14
Yesussu de tan hap kim aningkim ola aha-en nukke:
(Mat. 26:1-5; Luk. 22:1-2; Yoh. 11:45-53)
1 Yaklana dekam dan nola kïnïꞌak– Paskanak dikim zaun hupye. Paska yaklanak kim zauk, zen dekam zep hen ëkon gwesïk hanak– aha-ere minggukam de ragi srëmkam rotisa tru ta gwen naye. * Alap mo golak de syal tan zi mo mam-mamna hen Musa mo olsa de tawa ta gwibin wenya, zen hen dekam zep anakan orana dëblaꞌak, “An banakarekam esa aningkim Yesussu tan hap dokwak lal?” 2 Hwëna man hen ëguk, “Yakla yalak awe bap nen balk tan, sap zini beya tangan nik dwam nëblaꞌan. Ki deban mae esa mamkam ëïlman gwer.”
Yesussu kim wenya irase dawem nabare minyakkam nola kon hlë tablakke:
(Mat. 26:6-13; Yoh. 12:1-8)
3 Yesus ki zep Betania san dep zëre hon de ang tan wenya ban golësek gweka. Zëwe Simon mo golak zep golëbïtï gweka. Simon in, men zen orep kusta gwekake. Yesus kim golëtembane taꞌanka, hwëna wenya dekam zep zëbe hap de kwasangsa goltrëblan hap hatazak. Zep te-ala mamkam de gon minyak, sërkam de irase dawem nabarena, golhatazak. Kirekam de kaso botola bëjen mat-matna ulsun. † Zep kim golek de taꞌanzak, dekam zep botola insa ëk tïhï nakon kam sok, dekam zep minyakna inkam Yesussu nola kon hlë tablak. 4 Hwëna ahakon men zen zë lowe heꞌak, dekam zep husus neibiꞌik, hen dekam zep donsubiꞌik, “Zen ba hap minyakna insa kïtak tangan zalta dep hlei yul soneblanan? 5 Dawemna diki minyakna in te-ala hap de lirak gulunam, te-alana mam tangan naka maka nëp zerzimnin. ‡ Desa emaka tahalha zi hip kae ë gwebla-zimꞌin.” Kirekam zep wenya insa jakal neibiꞌik.
6 Hwëna Yesus dekam zep gubiridaka, “Dikire gwëk. Em ba habe wenya ansa lonsubiꞌin? Zen man tangan sam gwesïl– kirekam de Asa gwëblankamye. 7 Sap tahalha wenya em desa nama esa olëlowehe tine gwer. Em de mas gwibirida gwen hap ëdwam gwe-gwenkam, em sap esa dekam mas eibirida gwer. Hwëna Asa em molye dakal hap ërgwë gwek.* 8 Insa irase dawem nabare minyakkam Asa hlë tablanan, zen hamal hap ki Asa gwëblanan– deban de Asa drë nwanun hap. Zen dekon etan banakan dep?– aha syal maesa de abe hap syal gwibir-blin hapye. 9 Eiwa denakaë emsa gubiridaꞌan: Tïngare lang san kim Alap onakore ol dawemna nol halada gweꞌak, wenya ansa kirekam abe hap syal gwibir-blinan, desa hen sa aïsïl nei gwibir. Hëndep wenya ansa zep sa eititi neibir srëm gwer.”
Yudas kim Yesussu zergukuke:
(Mat. 26:14-16; Luk. 22:3-6)
10 Dua-blaskam de zëre hon ang ta gwen wenyik mo ahana, ëna Kariot walya Yudas Bak dekam zep Alap mo golak de syal tan wenyik mo nol-nol san dep song gweka– Yesussu de zëbe mae hap zerguzimdin hip. 11 Salblankam man tangan sam neisïblïk. Dekam zep nenblak, “Te-alasa asa ebe hap ërblal.” Dekam zep hëndep Yudas Bak in orana tëblaꞌanka– Yesussu dikim sowëkam balk tan hap denaye.
Yesus kim Paskanak dep de tembanena zëre hon de ang ta gwen wenya ban golëtembane takake:
(Mat. 26:17-25; Luk. 22:7-14,21-23; Yoh. 13:21-30)
12 Rotisa de ragi mas gun srëmkam tru tan hap de minggu mo nonol yaklanak kim zauk– yaklana men dekam Paskanak dep de tembane yawalak dep domba zahona Alap hap blom da gwibir-blikke, zëre hon de ang ta gwen wenya in dekam zep Yesussu dakensïblïk, “Bian, endawe esa Paskanak dep de tembanena aban mae zitwenblala?– ëe akakim zao hamal uk.”
