\NormalFont\ShortTitle{సామెతలు}

{\MT సామెతల

\par }{\MTB గ్రంథం



\par }{\MS ఉద్దేశ్యం అంశం

\par }\ChapOne{1}{\PP \VerseOne{1}దావీదు కుమారుడును ఇశ్రాయేలీయులకు రాజునైన, సొలొమోను యొక్క సామెతలు:


\par }{\Q \VS{2}జ్ఞానాన్ని ఉపదేశాన్ని పొందడం కోసం;

\par }{\QB అంతరార్థంతో కూడిన పదాలను గ్రహించడం కోసం;


\par }{\Q \VS{3}వివేకంతో కూడిన ప్రవర్తన కోసం,

\par }{\QB సరియైనది, న్యాయమైనది చేయడానికి ఉపదేశం పొందడం కోసం;


\par }{\Q \VS{4}సామాన్యులకు\FTNT{*}{{\FR 1:4 }{\FQ{సామాన్యులకు
}}{\FT{సామెతల గ్రంథంలో, హెబ్రీలో ఉపయోగించబడిన పదం
}}{\FT{నైతిక దిశ లేకుండా, చెడు వైపు మొగ్గు చూపే, తెలివితక్కువ వ్యక్తిని సూచిస్తుంది.}}} బుద్ధి కలిగించడం కోసం,

\par }{\QB యవ్వనస్థులకు తెలివి వివేకం కలిగించడం కోసం,


\par }{\Q \VS{5}జ్ఞానులు ఈ సామెతలు వింటారు, మరింత తెలివైనవారవుతారు,

\par }{\QB వివేకంగలవారు ఉపదేశం పొందుకుంటారు.


\par }{\Q \VS{6}వారు సామెతలు, నీతికథలు,

\par }{\QB జ్ఞానుల సూక్తులు, చిక్కుప్రశ్నలను గ్రహిస్తారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{7}యెహోవాయందు భయం తెలివికి మూలం,

\par }{\QB అయితే మూర్ఖులు జ్ఞానాన్ని ఉపదేశాన్ని తృణీకరిస్తారు.


\par }{\MS ముందుమాట: జ్ఞానాన్ని హత్తుకోమని హెచ్చరికలు

\par }{\SH పాపిష్ఠి మనుష్యుల ఆహ్వానానికి వ్యతిరేకంగా హెచ్చరిక
\par }
{\Q \VS{8}నా కుమారుడా, నీ తండ్రి ఉపదేశాన్ని విను

\par }{\QB నీ తల్లి బోధను త్రోసివేయవద్దు.


\par }{\Q \VS{9}అవి నీ తలకు చుట్టిన అందమైన మాలగా

\par }{\QB నీ మెడను అలంకరించే హారంగా ఉంటాయి.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{10}నా కుమారుడా, పాపిష్ఠి మనుష్యులు నిన్ను ప్రలోభపెడితే,

\par }{\QB నీవు వారికి లొంగిపోవద్దు.


\par }{\Q \VS{11}ఒకవేళ వారు, “మాతో కూడా రా;

\par }{\QB నిర్దోషుల రక్తాన్ని చిందించడానికి దాగి ఉందాం;

\par }{\QB హాని చేయని ప్రాణం మీద ఆకస్మిక దాడి చేద్దాం;


\par }{\Q \VS{12}పాతాళం వలె మనుష్యులు జీవించి ఉండగానే వారిని పూర్తిగా మ్రింగివేద్దాం,

\par }{\QB సమాధిలోనికి దిగువారి వలె పూర్ణబలంతో ఉండగానే వారిని మ్రింగివేద్దాం;


\par }{\Q \VS{13}అన్ని రకాల విలువైన వస్తువులు మనం తెచ్చి

\par }{\QB మన ఇళ్ళను దోపుడు సొమ్ముతో నింపుకొందాం;


\par }{\Q \VS{14}మాతో చీట్లు వేయండి;

\par }{\QB మనం దొంగిలించిన దానిని మనమందరం పంచుకుందాము.”


\par }{\Q \VS{15}నా పిల్లలారా, వారితో కలిసి వెళ్లకండి,

\par }{\QB వారి దారుల్లో నీ పాదాలు పెట్టకు;


\par }{\Q \VS{16}కీడు చేయడానికి వారి పాదాలు పరుగెత్తుతాయి,

\par }{\QB మనుష్యులను చంపడానికి త్వరపడతారు.


\par }{\Q \VS{17}రెక్కలు గల పక్షులు చూస్తుండగా

\par }{\QB వల వేయడం నిష్ప్రయోజనం!


\par }{\Q \VS{18}అయితే ఈ మనుష్యులు తమ నాశనానికే పొంచి ఉంటారు;

\par }{\QB తమ ప్రాణాన్ని తామే తీసుకోవడానికి వారు దాక్కొని ఉంటారు!


\par }{\Q \VS{19}అక్రమ సంపాదన వెంటపడే వారందరి దారులు అలాంటివే;

\par }{\QB అది దానిని సొంతం చేసుకున్న వారి ప్రాణాలు తీస్తుంది.


\par }{\SH జ్ఞానం యొక్క మందలింపు
\par }
{\Q \VS{20}జ్ఞానం వీధుల్లో కేకలు వేస్తున్నది,

\par }{\QB అది బహిరంగ స్థలాల్లో తన గొంతు గట్టిగా వినిపిస్తుంది;


\par }{\Q \VS{21}అధిక రద్దీ ఉండే వీధి చివర్లలో అది కేక వేస్తుంది,

\par }{\QB పట్టణ ద్వారాల దగ్గర ఆమె తన ప్రసంగం చేస్తుంది:


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{22}“బుద్ధిహీనులారా మీరు ఎన్నాళ్ళు బుద్ధిహీనుని మార్గాలను ప్రేమిస్తారు?

\par }{\QB ఎగతాళి చేసేవారు ఎన్నాళ్ళు ఎగతాళి చేస్తూ ఆనందిస్తారు?

\par }{\QB బుద్ధిహీనులు ఎన్నాళ్ళు తెలివిని అసహ్యించుకుంటారు?


\par }{\Q \VS{23}నా గద్దింపును విని పశ్చాత్తాపపడండి!

\par }{\QB అప్పుడు నా ఆత్మను మీమీద కుమ్మరిస్తాను,

\par }{\QB నా ఉపదేశాలను మీకు తెలియజేస్తాను.


\par }{\Q \VS{24}కానీ నేను పిలిచినప్పుడు మీరు వినడానికి నిరాకరించినందున

\par }{\QB నేను నా చేయి చాచినప్పుడు ఎవరూ పట్టించుకోనందున,


\par }{\Q \VS{25}మీరు నా సలహాను లెక్కచేయనందున

\par }{\QB నా గద్దింపును అంగీకరించనందున,


\par }{\Q \VS{26}ఆపద మిమ్మల్ని తాకినప్పుడు నేను నవ్వుతాను;

\par }{\QB విపత్తు మిమ్మల్ని అధిగమించినప్పుడు నేను ఎగతాళి చేస్తాను,


\par }{\Q \VS{27}విపత్తు తుఫానులా మిమ్మల్ని అధిగమించినప్పుడు,

\par }{\QB ఆపద మిమ్మల్ని తుఫానులా ముంచినప్పుడు,

\par }{\QB మీకు బాధ ఇబ్బంది కలిగినప్పుడు నేను ఎగతాళి చేస్తాను.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{28}“అప్పుడు వారు నాకు మొరపెడతారు కాని నేను జవాబు ఇవ్వను;

\par }{\QB నా కోసం ఆతురతగా వెదకుతారు కాని నేను కనబడను,


\par }{\Q \VS{29}వారు జ్ఞానాన్ని అసహ్యించుకున్నారు,

\par }{\QB యెహోవాకు భయపడాలని వారు కోరలేదు కాబట్టి.


\par }{\Q \VS{30}వారు నా సలహాను అంగీకరించలేదు

\par }{\QB నా గద్దింపును కూడా త్రోసివేశారు కాబట్టి,


\par }{\Q \VS{31}వారు తమ క్రియలకు తగిన ఫలాన్ని అనుభవిస్తారు

\par }{\QB వారి ఆలోచనల ఫలితాలకు వారే విసుగుచెందుతారు.


\par }{\Q \VS{32}మూర్ఖులు దారితప్పడం వల్ల నశిస్తారు,

\par }{\QB బుద్ధిహీనుల నిర్లక్ష్యం వారిని నాశనం చేస్తుంది;


\par }{\Q \VS{33}నా మాటలను వినేవారు క్షేమంగా నివసిస్తారు;

\par }{\QB కీడు కలుగుతుందనే భయం లేకుండా నెమ్మదిగా ఉంటారు.”




\par }\Chap{2}{\SH జ్ఞానం యొక్క నైతిక ప్రయోజనాలు
\par }
{\Q \VerseOne{1}నా కుమారుడా, నీవు నా మాటలను విని

\par }{\QB నా ఆజ్ఞలను నీలో దాచుకొంటే,


\par }{\Q \VS{2}జ్ఞానం వైపు నీవు చెవిపెట్టి,

\par }{\QB హృదయపూర్వకంగా అవగాహన చేసుకోవాలి.


\par }{\Q \VS{3}నీవు అంతరార్థం కోసం మొరపెడితే,

\par }{\QB వివేచనకై బిగ్గరగా మనవి చేస్తే,


\par }{\Q \VS{4}వెండిని వెదికినట్లు దానిని వెదికితే,

\par }{\QB దాచబడిన నిధులను వెదికినట్లు దానిని వెదికితే,


\par }{\Q \VS{5}యెహోవాయందు భయభక్తులు కలిగి ఉండడం గురించి నీవు తెలుసుకుంటావు,

\par }{\QB దేవుని తెలివిని కనుగొంటావు.


\par }{\Q \VS{6}ఎందుకంటే యెహోవాయే జ్ఞానాన్ని ప్రసాదించేవాడు;

\par }{\QB తెలివి వివేచన ఆయన నోట నుండే వస్తాయి.


\par }{\Q \VS{7}యథార్థవంతులకు విజయం దాచి ఉంచేది ఆయనే,

\par }{\QB నిందారహితులుగా నడుచుకొనే వారికి ఆయనే డాలు.


\par }{\Q \VS{8}ఎందుకంటే న్యాయం యొక్క కాలగతులు కాపాడేది ఆయనే,

\par }{\QB తన నమ్మకమైన వారిని కాపాడేది ఆయనే.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{9}అప్పుడు నీవు నీతిన్యాయాలను యథార్థతను,

\par }{\QB ప్రతి మంచి మార్గాన్ని గ్రహిస్తావు.


\par }{\Q \VS{10}జ్ఞానం నీ హృదయంలోకి వస్తుంది,

\par }{\QB తెలివి నీ ప్రాణానికి సంతోషాన్ని కలిగిస్తుంది.


\par }{\Q \VS{11}బుద్ధి నిన్ను కాపాడుతుంది,

\par }{\QB వివేకం నీకు కావలి కాస్తుంది.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{12}దుష్టుల చెడు మార్గాల నుండి,

\par }{\QB మూర్ఖంగా మాట్లాడేవారి నుండి జ్ఞానం నిన్ను కాపాడుతుంది.


\par }{\Q \VS{13}అలాంటివారు చీకటిదారిలో నడవడానికి,

\par }{\QB తిన్నని మార్గాలను విడిచిపెడతారు.


\par }{\Q \VS{14}చెడు చేయడంలో సంతోషిస్తారు,

\par }{\QB దుర్మార్గుల మూర్ఖత్వాన్ని బట్టి ఆనందిస్తారు.


\par }{\Q \VS{15}వారి త్రోవలు సరియైనవి కావు

\par }{\QB వారు వంచనతో ఆలోచిస్తారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{16}జ్ఞానం నిన్ను వ్యభిచార స్త్రీ నుండి,

\par }{\QB మోహపు మాట్లాడే దారితప్పిన స్త్రీ నుండి కాపాడుతుంది.


\par }{\Q \VS{17}అలాంటి స్త్రీ తన యవ్వన కాలపు భర్తను విడిచిపెట్టి

\par }{\QB దేవుని ఎదుట తాను చేసిన ప్రమాణాన్ని నిర్లక్ష్యం చేస్తుంది.


\par }{\Q \VS{18}ఖచ్చితంగా దాని ఇల్లు మరణం దగ్గరకు నడిపిస్తుంది,

\par }{\QB దాని త్రోవలు చనిపోయినవారి దగ్గరకు దారితీస్తాయి.


\par }{\Q \VS{19}ఆ స్త్రీ దగ్గరకు వెళ్లిన ఎవరూ తిరిగి రారు

\par }{\QB జీవమార్గాలను వారు చేరుకోలేరు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{20}కాబట్టి నీవు మంచి మార్గాల్లో నడుచుకోవాలి,

\par }{\QB నీతిమంతుల ప్రవర్తనను అనుసరించాలి.


\par }{\Q \VS{21}యథార్థవంతులు దేశంలో నివసిస్తారు,

\par }{\QB ఏ తప్పుచేయని వారే దానిలో నిలిచి ఉంటారు.


\par }{\Q \VS{22}కాని దుర్మార్గులు దేశం నుండి తొలగించబడతారు

\par }{\QB ద్రోహులు దాని నుండి నిర్మూలం చేయబడతారు.




\par }\Chap{3}{\SH జ్ఞానం క్షేమాన్ని కలిగిస్తుంది
\par }
{\Q \VerseOne{1}నా కుమారుడా, నా ఉపదేశాన్ని మరచిపోవద్దు,

\par }{\QB నా ఆజ్ఞలను నీ హృదయంలో భద్రపరచుకో,


\par }{\Q \VS{2}అవి నీ జీవితకాలాన్ని అనేక సంవత్సరాలు పొడిగిస్తాయి,

\par }{\QB నీకు సమాధానాన్ని వృద్ధిని కలిగిస్తాయి.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{3}ప్రేమ, నమ్మకత్వం ఎన్నడు నిన్ను విడచిపోనివ్వకు;

\par }{\QB నీ మెడలో వాటిని ధరించుకో,

\par }{\QB నీ హృదయమనే పలక మీద వాటిని వ్రాసుకో.


\par }{\Q \VS{4}అప్పుడు నీవు దేవుని దృష్టిలోను మనుష్యుల దృష్టిలోను

\par }{\QB దయపొంది మంచివాడవని అనిపించుకుంటావు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{5}నీ హృదయమంతటితో యెహోవాపై నమ్మకముంచు

\par }{\QB నీ సొంత తెలివిని ఆధారం చేసుకోవద్దు;


\par }{\Q \VS{6}నీ మార్గాలన్నిటిలో ఆయనను గుర్తించు,

\par }{\QB అప్పుడు ఆయన నీ త్రోవలను తిన్నగా చేస్తారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{7}నీకు నీవే తెలివైన వానినని అనుకోవద్దు;

\par }{\QB యెహోవా పట్ల భయభక్తులు కలిగి చెడును విడిచిపెట్టు.


