27
Sheytanning jazalinishi •••• Israillar yighilip Xudagha méwe béridu
1 Shu künide Perwerdigar Özining dehshetlik, büyük we küchlük shemshiri bilen uchqur yilan léwiatanni,
Yeni tolghan’ghuchi yilan léwiatanni jazalaydu;
U yene déngizda turghan ejdihani öltüridu. ◼
◘
2 Shu küni sap sharab béridighan bir üzümzar bolidu!
U toghruluq naxsha éytinglar! ◼
3 Özüm Perwerdigar uni saqlaymen;
Men her deqiqe uni sughirimen;
Birsi uninggha ziyan yetküzmisun dep kéche-kündüz saqlaymen.
4 Ghezep Mende qalmidi;
Ah, Manga qarshi jeng qilidighan tikenler yaki jighanlar bolsaidi!
Undaq bolsa Men ulargha qarshi yürüsh qilattim,
Ularni yighishturup köydürüwétettim! ◼
5 Bolmisa u Méni bashpanahliq qilip tutsun;
U Men bilen birlikte xatirjemlikte bolsun,
Derheqiqet, u Men bilen birlikte xatirjemlikte bolsun! ◼
6 Kelgüsi künlerde, Yaqup yiltiz tartidu;
Israil bixlinip, chéchekleydu,
Ular pütkül yer yüzini méwe-chéwe bilen qaplaydu. ◼
◘
Perwerdigarning Öz xelqige bolghan muamilisi
7 Perwerdigar Israilni urghanlarni urghanchilik Israilni urup baqqanmu?
U qirghanlardek Israil qirilip baqqanmu? ◼
8 Sen ularni eyibligende ölchemdin töwen jazalap ularni paliwetkensen;
Sherq shamili chiqqan künide U Uning zerblik shamili bilen ularni qoghliwetken. ◼ ◘
9 Emdi shu yol bilen Yaqupning qebihliki kechürüm qiliniduki, —
Uning gunahining élip tashlan’ghanliqining pishqan méwisi shu boliduki: —
U qurban’gahtiki hemme tashlarni kukum-talqan qilidu,
«Asherah»larni we «kün tüwrükliri»ni zadila turghuzmaydu. ◼
10 Chünki mustehkemlen’gen sheher ghérib bolup qalidu,
Ademzatsiz makan hem tashliwétilgen bayawandek bolidu;
Shu yerde mozay ozuqlinidu,
Shu yerde yétip, uning shaxlirini yeydu. ◼
11 Uning shaxliri solishish bilen üzülidu;
Ayallar kélip ularni otun qilip köydürüwétidu.
Chünki bu bir yorutulmighan xelq;
Shunga ularni Yaratquchi ulargha rehim qilmaydu;
Ularni Shekillendürgüchi ulargha shepqet körsetmeydu.
12 We shu küni shundaq boliduki,
Perwerdigar Efrat deryasining éqimliridin tartip Misir wadisighiche her yerni silkiydu,
We siler bir-birlep térip yighiwélinisiler,
I Israil baliliri! ◼ ◘
13 We shu küni shundaq boliduki,
Büyük kanay chélinidu;
Shuning bilen Asuriye zéminida tügishey dep qalghanlar,
We Misir zéminida musapir bolghanlar kélidu;
Ular Yérusalémda muqeddes tagh üstide Perwerdigargha ibadet qilidu. ◼
◘
◼ 27:1 «Perwerdigar ... Shemshiri bilen uchqur yilan léwiatanni, yeni tolghan’ghuchi yilan léwiatanni jazalaydu; u yene déngizda turghan ejdihani öltüridu» — léwiatan chongqur déngiz astida yashaydighan qorqunchluq ejdihagha oxshap kétidighan haywan. Bezi alimlar uni timsah deydu, biraq biz uninggha ishenmeymiz (Tewrattiki «Ayup» léwiatan toghrisidiki 41-babtiki izahatlirimiz we «qoshumche sözimiz»ni körüng). «Jazalash» dégen sözdin, birxil yaman rohning küchining léwiatanning keynide turushi bilen, léwiatanni rezillikning bir wekili bolidu dep chüshinimiz. Injil «Wehiy» 12-, 13- hem 20-babqa asasen chüshinimizki, léwiatan Sheytanning özi hem özining axirqi zamandiki wekili bolghan dejjalni bildüridu. «uchqur yilan» — léwiatan Sheytanning asmandiki ipadisi, «tolghan’ghuchi yilan» yer yüzidiki ipadisi, «ejdiha» déngizdiki ipadisidur. ◘ 27:1 Weh. 12:9 ◼ 27:2 «sap sharab béridighan bir