13 Dekam zep dan-dan guzimki, “Em Yerusalem san song ën. Zëwe esa zini ërtowera– kama ngatdarakkam de weya blome gwiren halzan naban. Zen desa ang ëbla. 14 Gola men zao de tïk, em hen zao lïl. Zao gol bi naka enbla, ‘Bian Yesus man emsa takensïblïla, “Ëe teksonna enda zao asa ëre hon de ang ta gwen wenya ban Paskanak de tembanena zitwenblal?” ’ 15 Zen sa ebe nikip gulk de tekson yawalsa zertreizimdi. Zëwe kire-kirena mes ototo da guk, hen komal tum maena sowe henna. Zao hamal ul guk.”
16 Zi darena in dekam zep hëndep song ëka, zao zep hëndep oltoweka– men kirekam Yesus guzimkiye. Zëwe zep hëndep tembanena hamal ul guku.
17 Kim kawesïk, Yesus Zëna dekam zep sepulukam de ahakore zëre hon ang ta gwen wenya ban golëyaïng gwe zaka. 18 Kim golëtembane taꞌanka, zao zep gubiridaka, “Eiwa denakaë emsa gubiridaꞌan: Em an zene aban ërtembane gweꞌan, ahanik sa Asa zertrëra– zao de Asa balk tan hapye.”*
19 Kirekam de gubiridannak kim nasalblak, dekam zep enlalana ëdowe hanak. Dekam zep aha-en aha-enkam dakensïk gweblaꞌak, “San ha asa tol home yap ki gublunda?”
20 Ki zep ding gulzimki, “Nen an zene apdenak roti apna kolho honak os-os la ine gweꞌan, ahana sa Asa zertrëra– zao de Asa balk tan hapye. 21 Men kirekam Alap mo olak ngatan zi mo lang nakore Zi Tanganna abe hap dena lwak, zen hëndep kirekam asa tïl. Hwëna kwasang tol, zini men zen Asa dikim zë balk tan hap zertrëꞌara, zen sa karekna mam tangan naka Alap onakon hlaulu. Zen an zik de jaha gweblan srëmkam maka sam gwesïkï, sap dekam zen molya karekna mam tangan wenya insa goltoweꞌanam.”
Yesus kim zëre mo timsi de enlala gwe-gwibin hip de tembanena nonola golzimkike:
(Mat. 26:26-30; Luk. 22:15-20; 1Kor. 11:23-25)
22 Kim tembane taꞌak Yesus ki zep rotina gul ineka, ki zep Alap hap rotina in hap dawemna golblaka, ki zep ahap gul guku. Dekam zep zëre hon de ang ta gwen wenya in hap anakare ola ban kap tazimki, “Em twenblandan. An ano timni.”
23-24 Ki zep hwëna anggur ho nabare mokna zer ineka, dekam zep etan Alap hap dawemna golblaka, ki zep hwëna zëbe mae hap anakare ola ban zerzimki, “An ano kala zen. Zen sa ano tim nikon wet sol– Alap mo zi niban de ol ziaha-en gun ësesa dikim sul sonen hapye. Zep zini beya tangankam sa ano kala kon Alap mo nwenak ëdakastïl gwer.”* Dekam zep tïngan notdebik. 25 Ki zep gubiridaka, “Eiwa denakaë emsa gubiridaꞌan: Ëe angkam na-en molyë anakare anggur hona etan otdek. Hwëna ano Bian mo ïrïk gïnnïk kim de hataꞌak, zen diki dekam asa anggur ësesa ziotdebir.”
26 Ki zep hwëna Alap hap de tërya dak. Kim dasïk, dekam zep hwëna zaitun tra nabare kwatap tek san dep golësek gweka.
Yesus kim Petrussu damnak gublukake: “Em esa Asa zabeblala.”
(Mat. 26:31-35; Luk. 22:31-34; Yoh. 13:36-38)
27 Ki zep zëre hon de ang ta gwen wenya insa gubiridaka, “Em namen kïtak esa aïrïn hïp Asa hli la gukhal. Sap Alap mo olak man lwak,
‘Ëe asa zaho ta gwibin zini insa karek tal.
Zaho zem dekam sa men-san an-sankam heya-hya gwer.’*
28 Hwëna Bian kim de etan Asa ngaya taꞌanka, Ëe asa dekam emsa Galilea san dep ngeirbiridal.”
29 Petrus dekam zep ding gulbluka, “Ahakorena an sap sa heya-hya gwenkam Emsa hli dasïl. Aena tangan molyë Emsa hli tak!”
