8
Nɨpɨtan itəm kəmotasitu e Iesu
1 Uarisɨg e natɨmnat mɨn əh, Iesu in taliwək matuwɨn e taon mɨn neen ne latuənu mɨn neen. In tatən-iarəp nəghatən rəha Uhgɨn kən mətamnus-iarəp namnusən təwɨr rəha nərəmərəən rəha Uhgɨn. Kən e nian əh, tuelef aposol mɨn rəhan kəmoatətəu-pən. 2 Kən nɨpɨtan neen mɨn kəmoatuarisɨg-in Iesu, inu aupən ikɨn ilat kəmoatɨmɨs, o kəmoatos narmɨn rat mɨn tətatɨg elat, məto Iesu in təməhg-iarəp narmɨn rat mɨn kən təmol-wɨr rəhalat nɨmɨsən. Nərgɨ nɨpɨtan mɨn u Meri u katən məmə Maktala itəm Iesu təməhg-iarəp narmɨn rat sepɨn lan;+ 3 ne Joana pətaguɨhl rəha Jusa itəm in tatərəmərə e nimə rəha Kig Herot Antipas; ne Susana; ne nɨpɨtan tepət mɨn. Nɨpɨtan mɨn u koatos-ipən rəhalat məni o nos-nəmtɨnən natɨmnat o nasituən e Iesu ne rəhan mɨn netəm tuelef.
Nimaa nəghatən e nɨməptən
(Mat 13:1-23; Mak 4:1-20)
4 Nɨmanin netəmim tepət kəmotɨsɨ-pən e taon mɨn tepət motuwa o Iesu. Nian kəmotuwa motətul kɨtəlau lan, kən təmuəh nimaa nəghatən kəm ilat. In təmən məmə, 5 “Suah kit, etəm rəha nəfeən nɨkuti wit, təmuwɨn matərakin nɨkuti wit tatɨsas əpəh e nasumən. Kən neen kəmotɨsas e suatɨp, kən uarisɨg netəmim kotuwa kaliwək lan, kən mənɨg mɨn kotuwa motun rəkɨs ilat. 6 Kən nɨkutin neen kotɨsas-pən e nɨsɨp noan məsɨn itəm kəpiel ləhau lan. Nian koatəwiə, kən motauke məto-inu nəhau tɨkə ləhau lan. 7 Kən nɨkutin neen kotɨsas-pən e nɨki nolkosɨk. Uarisɨg, nolkosɨk ne wit kuəwiə kələh, kən nolkosɨk tatu-atu-pən lan mətoarus-pən kotɨmɨs. 8 Kən nɨkutin neen mɨn kəmotɨsas-pən e nəptən wɨr motəwiə motoe-in noalat tepət tepət tahmen e wan-hanrɨt.”
Nian Iesu təmən rəkɨs nəghatən u, kən təmagət, mən kəm ilat məmə, “Etəm matəlgɨn tatɨg, təwɨr məmə in otətəlɨg-in wɨr kən mɨtun nəghatən mɨn u.”
