﻿Ezayi.
5.
Wɔinʋɛ gè guyei loo nɛ̀ɛbɛ nui ʋɛ, nɛ̀ɛbɛ nui ná-guyei é lo ná-leezɛn ɓelei ʋa. Leezɛn ɓelei ɠɛni nɛ̀ɛbɛ nui ya ɠani ɓɛtɛ ɠizei ma. 
É zooi wolini, é kɔtuiti kula ná, é yiimazeɠe ga siinziin ganigiti, é ti zin ná. É pɛlɛ ɠaaɠooza golai loni leezɛn ɓelei zaamaʋɛ, é kɔɠɛi lo ná. Kigi ɠɛni ba ga ná-kpelei ɠa dɔɔɓɔi gwaa ʋagɔ wosu, kɛlɛ dɔɔɓɔi gwaa ɲɔi nɔ ɠa é boni. 
«Niizu deɠɛmu, Zeluzalɛme nuiti ta Zuda nuiti, à ɠɛ ga tukpɔɠaaleʋe nuiti gi yɔɠɔzu gá nà-leezɛn ɓelei! 
Leeni ɠa mɔnɔ nà la kɛ nà-leezɛn ɓelei ʋɛ, nii gè la ɠɛni dɛ kɛɛni bɛ? Leeni vaa zu, siɛgi zu gè ɠitoni ba la ga toɠa dɔɔɓɔi gwaa ʋagɔ wo, é la ma ʋagɔ woni, kɛni ma ɲɔi? 
Nà nii wosu wo ma, nii gè ʋaazu kɛɛzu ga nà-leezɛn ɓelei. Nà sasai ɠulazu ma, toganiiti ti ʋa ti mi. Ná-siɠigi é ma ga sasai, nà naa wolozu ma, teʋe nuiti ti ɗa ɠɔɠɔi lo su. 
Nà koloɠolosu, nu la gaaɓɛtɛa, su la ɓɛtɛa, kpolo ɠaingiti ta ʋɔnɔ su ta ɠaingi ma zii pɛ. Nà tonaɓiingiti deve ga ti mina tona ɗɛ gila kpalaa pu ma.» 
Tama, Ɠɔoɠɔ GALAGI, Fai-Pɛ-Maliɠii ná-leezɛn ɓelei ɠa é ga Izilayɛle ná-pɛlɛyeɠei. Kpelei nii gola nɛɛni bɛ, naa ɠa é ga Zuda nuɓusɛiti. Kigi ɠɛni ba ga ta sɔle fai ɠɛ, tɔun kɛni nɔ telebotala vai. Kigi ɠɛni ba ga ta telebo fai ɠɛ, naa ɠɛ ga kidaaʋili kpeei! 
Nimizai ɠa pɛlɛ ʋu pɛlɛ ma nuiti bɛ, ta ti kpalagiti puuzu ɓɔɠɔ ma, eyɛsu zɔɠɔzu la mɔ ɠɛa ti ʋa, tiya ɠila nɔ ti yɛ zooi zu. 
Wɛlɛ, Ɠɔoɠɔ GALAGI, Fai-Pɛ-Maliɠii ɓɔɛni pɔ̀, é ɠɛ ma: «Pɛlɛ mɔinmɔingi naati ta ɠoloɠolosu, pɛlɛ wolai naati ti wola ʋagai, ti wu ɲakai ɠa ɠɛ de, nu la ɠɛa ti wu. 
Anɛɛ leezɛn ɓelei é ga mɛtɛlɛ waa ʋuusaʋagɔ (30.000), é ma lɔɔ ɗɛi la ɠɛa ga litɛlɛ ʋuulɔɔlugɔ (50), zɔi nɔpɛ a kilo unsaʋagɔ (300) vaza moloi zu, su puusaʋagɔ (30) nɔ ɠa a teʋe.» 
Nimizai ɠa naati tuɠɔ, niiti ti wuzeɠezu sobuzobui ga ti ʋilɛ gaazulati ganiiti polu, ti geemaaliizu kpidii zu, ti ɗa ɓɔɠɔ ɓadi ga dɔɔi! 
Papa ta kɔnigi, ta tamadegi, ta koolei, é ɓɔ dɔɔi ʋa, naati ka ta ɗa ta-vɛtii ɠaanɛ. Kɛlɛ ti la ɠaazulosu Ɠɔoɠɔ GALAGI ná-botiiti ba, ti la naa ɠaazu, nii é kɛɛzu. 
Naa ɠa é ba, nà-nuɓusɛiti ta li duɔlai zu, mazɔlɔɔ ti la kɛɛni ti ʋa faa ɠaaɠa. Ta-nu wolaiti ta za ga pului, nuɓusɛi zɔiti ti za ga kpɔɔle wɔin. 
Naa ɠa é ba, gɔvɛalaazu ɠa ɠɔdaʋɛ zuwɔɔlɔzu, é laalao, kwɛ ge la ba, seizumaanɛgiti ti taazuʋɛ ta bɛbɛi é sɔngɔi wosu, ti pɛ ta yei ná ʋɔɔma, ta-ɠoozunɛ zɔngɔi ʋilɛ ti ʋolu. 