\par }{\Q \VS{8}అప్పుడు నీ శరీరానికి ఆరోగ్యం,

\par }{\QB నీ ఎముకలకు బలం కలుగుతుంది.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{9}నీ ధనముతో,

\par }{\QB నీ పంటలో ప్రథమ ఫలముతో యెహోవాను ఘనపరచు;


\par }{\Q \VS{10}అప్పుడు నీ ధాన్యాగారాలు నిండి సమృద్ధిగా ఉంటాయి,

\par }{\QB నీ గానుగ తొట్టెలు క్రొత్త ద్రాక్షరసంతో పొంగిపొర్లుతాయి.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{11}నా కుమారుడా, యెహోవా క్రమశిక్షణను తృణీకరించవద్దు

\par }{\QB ఆయన గద్దింపును అసహ్యించుకోవద్దు.


\par }{\Q \VS{12}ఎందుకంటే తండ్రి తన కుమారునిలో ఆనందించునట్లు,

\par }{\QB యెహోవా తాను ప్రేమించేవారిని క్రమశిక్షణలో ఉంచుతారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{13}జ్ఞానాన్ని కనుగొన్న మనుష్యులు,

\par }{\QB వివేచన కలిగినవారు ధన్యులు.


\par }{\Q \VS{14}ఎందుకంటే ఆమె\FTNT{*}{{\FR 3:14 }{\FQ{ఆమె
}}{\FQA{జ్ఞానాన్ని
}}{\FT{సూచిస్తుంది}}} వెండి కంటే ఎక్కువ ప్రయోజనకరం,

\par }{\QB ఆమె బంగారం కంటే ఎక్కువ లాభం తెస్తుంది.


\par }{\Q \VS{15}ఆమె పగడాలకంటే శ్రేష్ఠమైనది;

\par }{\QB నీకు ఇష్టమైనవేవి ఆమెతో సమానం కావు.


\par }{\Q \VS{16}దాని కుడి చేతిలో దీర్ఘాయువు;

\par }{\QB ఎడమ చేతిలో ఐశ్వర్యం ఘనతలు ఉన్నాయి.


\par }{\Q \VS{17}దాని మార్గాలు ఎంతో అనుకూలమైనవి

\par }{\QB దాని త్రోవలన్ని సమాధానకరమైనవి.


\par }{\Q \VS{18}ఆమెను కలిగి ఉన్నవారికి అది జీవవృక్షం వంటిది;

\par }{\QB దానిని స్థిరంగా పట్టుకుని ఉన్నవారు ధన్యులు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{19}యెహోవా జ్ఞానం వలన భూమికి పునాదులు వేశారు,

\par }{\QB ఆయన తెలివి వలన ఆకాశ విశాలాన్ని ఏర్పరిచారు;


\par }{\Q \VS{20}ఆయన తెలివి వలన అగాధజలాలు విభజించబడ్డాయి.

\par }{\QB మేఘాల నుండి మంచు బిందువులు కురుస్తున్నాయి.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{21}నా కుమారుడా, జ్ఞానాన్ని వివేకాన్ని నీ దగ్గర భద్రంగా చూచుకో,

\par }{\QB వాటిని నీ కళ్ళెదుట నుండి తొలగిపోనివ్వకు;


\par }{\Q \VS{22}అవి నీకు జీవంగా,

\par }{\QB నీ మెడకు అలంకార ఆభరణంగా ఉంటాయి.


\par }{\Q \VS{23}అప్పుడు నీ మార్గంలో నీవు క్షేమంగా నడుస్తావు,

\par }{\QB నీ పాదం తడబడదు.


\par }{\Q \VS{24}నీవు పడుకున్నప్పుడు, భయపడవు;

\par }{\QB నీవు పడుకున్నప్పుడు, నీ నిద్ర మధురంగా ఉంటుంది.


\par }{\Q \VS{25}హఠాత్తుగా భయం కలిగినప్పుడు,

\par }{\QB దుర్మార్గులకు నాశనం వచ్చినప్పుడు నీవు భయపడవు.


\par }{\Q \VS{26}యెహోవా నీ ప్రక్కన ఉంటారు,

\par }{\QB నీ పాదాలు వలలో చిక్కుకోకుండా ఆయన నిన్ను కాపాడతారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{27}నీవు క్రియ చేయగల అధికారం నీవు కలిగి ఉన్నప్పుడు,

\par }{\QB అవసరంలో ఉన్నవారికి సహాయం చేయకుండా ఉండవద్దు.


\par }{\Q \VS{28}నీవు నీ పొరుగువానికి ఇప్పుడు సహాయం చేయ కలిగి ఉండి,

\par }{\QB “రేపు రా నేను ప్రయత్నిస్తాను”

\par }{\QB అని నీ పొరుగువానితో అనవద్దు.


\par }{\Q \VS{29}నీ పొరుగువారు నమ్మకంగా నీ దగ్గర జీవిస్తున్నప్పుడు

\par }{\QB వారికి హాని తలపెట్టవద్దు.


\par }{\Q \VS{30}నీకు హాని చేయని మనుష్యులతో,

\par }{\QB కారణం లేకుండా వాదించవద్దు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{31}హింసాత్మకమైనవారిని అసూయ పడకు,

\par }{\QB వారి మార్గాల్లో వేటిని నీవు ఎంచుకోవద్దు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{32}మూర్ఖులు యెహోవాకు అసహ్యులు

\par }{\QB కాని యథార్థవంతులకు ఆయన తోడుగా ఉంటారు.


\par }{\Q \VS{33}దుర్మార్గుల ఇంటి మీదికి యెహోవా శాపం వస్తుంది,

\par }{\QB కాని నీతిమంతుల ఇంటిని ఆయన ఆశీర్వదిస్తారు.


\par }{\Q \VS{34}ఎగతాళి చేసేవారిని ఆయన ఎగతాళి చేస్తారు

\par }{\QB కాని దీనులకు అణగారిన వారికి దయ చూపిస్తారు.


\par }{\Q \VS{35}జ్ఞానులు ఘనతను పొందుతారు,

\par }{\QB మూర్ఖులు అవమానాన్ని పొందుతారు.




\par }\Chap{4}{\SH ఎలాగైనా జ్ఞానం సంపాదించండి
\par }
{\Q \VerseOne{1}నా కుమారులారా, తండ్రి ఉపదేశాలను ఆలకించండి;

\par }{\QB వాటిని శ్రద్ధగా ఆలకించండి వివేకం పొందండి.


\par }{\Q \VS{2}మీకు నేను మంచి ఉపదేశాలను ఇస్తాను,

\par }{\QB కాబట్టి నా బోధను త్రోసివేయకండి.


\par }{\Q \VS{3}నేను కూడా నా తండ్రికి కుమారుడను,

\par }{\QB నా తల్లికి నేను ఏకైక సుకుమారుడను.


\par }{\Q \VS{4}నా తండ్రి నాకు బోధించి, నాతో చెప్పిందేమిటంటే,

\par }{\QB “నీ హృదయపూర్వకంగా నా మాటలను గట్టిగా పట్టుకో;

\par }{\QB నా ఆజ్ఞలను పాటించు, నీవు బ్రతుకుతావు.


\par }{\Q \VS{5}జ్ఞానాన్ని సంపాదించుకో, వివేకాన్ని సంపాదించుకో;

\par }{\QB నా మాటలు మరచిపోవద్దు, వాటినుండి తొలగిపోవద్దు.


\par }{\Q \VS{6}నీవు జ్ఞానాన్ని విడచిపెట్టకు, అది నిన్ను కాపాడుతుంది;

\par }{\QB నీవు దానిని ప్రేమించు, ఆమె నీకు కావలిదానిగా ఉంటుంది.


\par }{\Q \VS{7}జ్ఞానానికి ఆరంభం ఇది: జ్ఞానం సర్వోన్నతమైనది, దానిని పొందుకో.

\par }{\QB నీకున్నదంతా ఖర్చైనా సరే, వివేకాన్ని సంపాదించుకో.


\par }{\Q \VS{8}దానిని నీవు గారాబం చేస్తే, అది నిన్ను హెచ్చిస్తుంది;

\par }{\QB దానిని నీవు హత్తుకుంటే అది నీకు ఘనత కలిగిస్తుంది.


\par }{\Q \VS{9}అది నీ తలపై అందమైన మాలను ఉంచుతుంది

\par }{\QB అద్భుతమైన కిరీటాన్ని ఇస్తుంది.”


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{10}నా కుమారుడా, ఆలకించు, నేను చెప్తుంది అంగీకరించు,

\par }{\QB నీవు దీర్ఘకాలం జీవిస్తావు.


\par }{\Q \VS{11}నేను జ్ఞాన మార్గంలో నీకు బోధిస్తాను

\par }{\QB తిన్నని మార్గాల్లో నిన్ను నడిపిస్తాను.


\par }{\Q \VS{12}నీవు నడుస్తున్నప్పుడు, నీ అడుగు ఇరుకున పడదు.

\par }{\QB నీవు పరుగెత్తినప్పుడు, నీ పాదాలు తడబడవు.


\par }{\Q \VS{13}ఉపదేశాన్ని పట్టుకో, దానిని విడచిపెట్టకు;

\par }{\QB అది నీకు జీవం కాబట్టి దానిని జాగ్రత్తగా ఉంచుకో.


\par }{\Q \VS{14}దుర్మార్గుల త్రోవలో నీ పాదం ఉంచవద్దు

\par }{\QB కీడుచేసేవారి మార్గంలో నడవవద్దు.


\par }{\Q \VS{15}దాన్ని నివారించు, దానిపై ప్రయాణించవద్దు;

\par }{\QB దాని నుండి తొలగిపోయి నీ మార్గంలో సాగిపో.


\par }{\Q \VS{16}కీడు చేయనిదే వారు నిద్రపోలేరు;

\par }{\QB ఎదుటివారిని పడవేయనిదే వారికి నిద్రరాదు.


\par }{\Q \VS{17}వారు దుర్మార్గమనే ఆహారం తింటారు

\par }{\QB హింస అనే ద్రాక్షరసాన్ని త్రాగుతారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{18}నీతిమంతుల మార్గం ఉదయించే సూర్యునిలా,

\par }{\QB పూర్తి పగటి వెలుగు వచ్చేవరకు ప్రకాశిస్తుంది.


\par }{\Q \VS{19}కాని దుష్టుల మార్గం కటిక చీకటిమయం;

\par }{\QB వారు దేని చేత తొట్రిల్లుతున్నారో వారికే తెలియదు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{20}నా కుమారుడా! నా మాటలు ఆలకించు;

\par }{\QB నా వాక్యాలకు నీ చెవియొగ్గు.


\par }{\Q \VS{21}నీ కళ్ళెదుట నుండి నా మాటలు తొలగిపోనివ్వకు,

\par }{\QB నీ హృదయంలో నా మాటలు భద్రపరచుకో.


\par }{\Q \VS{22}వాటిని కనుగొన్నవారికి అవి జీవాన్ని,

\par }{\QB వారి సర్వ శరీరానికి ఆరోగ్యాన్ని ఇస్తాయి.


\par }{\Q \VS{23}అన్నిటికి మించి, నీ హృదయాన్ని కాపాడుకో,

\par }{\QB ఎందుకంటే నీ హృదయంలోనుండి జీవన వనరులు ప్రవహిస్తాయి.


\par }{\Q \VS{24}నీ నోటిని వక్రబుద్ధికి దూరంగా ఉంచుకో;

\par }{\QB మోసపూరితమైన మాటలు నీ పెదాలకు దూరంగా ఉంచుకో.


\par }{\Q \VS{25}నీ కళ్లు నేరుగా చూచును గాక;

\par }{\QB నీ చూపు నేరుగా నీ ముందు ఉండును గాక.


\par }{\Q \VS{26}నీ పాదాలకు తిన్నని మార్గాన్ని ఏర్పరచుకో

\par }{\QB నీ మార్గాలన్ని స్థిరంగా ఉంటాయి.


\par }{\Q \VS{27}నీవు కుడివైపుకైనా, ఎడమవైపుకైనా తిరుగవద్దు.

\par }{\QB నీ పాదాలను కీడుకు దూరంగా ఉంచాలి.




\par }\Chap{5}{\SH వ్యభిచారానికి వ్యతిరేకంగా హెచ్చరిక
\par }
{\Q \VerseOne{1}నా కుమారుడా, జ్ఞానంగల నా మాటలు విను,

\par }{\QB అంతరార్థం గల నా మాటలకు నీ చెవిని త్రిప్పు,


\par }{\Q \VS{2}అప్పుడు నీవు విచక్షణ కలిగి ఉంటావు

\par }{\QB నీ పెదవులు తెలివిని కాపాడతాయి.


\par }{\Q \VS{3}వ్యభిచారం చేసే స్త్రీ పెదవులు తేనె బిందువులాంటివి,

\par }{\QB దాని నోరు నూనె కంటే నునుపైనది;


\par }{\Q \VS{4}కాని చివరకు అది పైత్యరసమంత చేదుగా,

\par }{\QB రెండంచులు గల ఖడ్గమంత పదునుగా ఉంటుంది.


\par }{\Q \VS{5}దాని పాదాలు మరణానికి దిగుతాయి;

\par }{\QB దాని అడుగులు నేరుగా సమాధి వైపుకు వెళ్తాయి.


\par }{\Q \VS{6}అది జీవన విధానానికి ఎటువంటి ఆలోచన ఇవ్వదు;

\par }{\QB దాని మార్గాలు లక్ష్యం లేకుండా తిరుగుతాయి, కానీ దానికి ఆ విషయం తెలియదు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{7}నా కుమారులారా, నా మాట ఆలకించండి;

\par }{\QB నేను చెప్పే వాటినుండి ప్రక్కకు తొలగవద్దు.


\par }{\Q \VS{8}దానికి దూరంగా ఉన్న దారిలో ఉండండి,

\par }{\QB దాని ఇంటి తలుపు దగ్గరకు వెళ్లవద్దు,


\par }{\Q \VS{9}పరులకు మీ వైభవాన్ని\FTNT{*}{{\FR 5:9 }{\FT{లేదా
}}{\FQA{ఒకవేళ ఇస్తే, నీవు నీ గౌరవాన్ని పోగొట్టుకుంటావు}}} ఇవ్వవద్దు,

\par }{\QB మీ హుందాతనాన్ని క్రూరులకు ఇవ్వవద్దు.


\par }{\Q \VS{10}అపరిచితులు మీ సంపదను తినివేయకూడదు

\par }{\QB మీ శ్రమ మరొకరి ఇంటిని సుసంపన్నం చేయకూడదు.