9 Kən netəmim rəha Iesu kəmotətapəh ron məmə, “Uhapɨk-pa nimaa nəghatən u kəm itɨmat.” 10 Kən in təmən-ipən kəm ilat məmə, “Itəmat, Uhgɨn tɨnerəh rəkɨs e rəhatəmat suatɨp məmə itəmat onəkotɨtun nəghatən rəha nərəmərəən rəha Uhgɨn itəm tatəhluaig. Məto netəmim neen, ilat koatos əm e nuəhən nimaa nəghatən mɨn, məmə ilat okoatehm, məto kotəruru, kən ilat okoatəto, məto okol kəsotɨtunən.”+
11 Kən Iesu in təmatəghat məmə, “Nɨpətɨ nimaa nəghatən u tol min-nulan. Nɨkuti wit, inu nəghatən rəha Uhgɨn. 12 Nɨkutin mɨn itəm koatɨsas e suatɨp, inu tahmen-pən e netəmim itəm kotəto nəghatən rəha Uhgɨn, kən Setan tatos-irəkɨs nəghatən rəha Uhgɨn e rəhalat nətəlɨgən məmə okəsotənən nɨpahrienən lan, kən Uhgɨn otəsosmegəhən ilat. 13 Kən nɨkutin mɨn itəm koatɨsas-pən e nɨsɨp noan məsɨn kəpiel əh ləhau ikɨn, inu tahmen-pən e netəmim itəm koatəto nəghatən rəha Uhgɨn, kən nɨkilat tətagien ron. Məto nokɨlat təseiuaiuən isəu, kən koatahatətə e nian əkuəkɨr əm. Məto nian nəsəsauən, o nəratən tuwa e nəmegəhən rəhalat, kən koatəme e rəhalat nahatətəən. 14 Kən nɨkutin mɨn itəm koatɨsas-pən e nɨki nolkosɨk, inu tahmen-pən e netəmim itəm koatəto nəghatən rəha Uhgɨn, məto natɨmnat tepət tətatu-atu-pən e nəmegəhen rəhalat, inəh koatətəlɨg-in pɨk natɨmnat rəha nəmegəhən rəhalat, o ilat kotolkeike nautə tepət, o kotolkeike məmə okotəto təwɨr e rəhalat nəmegəhən. Kən nəmegəhən rəhalat təsoe-inən nat təwɨr kit e nəghatən rəha Uhgɨn. 15 Məto nɨkutin itəm tatɨsas-pən e nɨməptən təwɨr, inu tahmen e netəmim itəm koatəto nəghatən rəha Uhgɨn, kən nɨkilat tətuatɨp kən məwɨr, kən ilat kotaskəlɨm nəghatən rəha Uhgɨn tətatɨg tiəkɨs e nɨkilat. Kən ilat kotalkut matuwɨn matuwɨn, kən motoe-in nəmegəhən təwɨr.”
Ol wək e nat itəm nakatos
(Mak 4:21-25)
16 Kən Iesu təmən-ipən məmə, “?Pah tətasiepən e lait kən mətaii-pən e pesɨn, o tatəhtu-pən e nɨpəg pet? !Kəp! Kəsolən mihin. Nian nakotasiepən e lait, kən motətu-pər e tepɨl məmə netəmim okotehm nat lan.+ 17 Kən e nolən kitiəh mɨn əm, okəmə suah kit tatəhluaig-in nat kit, məto Uhgɨn otol əp in, kən okəmə suah kit tatos nəghatən anion kit, məto Uhgɨn otən-iarəp.+ 18 Nəghatən u itəm nakoatəto, otətəlɨg-in wɨr. Etəm itəm tɨnɨtun rəkɨs nɨpətɨ nəghatən rəhak, in tɨtun nosən təhmɨn mɨn. Məto etəm itəm təsɨtunən, in otəmkarəpən e nat itəm nɨkin tatəht məmə tatos.”+
Mama rəha Iesu ne pian mɨn
(Mat 12:46-50; Mak 3:31-35)
19 Kən e nian əh, mama rəha Iesu ne pian mɨn kəmotuwa məmə okotehm, məto okol kəsotuwɨnən iuəhkɨr motehm məto-inu nɨmanin netəmim tepət koatətlosɨg-in. 20 Kən netəmim kəmotən-ipən kəm in məmə, “Mama rəham ne piam mɨn ilat əpəh ihluə koatətul, kən kotolkeike məmə okotehm ik.”
21 Kən Iesu təmən-ipən kəm ilat məmə, “Netəmim rafin itəm koatəto nəghatən rəha Uhgɨn kən moatətəu-pən, ilat un rəhak netəmim mɨn, rəhak mama ne piak mɨn.”