30 Yesus ki zep hwëna ding gulbluka, “Eiwa denakaë emsa gubluꞌan: Namen ayang de gunsu dan son srëmnak, em dekam esa anakan de Asa zabeblanna dan-ahan soblala, ‘Zini in ëe homë tame taꞌan.’ ”
31 Petrus dekam zep udobe naban ding gulbluka, “Bian, ëe apdenak asa Eban lïl. Ëe molyë tangan Emsa zabeblak.” Ahakore wenya kirekam zep sap hen ëgu anek.
Yesus kim Getsemani kon Biansa gu soneblakake:
(Mat. 26:36-46; Luk. 22:39-46)
32 Getsemanik kim golëyaïng gwe naka, zao zep gubiridaka, “Awe teinikin guk. Ëe ama ë-en Biansa gu soneblaꞌan.”
33 Hwëna Petrus, Yakobus, hen Yohanis mae ensa zep gubiridaka– zen en de ang gweblan hap. Hwëna zao zep enlalana sërkam tangan dowebla hanaka, hëndep hlik gwebla hanan hap alp gwesïblïka. 34 Dekam zep gubiridaka, “Ano enlalana sërkam tangan dowe hananda, hëndep tïn hïbë alp gwesïꞌïn. Em awe Asa ërgwëk, hen enlala naban esa loweher– Alapsa de abe ta tinen naban.”
35 Zëbon mae onakon kim engka en langa gwe halka, zao zep kamanak ïk gwe heka. Dekon zep sap karek yala insa de wei yun srëm hap Alapsa anakan abe taka, 36 “Bian, toton banakare maena hom– eno syal gwibin srëm hap denaye. Karek yawala ansa Ëe goltoweꞌan, diki Em Abon onakon langa gulsun. Hwëna ano dwam gwibin sin bap zen lwan. Diki ere mo dwam gwibin sin zen lwan.”
37 Alapsa de abe ta gwenna kim hya gwesïkï, dekam zep etan zi dan-aharena in osan dep lwa halka. Hwëna ni truwennak zep hlauluda zaka. Petrussu zep zë gublu zaka, “Simon, em san ema taꞌara? Em san bëjen em engka en mae Asa zersalen!” 38 Ki zep etan gubiridaka, “Enlalakam lowehek. Alapsa e-en e-enkam abe la tinek. Kareknak ema altïlïnk. Sap eno mae mo enho enna dawemsa de sap syal gwibin hip dwam gwe-gwenda, hwëna eno mae mo timni in tatete naka hom.”
39 Zëna dekam zep etan gweyoka– men dekon Alapsa gu soneblaka, desan dep. Dekon zep men kirekam nonol abe taka, kirekam etan abe taka. 40 Kim hya gwesïkï, dekam etan ni truwennak zep hlauludaꞌan zaka. Sap zëno mae mo nwena man tangan nwe-alk hap ëdohon-hon gwek. Kim zë jalse gwibirida zaka, balk enkam zep nasalsïblïk. Banakan dep?– ding gulblun naye.
41 Dan-ahanna kim etan zëbon mae osan dep lwahal zaka, dekam zep gubirida zaka, “Em san namae ni truwen hap ëdwam gwe tineꞌan? In syake! Ngatan zi mo lang nakore Zi Tanganna Asa angkam man karek-karek gol gwen zi mo tahanak dep tapbla dazimꞌin. 42 Dekam luk tak! Nen sek gwen. Emki hla tan. Asa de zergun hup de zini angkam man hataꞌara!”
Yesussu kim balk dakke:
(Mat. 26:47-53; Luk. 22:47-53; Yoh. 18:3-12)
43 Yesus in kim nama tonꞌanka, Yudas, dua-blaskam de zëre hon ang ta gwen wenyik mo ahana in, dekam zep zi beyam-bya naban Yesussu de balk tan hap golëyaïng gweꞌanka– nëbok te tek teiredan naban, mensa Alap mo golak de mam-mamna hen Yahudi mo nol-nola nenbiridakke. 44 Zen mes hamal hap anakan gubiridaka, “Men desaë babang taꞌak, zen zen– zini inye. Zen desa balk lahak, hen dawemkam kara lak.”