\par }{\Q \VS{11}మీ జీవితం చివరి దశలో

\par }{\QB మీ దేహం, మాంసం క్షీణించినప్పుడు మీరు మూల్గుతారు.


\par }{\Q \VS{12}అప్పుడు మీరంటారు, “నేను క్రమశిక్షణను అసహ్యించుకోవడమేంటి!

\par }{\QB నా హృదయం దిద్దుబాటును తిరస్కరించడమేంటి!


\par }{\Q \VS{13}నేను నా బోధకులకు లోబడలేదు,

\par }{\QB నా ఉపదేశకులకు నేను చెవియొగ్గ లేదు.


\par }{\Q \VS{14}సర్వసమాజం మధ్య

\par }{\QB నేను దాదాపు పతనానికి వచ్చాను అనుకుంటూ బాధపడతారు.”


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{15}మీ సొంత కుండలోని నీళ్లను త్రాగండి,

\par }{\QB మీ సొంత బావిలో నుండి వచ్చే నీటినే త్రాగండి.


\par }{\Q \VS{16}మీ ఊటలు వీధుల్లో పొంగిపోవచ్చునా?

\par }{\QB వీధుల్లో అవి నీటి కాలువలుగా పారవచ్చునా?


\par }{\Q \VS{17}వాటిని మీకు మాత్రమే చెందినవిగా ఉండనివ్వండి,

\par }{\QB అపరిచితులతో ఎన్నడు పంచుకోవద్దు.


\par }{\Q \VS{18}నీ ఊట ఆశీర్వదించబడును గాక,

\par }{\QB నీ యవ్వన కాలమందు నీ భార్య యందు సంతోషించు.


\par }{\Q \VS{19}ఆమె అతి ప్రియమైన లేడి, అందమైన దుప్పి

\par }{\QB ఆమె రొమ్ములు నీకు ఎల్లప్పుడు తృప్తి కలుగజేయును గాక,

\par }{\QB ఆమె ప్రేమతో నీవు ఎల్లప్పుడు మత్తులో ఉందువు గాక.


\par }{\Q \VS{20}ఎందుకు, నా కుమారుడా, మరొకని భార్యతో మత్తులో ఉంటావు?

\par }{\QB దారితప్పిన స్త్రీ రొమ్ము నీవేల కౌగిలించుకుంటావు?


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{21}ఎందుకంటే మనుష్యుల మార్గాలు యెహోవా కళ్ళెదుట ఉన్నాయి,

\par }{\QB ఆయన వారి మార్గాలన్నిటిని పరిశీలిస్తారు.


\par }{\Q \VS{22}దుష్టుల చెడు క్రియలు వారిని చిక్కుల్లో పెడతాయి;

\par }{\QB వారి పాపపు త్రాళ్లు వారిని గట్టిగా బిగిస్తాయి.


\par }{\Q \VS{23}క్రమశిక్షణ లేకపోవడం వల్ల వారు చస్తారు,

\par }{\QB వారి సొంత అతి మూర్ఖత్వం ద్వార దారి తప్పారు.




\par }\Chap{6}{\SH మూర్ఖత్వానికి వ్యతిరేకంగా హెచ్చరికలు
\par }
{\Q \VerseOne{1}నా కుమారుడా, నీవు నీ పొరుగువాని రుణానికి భద్రత ఇచ్చివుంటే,

\par }{\QB చేతిలో చేయి వేసి అపరిచితునికి హామీ ఇచ్చివుంటే,


\par }{\Q \VS{2}నీవు పలికిన దాని వలన చిక్కుబడి ఉన్నావు,

\par }{\QB నీ నోటి మాట వలన పట్టుబడి ఉన్నావు.


\par }{\Q \VS{3}నా కుమారుడా, నీవు నీ పొరుగువారి చేతుల్లో పడ్డావు,

\par }{\QB కాబట్టి నిన్ను నీవు విడిపించుకోడానికి ఇలా చేయాలి:

\par }{\Q వెళ్లి అలసిపోయేవరకు,\FTNT{*}{{\FR 6:3 }{\FT{లేదా
}}{\FQA{నిన్ను నీవు తగ్గించుకొని}}}

\par }{\QB నీ పొరుగువారికి విశ్రాంతి ఇవ్వకు!


\par }{\Q \VS{4}నీ కళ్ళకు నిద్ర గాని,

\par }{\QB నీ కనురెప్పలకు కునుకు గాని రానియ్యకు.


\par }{\Q \VS{5}వేటగాని చేతి నుండి జింక తప్పించుకున్నట్లుగా,

\par }{\QB బోయవాని చేతి నుండి పక్షి తప్పించుకున్నట్లుగా, నీవు తప్పించుకో.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{6}సోమరీ, చీమల దగ్గరకు వెళ్లు;

\par }{\QB అవి నడిచే విధానం చూసి జ్ఞానం తెచ్చుకో.


\par }{\Q \VS{7}వాటికి అధిపతులు లేరు,

\par }{\QB పర్యవేక్షించేవారు లేరు, పాలకులు లేరు,


\par }{\Q \VS{8}అయినా అవి వేసవికాలంలో ఆహారాన్ని సమకూర్చుకుంటాయి,

\par }{\QB కోతకాలంలో ధాన్యాన్ని దాచుకుంటాయి.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{9}సోమరీ, ఎప్పటి వరకు నీవు పడుకుంటావు?

\par }{\QB ఎప్పుడు నిద్ర లేస్తావు?


\par }{\Q \VS{10}ఇంకొంచెం నిద్ర, ఇంకొంచెం కునుకు,

\par }{\QB ఇంకొంచెం సేపు విశ్రాంతి అంటూ చేతులు ముడుచుకుంటాను అంటావు.


\par }{\Q \VS{11}పేదరికం నీ మీదికి దొంగలా,

\par }{\QB లేమి ఆయుధాలు ధరించినవానిలా నీ మీదికి వస్తుంది.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{12}వంకర మాటలు మాట్లాడుతూ తిరిగేవాడు,

\par }{\QB పనికిరానివాడు దుష్టత్వం నిండిన మనుష్యుడు.


\par }{\QB \VS{13}వాడు ద్వేషపూరితంగా కన్నుగీటుతూ,

\par }{\QB తన పాదాలతో సైగలు చేస్తూ

\par }{\QB తన వ్రేళ్ళతో సంజ్ఞలు చేస్తాడు.


\par }{\QB \VS{14}అతడు తన హృదయంలో వికృత ఆలోచనలతో కీడును తలపెడతాడు,

\par }{\QB అతడు అన్ని సమయాల్లో వివాదాన్ని వ్యాప్తి చేస్తాడు.


\par }{\Q \VS{15}కాబట్టి దుష్టుని మీదికి విపత్తు అకస్మాత్తుగా వస్తుంది;

\par }{\QB వాడు తిరుగు లేకుండా ఆ క్షణమందే కూలిపోతాడు.


\par }{\BB \par }
{\LI \VS{16}యెహోవాకు హేయమైనవి ఆరు,

\par }{\LIB ఆయనకు హేయమైనవి ఏడు కలవు.


\par }{\LIC \VS{17}అవి ఏమనగా, అహంకారపు కళ్లు,

\par }{\LIC అబద్ధమాడే నాలుక,

\par }{\LIC నిర్దోషులను చంపే చేతులు.


\par }{\LIC \VS{18}చెడ్డ పన్నాగాలు చేసే హృదయం,

\par }{\LIC కీడు చేయడానికి త్వరపడే పాదాలు,


\par }{\LIC \VS{19}అబద్ధాలు చెప్పే అబద్ధసాక్షి,

\par }{\LIC సమాజంలో గొడవ రేపే వ్యక్తి.


\par }{\SH వ్యభిచారానికి వ్యతిరేకంగా హెచ్చరిక
\par }
{\Q \VS{20}నా కుమారుడా, నీ తండ్రి ఆజ్ఞలు పాటించు

\par }{\QB నీ తల్లి ఉపదేశాన్ని త్రోసివేయకు.


\par }{\Q \VS{21}వాటిని ఎప్పుడు నీ హృదయంలో పదిలంగా ఉంచుకో;

\par }{\QB నీ మెడ చుట్టూ వాటిని కట్టుకో.


\par }{\Q \VS{22}నీవు త్రోవను నడిచేటప్పుడు అవి నిన్ను నడిపిస్తాయి;

\par }{\QB నీవు నిద్రించేటప్పుడు అవి నిన్ను కాపాడతాయి.

\par }{\QB నీవు మేలుకొనునప్పుడు అవి నీతో మాట్లాడతాయి.


\par }{\Q \VS{23}ఈ ఆజ్ఞ దీపంగా

\par }{\QB ఈ బోధ వెలుగుగా

\par }{\Q క్రమశిక్షణ కోసమైన దిద్దుబాట్లుగా

\par }{\QB జీవమార్గాలుగా ఉండి,


\par }{\Q \VS{24}వ్యభిచార స్త్రీ దగ్గరకు వెళ్లకుండ

\par }{\QB దారితప్పిన స్త్రీ పలికే మాటలకు లొంగిపోకుండ నిన్ను కాపాడతాయి.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{25}నీ హృదయంలో ఆమె అందాన్ని మోహించకు

\par }{\QB తన కళ్లతో నిన్ను వశపరచుకోనియ్యకు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{26}ఎందుకంటే ఒక వేశ్యను రొట్టె ముక్కకైనా పొందవచ్చు,

\par }{\QB కానీ మరొకని భార్య నీ జీవితాన్నే వేటాడుతుంది.


\par }{\Q \VS{27}ఒక మనుష్యుడు తన బట్టలు కాలకుండ

\par }{\QB తన ఒడిలో అగ్నిని ఉంచుకోగలడా?


\par }{\Q \VS{28}తన పాదాలు కాలకుండ

\par }{\QB ఎవరైనా నిప్పుల మీద నడవగలరా?


\par }{\Q \VS{29}మరొకని భార్యతో పడుకునే వాడు కూడా అంతే;

\par }{\QB ఆమెను తాకేవాడు శిక్షను తప్పించుకోలేడు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{30}ఆకలితో అలమటిస్తూ ఉండి ఆకలి తీర్చుకోవడానికి

\par }{\QB దొంగ దొంగతనం చేస్తే ప్రజలు వాన్ని చులకనగా చూడరు.


\par }{\Q \VS{31}అయినాసరే వాడు దొరికితే, వాడు ఏడంతలు చెల్లించాలి,

\par }{\QB దానికి తన ఇంటి సంపదంతా ఖర్చైనా సరే.


\par }{\Q \VS{32}అయితే వ్యభిచారం చేసే ఒక మనిషికి బుద్ధిలేదు;

\par }{\QB అలా ఎవరు చేసినా వారు తమను తామే నాశనం చేసుకుంటారు.


\par }{\Q \VS{33}దెబ్బలు, అవమానం వాని భాగం,

\par }{\QB వానికి కలిగే అపకీర్తి ఎన్నటికి తొలిగిపోదు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{34}ఎందుకంటే అనుమానం భర్తకు రోషాన్ని పుట్టిస్తుంది,

\par }{\QB ప్రతీకారం తీర్చుకునేటప్పుడు అతడు కనికరం చూపించడు.


\par }{\Q \VS{35}అతడు ఏ పరిహారాన్ని అంగీకరించడు;

\par }{\QB ఎంత ఎక్కువైనా సరే, అతడు లంచాన్ని తిరస్కరిస్తాడు.




\par }\Chap{7}{\SH వ్యభిచార స్త్రీకి వ్యతిరేకంగా హెచ్చరిక
\par }
{\Q \VerseOne{1}నా కుమారుడా, నా మాటలు పాటించు,

\par }{\QB నా ఆజ్ఞలను నీలో భద్రపరచుకో.


\par }{\Q \VS{2}నా ఆజ్ఞలు నీవు పాటిస్తే నీవు బ్రతుకుతావు;

\par }{\QB నా బోధనలను నీ కనుపాపలా కాపాడు.


\par }{\Q \VS{3}నీ వ్రేళ్ళకు వాటిని కట్టుకో;

\par }{\QB నీ హృదయ పలక మీద వ్రాసుకో.


\par }{\Q \VS{4}జ్ఞానంతో, “నీవు నా సోదరివి”

\par }{\QB అంతరార్థంతో, “నీవు నాకు బంధువువనియు చెప్పు.”


\par }{\Q \VS{5}అవి నిన్ను వ్యభిచారిణి నుండి కాపాడతాయి,

\par }{\QB దారితప్పిన స్త్రీ యొక్క మోహపు మాటల నుండి నిన్ను కాపాడతాయి.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{6}నేను నా ఇంటి కిటికీ దగ్గర

\par }{\QB జాలి గుండా బయటకు చూశాను.


\par }{\Q \VS{7}బుద్ధిహీనుల మధ్య,

\par }{\QB యువకుల మధ్య,

\par }{\QB వివేచనలేని ఒక యువకుని నేను చూశాను.


\par }{\Q \VS{8}అతడు వ్యభిచారి మూలన ఉండే సందు దగ్గరకు వెళ్తున్నాడు,

\par }{\QB దాని ఇంటి వైపే నడుస్తున్నాడు


\par }{\Q \VS{9}అది సాయంత్రం ముగిసి,

\par }{\QB చిమ్మచీకటి కమ్ముతున్న రాత్రి.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{10}అంతలో వేశ్యలా ముస్తాబై జిత్తులమారి ఉద్దేశంతో,

\par }{\QB ఒక స్త్రీ అతన్ని కలవడానికి వచ్చింది.


\par }{\Q \VS{11}(ఆమె కట్టుబాట్లు లేనిది తిరుగుబాటు చేసేది,

\par }{\QB దాని కాళ్లు దాని ఇంట్లో నిలువవు;


\par }{\Q \VS{12}అది వీధుల్లో తిరుగుతుంది,

\par }{\QB ఎవరైనా దొరుకుతారేమోనని ప్రతి సందు దగ్గర అది పొంచి ఉంటుంది.)


\par }{\Q \VS{13}అది ఆ యవ్వనస్థుని పట్టుకుని ముద్దు పెట్టుకుంది

\par }{\QB సిగ్గులేని ముఖం పెట్టుకొని ఇలా అన్నది:


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{14}“నేడు నేను నా మ్రొక్కుబడులు చెల్లించాను,

\par }{\QB ఇంటి దగ్గర నా సమాధానబలి అర్పణలోని ఆహారం ఉంది.


\par }{\Q \VS{15}కాబట్టి నేను నిన్ను కలుసుకోవాలని వచ్చాను;

\par }{\QB నిన్ను వెదుకుతూ బయలుదేరగా నీవే కనబడ్డావు!


\par }{\Q \VS{16}నా మంచం మీద ఈజిప్టు నుండి తెచ్చిన

\par }{\QB రంగుల నార దుప్పట్లు పరిచాను.


\par }{\Q \VS{17}నా పరుపు మీద నేను మంచి సువాసనగల

\par }{\QB గోపరసం, అగరు, దాల్చిన చెక్కను చల్లాను.


