47
1 Yusufu yi siga, a sa a fala Misiran Mangan xa, a naxa, “N baba nun n fafaxakedenne bata fa sa keli Kanan bɔxɔn ma, e nun e xuruseene birin nun e yii seene birin. E na yi iki Gosen bɔxɔni.” 2 A yi a tada suulun yita Misiran Mangan na. 3 Misiran Mangan yi Yusufu tadane maxɔdin, a naxa, “Ɛ wanla mundun maxaranxi?” E yi Misiran Mangan yabi, e naxa, “Nxu tan i ya konyine xuruse rabane nan nxu ra alo nxu benbane yi a ma kii naxan yi.” 4 E mɔn yi a fala Misiran Mangan xa, e naxa, “Nxu faxi nɛn nxu xa lu bɔxɔni ito ma singen, bayo xuruseene rabade mi i ya konyine yii sɔnɔn. Kamɛn bata gbo ayi Kanan bɔxɔn ma. I ya konyine sago sa e xa lu Gosen bɔxɔni.”
5 Misiran Mangan yi a fala Yusufu xa, a naxa, “I baba nun i tadane bata fa i fɔxɔ ra. 6 Misiran bɔxɔna i sagoni. Yire faɲin fen bɔxɔni ito ma, i baba nun i fafaxakedenne luyɛ dɛnaxan yi. E xa lu Gosen bɔxɔni. Xa i muxu faɲine kolon e yɛ, e findi n ma xuruse kantanne ra.” 7 Yusufu yi fa a baba ra, a yi a yita Misiran Mangan na. Yaxuba yi duba Misiran Mangan xa. 8 Misiran Mangan yi Yaxuba maxɔdin, a naxa, “I ya siimayaan ɲɛɛ yoli a ra iki?” 9 Yaxuba yi Misiran Mangan yabi, a naxa, “N ma siimayaan ɲɛɛ kɛmɛ ɲɛɛ tonge saxan na a ra iki. N siimaya dungi naxasixin nan sɔtɔxi. A yɛtɛ mi masoxi n benbane siimayaan yatɛn na.” 10 Yaxuba mɔn yi duba Misiran Mangan xa, a fa siga.
11 Yusufu yi bɔxɔ faɲin fi a baba nun a tadane ma alo Misiran Mangana a yamari kii naxan yi. E bɔxɔn naxan sɔtɔ, na fan Misiran bɔxɔn birin xa. A xili Ramisesi. 12 A yi ti a baba nun a tadane nun a babaa denbayaan birin bun ma.
Yusufu a mangayana
13 Kamɛn yi ɲaxu ayi, donseen mi yi toma bɔxɔ yo yi, keli Misiran ma dɔxɔ Kanan na. Yamaan yi doyen kamɛn ma. 14 Gbetin naxan birin yi na Misiran nun Kanan bɔxɔni, e yi a birin sara murutun na. Yusufu yi na gbetin namara Misiran Mangana banxini. 15 Misiran bɔxɔn gbetin nun Kanan bɔxɔn gbetin to ɲan, Misiran kaane yi fa Yusufu fɛma, e yi a fala, e naxa, “Burun so nxu yii! Fɔ nxu faxa i yɛɛ xɔri bayo gbeti mi fa nxu yii sɔnɔn?” 16 Yusufu yi a fala, a naxa, “Ɛ fa ɛ xuruseene ra, en ɲa a masara burun na bayo gbeti mi fa ɛ yii.” 17 E yi fa e xuruseene ra Yusufu ma. A fan yi donseen so e yii e soone nun siine nun yɛxɛɛne nun ɲingene nun sofanle ɲɔxɔn na. A yi burun taxun e ra e xuruseene masaran na.
18 Na ɲɛɛn to dangu, e yi fa a fɛma. E yi a fala a xa, e naxa, “Nxu mi nɔɛ a luxunɲɛ nxɔ mangan ma. Gbeti yo mi nxu yii. Nxɔ xuruseen fan birin nxɔ mangan yii. Nxu gbindine nun nxɔ bɔxɔne gbansanna nan luxi nxɔ mangan xa. 19 Fɔ nxu xa faxa i yɛɛ xɔri, nxu tan nun nxɔ bɔxɔne? Nxu tan nun nxɔ bɔxɔne masara burun na, nxu xa findi Misiran Mangana konyine ra, nxu nun nxɔ bɔxɔne. Sansiin so nxu yii, nxu xa a rawali, nxu xa balo alogo nxu nama faxa, bɔxɔn nama rabeɲin.”
20 Yusufu yi Misiran bɔxɔn birin sara Misiran Mangan xa, bayo Misiran kaane birin e bɔxɔne mati nɛn. Kamɛn bata yi dɔxɔ e yi. Bɔxɔn yi findi Misiran Mangan gbeen na. 21 A yi yamaan findi konyine ra, keli Misiran yamanan bode fɔxɔn ma sa dɔxɔ a naninna boden na. 22 Hali na birin to liga, a mi saraxaraline bɔxɔn sara bayo Misiran Mangan bata yi sariya faɲin tongo e fe ra. E mi e bɔxɔne mati bayo Misiran Mangan yi burun taxunma e ra.
23 Yusufu yi a fala yamaan xa, a naxa, “N bata ɛ sara to. Ɛ nun ɛ bɔxɔne luma nɛn Misiran Mangan xa. Ɛ sansine ni itoe ra, ɛ xa bɔxɔne rawali. 24 Se xaba waxatini, naxan yo na maala xaba xidi naanin, a suulunden nan soma Misiran Mangan yii. Xidi naaninna, na xa findi sansiin na e nun ɛ balona, ɛ tan nun ɛ diine nun muxun naxanye birin ɛ yii banxine kui.” 25 E yi a fala, e naxa, “I bata nxu ratanga! Nxu bata nxɔ mangana a fe faɲin to a naxan ligaxi nxu xa. Nxu findima Misiran Mangana konyine nan na.” 26 Yusufu yi na findi sariyan na, na nan nakamalixi han to. Misiran bɔxɔni, se xabaxine xidi suulunden findin Misiran Mangan nan gbee ra, fɔ saraxaraline bɔxɔne. Ne mi findixi Misiran Mangan gbeen na.
Yaxuba waxɔn fe dɔnxɛne
27 Isirayila yi dɔxɔ Misiran bɔxɔni Gosen binni. Na bɔxɔn yi findi e gbeen na. E yi findi dii barine ra, e yi wuya ayi. 28 Yaxuba ɲɛɛ fu nun solofere nan liga Misiran bɔxɔni. Yaxuba a siimayaan ɲɛɛ kɛmɛ ɲɛɛ tonge naanin e nun solofere nan sɔtɔ. 29 Isirayilaa siimayaan fa ɲan feni, a yi a dii Yusufu xili, a yi a fala a xa, a naxa, “Xa i wama n nafan feen liga feni, n bata i mafan i yiin naso n danban bun ma,* i xa i kɔlɔ n xa. I xa hinan n na lannayani. N bata i maxandi i nama n maluxun Misiran bɔxɔni. 30 N na laxiraya waxatin naxan yi, i n naminima nɛn Misiran yi, i sa n maluxun n baba gaburun yireni.” Yusufu yi a yabi, a naxa, “I naxan falaxi n xa, n na a ligama nɛn.” 31 Isirayila yi a fala, a naxa, “I kɔlɔ n xa.” Yusufu yi a kɔlɔ a xa. Na xanbi, Isirayila yi a xinbi sin Ala yɛtagi a saden xunsaden na.
* 47:29 Mɛn kaane yi na nan ligama e na muxun nakɔlɔ waxatin naxan yi.