3
Devei vee vai ga nuiti ti vololibai lɛbi
1 Masagi Neɓukadenɛzaal vololibai ɓɛtɛni ga zanugi, sɔligi ɠɛni ga mɛtɛlɛ ʋuusaʋagɔ (30), kogi ɠɛni ga mɛtɛlɛ saʋagɔ. É gaalɔni nɛmɛi zu nii daaseigi ga Dula, Ɓaɓilɔne you zɛʋɛi ma. 2 Naa ʋoluma é keelaiti teʋeni ga ti masagi ná-nu wolaiti toli, ta koʋi laa wola ɠundiɠiiti, ta zou zɛʋɛ ɠundiɠiiti, ta faawo bo nuiti, ta wali makɛ nuiti, ta tukpɔɠaaleʋe nuiti, ta kundiɠiiti, é ʋɛɛ botiɠɛ nu wolaiti ba, ná-zou zɛʋɛiti kpein su. Naama nuiti maanɛɛni ga ti ʋa, ti vololibai ɓɛtɛ vai ma ɠoozunɛɛi ɠula, nii masagi gaalɔni. 3 Naama wotiɠɛ nuiti kpein ti ɠaalɛɛni ba deɠɛmu, ti ʋa, ti lo vololibai ɠakala, kpɛtɛ vai ma ɠoozunɛɛi vaa zu.
4 Maaɓɔgi ma ɠundiɠii wooɠulani ga zɛbɛi, é ɠɛ ma: «Ziiti pɛ ma nuɓusɛiti, ta zooiti pɛ ma nuɓusɛiti, naa ʋɛɛ zii wooiti pɛ ma nuɓusɛiti ba, à woilo niima levei ma: 5 Siɛgi zu wo puʋugi wooi mɛnisu da, ta koolei, ta kɔnigi, ta papai, ta doso ɠɔnigi, ta puʋu kpulugi, ta gɛingɛin ganigi ma ziiti kpein gooi, wa laaʋɛɛ zooi ma, wo nɔkɔ vololibai wu é ga zanugi, nii masagi Neɓukadenɛzaal gaalɔgai. 6 Nu-o-nu nii é la maaʋɛɛni, é ʋa nɔkɔ, naa ɠa ʋili abuzulugi zaama nii gola ɓadiai, gaamago nɔ.» 7 Naa ɠa é ba, ziiti pɛ ma nuɓusɛiti, ta zooiti pɛ ma nuɓusɛiti naa ʋɛɛ zii wooiti pɛ ma nuɓusɛiti ba, ti puʋugi wooi mɛnigai ma feya, ta koolei, ta kɔnigi, ta papai, ta doso ɠɔnigi, ta gɛingɛin ganigiti kpein gooi, ti maaʋɛɛni zooi ma, ti nɔkɔ vololibai wu é ga zanugi, nii masagi Neɓukadenɛzaal gaalɔni.
Daniyɛle bɔɔla saʋagɔiti ta-wooɠɛɠiladai
8 Gaamago nɔ, naa ʋolu, Ɓaɓilɔne nui tanigaani ti ʋaani, ti Zuifuiti maalɔ. 9 Ti ɓɔɛni masagi Neɓukadenɛzaal ʋɔ, ti ɠɛ ma: «È-zii zuɠooza, masagi! 10 Ee, masagi, ɗa ɓɔɠɔgoi ɠa è niima levei veeni ga nu kpein maanɛɛʋɛ ga é maaʋɛɛ, é nɔkɔ vololibai wu é ga zanugi, a puʋugi wooi mɛnina feya, ta koolei, ta kɔnigi, ta papai, ta doso ɠɔnigi, ta puʋu kpulugi, ta gɛingɛin ganigi ma ziiti kpein gooi, 11 nu-o-nu nii é la maaʋɛɛni, é ʋa nɔkɔ, naa ɠa ʋili abuzulugi zaama, nii gola ɓadiai. 12 Ee, masagi, Zuifu niiti ti ga Sadalake, ta Mesake, ta Aɓɛde-Nego, niiti è Ɓaɓilɔne you zɛʋɛi ma losuʋɛ tanigaa vea ti ya, ti la è ɠaazu ga ani nɔpɛ, ti la ɗa-ɠɔɔɠɔ ganigiti dɛbizu, ta ti la nɔkɔni vololibai wu é ga zanugi, nii è gaalɔgai.»