\par }{\Q \VS{18}తెల్లవారే వరకు వలపు తీర తృప్తి పొందుదాం;

\par }{\QB మనం హాయిగా అనుభవించుదాం!


\par }{\Q \VS{19}నా భర్త ఇంట్లో లేడు;

\par }{\QB దూర ప్రయాణం వెళ్లాడు.


\par }{\Q \VS{20}అతడు దూర ప్రయాణానికి సరిపడేంత డబ్బు సంచి చేతిలో పట్టుకుని వెళ్లాడు.

\par }{\QB రెండు వారాల వరకు తిరిగి రాడు.”


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{21}ఆ యువకుని వశపరచుకోవడానికి ఆ వేశ్య శతవిధాల ప్రయత్నించింది;

\par }{\QB దాని మృదువైన మాటలు అతన్ని మాయ చేశాయి.


\par }{\Q \VS{22}అతడు మూర్ఖునిలా ఒక్కసారిగా

\par }{\QB వధకు వెళ్లే ఎద్దులా,

\par }{\Q ఉచ్చులోకి దిగిన జింకలా\FTNT{*}{{\FR 7:22 }{\FT{హెబ్రీలో
}}{\FQA{బుద్ధిహీనుని}}} దాని వెంటపడ్డాడు,


\par }{\QB \VS{23}తన ప్రాణానికి అపాయం ఉందని తెలియక,

\par }{\Q ఉరి దగ్గరకు పక్షి త్వరపడునట్లు,

\par }{\QB వాని గుండెను బాణంతో చీల్చే వరకు వాడు దాని వెంట వెళ్లాడు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{24}కాబట్టి ఇప్పుడు నా కుమారుడా, చెవియొగ్గి;

\par }{\QB నా మాటలు విను.


\par }{\Q \VS{25}వేశ్య మార్గాల తట్టు నీ హృదయాన్ని వెళ్లనీయకు

\par }{\QB దారి తప్పి అది వెళ్లే దారిలో వెళ్లకు.


\par }{\Q \VS{26}అది గాయపరచి చంపినవారు లెక్కలేనంత మంది;

\par }{\QB అది పడద్రోసిన వారు అనేకులు.


\par }{\Q \VS{27}దాని ఇల్లు సమాధికే దారి తీస్తుంది,

\par }{\QB దాని తిన్నగా మరణానికే మార్గాన్ని చూపిస్తుంది.




\par }\Chap{8}{\SH జ్ఞానం యొక్క ప్రకటన
\par }
{\Q \VerseOne{1}జ్ఞానం ప్రకటించడం లేదా?

\par }{\QB తెలివి దాని స్వరమును ఎత్తడం లేదా?


\par }{\Q \VS{2}కొండ శిఖరాల మీదను, మార్గము ప్రక్కగా,

\par }{\QB దారులు కలిసే చోట ఆమె నిలువబడి ఉన్నది;


\par }{\Q \VS{3}పట్టణంలోకి వెళ్లే గుమ్మముల ప్రక్కన,

\par }{\QB ప్రవేశం దగ్గర, జ్ఞానం నిలువబడి, ఇలా కేకలు వేస్తుంది:


\par }{\Q \VS{4}మనుష్యులారా, మిమ్మల్నే నేను పిలుస్తున్నాను;

\par }{\QB మనుష్యులందరికి నా కంఠస్వరం వినిపిస్తున్నాను.


\par }{\Q \VS{5}అజ్ఞానులారా, వివేకాన్ని సంపాదించుకోండి,

\par }{\QB మూర్ఖులారా; వివేకంపై మనస్సు పెట్టండి.\FTNT{*}{{\FR 8:5 }{\FT{హెబ్రీలో
}}{\FQA{మీ హృదయాలకు ఉపదేశించండి}}}


\par }{\Q \VS{6}వినండి, నేను ఎంతో మంచి సంగతులను చెప్తున్నాను;

\par }{\QB నా పెదవులు న్యాయాన్ని మాత్రమే పలుకుతాయి.


\par }{\Q \VS{7}నా నోరు సత్యం మాట్లాడుతుంది,

\par }{\QB నా పెదవులు దుష్టత్వాన్ని అసహ్యిస్తాయి.


\par }{\Q \VS{8}నా నోటి మాటలన్నీ న్యాయమైనవి;

\par }{\QB వాటిలో క్రూరత్వం గాని అబద్ధం గాని లేవు.


\par }{\Q \VS{9}నా మాటలు వివేచనగలవానికి యథార్థమైనవిగా;

\par }{\QB జ్ఞానవంతునికి తేటగా ఉంటాయి.


\par }{\Q \VS{10}వెండికి ఆశపడక నేను చెప్పు మాటలను అంగీకరించండి,

\par }{\QB మేలిమి బంగారానికి ఆశపడక తెలివిని సంపాదించండి.


\par }{\Q \VS{11}జ్ఞానం, ముత్యాల కంటే శ్రేష్ఠమైనది,

\par }{\QB విలువగల వస్తువులు ఏమియు దానితో సరికావు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{12}“నేను, జ్ఞానం, వివేకంతో కలిసి నివసిస్తాను;

\par }{\QB నాకు జ్ఞానం, విచక్షణ ఉన్నాయి.


\par }{\Q \VS{13}యెహోవాయందు భయభక్తులు కలిగి ఉండడం, చెడును అసహ్యించుకోవడమే;

\par }{\QB గర్వం, అహంకారం, చెడు పనులను చేయుట,

\par }{\QB అబద్ధపు మాటలు నాకు అసహ్యము.


\par }{\Q \VS{14}ఆలోచన చెప్పడం, మంచి జ్ఞానాన్ని ఇవ్వడం నా పని;

\par }{\QB నేను అంతరార్థం కలిగి ఉన్నాను, పరాక్రమం నాదే.


\par }{\Q \VS{15}నా వలననే రాజులు రాజ్యాలను పరిపాలిస్తారు;

\par }{\QB పాలకులు న్యాయాన్ని బట్టి పరిపాలన చేస్తారు.


\par }{\Q \VS{16}నా వలననే రాజకుమారులు ఏలుతారు,

\par }{\QB నీతిగల అధిపతులు భూమిమీద ప్రభుత్వం చేస్తారు.


\par }{\Q \VS{17}నన్ను ప్రేమించేవారిని నేను ప్రేమిస్తాను,

\par }{\QB నన్ను వెదకేవారికి దొరుకుతాను.


\par }{\Q \VS{18}ఐశ్వర్యం, గౌరవం,

\par }{\QB స్ధిరమైన ఆస్తి, నీతి నా దగ్గర ఉన్నాయి.


\par }{\Q \VS{19}మేలిమి బంగారముకంటెను నా వలన కలిగే ఫలం మంచిది;

\par }{\QB శ్రేష్ఠమైన వెండికంటెను నా వలన కలిగే లాభం గొప్పది.


\par }{\Q \VS{20}నీతి మార్గాల్లోను,

\par }{\QB న్యాయమైన మార్గాల్లోను నేను నడుస్తూ ఉన్నాను.


\par }{\Q \VS{21}నన్ను ప్రేమించేవారిని కలిమికి కర్తలుగా చేస్తాను

\par }{\QB వారి ధనాగారాన్ని సమృద్ధితో నింపుతాను.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{22}“యెహోవా తన సృష్టి ఆరంభ దినాన తాను చేసినపనులలో

\par }{\QB మొదటి పనిగా నన్ను చేశారు;


\par }{\Q \VS{23}మొదటి నుండి అనగా భూమిని కలుగజేసిన దినం మొదలుకొని

\par }{\QB నేను నియమించబడ్డాను.


\par }{\Q \VS{24}ప్రవహించే కాలువలు లేనప్పుడు

\par }{\QB నీళ్లతో నిండి ఉన్న నీటి ఊటలు లేనప్పుడు నేను పుట్టాను.


\par }{\Q \VS{25}పర్వతములు సృష్టించబడక ముందు,

\par }{\QB కొండలు కూడా లేనపుడు,


\par }{\Q \VS{26}భూమిని, మైదానములను దేవుడు చేయక ముందు,

\par }{\QB నేల మట్టి కొంచెము కూడా సృష్టించబడక ముందు నేను పుట్టితిని.


\par }{\Q \VS{27}దేవుడు ఆకాశ, విశాలములను సృష్టించి

\par }{\QB ఎంతో నీటి మీద మండలమును, సృష్టించినపుడు నేను పుట్టితిని.


\par }{\Q \VS{28}దేవుడు పైన మేఘాలను చేసినప్పుడు

\par }{\QB నీటి ధారలను ఆయన చేసినప్పుడు,


\par }{\Q \VS{29}నీరు తమ హద్దులు దాటి రాకుండా

\par }{\QB దేవుడు సముద్రానికి పొలిమేరను ఏర్పరచినప్పుడు,

\par }{\Q ఆయన భూమి యొక్క పునాదులు నిర్ణయించినపుడు.


\par }{\QB \VS{30}నేను దేవుని యొద్ద నైపుణ్యత కలిగిన పనివానిగా,

\par }{\Q ప్రతిరోజు సంతోషిస్తూ,

\par }{\QB ఎల్లప్పుడు దేవుని సన్నిధిలో ఆనందిస్తూ ఉన్నాను,


\par }{\Q \VS{31}దేవుడు కలుగజేసిన స్వర్గాన్ని బట్టి సంతోషిస్తూ

\par }{\QB మనుష్యులను చూసి నేను ఆనందిస్తూ ఉన్నాను.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{32}“కాబట్టి పిల్లలారా, నా మాట వినండి;

\par }{\QB నా దారిని అనుసరించేవారు ధన్యులు.


\par }{\Q \VS{33}నా ఉపదేశాన్ని విని జ్ఞానం గలవారిగా ఉండండి;

\par }{\QB దానిని నిర్లక్ష్యం చేయకండి.


\par }{\Q \VS{34}ప్రతిదినం నా గడప దగ్గర కనిపెట్టుకొని,

\par }{\QB నా వాకిటి దగ్గర కాచుకుని

\par }{\QB నా బోధను వినే మనుష్యులు ధన్యులు.


\par }{\Q \VS{35}నన్ను కనుగొనేవారు జీవాన్ని కనుగొంటారు,

\par }{\QB వారు యెహోవా దయ పొందుకుంటారు.


\par }{\Q \VS{36}నన్ను కనుగొననివాడు తనకే హాని చేసుకుంటాడు;

\par }{\QB నేనంటే అసహ్యపడేవాడు మరణాన్ని ప్రేమించినవాడు.”




\par }\Chap{9}{\SH జ్ఞానం, బుద్ధిహీనత
\par }
{\Q \VerseOne{1}జ్ఞానము తన ఇంటిని నిర్మించుకొని;

\par }{\QB దానికి ఏడు స్తంభాలు చెక్కుకొనినది.


\par }{\Q \VS{2}ఆమె మాంసాహారం తయారుచేసి తన ద్రాక్షరసాన్ని కలిపింది;

\par }{\QB తన భోజనబల్లను సిద్ధము చేసి ఉన్నది.


\par }{\Q \VS{3}ఆమె తన దాసులను బయటకు పంపి,

\par }{\QB పట్టణంలోని ఎత్తైన స్థలము మీద నిలువబడి,


\par }{\QB \VS{4}“సామాన్యమైన వారలారా, ఇక్కడకు రండి!” అని పిలుస్తుంది!

\par }{\Q బుద్ధిలేనివారితో అది ఇలా అంటుంది:


\par }{\QB \VS{5}“రండి, నేను సిద్ధం చేసిన ఆహారం తినండి.

\par }{\QB నేను కలిపిన ద్రాక్షరసం త్రాగండి.


\par }{\Q \VS{6}ఇకపై తెలివి లేనివారిగా ఉండకుండా బ్రతుకండి;

\par }{\QB తెలివిని కలిగించు దారిలో చక్కగా నడపండి.”


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{7}వెక్కిరించు వానికి బుద్ధి చెప్పు వాడు తనకు అవమానాన్ని తెచ్చుకుంటాడు;

\par }{\QB దుష్టులు వానిని గద్దించు వారు నిందను తెచ్చుకుంటారు.


\par }{\Q \VS{8}హేళనగా మాట్లాడు వానిని గద్దించకు లేకపోతే వాడు నిన్ను ద్వేషిస్తాడు;

\par }{\QB తెలివిగల వానిని గద్దిస్తే వాడు నిన్ను ప్రేమిస్తాడు.


\par }{\Q \VS{9}జ్ఞానం గలవానికి బోధించగా వాడు మరింత జ్ఞానంగలవానిగా ఉంటారు;

\par }{\QB మంచివానికి బోధ చేయగా వాడు జ్ఞానాన్ని అభివృద్ధి చేసుకుంటాడు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{10}యెహోవాయందు భయం జ్ఞానానికి మూలం,

\par }{\QB పవిత్రమైన దేవుని గురించిన తెలివియే మంచి చెడులను గురించి తెలుసుకొనుటకు ఆధారం.


\par }{\Q \VS{11}జ్ఞానం వలన నీకు దీర్ఘాయువు కలుగుతుంది,

\par }{\QB నీవు జీవించే ఎక్కువవుతాయి.


\par }{\Q \VS{12}నీవు తెలివి కలిగిన వానివైతే నీ తెలివి వలన నీకే లాభము;

\par }{\QB జ్ఞానమును ఎగతాళి చేసిన ఎడల దానిని నీవే భరించవలెను.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{13}బుద్ధిహీనత అనే స్త్రీ గగ్గోలు పెట్టేది;

\par }{\QB ఆమె తెలివితక్కువది దానికి ఏమీ తెలియదు.


\par }{\Q \VS{14}ఆ స్త్రీ తన ఇంటి వాకిటిలో కూర్చుండును,

\par }{\QB ఊరి ప్రధాన వీధుల్లో కుర్చీమీద అది కూర్చుండును,


\par }{\Q \VS{15}ఆ దారిలో వెళ్లు వారిని చూసి,

\par }{\QB తమ మార్గములో చక్కగా వెళ్లు వారిని చూసి,


\par }{\QB \VS{16}“సామాన్యమైన వారలారా, ఇక్కడకు రండి!” అని పిలుస్తుంది!

\par }{\Q బుద్ధిలేనివారితో అది ఇలా అంటుంది:


\par }{\QB \VS{17}“దొంగతనం చేసిన నీళ్లు తీపి,

\par }{\QB రహస్యంగా చేసిన భోజనం రుచి!”


\par }{\Q \VS{18}అయితే అక్కడ మృతులు ఉన్నారని,

\par }{\QB దాని అతిథులు పాతాళంలో ఉన్నారని వారికి కొంతవరకే తెలుసు.