Nuɓusɛi pɛ maanɛɛʋɛ é nɔkɔ, é ɓɔɠɔ unmaayei fufiligi zu. Gaazulɛ nuiti gaazumaa ɠa yei. 
Ɠɔoɠɔ GALAGI, Fai-Pɛ-Maliɠii ɠa ná-bɔɔlɔi lɛ ná-tukpɔɠaaleʋeiti su, GALA Ɲadegai ɠa ná-ɲadedai lɛ telebodai zu. 
Baalagiti ta laamii taazuʋɛ ná ɠoloɠologai, eɠɛ ta laamii lɔɓɔi zu, boli yiʋoiti ta laamii ada ɠoloɠologai, ʋɛ naavolo nuiti kɛlɛai ná ʋa. 
Nimizai ɠa naati tuɠɔ, niiti ti ta-vaaɠaaza golai mɛɛnsu ɓɔɠɔ ma ga ʋoluʋelei, galuiti ti ba ti ya ga zɛɛi, ti kotoi mɛɛnsu ɓɔɠɔ ma eɠɛʋelei nu wotoloi mɛɛnsu da ɓɔɠɔ ma. 
Ti ɗa ɠɛ ma: «GALA ge suvilɛ lɛɛ, é ná-botii ɠɛ, nii a kɛ gi ka! Izilayɛle ná-GALA Ɲadegai ná-faazeikpasuiti ti laazeelina, gi ʋa ti ɠwɛɛ!» 
Nimizai ɠa naati tuɠɔ, niiti ti faa ɲɔi lolisu ga faa ʋagɔi, ti faa ʋagɔi loli ga faa ɲɔi, ti kpidii valibo ga wozakalagi, ti wozakalagi valibo ga kpidii, ti ani nɛɛnɛgi valibo ga ani wanawanagi, ti ani wanawanagi valibo ga ani nɛɛnɛgi. 
Nimizai ɠa naati tuɠɔ, ti ɓɔɠɔ ɠaazu ga ɠima nuiti, ta ti ɓɔɠɔ ɠaazu ga keleɠele nuiti. 
Nimizai ɠa naati tuɠɔ, niiti ti ga dɔɔ ɓɔle ɠundiɠiiti, ta niiti ti ga dɔɔ ɓaagiti kpɛtɛ nuiti. 
Ta ɗa sɔba nui zuvaayɛ ga lobɛani maaʋele, ti telebo nui ná-gaamai ɠula zea tukpɔɠaaleʋezuʋɛ. 
Naa ɠa é ba, ta ɠala, eɠɛʋelei abui a ɗa tufa vɔɔi ɠala la, ʋele ɠana ti-ma zapei a ɠɛ la, eɠɛ a luula, ti ma ʋuai ɠa ɲɛɛlɛ eɠɛ fufiligi, mazɔlɔɔ ti Ɠɔoɠɔ GALAGI, Fai-Pɛ-Maliɠii ná-tɔgi ʋiliga ya, ti Izilayɛle ná-GALA Ɲadegai laawooi ʋɛlɛʋɛlɛ. 
Naa ɠa é ba, Ɠɔoɠɔ GALAGI yiiɠaawanani ná-nuɓusɛiti ma. É yeeɓuun, é ti loɠa. Gizeiti ti ɓalini. Poomaiti ti ɠɛ eɠɛ kaʋaiti, ti ʋuuni taazuʋɛ. Kɛlɛ naa la Maliɠii ná-ziiɠaawanai ɓega pɛ, zeei wuzeɠeai ɠa yɛ de nɔ ɠɔ. 
Ɠɔoɠɔ GALAGI poogi lɛa geezu nuɓusɛiti bɛ ti maaɠoozaai, toɠa ti lolisu foei zu ga ti ʋa, ti zeɠe zou ɓela ga. Wɛlɛ ta ʋa ga gaazuvilɛi, ta ga zeeli gaamanɔ. 
Nu la ti zaama, nii a ɗa ɓɔlɔ, nu la ná, nii a ɠɛ ɲiikpisu, nu la lia siingisiingi, nu la ɲia, saamaɠili nɔpɛ ge la viega, saʋala galui nɔpɛ ge la ɠoloɠologa. 
Ná-mɛɛn ɠaeiti gaaliʋɛ, ná-mɛɛn ɠaeiti kpein gaalɛɛʋɛ, ná-sooiti polokagiti ɓaaʋɛ eɠɛ kɔtu lɛigi, ná-kɔɔɠɔ wotoloiti kɔɠɔiti kɛɛʋɛ eɠɛ tɔngɔlɔ fiilɛi. 
Siɛgi zu ta-zalaʋusuiti ti zikɔzu la, ɗa ɠɛ nɔ zala zaai, ti-zikɔ wooi ɠulaʋɛ ga zala yiʋoiti. Ti ɗa zɔngɔ, ti ti-laamianigi zeɠe, ti lii la, nu nɔpɛ ge la zooga é ʋa kula ti ya. 
Naama volo ná, zɔngɔi ɠa wo ma, eɠɛ kpoloɗɛi zɔngɔ wooi, nu ɠa wɛlɛ zooi zu, wɛlɛ ná pɛ ge ɠɛa ga kpidii ta kidaaʋiligi, wozakalagi ɓidia ga tonaɓiin golai. 