Iesu təmən-iəhau nɨmətag asol e Lek Kalili
(Mat 8:23-27; Mak 4:35-41)
22 Nian kit Iesu ne rəhan mɨn netəmim kəmotuwɨn e pot kit, kən in təmən-ipən kəm ilat məmə, “Pəs kotuwɨn əpəh entənɨpən-pən e lek u.” Kən kəmotiuw niuwən motiet. 23 Nian pot tɨnətaiu, kən Iesu təmuwɨn mapɨl. Kən nɨmətag asol kit təmeiuaiu-pa e lek u, kən nəhau təmuwɨn e nɨpəgnoa pot, iuəhkɨr əm pot tətamnɨm. 24 Kən kəmotəhgaiir e Iesu kən motəmə, “!Ei, Etəm-iasol! !Etəm-iasol! Aiir-ta, okotɨmɨs roiu!”
Kən Iesu təmaiir məghat mən-iəhau nɨmətag ne peau-peau asol mɨn məmə, “!Nahmen, uameg-ta!” Kən nɨmətag təmurahl nelmɨn, kən tɨnəməlinu tɨnəməlinu. 25 Kən Iesu təmən-ipən kəm ilat məmə, “?Tahro? ?Rəhatəmat hiə nahatətəən?”
Məto ilat kɨnoatəgɨn, kən narmɨlat tɨnatiwɨg mɨn, kən mɨnoatən-ipən kəm ilat mɨn məmə, “!Ei! ?Etəmim naka u? Nat əpnapɨn nɨmətag ne nəhau, məto katuətəlɨg-in rəhan nəghatən matioal.”
Iesu təməhg-iarəp narmɨn rat mɨn e suah kit
(Mat 8:28-34; Mak 5:1-20)
26 Kən ilat kəmotuwa kiet-arəpa rəha netəm Kerasa ikɨn, inəh entənɨpən-pən e lek u, kən kəmotuwar əpəh ipar. 27 Nian Iesu təmuwar, kən əmun etəmim kit əh-ikɨn təmuwa mehm. Suah un, narmɨn rat mɨn kotatɨg lan, kən nuwəh məsɨn in təməsuwɨn-inən napən, kən in təsapɨlən imə, məto in tətatɨg əm əh e nɨpəg kəpiel mɨn, ikɨn katɨtənɨm netəmim ikɨn. 28-29 Aupən ikɨn, nian tepət, narmɨn rat əh tatol in tətalməl pɨk, kən netəmim koatəlis nelkɨn ne nelmɨn e sen məmə otaskəlɨm tiəkɨs moatehm məmə otəsərəkɨn-rəkɨnən natɨmnat. Məto e nian rafin tateatɨp-eatɨp sen mɨn əh, kən narmɨn rat tatəkəike kəm in məmə otiet magɨm muwɨn əpəh ikɨn taruən-aruən ikɨn.
Kən nian ialməl u təmehm Iesu, təmearɨg əfəməh, muwa morin-pən e nelkɨ Iesu, kən mətagət məmə, “!Iesu, Nətɨ Uhgɨn Ilɨs Agɨn! ?Nakəmə onakahro io? !Awi, iatətapəh ron ik məmə onəsolən nalpɨnən asol kit kəm io!” Narmɨn rat u təmən nəhlan məto-inu Iesu tɨnən rəkɨs məmə in otiet magɨm e suah u.
30 Kən Iesu təmətapəh məmə, “?Nərgəm pah?” Kən in təmən məmə, “Nɨmanin Tepət.” Təmən nəhlan məto-inu narmɨn rat tepət kəmotatɨg lan. 31 Kən narmɨn rat mɨn kəmotətapəh əskasɨk o Iesu məmə, “Onəsahl-ipənən itɨmat e nɨpəg itəm namnun tɨkə tapinəp, u imə nalpɨnən.”