\par }{\MS సొలొమోను యొక్క సామెతలు

\par }\Chap{10}{\PP \VerseOne{1}సొలొమోను యొక్క సామెతలు:

\par }{\Q జ్ఞానం కలిగిన పిల్లలు తండ్రికి ఆనందం కలిగిస్తారు,

\par }{\QB కాని మూర్ఖపు పిల్లలు తమ తల్లికి దుఃఖాన్ని కలిగిస్తారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{2}అన్యాయపు ధనం యొక్క విలువ నిలువదు,

\par }{\QB అయితే నీతి చావు నుండి విడిపిస్తుంది.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{3}యెహోవా నీతిమంతులను ఆకలి గొననివ్వడు,

\par }{\QB కాని దుష్టుల కోరికను ఆయన పాడుచేస్తారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{4}సోమరి చేతులు దరిద్రత తెస్తాయి,

\par }{\QB కాని శ్రద్ధగా పని చేసేవారి చేతులు ధనాన్ని తెస్తాయి.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{5}వేసవిలో పంటను కూర్చేవారు వివేకంగల పిల్లలు,

\par }{\QB అయితే కోతకాలంలో నిద్రించేవారు అవమానాన్ని తెచ్చే పిల్లలు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{6}నీతిమంతుల తల మీదికి ఆశీర్వాదాలు వస్తాయి,

\par }{\QB కాని దుర్మార్గుల నోరు హింసను దాచిపెడుతుంది.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{7}నీతిమంతుల పేరు ఆశీర్వాదాలలో వాడబడుతుంది,\FTNT{*}{{\FR 10:7 }{\FT{}}{\XT{ఆది 48:20}}{\FT{ చూడండి}}}

\par }{\QB కాని దుర్మార్గుల పేరు కుళ్ళిపోతుంది.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{8}జ్ఞానంగలవారు ఉపదేశాన్ని అంగీకరిస్తారు,

\par }{\QB మూర్ఖులు తమకు తానే కష్టాన్ని తెచ్చుకుని నశిస్తారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{9}యథార్థంగా ప్రవర్తించేవారు క్షేమంగా జీవిస్తారు,

\par }{\QB కానీ మోసం చేసేవారు పట్టుబడతారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{10}కళ్లతో సైగ చేసేవారు దుఃఖాన్ని కలిగిస్తారు,

\par }{\QB వ్యర్థ కబుర్లు చెప్పే మూర్ఖులు నాశనమవుతారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{11}నీతిమంతుల నోరు జీవపుఊట,

\par }{\QB కాని దుష్టుల నోరు హింసను దాచిపెడుతుంది.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{12}పగ తగాదాలను కలుగజేస్తుంది,

\par }{\QB ప్రేమ దోషాలన్నిటిని కప్పుతుంది.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{13}వివేచన గలవారి పెదవుల మీద జ్ఞానం కనబడుతుంది,

\par }{\QB కాని తెలివిలేని వారి వీపు మీద బెత్తంతో కొట్టబడతారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{14}జ్ఞానులు తెలివిని సంపాదించుకుంటారు,

\par }{\QB బుద్ధిహీనుల నాశనాన్ని ఆహ్వానిస్తుంది.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{15}ధనవంతుల ఆస్తి వారి యొక్క కోటగోడలు గల పట్టణం,

\par }{\QB కాని దరిద్రత పేదవారి నాశనం.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{16}నీతిమంతుల కష్టార్జితం జీవం,

\par }{\QB కాని దుష్టుల సంపాదన పాపం, మరణం.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{17}క్రమశిక్షణ పాటించేవారు జీవితానికి మార్గం చూపుతారు,

\par }{\QB కాని దిద్దుబాటును పట్టించుకోనివారు ఇతరులను దారి తప్పిస్తారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{18}పగను దాచిపెట్టేవారు అబద్ధికులు,

\par }{\QB ఇతరుల మీద నిందలు వేసేవారు మూర్ఖులు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{19}విస్తారమైన మాటల్లో పాపానికి అంతం ఉండదు,

\par }{\QB కాని వివేకులు నాలుకను అదుపులో పెడతారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{20}నీతిమంతుల నాలుక విలువైన వెండి వంటిది,

\par }{\QB కాని దుష్టుల హృదయం విలువలేనిది.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{21}నీతిమంతుల పెదవులు అనేకులకు మేలు చేస్తాయి,

\par }{\QB కాని బుద్ధిహీనులు తెలివిలేక చస్తారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{22}యెహోవా ఆశీర్వాదం ఐశ్వర్యాన్ని తెస్తుంది,

\par }{\QB బాధ దుఃఖం దానికి జోడించబడవు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{23}బుద్ధిహీనులు దుష్ట పన్నాగాల్లో ఆనందిస్తారు,

\par }{\QB కాని వివేకంగలవారు జ్ఞానాన్నిబట్టి ఆనందిస్తారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{24}దుష్టులు దేనికి భయపడతారో అదే వారి మీదికి వస్తుంది,

\par }{\QB నీతిమంతులు ఆశించిందే వారికి ఇవ్వబడుతుంది.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{25}సుడిగాలి వచ్చినపుడు దుష్టులు లేకుండా పోతారు,

\par }{\QB కానీ నీతిమంతులు దృఢంగా నిలిచి ఉంటారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{26}పళ్ళకు పులిసిన ద్రాక్షరసంలా కళ్లకు పొగలా,

\par }{\QB తమను పంపినవారికి సోమరివారు అలా ఉంటారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{27}యెహోవాయందలి భయం దీర్ఘాయువును ఇస్తుంది,

\par }{\QB కాని దుష్టుల సంవత్సరాలు కుదించబడతాయి.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{28}నీతిమంతుల ఆశలు ఆనందాన్నిస్తాయి

\par }{\QB కాని దుష్టుల ఆశలు ఫలించవు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{29}నింద లేనివారికి యెహోవా మార్గం ఒక ఆశ్రయం,

\par }{\QB కాని కీడు చేసేవారికి అది పతనము.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{30}నీతిమంతులు ఎన్నడు కదిలించబడరు,

\par }{\QB కాని దుష్టులు దేశంలో ఉండరు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{31}నీతిమంతుల నోటి నుండి జ్ఞాన ఫలం వస్తుంది,

\par }{\QB అయితే వక్ర బుద్ధిగల నాలుక మూసివేయబడుతుంది.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{32}నీతిమంతుల నోటికి దయ పొందడం తెలుసు,

\par }{\QB కాని దుష్టుల నోటికి వక్ర మాటలే తెలుసు.


\par }{\BB \par }


\PoetryChap{11}{\Q \VerseOne{1}మోసపు త్రాసులను యెహోవా అసహ్యించుకుంటారు,

\par }{\QB న్యాయమైన తూకం అంటే ఆయనకు ఇష్టము.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{2}గర్వము వెంబడి అవమానం వస్తుంది,

\par }{\QB కాని వినయం వెంట జ్ఞానం వస్తుంది.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{3}యథార్థవంతుల యథార్థత వారిని నడిపిస్తుంది,

\par }{\QB కానీ నమ్మకద్రోహులు వారి వంచనతో నాశనమవుతారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{4}ఉగ్రత దినాన సంపద విలువలేనిది,

\par }{\QB అయితే నీతి చావు నుండి విడిపిస్తుంది.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{5}నిందలేనివారి నీతి వారి మార్గాలను తిన్నవిగా చేస్తాయి,

\par }{\QB కాని దుష్టులు తమ దుష్టత్వాన్ని బట్టి పడిపోతారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{6}యథార్థవంతుల నీతి వారిని విడిపిస్తుంది,

\par }{\QB కాని నమ్మకద్రోహులు వారి చెడు కోరికల చేత పట్టబడతారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{7}దుష్టులైన మనుష్యుల ఆశ వారితోనే చస్తుంది;

\par }{\QB వారు బలవంతులుగా ఉన్నప్పుడు చేసిన వాగ్దానాలన్ని శూన్యమవుతాయి.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{8}నీతిమంతులు బాధ నుండి తప్పించబడతారు

\par }{\QB కాని దుష్టులు దానిలో పడతారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{9}దుష్టులువాడు తన నోటి మాట వలన తన పొరుగువానికి నాశనం కలుగుతుంది,

\par }{\QB తెలివిచేత నీతిమంతులు తప్పించుకుంటారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{10}నీతిమంతులు అభివృద్ధి చెందుట పట్టణానికి సంతోషకరం;

\par }{\QB దుష్టులు నశించినపుడు ఆనంద కేకలు వినబడతాయి.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{11}యథార్థవంతుని దీవెన వలన పట్టణం హెచ్చింపబడుతుంది,

\par }{\QB కాని దుష్టుని నోటి వలన అది నాశనమవుతుంది.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{12}తన పొరుగువానిని గేలి చేసేవారు బుద్ధిహీనులు,

\par }{\QB కాని వివేకులు తమ నాలుకను అదుపులో పెట్టుకుంటారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{13}పుకారు ఆత్మవిశ్వాసాన్ని మోసం చేస్తుంది,

\par }{\QB కాని నమ్మదగినవారు రహస్యాలను దాస్తారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{14}ఎందుకంటే మార్గదర్శకత్వం లేకపోవడం వల్ల దేశం పడిపోతుంది,

\par }{\QB కాని అనేక సలహాదారుల ద్వారా విజయం కలుగుతుంది.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{15}ఎవరైతే అపరిచితునికి భద్రత కల్పిస్తారో వారు ఖచ్చితంగా నష్టపోతారు,

\par }{\QB కాని ప్రతిజ్ఞలో చేతులు దులుపుకునేవాడు క్షేమంగా ఉంటాడు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{16}దయ మర్యాద కలిగిన స్త్రీ గౌరవాన్ని సంపాదిస్తుంది,

\par }{\QB క్రూరులు కేవలం ఐశ్వర్యాన్ని సంపాదిస్తారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{17}దయగలవారు తమకు తాము మేలు చేసుకుంటారు,

\par }{\QB కాని క్రూరులు తమ మీదికి తామే శరీరమునకే పతనం తెచ్చుకుంటారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{18}దుష్టులు మోసపూరితమైన జీతం పొందుతారు,

\par }{\QB కానీ నీతిగా జీవించేవారు నిజంగా ప్రతిఫలాన్ని పొందుతారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{19}నీతిమంతుడు నిజంగా జీవాన్ని పొందుతాడు,

\par }{\QB చెడును వెంటాడేవాడు మరణాన్ని కనుగొంటాడు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{20}వక్ర హృదయాలు గలవారిని యెహోవా అసహ్యించుకుంటారు,

\par }{\QB అయితే నిందారహితమైన మార్గాలు గలవారిని బట్టి ఆయన సంతోషిస్తారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{21}ఇది ఖచ్చితం అని తెలుసుకోండి: దుష్టులు శిక్షించబడకుండా తప్పించుకోరు,

\par }{\QB నీతిమంతులు విడిపించబడతారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{22}మంచిచెడులు తెలియని అందమైన స్త్రీ

\par }{\QB పంది ముక్కున ఉన్న బంగారపు కమ్మివంటిది.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{23}నీతిమంతుల కోరిక ఉత్తమమైనది,

\par }{\QB దుష్టుల కోరిక గర్వంతో నిండి ఉంటుంది.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{24}ధారాళంగా ఇచ్చి అభివృద్ధి పొందినవారు కలరు;

\par }{\QB ఇవ్వాల్సిన దానికన్నా తక్కువ ఇస్తూ దరిద్రులైన వారు కలరు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{25}దీవించే మనస్సు గలవారు వృద్ధిచెందుతారు,

\par }{\QB నీళ్లు పోసేవారికి నీళ్లు పోయబడతాయి.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{26}ధాన్యాన్ని అమ్మకుండా దాచుకునేవాన్ని ప్రజలు శపిస్తారు,

\par }{\QB వాటిని అమ్మే వాని తల మీదికి దీవెనలు వస్తాయి.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{27}మేలు చేయాలని కోరేవారు దయను పొందుతారు,

\par }{\QB కీడు చేసేవారికి కీడే కలుగుతుంది.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{28}సంపదను నమ్ముకునేవారు పాడైపోతారు,

\par }{\QB నీతిమంతులు చిగురాకువలే అభివృద్ధి పొందుతారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{29}తన ఇంటివారిని బాధపెట్టేవారు ఏమీ సంపాదించుకోలేరు,

\par }{\QB మూర్ఖులు జ్ఞానంగలవారికి దాసులుగా ఉంటారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{30}నీతిమంతుల ఫలం జీవవృక్షంలా ఉంటుంది,

\par }{\QB జ్ఞానంగలవారు జీవితాలను కాపాడతారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{31}నీతిమంతులు భూమి మీద తమ ప్రతిఫలం పొందితే,

\par }{\QB భక్తిహీనులు, పాపాత్ముల గతి ఖచ్చితంగా అలాగే ఉంటుంది కదా!


