Neɠemi
Ná-Sɛʋɛi
Sɛʋɛi lɔɔzeizuʋɛ ma woo mɔungiti
Ɛsedalase ta Neɠemi ta-zɛʋɛiti ta faiti suɠulazu, niiti ti leʋegai siɛgi zu zobogi veeni la Izilayɛle nuiti zea ga ti ɠale ma ta-yooi zu, ti ɓega ʋoluma ga li ga tiye duɔlai zu Pɛɛlese ta Ɓaɓilɔne. Neɠemi ná-kisiɛi pɛ gaaʋoteni siɠigiti to fai ʋa ʋolu Zeluzalɛme maaɠoolii zu. Faaɠwɛ nu mɔinmɔin daaʋɛ da ga Ɛsedalase ɠa é Dɔlɔ Sɛʋɛ felegɔiti kɛa ta é ti ɠaalɛ ba, naa ʋɛɛ sɛʋɛi nii ʋa tɔ ɓɔɠɔ daaseigi ba, ta Neɠemi nɔnɔi. Ni Ɛsedalase ɓɔɠɔi la ɠɛni de, kɛlɛ tanisu nu ɠila kpegi nɔ ɠa é naama zɛʋɛiti pɛ gaalɛai ba. Tanisu Neɠemi Ná-Sɛʋɛi ɠɛɛʋɛ kona unnaanigɔ puusaʋagɔi (430) ma yeeɠɛɠalai zu, aisa Yesu ʋa zɔlɔɔ.
Neɠemi ɠa é ɠɛni botii ɠɛɛzu Pɛɛlese masagi Aaletazɛɛlesɛse ʋɛ ga é ɗa naa ná-dɔɔi ʋuu bɛ. É masagi ná-kpɔbai maalolini ga naa vaa bu, é yeeɠɛɠala ve zea, é ɠale ma Zeluzalɛme, nii a kɛ é kpɔba ɠɛ siɠigiti to fai zu ʋolu Zeluzalɛme ma. Aaletazɛɛlesɛse vaani bu ga Neɠemi ɠale ma, é botii naa ɠɛ. Suɠoozaai ma é Neɠemi zeini ga Zuda you zɛʋɛ ɠundiɠii, koʋii nii é Zeluzalɛme maaɠoolii (5:14). Anɛɛ ɓalaa nui tanigaa ti fai pɛ kɛɛni, nii a kɛ ti pele ɓesa Neɠemi luɠɔ ga é mina siɠigiti to ʋolu Zeluzalɛme ma, kɛlɛ botii ɓeni folo ʋuulɔɔlugɔ maazu felegɔ (52) laawu, GALA ná-kpɔbai maaʋele ma. Naa ʋoluma Ɛsedalase ɓɔni Neɠemi ʋa, ti Izilayɛle nuiti kɛʋele ɓɛtɛ, ti ta-minazeɠegi niinɛ ʋolu ti yɔɠɔzu ta GALA.
Unsosuʋɛ
1. Neɠemi ɠaleni ma ʋolu Zeluzalɛme ta é loni botiiti untuɠɔ siɠigiti to fai zu ʋolu Zeluzalɛme ma (1:1—6:19).
2. Izilayɛle nuiti ti tɔɔzeini ga ti ɗa ɲii Zeluzalɛme, ta ti tɔɔzei ga ti ɗa ziɛ ga GALA ná-tɔgiti ʋolu (7:1—13:31).
1
Neɠemi ná-GALA falii
1 Ɠakalia ná-doun zunui Neɠemi ná-faiti siɛ ʋelei ɠa.
Gè yɛni Suze taa wolai zu, masagi Aaletazɛɛlesɛse ná-konagi ʋuufelesiɛi (20) ma masadai zu, alugi naa laawu nii daa ga Kiselɛve. 2 Kɛ̀ɛloin gila, nii daa ga Ɠanani, naa ʋa, é zeɠe Zuda yooi zu ta zunui tanigaa. Gè ti ɠaazaɠani Zuifuiti faa ma, niiti ti ɠalegai ma, ti ɠula duɔlai zu, ta Zeluzalɛme ɠɛʋelei ma. 3 Ti gòoɠaaʋoteni, ti ɠɛ mà: «Duɔ wɔlɔmai niiti ti ɠalegai ma, ti zei Zuda you zɛʋɛi ma, ta ná maanɔɠɔ wolai ta unfegi zaama. Zeɠeiti ta Zeluzalɛme ziɠigi ʋa, ta ma ɓogiti galaʋɛ ga abui.»
4 Gè naama wooiti mɛnigai ma, gè zeini, gè ɗa wɔlɔ, gè yɛni gaazuɠilii zu folo mɔinmɔin daawu. Gè zugi zo, gè GALA fali, nii é geeɠɔlɔgi zu, 5 gè ɠɛ ma: «Ee, Ɠɔoɠɔ GALAGI, ɗɛi è geeɠɔlɔgi zu, GALAGI bɔɔlɔai, maayikiai, ɗɛi è ɗa-minazeɠegi ta ɗa-wooɠɛɠiladai makɛsu naati bɛ ti è nɛɛzu ʋɛ, ti ɗa-leveiti so, 6 woilo kae, è ɠaazuzeɠe ma, è nà-fali wooi ɠaaʋote, nii gè daazeelizu è ma, nɛ̀i gè ga ɗa-wotiɠɛ nui. Nà è valizu niizu kpidi ʋɛɛ folo ʋa, ɗa-wotiɠɛ nuiti bɛ, Izilayɛle nuiti, gè laa zɔ ga ga Izilayɛle nuiti gá-ɠotoiti, nii gi kɛai è laalɔɠɔma, gá mɛ̀mɛwolani. 7 Gi ɓaaɠogɛ è ma gaamazu, gi la ɠoloni deveiti, faa ziɛ ʋeleiti ta tɔgiti bɛ niiti è ti veeni ɗa-wotiɠɛ nui Moize ya. 8 Ɠitoo niima wooi zu, nii è boni ɗa-wotiɠɛ nui Moize ma ga: ‹Ni wa ɠɛna ga wooʋalada nuiti, nà wo vaza zii ɠiligiti saama. 9 Kɛlɛ ni naa ʋoluma wa ɠalena ma pɔ̀, wo nà-tɔgiti so, wo ɗa kɛ, naazu anɛɛ ɓalaa wo maaɠoozaʋɛ geeɠɔlɔgi ɓela ga, nà wo zeɠe ná, gè ʋa ga woye, ʋɛ gè yiimazeɠeai ga ná, ga gè zei ná.› 10 Gá ga ɗa-wotiɠɛ nuiti ta ɗa-nuɓusɛiti, niiti è ti unmɔɔgai ga ɗa-zobo golai ta ɗa-zɛbɛsu yeei. 11 Ee, Màliɠii, soma è woilo falii wooi nii ma, gè daazeelizu è ma, ta nii ɗa-wotiɠɛ nui zɔiti ti daazeelizu è ma, niiti wɔin ti ma ga ti lɛbiya ve è ʋɛ. Va bu za faa ɠaaɠulabai nii gè tɔɔzeizu, naa zoloo, va bu ɓalaa gè gooɠaaʋote pagɔ zɔlɔɔ masagi ya.»
Naama ziɛgi zu, nà ɠa gè ɓena masagi ná-dɔɔi ʋuu bɛ.