45 Yudas kim golëyaïng gweꞌan zaka, ki zep hëndep Yesussu babang tan naban gublu zaka, “Guru.” 46 Dekam zep hëndep balk dazak. 47 Hwëna ahana men zen zëwe zauꞌunka, dekam zep nëbokna mol ineka, dekam zep Alap mo golak de teipsïn tangan zi nik de babu gwe-gwen zini sap zïp soka. Hwëna ing ala en naka zep blansïblï kïnïka. 48 Dekam zep Yesus gubiridaka, “Em san Asa jal zisie hla lal?– zebe Asa de balk tan hap nëbok te tek teiredan naban yaïng gwenan zalye! 49 Ëe men yakla jamkam Alap mo golak emsa tawa ta gwibik! Dekam ba habe zë Asa balk la srëm gwek? Hwëna an desae angkam syal eibiꞌin, zen men desa orep Alap mo ol ayang gul gwen zini abe hap dena ale nukke. Zao dikim zaun hube kirekam syal eibiꞌin. Ena hwëna home tame uꞌin.”
50 Zëre hon de ang ta gwen wenya in dekam zep kïtak heya-hya gwenkam hli dak.
51 Ëe an Markus dekam walyak. Ëe kaen ala gun en nabanë sap ang gwebla song gweꞌak. Hwëna asa hen maka balk dak. 52 Hwëna kaen enna in kon zep sap asa ïrïk dasïk. Zao zebë hëndep hli yuk. Dekon irkan zebë heya gwek.
Yahudi mo teipsïn sinodenak kim nërhatakke:
(Mat. 26:57-68; Luk. 22:54-55,63-71; Yoh. 18:13-14,19-24)
53 Yesussu ki zep nërsong gwek– Alap mo golak de teipsïn tangan nik mo gol san dep. Zëwe mes Yahudi zi mo teipsïn sinodenak dena kïtak ëtagal gwesïk gïk. Zen ahakon Alap mo golak de syal tan zi mo mam-mamna, hen ahakon Yahudi mo nol-nola, hen ahakon Musa mo olsa de tawa ta gwibin hip de wenya. 54 Petrus zen lun sap-sap gwen dankam Yesussu ang gwebla song gweka, hëndep zen hen teipsïn tangan zini in mo gol tëmnak hata zaka. Kol sonna iwe kim tïl zïka, zao zep teipsïn zini insa de kara ta gwen hap de jana nabare zini syauk tuwirinnik hlauludaꞌanka. Zen zao zep hen nikinꞌin zaka.
55-56 Alap mo golak de mam-mam wenya hen tïngare teipsïn sinodenak de wenya zen orasa dëblaꞌak– dekam de Yesus hup boton ol blo-blosa mam gulblun hap, dekam de tan hap. Hwëna sap beya nik blo-blo tan ola ban nolluwe gweꞌak, hwëna zëno mae mo ola in hom mae apde nëk, zep dekon de karek tan hap dena hom dam nulsuk.
57 Dekam zep etan ahakore nik kire ola ban nolluwek, 58 “Zini an ëe kië asalblak. Zen man guku, ‘Alap mo gola an mensa zini dauk, ëe asa dri yulsul. Hwëna yaklana dan-ahan ki asa hwëna owas hap syal gwibinkim etan sul soner– zi mo syal gwibin srëm naka.’ ” 59 Hwëna dekam hen nama bëjen karek tan, sap zëno mae mo ëkira-kla gwenna in hom ahanik mo ban apde në gweꞌak. Kïtak man ësrën-srën gwe-gwizimꞌik.
60 Alap mo golak de teipsïn tangan zini in ki zep zëno mae mo ngïrïnnïk luweka, ki zep Yesussu gubluka, “Em san ha molye mae ding gulzimki?– insa eno karekna kira nul gweꞌan zalye.”
61 Yesus hwëna balk enkam salsïblïka.
Ki zep etan takensïblïka, “Em san ha eiwa Zen tangan?– Teipsïn Zini Alap mo Tane naye, Israelsa de ngaya tabin hip de Zini.”
62 Dekam zep ding gulbluka, “Ëe an Zenke. Hwëna Ëe hen ama emsa gubiridaꞌan: Em esa ngatan zi mo lang nakore Zi Tanganna Asa hla laser– Teipsïn Zini Alap mo dam taha nakon de nikirinnik. Hen dekon kimë etan lwa haꞌanzak, butnak esa Asa hla laser.”*
63 Dekam zep teipsïn tangan zini in Yesus hup de u sïsngïn hïp zëre mo timnik de bajuna kalk-kalk soꞌanka, dekon zep gubiridaka, “Nen ba hap de etan zëno kareksa de kira gulblun hap zini teibiridan hap? 64 Nën mes em-am kïtak Alapsa de lamang tannak asalblanan! Zep angkam ebon mae onakon banakan?” §
Dekam zep kïtak ding nulblik, “An tok hap de karek tan hap man sam gwesïꞌïra!”