\par }{\BB \par }


\PoetryChap{12}{\Q \VerseOne{1}శిక్షను ప్రేమించేవాడు జ్ఞానాన్ని ప్రేమించేవాడు,

\par }{\QB కానీ దిద్దుబాటును అసహ్యించేవాడు మూర్ఖుడు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{2}మంచివారు యెహోవా దయ పొందుతారు,

\par }{\QB చెడు ఆలోచనలు చేసేవారికి శిక్ష విధిస్తారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{3}చెడుతనం ద్వారా మనుష్యులు స్ధిరపరచబడరు,

\par }{\QB అయితే నీతిమంతులు ఎప్పటికిని పెరికివేయబడరు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{4}మంచి భార్య తన భర్తకు కిరీటం వంటిది

\par }{\QB కానీ అపకీర్తిగల భార్య వాని యెముకల్లో కుళ్ళువంటిది.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{5}నీతిమంతుల ఆలోచనలు న్యాయమైనవి

\par }{\QB దుష్టుల సలహాలు మోసకరమైనవి.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{6}దుష్టుల మాటలు ఒక హత్యకు పొంచి ఉన్న వారి లాంటివి,

\par }{\QB యథార్థవంతుల మాటలు వారిని విడిపిస్తాయి.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{7}దుష్టులు చనిపోయి కనుమరుగవుతారు,

\par }{\QB అయితే నీతిమంతుల ఇల్లు స్థిరంగా నిలుస్తుంది.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{8}మనుష్యులు తన వివేకాన్ని బట్టి పొగడబడతాడు,

\par }{\QB అలాగే వికృతమైన మనస్సు కలవారు తిరస్కరించబడతారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{9}ఏమీ కాకపోయినా ఏదో గొప్పవానిగా నటిస్తూ ఆహారం కూడా లేని వానికంటె

\par }{\QB ఏమీ కాని వాడైనా ఒక సేవకుని కలిగి ఉన్నవాడు మేలు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{10}నీతిమంతులు తన పశువులను జాగ్రత్తగా చూసుకుంటారు,

\par }{\QB కానీ దుష్టులు చేసే అత్యంత జాలిగల పనులు కౄరంగా ఉంటాయి.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{11}తమ భూమిలో పని చేసేవారికి ఆహారం సమృద్ధిగా ఉంటుంది,

\par }{\QB కానీ పగటి కలల వెంటపడేవారికి బుద్ధి ఉండదు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{12}దుష్టులు కీడుచేసేవారి బలమైన కోటను కోరుకుంటారు,

\par }{\QB అయితే నీతిమంతుల వేరు చిగురిస్తుంది.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{13}కీడుచేసేవారు వారి పాపిష్ఠి మాటచేత చిక్కుకుంటారు,

\par }{\QB నిర్దోషులు ఆపద నుండి తప్పించుకుంటారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{14}ప్రజలు తాము చెప్పే మాటల వలన మేలు పొందుతారు,

\par }{\QB ఎవరు చేసిన పనికి వారికే ప్రతిఫలం కలుగుతుంది.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{15}మూర్ఖుల దారి వారి దృష్టికి సరియైనదిగా కనబడుతుంది,

\par }{\QB కాని జ్ఞానులు సలహాలు వింటారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{16}మూర్ఖులు తమ కోపాన్ని వెంటనే చూపిస్తారు,

\par }{\QB కాని వివేకంగలవారు తమకు కలిగిన అవమానాన్ని మౌనంగా భరిస్తారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{17}నమ్మకమైన సాక్షులు న్యాయం మాట్లాడతారు,

\par }{\QB కాని అబద్ధ సాక్షులు అబద్ధాలు మాట్లాడతారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{18}నిర్లక్ష్యపు మాటలు ఖడ్గాల్లా గుచ్చుతాయి,

\par }{\QB కాని జ్ఞానుల నాలుకలు స్వస్థత కలిగిస్తాయి.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{19}నిజాయితీగల పెదవులు శాశ్వతంగా ఉంటాయి,

\par }{\QB అబద్ధాలు మాట్లాడే నాలుక క్షణికమే ఉంటుంది.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{20}కీడును కలిగించువారి హృదయంలో మోసము కలదు

\par }{\QB సమాధానపరచడానికి ఆలోచన చెప్పువారు సంతోషముగా ఉందురు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{21}నీతిమంతులకు ఏ ఆపద రాదు

\par }{\QB దుష్టులువాని ఇల్లు కీడుతో నిండి ఉంటుంది.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{22}అబద్ధాలు మాట్లాడేవారు యెహోవాకు అసహ్యం

\par }{\QB నమ్మదగినవారు ఆయనకు ఇష్టులు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{23}వివేకంగల మనుష్యులు తమ తెలివిని దాచిపెడతారు

\par }{\QB కానీ మూర్ఖులు తమ మూర్ఖత్వాన్ని ప్రచారం చేసుకుంటారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{24}శ్రద్ధగా పని చేసేవారు అధికారులవుతారు

\par }{\QB కానీ సోమరులు బానిసలవుతారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{25}ఒకని హృదయంలో దిగులు వానిని క్రుంగిపోయేలా చేస్తుంది,

\par }{\QB దయ గల మాటలు వానిని సంతోషపెడతాయి.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{26}నీతిమంతులు తమ పొరుగువారికి దారి చూపుతారు,

\par }{\QB కానీ దుష్టుని ప్రవర్తన వానిని దారి తప్పిస్తుంది.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{27}సోమరి మనుష్యులు తాము వేటాడిన మాంసాన్ని కాల్చరు,

\par }{\QB కానీ శ్రద్ధగల వారు తమకు దొరికిన ప్రతీదానిని ఉపయోగిస్తారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{28}నీతిమంతుల మార్గంలో జీవం ఉంటుంది;

\par }{\QB ఆ మార్గం మరణానికి దారితీయదు.


\par }{\BB \par }


\PoetryChap{13}{\Q \VerseOne{1}జ్ఞానం కలిగిన కుమారుడు తన తండ్రి క్రమశిక్షణ అంగీకరిస్తాడు,

\par }{\QB కాని ఎగతాళి చేసేవాడు గద్దింపుకు లోబడడు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{2}తమ పెదవుల ఫలం నుండి ప్రజలు మేలైన వాటిని ఆస్వాదిస్తారు,

\par }{\QB కాని నమ్మకద్రోహులు హింస పట్ల ఆకలిగొని ఉంటారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{3}తమ పెదవులను కాచుకునేవారు తమ ప్రాణాలు కాపాడుకుంటారు,

\par }{\QB కాని దురుసుగా మాట్లాడేవారు పతనమవుతారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{4}సోమరి ఆకలి ఎన్నటికి తీరదు,

\par }{\QB కాని శ్రద్ధగా పని చేసేవారు తృప్తి చెందుతారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{5}నీతిమంతులు అబద్ధమైన దానిని అసహ్యించుకుంటారు,

\par }{\QB దుర్మార్గులు తమను తాము దుర్గంధం చేసుకుంటారు

\par }{\QB తమ మీదికి అవమానం తెచ్చుకుంటారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{6}నీతి నిజాయితీగల వ్యక్తిని కాపాడుతుంది,

\par }{\QB కాని దుష్టత్వం పాపిని పడగొడుతుంది.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{7}కొందరు ఏమి లేకపోయినా ధనవంతులుగా నటిస్తారు;

\par }{\QB మరికొందరు బాగా ధనము కలిగి ఉండి కూడా, పేదవారిగా నటిస్తారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{8}ఒకని ఐశ్వర్యం వారి ప్రాణాన్ని విమోచించవచ్చు,

\par }{\QB కాని పేదవాడు బెదిరింపు మాటలను వినడు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{9}నీతిమంతుల వెలుగు అంతకంతకు ప్రకాశించును,

\par }{\QB కాని దుర్మార్గుల దీపం ఆరిపోతుంది.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{10}గర్వము ఉన్నచోట తగాదా ఉంటుంది,

\par }{\QB కాని సలహా తీసుకునేవారికి జ్ఞానము దొరుకుతుంది.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{11}నిజాయితీ లేని డబ్బు తగ్గిపోతుంది,

\par }{\QB కాని కష్టపడి సంపాదించేవారు డబ్బును దానిని ఎక్కువ చేసుకుంటారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{12}వాయిదా వేయబడిన ఆశ హృదయానికి జబ్బు కలిగిస్తుంది,

\par }{\QB అయితే కోరిక తీరుట జీవవృక్షము.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{13}బోధను ఎగతాళి చేసేవారు తగిన మూల్యం చెల్లిస్తారు,

\par }{\QB కాని ఆజ్ఞను గౌరవించేవారు ఫలం పొందుతారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{14}జ్ఞానుల బోధ ఒక జీవపుఊట,

\par }{\QB అది ఓ వ్యక్తిని మరణ ఉరుల నుండి తప్పిస్తుంది.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{15}మంచి తీర్పు దయను గెలుస్తుంది,

\par }{\QB కాని నమ్మకద్రోహుల మార్గం వారి నాశనానికి దారితీస్తుంది.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{16}వివేకులైనవారందరు తెలివితో వ్యవహరిస్తారు,

\par }{\QB కాని మూర్ఖులు వారి మూర్ఖత్వాన్ని బహిర్గతం చేస్తారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{17}దుష్టులైన దూతలు కీడు చేయడానికి లోబడతారు,

\par }{\QB నమ్మకమైన రాయబారులు స్వస్థత కలిగిస్తారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{18}శిక్షను తిరస్కరించేవారికి అవమానం దారిద్ర్యం కలుగుతాయి

\par }{\QB అయితే దిద్దుబాటును స్వీకరించేవారు ఘనత పొందుతారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{19}ఆశ తీరుట వలన ప్రాణానికి తీపి

\par }{\QB చెడుతనాన్ని విడిచిపెట్టడం బుద్ధిలేనివారికి అసహ్యము.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{20}జ్ఞానులతో స్నేహం చేసేవారు జ్ఞానులవుతారు

\par }{\QB బుద్ధిలేనివారితో స్నేహం చేసేవారు చెడిపోతారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{21}కష్టం పాపులను వెంటాడుతుంది,

\par }{\QB నీతిమంతులకు మేలు ప్రతిఫలంగా వచ్చును.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{22}మంచివారు తన పిల్లల పిల్లలకు ఆస్తులు ఉంచుతారు,

\par }{\QB పాపుల ఆస్తి నీతిమంతులకు ఉంచబడుతుంది.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{23}దున్నబడని క్రొత్త భూమి పేదవారికి పంటనిస్తుంది

\par }{\QB కాని అన్యాయస్థులు రు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{24}బెత్తం వాడని తండ్రి తన కుమారునికి విరోధి

\par }{\QB కుమారుని ప్రేమించేవాడు వానిని శిక్షిస్తాడు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{25}నీతిమంతులు కడుపునిండా భోజనం చేస్తారు,

\par }{\QB కానీ దుష్టులైన వారి కడుపు నిండదు.


\par }{\BB \par }


\PoetryChap{14}{\Q \VerseOne{1}జ్ఞానం ఉన్న స్త్రీ తన ఇల్లు కట్టుకుంటుంది,

\par }{\QB కాని మూర్ఖురాలు తన స్వహస్తాలతో తన ఇల్లు కూల్చివేస్తుంది.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{2}యెహోవాకు భయపడేవారు యథార్థంగా నడుస్తారు,

\par }{\QB ఆయనను తృణీకరించేవారు వారి మార్గాల్లో వంచకులు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{3}మూర్ఖుల నోరు అరుస్తుంది,

\par }{\QB జ్ఞానం గలవారి పెదవులు వారిని కాపాడతాయి.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{4}ఎద్దులు లేనిచోట, పశువుల దొడ్డి ఖాళీగా ఉంటుంది,

\par }{\QB కాని ఒక ఎద్దు బలం చేత విస్తారమైన పంట వస్తుంది.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{5}నమ్మకమైన సాక్షులు మోసం చేయరు,

\par }{\QB కాని అబద్ధ సాక్షులు అబద్ధాలు కుమ్మరిస్తారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{6}ఎగతాళి చేసేవారు జ్ఞానం వెదకుతారు కాని దొరకదు,

\par }{\QB అయితే వివేకులకు తెలివి సులభంగా కలుగుతుంది.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{7}బుద్ధిహీనుని ఎదుట నుండి వెళ్లిపొమ్ము,

\par }{\QB జ్ఞానపు మాటలు వానియందు కనబడవు కదా.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{8}వివేకవంతుల జ్ఞానం వారి మార్గాలను ఆలోచించడం,

\par }{\QB కానీ మూర్ఖుల మూర్ఖత్వం మోసము.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{9}పాపానికి సవరణలు చేయడంలో మూర్ఖులు ఎగతాళి చేస్తారు,

\par }{\QB కాని యథార్థవంతులు ఆయన నుండి దయ పొందుతారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{10}హృదయంలో ఉన్న బాధ దానికే తెలుస్తుంది,

\par }{\QB దాని సంతోషంలో మరొకరు పాలివారు కాలేరు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{11}దుష్టుల ఇల్లు నాశనమవుతుంది,

\par }{\QB కాని యథార్థవంతుల గుడారం అభివృద్ధి చెందును.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{12}ఒకని ఎదుట సరియైనదిగా కనబడే ఓ మార్గం ఉంది,

\par }{\QB అయితే చివరికి అది మరణానికి నడిపిస్తుంది.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{13}ఒకడు బయటకు నవ్వుతూ కనిపించినా, హృదయంలో బాధ ఉండవచ్చు

\par }{\QB చివరికి సంతోషం దుఃఖంగా మారుతుంది.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{14}విశ్వాసభ్రష్టులు తమ క్రియలకు తగిన మూల్యం పొందుతారు,

\par }{\QB మంచివారు వారి క్రియలకు తగిన బహుమానం పొందుతారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{15}బుద్ధిహీనులు దేన్నైనా నమ్ముతారు,

\par }{\QB కానీ వివేకం కలవారు తన నడవడికను బాగుగా కనిపెడతారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{16}జ్ఞాని యెహోవాకు భయపడి చెడు నుండి తప్పుకుంటాడు,

\par }{\QB మూర్ఖులు కోపిష్ఠులై కూడా భద్రంగా ఉన్నట్లు భావిస్తారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{17}తొందరగా కోప్పడేవారు మూర్ఖమైనవి చేస్తారు,

\par }{\QB దుష్ట పన్నాగాలు వేసేవారు ద్వేషించబడతారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{18}జ్ఞానం లేనివారికి వారి మూర్ఖత్వమే ఆస్తి.

\par }{\QB వివేకంగలవారు తెలివిని కిరీటంగా ధరించుకుంటారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{19}చెడ్డవారు మంచివారి ఎదుటను,

\par }{\QB దుష్టులు నీతిమంతుల గుమ్మాల దగ్గర వంగుతారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{20}పేదవారు తన పొరుగువారికి అసహ్యులు,

\par }{\QB ధనవంతులను ప్రేమించేవారు అనేకులు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{21}తన పొరుగువానిని తిరస్కరించేవారు పాపులు,

\par }{\QB బీదలకు దయ చూపేవాడు ధన్యుడు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{22}కీడు తలపెట్టేవారు తప్పిపోతారు?

\par }{\QB మేలు చేసేవారు, కృపా సత్యములను పొందుతారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{23}ఏ కష్టం చేసినను లాభమే కలుగును,

\par }{\QB వట్టిమాటలు దరిద్రమునకు కారణము.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{24}జ్ఞానుల ఐశ్వర్యం వారికి కిరీటం,

\par }{\QB బుద్ధిహీనుల మూర్ఖత్వం మూర్ఖత్వమే.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{25}నిజం పలికే సాక్షి ప్రాణాలను రక్షిస్తారు,

\par }{\QB కానీ అబద్ధసాక్షి వట్టి మోసగాడు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{26}యెహోవాకు భయపడేవారందరికి సురక్షితమైన కోట ఉంది,

\par }{\QB వారి పిల్లలకు అది ఆశ్రయంగా ఉంటుంది.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{27}యెహోవాయందు భయభక్తులు కలిగి ఉండడం జీవపుఊట,

\par }{\QB అది ఓ వ్యక్తిని మరణ ఉరుల నుండి తప్పిస్తుంది.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{28}జనాభా ఎక్కువ ఉండడం చేత రాజులకు ఘనత వస్తుంది,

\par }{\QB జనులు తగ్గిపోవడం రాజులకు నాశనకరము.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{29}ఎక్కువ ఓర్పు కలవారు మహా వివేకులు,

\par }{\QB త్వరగా కోప్పడేవారు మూర్ఖత్వాన్ని ప్రదర్శిస్తారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{30}సమాధానం గల హృదయం శరీరానికి జీవం,

\par }{\QB అసూయ ఎముకలకు కుళ్ళు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{31}పేదవాని బాధపెట్టేవారు వాని సృష్టికర్తను నిందించేవారు,

\par }{\QB బీదలను కనికరించేవారు ఆయనను ఘనపరిచేవారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{32}అపాయం వచ్చినప్పుడు దుష్టులు నశిస్తారు,

\par }{\QB చనిపోయే సమయంలో కూడ నీతిమంతులకు దేవునిలో ఆశ్రయం దొరుకుతుంది.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{33}వివేకం గలవాని హృదయంలో జ్ఞానం నివాసం చేస్తుంది,

\par }{\QB మూర్ఖుల మధ్య కూడా అది తనను తాను తెలియపరచుకుంటుంది.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{34}నీతి ఒక దేశాన్ని ఘనతకెక్కేలా చేస్తుంది,

\par }{\QB పాపం ప్రజలకు అవమానం తెస్తుంది.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{35}జ్ఞానంగల సేవకుడు రాజులకు ఇష్టుడు,

\par }{\QB అవమానకరమైన సేవకుడు రాజుకు కోపం రేపుతాడు.