32 Kən ikɨn əh e nɨkalɨ nɨtot, pɨkəs mɨn tepət kotagwən motan əh-ikɨn. Kən narmɨn rat mɨn kəmotasək moatən-ipən kəm Iesu məmə, “Awi, egəhan-in itɨmat ekotuwɨn e pɨkəs mɨn əh.” Kən Iesu təmegəhan-in ilat kotuwɨn. 33 Kən narmɨn rat mɨn u kəmotiet e suah un motuwɨn e pɨkəs mɨn, kən pɨkəs mɨn ilat rafin kəmotaiu moteiuaiu ikɨn təkul-əkul ikɨn, kən motiet-pən e lek motamnɨm.
34 Nian netəm kotagwən pɨkəs mɨn kəmotehm nat u, kəmotiet motagɨm motuwɨn moatən-iarəp namnusən rəha natɨmnat mɨn u e taon rəhalat ne ikɨn mɨn rafin tɨtəlau lan. 35 Kən netəmim kəmotiet e taon moatuwɨn məmə okotehm natɨmnat mɨn əh. Kən kəmotuwa motehm Iesu, kən motehm mɨn suah un itəm narmɨn rat mɨn kəmotiet rəkɨs lan, in tatəpələh iuəhkɨr e nelkɨ Iesu, tɨnəsalmələn, kən mɨnuwɨn-in rəkɨs rəhan napən. Kən netəmim rəha taon koatəgɨn.
36 Kən netəmim itəm kəmotehm ətuatɨp nat u e nɨganəmtɨlat, ilat kotamnus tatuwɨn kəm netəmim neen mɨn moatən-iarəp məmə Iesu təmahro nulan mol-wɨr suah əh, itəm aupən ikɨn narmɨn rat mɨn kəmotatɨg lan. 37 Kən netəmim rafin u kotatɨg iuəhkɨr ikɨn Kerasa, kəmotən-ipən kəm Iesu məmə otiet iməlat ikɨn, məto-inu ilat kɨnoatəgɨn pɨk. Kən əmun in təmuwɨn e pot məmə okotasuə moatuwɨn entənɨpən-pən ikɨn.
38 Məto suah u itəm narmɨn rat mɨn kəmotiet lan, in təmətapəh o Iesu məmə, “!Awi, pəs ekɨmnə kitat!” Məto Iesu təmən-ipən kəm in məmə, 39 “Ɨtəlɨg matuwɨn imam ikɨn, muwɨn mən-iarəp natɨmnat mɨn itəm Uhgɨn təmol kəm ik.” Kən suah u təmuwɨn ikɨn mɨn rafin e taon iman ikɨn matən-iarəp natɨmnat mɨn rafin itəm Iesu təmol kəm in.
Pətagwəhl kit itəm tatɨmɨs ne pətan əkəku kit itəm təmɨmɨs
(Mat 9:18-26; Mak 5:21-43)
40 Nian Iesu təmɨtəlɨg-pa mɨn e entənɨpən-pa lan e lek u, netəmim nɨkilat təmagien məmə kɨnotehm mɨn Iesu, məto-inu ilat kəmoatəsahgin. 41 Kən etəmim kit təmuwa mehm, nərgɨn u Jaeras, itəm in etəm-iasol kit rəha nimə rəha nuəfɨmɨnən. Təmuwa meiuaiu mɨsin nulɨn e nɨsiaiiən, matəkəike e nətapəhən kəm Iesu məmə in otuwɨn əpəh iman ikɨn, 42 məto-inu rəhan pətan əkəku tatɨmɨs pɨk rəhan nahməən tepət, kən otəsuwəhən tɨmɨs. In noan kitiəh əm, rəhan nup tuelef.