üzümzar» — yaki «bek yéqimliq bir üzümzar». ◼ 27:4 «Ghezep Mende qalmidi» — belkim Israilgha qaritilghan ghezepni körsitidu. «Ah, Manga qarshi jeng qilidighan tikenler yaki jighanlar bolsaidi!... ularni yighishturup köydürüwétettim!» — Xudaning Öz üzümzari bolghan Israilgha (5-babni yene körüng) shunche xursenliki we qizghinliqi barki, U «ulargha bolghan qoghdash muhebbitimni körsitish pursiti bolsun üchün, bir tal tikenla peyda bolsaidi!» dep tiligendek qilidu. ◼ 27:5 «Bolmisa u Méni bashpanahliq qilip tutsun; u Men bilen birlikte xatirjemlikte bolsun!...» — Xuda hetta Özige qarshi turghan bir tiken’gimu towa qilish, xatirjemlikke kélish pursitini yetküzidu! Buni ikki qétim déyish, buni tekitleshtin ibaret. ◼ 27:6 «Ular (Israil) pütkül yer yüzini méwe-chéwe bilen qaplaydu» — mushu söz Babil shehirining «yer yüzini sheherler bilen qaplayli» (14:21) dégen meqsiti bilen pütünley oxshimaydu. Shu chaghda bolsa Xudaning Öz üzümzari bolghan Israildin kütken ümidi (5-babta xatirilen’gendek) köp jehetlerdin emelge ashurulidu. ◘ 27:6 Zeb. 72:16 ◼ 27:7 «Perwerdigar Israilni urghanlarni urghanchilik Israilni urup baqqanmu? U qirghanlardek Israil qirilip baqqanmu?» — ibraniy tilida intayin qisqartilip ipadilinidu: «U Israilni urghanlarni urghan derijide uni urup baqqanmu? U (Xuda) qirghanlardek, u (Israil) qirilip baqqanmu?». Bashqa birxil terjimisi: «Perwerdigar Israilni bashqilar urghan derijide urup baqqanmu? Yaki Israil eller teripidin qirilghandek Perwerdigar teripidin qirilip baqqanmu?». ◼ 27:8 «Sen ularni eyibligende ölchemdin töwen jazalap ularni paliwetkensen; sherq shamili chiqqan künide U Uning zerblik shamili bilen ularni qoghliwetken» — démek, 7-ayette déyilginidek, Xuda Israilni terbiyilep jazalighanda «ölchemdin töwen» jazalighan; sherq shamili zerbilik bolghini bilen daimliq emes, peqet turup-turup soqup turidu. Bashqa birnechche xil terjimiliri uchrishi mumkin. ◘ 27:8 Yer. 30:11; 46:28 ◼ 27:9 «Yaqupning qebihliki kechürüm qilinidu» — ibraniy tilida «Yaqupning qebihliki yépilidu» yaki «Yaqupning qebihliki kefarǝt qilinidu». «qurban’gahtiki hemme tashlar...» — mushu ayettiki «qurban’gah» belkim butlargha choqunushta ishlitilidighan nerse. «Asherah» — «Asherah» butliri we xushbuygahlar bolsa, 17-bab, 8-ayettiki izahatni körüng. ◼ 27:10 «mustehkemlen’gen sheher» — mushu «mustehkemlen’gen sheher» bolsa, awwal Babilni körsetse kérek; biraq 10:24-ayettiki izahatta déginimizdek, Babilning özi kelgüsi «pütkül xudasiz dunya»ni bildüridu. ◼ 27:12 «Efrat deryasining éqimliridin tartip Misir wadisighiche» — mushu ibare Israilning barliq zéminini körsitish üchün pat-pat ishlitilidu. Xeritilerni körüng. ◘ 27:12 Yesh. 17:5 ◼ 27:13 «Shu küni shundaq boliduki, büyük kanay chélinidu» — Xudaning xelqini chaqiridighan, axirqi zamandiki mushu «büyük kanay» muqeddes kitabta bashqa köp yerlerde tilgha élinidu. Yeshaya özi 18-babta u toghrisida toxtilidu. Mushu yerde, Xudaning méhir-shepqitining barliq insanlar üchün ortaqliqi, Yehudiy emesler (Asuriye zéminida tügishey dep qalghanlar... Misir zéminida musapir bolghanlar) Xudagha tayan’ghan Yehudiylar bilen bille Uning padishahliqigha mirasxor bolidighanliqi éniq körünidu. ◘ 27:13 Zek. 9:14; Mat.24:31; 1Kor. 15:52; 1Tés. 4:16; Weh. 10:7, 11:15