\par }{\BB \par }


\PoetryChap{15}{\Q \VerseOne{1}మృదువైన మాట కోపాన్ని చల్లార్చుతుంది,

\par }{\QB నొప్పించే మాట కోపం రేపుతుంది.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{2}జ్ఞానుల నాలుక తెలివితో అలంకరించబడుతుంది,

\par }{\QB బుద్ధిహీనుని నోరు మూర్ఖత్వాన్ని కుమ్మరిస్తుంది.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{3}యెహోవా కళ్లు ప్రతిచోట ఉంటాయి,

\par }{\QB చెడ్డవారిని మంచివారిని చూస్తూ ఉంటాయి.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{4}నెమ్మది గల నాలుక జీవ వృక్షము

\par }{\QB కాని పనికిమాలిన నాలుక ఆత్మకు భంగము కలుగజేస్తుంది.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{5}మూర్ఖుడు తన తండ్రి క్రమశిక్షణను తృణీకరిస్తాడు

\par }{\QB కాని దిద్దుబాటును స్వీకరించేవాడు వివేకాన్ని కనుపరచుతాడు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{6}నీతిమంతుని ఇంట్లో గొప్ప ధననిధి ఉన్నది,

\par }{\QB కాని దుష్టుని కలుగు వచ్చుబడి కష్టానికి కారణము.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{7}జ్ఞానుల పెదవులు తెలివిని వెదజల్లును

\par }{\QB బుద్ధిహీనుల హృదయం నిలకడయైనది కాదు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{8}భక్తిలేనివారు అర్పించు బలులు యెహోవాకు అసహ్యం,

\par }{\QB అయితే యథార్థవంతుల ప్రార్ధన ఆయనకు సంతోషకరము.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{9}దుష్టుల మార్గాన్ని యెహోవా అసహ్యించుకుంటారు,

\par }{\QB నీతిని అనుసరించేవారిని ఆయన ప్రేమిస్తారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{10}దారితప్పిన వానికి కఠిన శిక్ష కలుగును,

\par }{\QB గద్దింపును ద్వేషించువారు చావునొందుదురు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{11}మరణం, నాశనం\FTNT{*}{{\FR 15:11 }{\FT{మూ. భా. లో
}}{\FQA{అబద్దోను}}} యెహోవాకు కనబడతాయి,

\par }{\QB ఆయనకు మనుష్యుల హృదయాలు ఇంకా తేటగా కనిపిస్తాయి కదా!


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{12}ఎగతాళి చేసేవారికి సరిదిద్దేవారంటే ఇష్టముండదు,

\par }{\QB కాబట్టి జ్ఞానుల దగ్గరకు వెళ్లరు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{13}హృదయంలో ఆనందం ముఖాన్ని వికసింపజేస్తుంది,

\par }{\QB మనోవేదన ఆత్మను కృంగదీస్తుంది.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{14}వివేకంగల హృదయం తెలివిని వెదకుతుంది,

\par }{\QB కాని బుద్ధిహీనునికి మూర్ఖత్వమే ఆహారము.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{15}బాధింపబడుచున్న వారి రోజులన్నీ బాధాకరమే,

\par }{\QB కాని సంతోష హృదయం గలవారికి ఎప్పుడూ విందే.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{16}నెమ్మది లేకుండా ఎక్కువ ధనముండడం కంటే,

\par }{\QB కొంచెమే కలిగి ఉండి యెహోవాయందు భయం ఉంటే మేలు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{17}ద్వేషం కలిగిన చోట క్రొవ్విన ఎద్దు మాంసం తినడం కంటే,

\par }{\QB ప్రేమ ఉన్నచోట ఆకుకూరల భోజనం తినడం మేలు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{18}ఉద్రేకంతో కూడిన కోపం తగాదా రేపుతుంది,

\par }{\QB దీర్ఘశాంతం తగాదాను శాంతింపజేస్తుంది.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{19}సోమరి వాని బాట ముండ్లకంచె,

\par }{\QB యథార్థవంతుల త్రోవ రహదారి.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{20}జ్ఞానంగల పిల్లలు తండ్రిని సంతోషపరుస్తారు,

\par }{\QB కానీ మూర్ఖపు మనుష్యులు తమ తల్లిని తృణీకరిస్తారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{21}బుద్ధిహీనుని వానికి అవివేకం ఆనందాన్నిస్తుంది,

\par }{\QB కాని అవగాహన ఉన్నవాడు చక్కగా నడుచుకొనును.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{22}ఆలోచనలు చెప్పువారు లేనిచోట తలంపులు వృధాయగును,

\par }{\QB ఆలోచన చెప్పువారు ఎక్కువ మంది ఉన్న ఎడల తలంపులు బలపడును.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{23}సరిగా జవాబునిచ్చిన వానికి దాని వలన సంతోషము కలుగును,

\par }{\QB సమయానికి తగిన మాట ఎంతో మంచిది.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{24}క్రిందనున్న మరణాన్ని తప్పించుకోవాలని,

\par }{\QB వివేకవంతులను జీవమార్గం పైకి నడిపిస్తుంది.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{25}గర్వించువారి ఇల్లు యెహోవా పెరికివేయును,

\par }{\QB భర్తలేని స్త్రీ పొలిమేరను ఆయన స్ధాపించును.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{26}దుష్టుల ఆలోచనలు యెహోవాకు అసహ్యం,

\par }{\QB దయగల మాటలు ఆయనకు పవిత్రము.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{27}అత్యాశ తన ఇంటివారి మీదికి పతనాన్ని తెస్తుంది,

\par }{\QB లంచాన్ని అసహ్యించుకునేవారు బ్రతుకుతారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{28}నీతిమంతుల హృదయం సరియైన జవాబివ్వడానికి ప్రయత్నిస్తుంది,

\par }{\QB భక్తిహీనుల నోరు చెడ్డ మాటలు కుమ్మరిస్తుంది.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{29}భక్తిహీనులకు యెహోవా దూరంగా ఉంటారు,

\par }{\QB నీతిమంతుల ప్రార్ధన ఆయన అంగీకరిస్తారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{30}సంతోషకరమైన చూపు హృదయానికి ఆనందాన్ని కలిగిస్తుంది,

\par }{\QB మంచి వార్త ఎముకలకు బలాన్నిస్తుంది.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{31}జీవితాన్ని ప్రసాదించే దిద్దుబాటును అంగీకరించేవారు

\par }{\QB జ్ఞానుల సహవాసంలో ఉంటారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{32}క్రమశిక్షణను తృణీకరించేవారు తమను తాము తృణీకరిస్తారు,

\par }{\QB అయితే దిద్దుబాటును అంగీకరించేవారు గ్రహింపు పొందుతారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{33}యెహోవాయందు భయభక్తులు కలిగి ఉండడం జ్ఞానం నేర్చుకోడానికి సాధనము

\par }{\QB ఘనతకు ముందు వినయం ఉంటుంది.


\par }{\BB \par }


\PoetryChap{16}{\Q \VerseOne{1}హృదయ ప్రణాళికల మనుష్యులకు చెందినవి,

\par }{\QB కాని నాలుక యొక్క సరియైన జవాబు యెహోవా నుండి వస్తుంది.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{2}ఒక వ్యక్తి యొక్క అన్ని మార్గాలు వారికి సరియైనవిగా కనిపిస్తాయి,

\par }{\QB అయితే ఉద్దేశాలు తూకం వేయబడతాయి.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{3}మీ పనులను యెహోవాకు అప్పగించండి,

\par }{\QB మీ ప్రణాళికలు స్థిరపరచబడతాయి.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{4}యెహోవా ప్రతిదీ దాని దాని పని కోసం కలుగజేశారు

\par }{\QB నాశన దినానికి ఆయన భక్తిలేని వారిని కలుగజేశారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{5}గర్వ హృదయులందరిని యెహోవా అసహ్యించుకుంటారు.

\par }{\QB ఇది నిశ్చయం: వారు శిక్షింపబడకపోరు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{6}ప్రేమ, నమ్మకత్వం వలన పాపానికి ప్రాయశ్చిత్తం కలుగుతుంది;

\par }{\QB యెహోవాయందలి భయం వలన కీడు తొలగిపోతుంది.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{7}ఒక వ్యక్తి మార్గాలు యెహోవాకు నచ్చినప్పుడు,

\par }{\QB అతడు వాని శత్రువులను వానితో సమాధానపరుస్తారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{8}అన్యాయం చేత కలిగిన గొప్ప రాబడి కంటే,

\par }{\QB నీతితో కూడిన కొంచెము మేలు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{9}మనుష్యులు తాము చేయబోయేది తమ హృదయాల్లో ఆలోచిస్తారు,

\par }{\QB యెహోవా వారి అడుగులను స్ధిరపరుస్తారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{10}రాజు పెదవులు దైవ వాక్కులా మాట్లాడతాయి,

\par }{\QB అతని నోరు న్యాయ ద్రోహం చేయదు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{11}న్యాయమైన త్రాసు, తూనిక రాళ్లు యెహోవా ఏర్పాట్లు,

\par }{\QB సంచిలోని గుండ్లన్నియు ఆయన నియమించారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{12}రాజులు చెడ్డపనులు చేయడాన్ని అసహ్యించుకుంటారు,

\par }{\QB నీతి వలన సింహాసనం స్ధిరపరచబడుతుంది.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{13}రాజులు నిజాయితీగల పెదవులను ఇష్టపడతారు,

\par }{\QB యథార్థంగా మాట్లాడేవారికి వారు విలువనిస్తారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{14}రాజు ఆగ్రహం మరణ దూత వంటిది,

\par }{\QB అయితే జ్ఞానులు దాన్ని శాంతింపజేస్తారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{15}రాజుల ముఖకాంతి వలన జీవం కలుగుతుంది,

\par }{\QB వారి దయ వసంత రుతువులో వర్షం మేఘం లాంటిది.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{16}బంగారం కంటే జ్ఞానాన్ని సంపాదించడం,

\par }{\QB వెండి కంటే తెలివిని సంపాదించడం ఎంత మేలు!


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{17}యథార్థవంతుల రాజమార్గం చెడును తప్పిస్తుంది;

\par }{\QB తమ మార్గాలను కాపాడుకునేవారు తమ ప్రాణాలను కాపాడుకుంటారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{18}నాశనానికి ముందు గర్వం,

\par }{\QB పతనానికి ముందు అహంకారం వెళ్తాయి.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{19}గర్విష్ఠులతో దోపుడుసొమ్ము పంచుకోవడం కంటే,

\par }{\QB అణచివేయబడిన వారితో పాటు దీనులుగా ఉండడం మేలు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{20}ఉపదేశాన్ని పాటించేలా జాగ్రత్తవహించేవాడు వర్ధిల్లుతాడు,

\par }{\QB యెహోవాను నమ్ముకునేవాడు ధన్యుడు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{21}జ్ఞానంగల హృదయం గలవారు వివేకులు అని పిలువబడతారు,

\par }{\QB దయగల మాటలు ఒప్పింపజేస్తాయి.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{22}వివేకికి వాని వివేకం ఒక జీవపుఊట,

\par }{\QB కానీ మూర్ఖులకు మూర్ఖత్వం శిక్షను తెస్తుంది.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{23}జ్ఞానుని హృదయం వాని నోటికి తెలివి కలిగిస్తుంది,

\par }{\QB వాని పెదవులకు విద్య ఎక్కువయేలా చేస్తుంది.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{24}దయ గల మాటలు తేనెతెట్టె వంటివి,

\par }{\QB అవి ప్రాణానికి తియ్యనివి ఎముకలకు ఆరోగ్యకరమైనవి.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{25}ఒకని ఎదుట సరియైనదిగా కనబడే ఓ మార్గం ఉంది,

\par }{\QB అయితే చివరికి అది మరణానికి నడిపిస్తుంది.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{26}కష్టం చేసేవారి ఆకలి వానిచేత కష్టం చేయిస్తుంది,

\par }{\QB వారి ఆకలి వారిని ముందుకు నడిపిస్తుంది.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{27}పనికిమాలినవారు కీడును పన్నాగం వేస్తారు,

\par }{\QB వారి మాటలు మండుతున్న అగ్నిలాంటివి.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{28}మూర్ఖులు తగవు రేపుతారు,

\par }{\QB పుకార్లు సన్నిహితులైన స్నేహితులను వేరు చేస్తాయి.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{29}హింసాత్మకమైన వారు వారి పొరుగువారిని ఆశపెడతారు,

\par }{\QB సరియైనది కాని మార్గంలో వారిని నడిపిస్తారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{30}తమ కన్ను గీటేవారు కుట్ర పన్నుతున్నారు;

\par }{\QB తన పెదవులు బిగబట్టేవారు కీడు వైపు మొగ్గు చూపుతారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{31}నెరసిన వెంట్రుకలు వైభవం కలిగిన కిరీటం,

\par }{\QB అది నీతి మార్గంలో సాధించబడుతుంది.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{32}యుద్ధవీరునికంటే సహనం గలవాడు,

\par }{\QB పట్టణాన్ని స్వాధీనం చేసుకునేవానికంటే తన మనస్సును అదుపు చేసుకోగలవాడు మేలు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{33}చీట్లు ఒడిలో వేయబడవచ్చు,

\par }{\QB కాని వాటి నిర్ణయం యెహోవా సొంతము.