13 Neɓukadenɛzaal wola yiiɠaawanani, é devei veeni ga ti ʋa ga Sadalake, ta Mesake, ta Aɓɛde-Nego. Ti ʋaai ma ga tiye masagi ʋɔ bɛ, 14 é ɠɛni ti ma: «Gaama ʋe ɓaa, Sadalake, ta Mesake, ta Aɓɛde-Nego, ga wo ɠɛlɛʋɛ ga wo mina nà-kɔɔɠɔ ganigiti dɛbi, wo la nɔkɔni vololibai wu é ga zanugi, nii gè gaalɔgai? 15 Niizu à lona, wo ɠɛʋele ɓɛtɛ, siɛgi zu wo puʋugi wooi mɛnisu da, ta koolei, ta kɔnigi, ta papai, ta doso ɠɔnigi, ta puʋu kpulugi, ta gɛingɛin ganigi ma ziiti kpein gooi, wa maaʋɛɛ, wo nɔkɔ vololibai wu, nii gè kpɛtɛai. Ni wo la kɛɛni wo ʋa nɔkɔ bu, wa ʋili gaamago nɔ abuzulugi zaama. Galagi ɓɛgele ɠa a zoo é wo ɠula zèa?»
16 Sadalake ta Mesake ta Aɓɛde-Nego ti masagi wooɠaaʋoteni, ti ɠɛ ma: «Masagi, gi la pɔ ga gi ʋa ɓɔɠɔ maalobo. 17 Anɛɛ naa ʋe, suɠwɛɛ ga gá-ƓALAGI, GALAGI nii gi dɛbizu, zobogi ɠa bɛ é gi ɠizo. Ungo, masagi, toɠa gi ɠula abuzulugi zu, é gi ɠula è ya. 18 Anɛɛ naa laade, kwɛɛ, masagi, ga gi la ɗa-ɠɔɔɠɔ ganigiti dɛbia, ta gi la nɔkɔga vololibai wu é ga zanugi, nii è gaalɔgai.»
19 Neɓukadenɛzaal wola yiiɠaawanani, gaazulo pelei valiboni Sadalake ta Mesake ta Aɓɛde-Negoni kakala. É devei veeni ga ti abuzulugi ɓadi ná zeizu ɠɛ lɔfela, é leʋe pɔlɔmai ʋa. 20 É devei veeni ná-salaʋusui tanigaani zea, niiti ti wola zulogai ná-kɔɔɓɔgi zaama, ga ti Sadalakeni gili, ta Mesake, ta Aɓɛde-Nego, ga ti ti ʋili abuzulugi zu, nii gola ɓadiai. 21 Gaamago nɔ, ti niima zunu saʋagɔiti gilini, ti maaɠiliai ga ta-zɔɔlaiti, ta-zeɠewuzeɠeiti, ta ta-wɔɔlɔgiti, ti ti ʋilini abuzulugi zu gola ɓadiai. 22 Tɔɔzei masagi ná-devei ʋa nii gola ɓɛlɛni, ti abuzulugi ɓadini da ge leʋe. Abuzogi salaʋusuiti paani, niiti ti Sadalake ta Mesake ta Aɓɛde-Negoni pilini abui zu. 23 Sadalake ta Mesake ta Aɓɛde-Negoni giliai yɛni de, ti loo abuzulugi zaama.