65 Dekam zep oltepkam nwe-masenak hol-hol da gweꞌak, hen nwena dekam zep nahaleblak. Kire naka zep lek-lek da gweꞌak, deban nen gweblaꞌak, “Eme eiwa Alap mo zer sonen zi gwëꞌanam, emaka anakan asa gubirida gweꞌara, ‘Zi bosena zen asa lek tyanda.’ ” Teipsïn zini insa de kara ta gwen wenya in dekam zep itra lwa soblan naka ë san dep ïrïk dahak.
Petrus kim Yesussu zabeblakake:
(Mat. 26:69-75; Luk. 22:56-62; Yoh. 18:25-27)
66 Petrus in kim nama teipsïn tangan zini in mo gol tëmnak syauknu zituwinꞌinka, hwëna ki zep zë teipsïn zini in mo golak de babu gwe-gwen wenya hataꞌanzak. 67 Syauk ngatannak kim Petrussu dawemkam nwe-masenak hla tak, ki zep zë gubluk, “Em an hen zenke– men zen Nazaret walya Yesus mae han apdenak ëtë gwekye.”
68 Hwëna Petrus ki zep ding gulbirki, “Ëe homë mae tame guꞌun– insa em gundaye.” Dekam hwëna kol son lïlïkïn alpnak zep zauꞌun naka. [Dekam hom hleng gweꞌak, hwëna ayangna ki zep hëndep nonola gu aneka.]
69 Wenya in zao zep etan Petrussu hla taꞌanzak, ki zep zë etan ahakore naka gubiridak, “Zini an hen zen– men zen Yesussu ang nëblanda gwekye.” 70 Hwëna Petrus man etan ding gulbirki, “Ëe hom.”
Zao hom holo gweꞌak, ki zep etan men deban mae apdekam golëzauꞌunka nenblak, “Em an hen zëno mae mo ahanakake, sap em an hen Galilea wal.”
71 Dekam zep Alap mo bose gubin niban anakan guku, “Ëe hom tangan am zini insa tame tak– insa en gweblaꞌanye.”
72 Kirekam kim guku dekam zep ayangna dan sonna gu aneka. Petrus dekam zep ola mensa Yesus anakan hamal hap gubluka enlala gwibirki, “Ayang de gunsu dan son srëmnak, em dekam dan-ahan sonkam esa Asa zabeblala!” Dekam zep gona yusyustïnkïm mam enkam gwëka.
* 14:1 Paskana zen Yahudi mo olkam enlalana “tamaran.” Zen dekam de enlala gwibin hip– in kim Alap mo dam taha nakore zini Israel mo gol-gola tamankake, Mesir mo gol-gol san de tïlïdan hap. Mesir mo nonol walasna dekam zep juwek. Owasna insa de hlaukum, dekam zep Mesir mo teipsïnnï Israel mo zi ausu nakore zini insa gubiridaka, “Dikire sek gwek.” (Kel. 12:1-51) Ragina zen rotisa de syal gwibinnik mas nul gwenan– dekam de hop gwen hap. Musa man Yahudi zisi gubiridaka, “Paska yaklanak hen zao de minggunak, rotina ragi srëmkam tru la gwek.” (Ul. 16:1-8). † 14:3 Minyak nabare botola mensa golhatazak, zen hen kaso nwe-aweskam de syal gwibinni. ‡ 14:5 Mensa Yohanis “te-alana mam tangan”kam ale gulku, desa Yunani olkam “300 dinar”kam ale gulku. Te-alana dinara zen zëno mae mo perak tangankam de te-ala kaso, hen zen dekam anakarekam de aïtbin: Zi de aha-ere yakla blalkam syal gwenna, zëno gajina dekam aha-ere dinarkam. Zep 300 dinara, zen te-alana mam tanganna– san de tiga-ratuskum de zi mo aha-ere yaklakam de syal tan gajina kiye. * 14:7 Ul. 15:11 * 14:18 Mzm. 41:10 * 14:23-24 Kel. 24:8; Yer. 31:31-34 * 14:27 Zak. 13:7 * 14:62 Mzm. 110:1; Dan. 7:13 § 14:64 Musa mo tïtï tabin ola kon, Alapsa de lamang tan zini, desa tankam. Emki Im. 24:16nak hlaun.