamanman ni ape, nge mongki.
22 Solomon ni Pilung e ba fel rogon ma ba gonop ngak gubin e pi pilung nu fayleng. 23 Yad gubin ma ur fithed laniyan’ ni ngar rung’aged rogon e gonop nike pi’ Got ngak. 24 Ra bagyad me fek e pi tow’ath i yib ngak Solomon — tin nni ngongliy ko silber nge gol, nge mad nib n’uw, nge pi talin e cham, nge spice, nge os, nge mule. Ren’ey e un rin’ u reb e duw ngu reb.
25 Solomon ni Pilung e ki immoy 4,000 e chum rok ni tafen e pi chariot nge pi os rok, ma immoy 12,000 e os rok ni fan ko mael. I tay Solomon boch u Jerusalem ma tin ni magey e go’ tayrad u boch e binaw nib thilthil. 26 Ir e re tagagiyeg ni th’abi sorok u fithik’ gubin e pilung nu lan fare gi nug ni tabab ko lul’ ni Eufrates nge yan nga Filistia nge taw ko mathil u Egypt. 27 Nap’an ni ir e be gagiyeg ma silber u lan yu Jerusalem e ke bod feni mom i pir’eg e malang, ma gek’iy ni cedar e ri yo’or nge bod e yug gek’iy ni sycamore u enggin e pi burey nu Judah. 28 Mu un pi’ e pi os ngi i yib ngak Solomon u Musri ngu gubin yang.
Rogon murung’agen e gagiyeg ni i tay Solomon
(1 Kings 11:41–43)
29 Tin kabay u murung’agen Solomon kakrom ko tabolngin nge mada’ nga tungun e go’ kan yoloy ngalan fare babyor ni Chepin Nathan ni fare Profet, nge babyor ni Yi’iy rok Ahijah nu Shiloh, nge babyor ko Pin’en ni Pilyeg e Changar rok Iddo ni Profet ngi i guy, ni ku bay riy murung’agen e gagiyeg ni i tay Jeroboam ni Pilung nu Israel. 30 Solomon e i par u Jerusalem ngi i gagiyegnag yu Israel ni ga’ngin ni aningeg i ragag e duw. 31 Me yim’ mi ni k’eyag u lan fare Binaw rok David me Rehoboam nib mo’on ni fak e yan nga luwan nge mang pilung.