Kən Iesu təmaliwək matuwɨn o pətan əkəku əh, kən nɨmanin netəmim tepət kəmotuwa kɨtəlau lan katɨləs-pɨkən-ləs-pɨkən. 43 Kən pətan kit təmuwa o Iesu itəm tatos nɨmɨsən rəhalat nɨpɨtan nian rafin əm mɨnos nup tuelef, kən təmuwɨn o netəmim tepət itəm koatol mərɨsɨn, məto okol kit təsol-wɨrən. 44 Kən pətan əh təmɨsɨ-pən e məntaa Iesu ikɨn, kən mea-pən mek nɨpəgnəmtɨ nɨməhan rəha Iesu, kən əmun roiu agɨn-əh mɨn əm, rəhan nɨmɨsən təmol namnun. 45 Kən Iesu tən məmə, “?Ei, pah təmek io?”
Kən nian ilat rafin kəmotən məmə kəp, kən Pita təmə, “!Etəm-iasol, nɨmanin netəmim tepət koatɨləs-pɨkən-ləs-pɨkən ik!”
46 Məto Iesu tən məmə, “Kəp. Ekɨtun məmə suah kit təmek io məto-inu eməto məmə nəsanənən təmiet lak.”
47 Kən e nian pətan əh tɨnɨtun məmə okol in təsəhluaigən, in təmuwa mətasiəp-asiəp pɨk, kən mɨsin nulɨn matos-ipən nɨsiaiiən kəm Iesu. Kən e nɨganəmtɨ netəmim rafin, tatən-iarəp kəm Iesu məmə təmek in o naka, kən matən-iarəp mɨn məmə e nian təmek in, kən roiu agɨn-əh mɨn əm, rəhan nɨmɨsən təmol namnun. 48 Kən Iesu tən-ipən kəm in məmə, “Nətɨk pətan, rəham nahatətəən lak təmol-wɨr ik. Kən atuwɨn, pəs nəməlinuən rəha Uhgɨn tətatɨg ron ik.”+ 49 Nian Iesu təmatəghat əh, kən etəmim kit təmɨsɨ-pən imə Jaeras ikɨn met-arəpa, kən mən kəm Jaeras məmə, “Nətɨm pətan əkəku tɨnɨmɨs rəkɨs. Əsəlɨkiamtəən iəgətun.”
50 Məto nian Iesu təməto nəghatən əh, in təmən-ipən kəm Jaeras məmə, “Əsəgɨnən. Ahatətə əm lak, kən pətan əkəku rəham, in otəwɨr mɨn.” 51 E nian Iesu təmuwa met-arəpa e nimə rəha suah əh, kən təmit-irəkɨs əm Pita, ne Jon, ne Jemes, ne mama ne tata rəha pətan əkəku itəm in təmɨmɨs, məmə ilat əm okotuwɨn imə. 52 Netəmim rafin koatasək əfəməh moatəun-əun o pətan əkəku əh, məto Iesu təmən-ipən kəm ilat məmə, “Əsotasəkən. Pətan əkəku u in təsɨmɨsən. In tətapɨl əm.”
53 Kən ilat kotalah-əsan lan məto-inu ilat kotɨtun məmə pətan əkəku əh tɨnɨmɨs rəkɨs. 54 Məto Iesu təmea-pən mɨləs nelmɨ pətan un kən maun-in məmə, “Pətan əkəku, ətul.” 55 Kən əmun pətan əkəku apon təməmegəh mɨn mətul. Kən Iesu təmən-ipən kəm ilat məmə, “Otos-ipən nat kit tun.” 56 Kən rəhan mama ne tata, narmɨlau təmiwɨg pɨk, məto Iesu tən-ipən kəm ilau məmə, “Onəkəsuən-iarəpən natɨmnat mɨn u kəm suah kit.”
+ 8:2 Mat 27:55-56; Mak 15:40-41; Luk 23:49 + 8:10 Aes 6:9 + 8:16 Mat 5:15; Luk 11:33 + 8:17 Mat 10:26; Luk 12:2 + 8:18 Mat 25:29; Luk 19:26 + 8:48 Luk 7:50