Daniyɛle bɔɔla saʋagɔiti kizo fai
abuzulugi ma
24 Gaamago nɔ, masagi Neɓukadenɛzaal wuzeɠeni, daavɔ, é ɠɛ ná-nu wolaiti ma: «Zunu saʋagɔiti ti ɠiliai, naati tɛi ade ʋa ti ʋili abui zu ɓaa?» Ti gooɠaaʋoteni, ti ɠɛ ma: «Zekana kɛai la, masagi.» 25 Masagi ɠɛni ti ma ʋolu: «Kɛlɛ tama, nà nu naanigɔ ɠaazu, ti la ɠilini, ti ɗa ziɛ abui zaamaʋɛ ɓɔɠɔi. Faa nɔpɛ ge la ti taɠila kpalaa ba. Naanisiɛi ɠaazuʋɛ ɠulaʋɛ ga galagiti ti-loun zunui ta ɠaazu.»
26 Neɓukadenɛzaal maaɓuɠani abuzulugi laaʋɛ ʋa, é wooɠula, é ɠɛ ma: «Sadalake, Mesake, ta Aɓɛde-Nego, GALA nii é Anii-Pɛ-Unda ná-botiɠɛ nuiti, à ɠula lɛɛ, wo ʋa!» Gaamago nɔ, ti saʋagɔ pɛ ti ɠulani abui zaama. 27 Masagi ná-nu wolaiti, ta koʋi laa wola ɠundiɠiiti, ta zou zɛʋɛ ɠundiɠiiti, ta masagi ná-botiɠɛ nu wolaiti, ti pɛ ti maaɓɔni ti ma ga ti ti ʋɛtɛ. Abu ʋo ge la ɠɛni ti ʋa, tɔundeɠaiti gaa la ɠɛni ɠalani, ti ma zeɠeiti ti la ɠɛni ɠalani, abu maku nɔpɛ ge la ɠɛni ti ʋa. 28 Masagi Neɓukadenɛzaal wooɠulani, é ɠɛ ma: «Mamagi ɠa Sadalake ta Mesake ta Aɓɛde-Negoni ta-ƓALAGI ʋɛ! É ná-geezuɠeelai leʋegɛ ga é ná-botiɠɛ nuiti kizo, niiti ti laai da, ti la kɛɛni ti ʋa ɠolo nà-devei ʋɛ, masa devei. Ti yiimazeɠeni ga ti-ɓusɛi lɔɔ vai maanɔɠɔiti su, kɛlɛ ti mina kɔɔɠɔ ganigiti dɛbi, ɓaa ti ʋa nɔkɔ ti wu, kɛni ta-ƓALAGI nɔ. 29 Naa ɠa é ba, gè tɔgi zeiɗa, ga nu nɔpɛ é ɠula nuɓusɛiti saama, ta ziiti, ta zii wooiti, a Sadalake ta Mesake ta Aɓɛde-Negoni ta-ƓALAGI ná-fai zona ga yɔɔɠɛ faa, naama nui ɠa leʋeleʋe, é ɓulukpulu, ná-pɛlɛi ɠa lati é ɠɛ ga kpoɠamaʋɛ. Tɔɔzei gala kili nɔpɛ ge la ná, nii a zoo é nu ɠizo ga tɔun kɛʋele.»
30 Naa ʋoluma, masagi tosu ɓii gola ɠalivaani Sadalake ta Mesake ta Aɓɛde-Negoni ma, é leʋe ma mɔun keleiti ba, Ɓaɓilɔne you zɛʋɛi zu.
Masagi ná-segi velesiɛi: Gulu wolai
31 Masagi Neɓukadenɛzaal wooi laazeelini nuɓusɛiti kpein ma, ziiti kpein saama, ta zii wooiti kpein eteai zu ná pɛ ga: Ziilɛigi ve wo ʋɛ ga bɔɔlɔa! 32 Gè pɛtɛgɛ ga pagɛ, gè poogiti ta laavɔɔ vaiti dɛɛ, GALA nii é Anii-Pɛ-Unda, niiti é ti ɠɛa bɛ̀:
33 Ná-poogiti gola wɔɔlɔʋɛ!
Ná-laavɔɔ vaiti gola yeeɠaaɓaʋɛ!
GALAGI naa ɠa masadai ɠɛ eyɛsu ɠɔ,
ná-bɔɔlɔlai ɓela ge la ɠɛa ba!