\par }{\BB \par }


\PoetryChap{17}{\Q \VerseOne{1}తగాదాలతో కూడిన విందు కలిగి ఉన్న ఇంటి కంటే,

\par }{\QB సమాధానం నిశ్శబ్దంతో ఎండిన రొట్టె ముక్క తినుట మేలు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{2}వివేకంగల దాసుడు అవమానం తెచ్చే కుమారుని ఏలుతాడు

\par }{\QB కుటుంబంలో ఒకనిగా వారసత్వ సంపదను పంచుకుంటాడు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{3}వెండికి మూస బంగారానికి కొలిమి తగినది,

\par }{\QB అయితే హృదయాన్ని యెహోవా పరిశోధిస్తారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{4}చెడు నడవడి కలవాడు మోసపు మాటలు వినును,

\par }{\QB అబద్ధికుడు నాశనకరమైన నాలుక మాటలు వింటాడు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{5}పేదవారిని ఎగతాళి చేసేవాడు వారిని చేసిన వానిని నిందించేవాడు,

\par }{\QB ఆపదను చూసి సంతోషించేవాడు శిక్ష నుండి తప్పించుకోడు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{6}పిల్లల పిల్లలు ముసలివారికి కిరీటం,

\par }{\QB తల్లిదండ్రులు వారి పిల్లలకు అలంకారము.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{7}అనర్గళమైన పెదవులు దైవభక్తి లేని బుద్ధిహీనునికి సరిపోవు,

\par }{\QB అధికారికి అబద్ధమాడే పెదవులు ఇంకెంత ఘోరం!


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{8}లంచమిచ్చేవానికి లంచం ఒక మంత్ర రాయిలా ఉంటుంది,

\par }{\QB ప్రతి మలుపు దగ్గర విజయం వస్తుందని వారు తలస్తారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{9}ప్రేమను పెంచాలని కోరేవారు నేరాలు దాచిపెడతారు,

\par }{\QB జరిగిన వాటిని మాటిమాటికి జ్ఞాపకం చేసేవాడు గాఢ స్నేహితులను విడగొడతారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{10}బుద్ధిహీనునికి పడే వంద దెబ్బల కంటే,

\par }{\QB వివేకంగల వానికి ఒక గద్దింపు ప్రభావం చూపుతుంది.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{11}ఎదిరించువాడు కీడు చేయుటకే కోరును,

\par }{\QB అట్టివాని వెంట దయలేని దూత పంపబడును.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{12}మూర్ఖత్వానికి లొంగిన బుద్ధిహీనుని కలవడం కంటే

\par }{\QB పిల్లలు పోగొట్టుకున్న ఎలుగుబంటిని కలవడం మేలు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{13}మేలుకు బదులుగా కీడు చేయువాని

\par }{\QB ఇంట నుండి కీడు ఎన్నటికి తొలిగిపోదు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{14}గొడవ ప్రారంభించడం ఆనకట్టకు గండి కొట్టడం లాంటిది;

\par }{\QB కాబట్టి వివాదం చెలరేగడానికి ముందే ఆపండి.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{15}దోషులను వదిలి వేయడం అమాయకులను ఖండించడం,

\par }{\QB రెండు యెహోవాకు అసహ్యమే.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{16}బుద్ధిహీనులు జ్ఞానాన్నే గ్రహించలేకపోతున్నప్పుడు,

\par }{\QB వారి విద్యాభ్యాసానికి డబ్బు చెల్లించడం దేనికి?


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{17}నిజమైన స్నేహితుడు విడువక ప్రేమిస్తాడు,

\par }{\QB ఆపదల్లో అట్టి వాడు సహోదరునిగా ఉంటాడు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{18}బుద్ధిలేని మనుష్యుడు చేతిలో చేయి వేసి ప్రతిజ్ఞ చేస్తాడు

\par }{\QB పొరుగువానికి హామీగా ఉంటాడు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{19}తగాదాను ప్రేమించేవాడు పాపాన్ని ప్రేమిస్తాడు,

\par }{\QB తన వాకిండ్లు ఎత్తు చేయువాడు నాశనం వెదుకువాడు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{20}అసూయగలవాడు మేలుపొందడు

\par }{\QB తెలివితక్కువగా మాట్లాడేవాడు కీడులో పడును.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{21}మూర్ఖుని కనిన వానికి విచారం కలుగుతుంది,

\par }{\QB బుద్ధిహీనుని కనిన తండ్రికి సంతోషం ఉండదు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{22}సంతోషం గల హృదయం ఆరోగ్యకారణం,

\par }{\QB నలిగిన హృదయం ఎముకలను ఎండిపోజేస్తుంది.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{23}న్యాయం తప్పుదారి పట్టించడానికి

\par }{\QB దుష్టులు రహస్యంగా లంచాలు స్వీకరిస్తారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{24}వివేకం ఉన్న వ్యక్తి జ్ఞానాన్ని దృష్టిలో ఉంచుకుంటాడు,

\par }{\QB కాని మూర్ఖుడి కళ్లు భూమి చివర వరకు తిరుగుతాయి.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{25}బుద్ధిలేని పిల్లలు తమ తండ్రికి దుఃఖం తెస్తారు,

\par }{\QB తమను కనిన తల్లికి అట్టివారు శోకం కలిగిస్తారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{26}అమాయకులకు జరిమానా విధించడం మంచిది కాకపోతే,

\par }{\QB నిజాయితీగల అధికారులను కొట్టడం సరికాదు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{27}తక్కువగా మాట్లాడేవాడు తెలివిగలవాడు,

\par }{\QB శాంత గుణముగలవాడు మంచిచెడులు ఎరిగినవాడు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{28}ఒకడు తెలివితక్కువ వాడైనను మౌనముగా ఉండిన ఎడల జ్ఞానియని ఎంచబడును,

\par }{\QB తమ పెదవులను అదుపులో పెట్టుకునేవాడు వివేకిగా ఎంచబడును.


\par }{\BB \par }


\PoetryChap{18}{\Q \VerseOne{1}స్నేహం లేని వ్యక్తి స్వార్థ ప్రయోజనాలను వెంటాడుతాడు,

\par }{\QB అన్ని మంచి తీర్పులకు వ్యతిరేకంగా గొడవలు ప్రారంభిస్తాడు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{2}మూర్ఖులు అర్థం చేసుకోవడంలో ఆనందం పొందరు

\par }{\QB కాని వారి సొంత అభిప్రాయాలను ప్రసారం చేయడంలో ఆనందం పొందుతారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{3}దుష్టత్వం వచ్చినప్పుడు ధిక్కారం కూడా వస్తుంది,

\par }{\QB అవమానముతో నింద వస్తుంది.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{4}నోటి మాటలు అగాధజలాలు,

\par }{\QB కాని జ్ఞానం యొక్క ఊట పరుగెత్తే ప్రవాహము.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{5}తీర్పుతీర్చుటలో దుష్టుని ఎడల పక్షపాతము చూపుటయు,

\par }{\QB అమాయకులకు న్యాయం తప్పించుటయు సరికాదు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{6}మూర్ఖుల మాటలు తగాదాకు సిద్ధముగా ఉన్నది,

\par }{\QB వారి నోళ్ళు దెబ్బలు ఆహ్వానిస్తాయి.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{7}మూర్ఖుని నోరు వానికి నాశనము తెచ్చును,

\par }{\QB వాని పెదవులు వాని ప్రాణాలకు ఉరి.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{8}పనికిమాలిన మాటలు రుచిగల పదార్థాల్లాంటివి

\par }{\QB అవి అంతరంగం లోనికి దిగిపోతాయి.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{9}పనిలో అలసత్వం ప్రదర్శించేవాడు,

\par }{\QB వినాశకునికి సోదరుడు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{10}యెహోవా నామం బలమైన కోట,

\par }{\QB నీతిమంతుడు అందులోకి పరుగెత్తి క్షేమంగా ఉంటాడు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{11}ధనవంతుల ఆస్తి వారి యొక్క కోటగోడలు గల పట్టణం;

\par }{\QB వాని కళ్ళకు అది ఎక్కలేనంత ఎత్తైన గోడ.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{12}నాశనానికి ముందు హృదయం గర్విస్తుంది,

\par }{\QB ఘనతకు ముందు వినయం ఉంటుంది.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{13}సంగతి వినక ముందే జవాబిచ్చేవాడు

\par }{\QB తన బుద్ధిహీనతను బయటపెట్టి అవమానం పాలవుతాడు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{14}నరుని ఆత్మ వాని రోగాన్ని సహిస్తుంది,

\par }{\QB కానీ నలిగిన హృదయాన్ని ఎవరు భరించగలరు?


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{15}వివేచన గలవారి హృదయం తెలివిని సంపాదిస్తుంది,

\par }{\QB జ్ఞానం గలవారి చెవులు దాన్ని తెరుచుకుంటాయి.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{16}ఒక బహుమతి మార్గం తెరుస్తుంది

\par }{\QB అది ఇచ్చిన వ్యక్తిని గొప్పవారి ఎదుటకు రప్పిస్తుంది.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{17}ప్రతివాది వచ్చి ప్రతివాదన చేసే వరకు,

\par }{\QB వాదోపవాదాలలో మొదట మాట్లాడేది న్యాయంగా అనిపిస్తుంది.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{18}చీట్లు వేయడం వివాదాలను పరిష్కరిస్తుంది

\par }{\QB బలమైన ప్రత్యర్థులను వేరుగా ఉంచుతుంది.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{19}కోటగోడలు గల పట్టణం కంటే అభ్యంతరం చెందిన సహోదరుని తిరిగి గెలవడం కష్టము.

\par }{\QB వివాదాలు కోటకు అడ్డుగా ఉండే ద్వారాల్లాంటివి.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{20}నోటి ఫలం చేత ఒక వ్యక్తి కడుపు నిండుతుంది,

\par }{\QB తన పెదవుల ఆదాయం చేత వాడు తృప్తినొందుతాడు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{21}చావు బ్రతుకులు నాలుక వశంలో ఉన్నాయి,

\par }{\QB దానిని ప్రేమించేవారు దాని ఫలాన్ని తింటారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{22}భార్య దొరికిన వానికి మేలు దొరుకుతుంది,

\par }{\QB వాడు యెహోవా నుండి దయ పొందుతాడు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{23}పేదవాడు దయ కోసం విజ్ఞప్తి చేస్తాడు,

\par }{\QB కాని ధనికుడు కఠినంగా సమాధానం ఇస్తారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{24}నమ్మదగని స్నేహితులను కలిగి ఉన్నవాడు త్వరలోనే పతనానికి సమీపిస్తాడు,

\par }{\QB కాని ఒక స్నేహితుడు ఉన్నాడు సోదరుడి కంటే దగ్గరగా అంటిపెట్టుకుని ఉండేవాడు.


\par }{\BB \par }


\PoetryChap{19}{\Q \VerseOne{1}నిజాయితీ లేనివాడు మూర్ఖుడు కావడం కంటే

\par }{\QB నిజాయితీగా ఉంటే మంచిది.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{2}ఒక వ్యక్తి తెలివిలేనివాడుగా ఉండడం మంచిది కాదు,

\par }{\QB తొందరపడి నడుచువాడు దారి తప్పిపోవును.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{3}ఒక వ్యక్తి యొక్క మూర్ఖత్వం వారి నాశనానికి దారితీస్తుంది,

\par }{\QB వారి హృదయంలో వారికి యెహోవా మీద కోపం వస్తుంది.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{4}డబ్బుగల వానికి స్నేహితులు ఎక్కువగా ఉందురు,

\par }{\QB పేదవాడు తన స్నేహితులను పోగొట్టుకుంటాడు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{5}అబద్ధసాక్షి శిక్షను పొందక పోదు

\par }{\QB అబద్ధాలాడే వాడు తప్పించుకోడు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{6}అనేకులు గొప్పవారి దయ వెదుకుతారు,

\par }{\QB బహుమతులు ఇచ్చేవారికి ప్రతి ఒక్కరూ స్నేహితులే.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{7}పేదవారిని తమ బంధువులందరు దూరంగా ఉంచుతారు,

\par }{\QB అలాంటప్పుడు వారి స్నేహితులు ఇంకెంత దూరంగా ఉంచుతారు!

\par }{\Q పేదవారు బ్రతిమిలాడుతూ వారిని వెంటాడినా,

\par }{\QB వారు ఎక్కడా కనిపించలేదు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{8}తెలివి సంపాదించుకునేవారు తన ప్రాణమునకు ప్రేమించేవారు;

\par }{\QB మంచి చెడులను లెక్కచేయువారు మేలు పొందును.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{9}అబద్ధపు సాక్షి శిక్షను పొందును,

\par }{\QB అబద్ధాలాడే వాడు నశించును.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{10}భోగములను అనుభవించుట బుద్ధిలేని వానికి తగదు,

\par }{\QB రాజుల మీద పెత్తనము చెలాయించుట పనివానికి బొత్తిగా తగదు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{11}ఒక వ్యక్తి తెలివి వానికి ఓర్పును కలిగిస్తుంది;

\par }{\QB ఒక నేరాన్ని పట్టించుకోకపోవడం ఒక వ్యక్తికి ఘనత కలిగిస్తుంది.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{12}రాజు కోపం సింహగర్జన వంటిది,

\par }{\QB అతని దయ తుక్కు మీద కురియు మంచు వంటిది.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{13}బుద్ధిహీనుని పిల్లలు తన తండ్రికి నష్టము తెచ్చును,

\par }{\QB భార్యతోటిపోరు ఆగకుండా పడుచుండు

\par }{\QB నీటిబొట్లతో సమానము.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{14}ఇల్లు సంపద పితరులు ఇచ్చిన స్వాస్థ్యం,

\par }{\QB వివేకంగల భార్య యెహోవా యొక్క దానము.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{15}సోమరితనం గాఢనిద్ర కలుగజేస్తుంది,

\par }{\QB సోమరివాడు తిండి లేక ఉంటాడు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{16}ఆజ్ఞను పాటించేవాడు తనను తాను కాపాడుకుంటాడు,

\par }{\QB కానీ తన ప్రవర్తన విషయంలో జాగ్రత్తలేనివాడు చస్తాడు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{17}బీదలను కనికరించేవాడు యెహోవాకు అప్పిచ్చేవాడు,

\par }{\QB వాని ఉపకారానికి ఆయన తిరిగి ఉపకారం చేస్తారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{18}ఎందుకంటే అందులో ఆశ ఉన్నప్పుడే మీ పిల్లలను క్రమశిక్షణ చేయండి;

\par }{\QB అయితే వాడు మరణించాలని కోరుకోవద్దు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{19}మహా కోపం గలవాడు శిక్ష తప్పించుకోడు,

\par }{\QB వాని తప్పించినను వాడు మరల కోప్పడుతూనే ఉంటాడు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{20}నీవు ముందుకు జ్ఞానివగుటకై,

\par }{\QB ఆలోచన విని బోధను అంగీకరించు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{21}ఒక వ్యక్తి హృదయంలో ఆలోచనలు అనేకంగా పుడతాయి,

\par }{\QB అయితే యెహోవా ఉద్దేశమే స్థిరము.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{22}ఒక వ్యక్తి కోరుకునేది నమ్మకమైన ప్రేమను,

\par }{\QB అబద్ధికునిగా కంటే పేదవానిగా ఉండడం మేలు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{23}యెహోవాయందు భయభక్తులు కలిగి ఉండడం జీవమునకు దారి;

\par }{\QB అది కలిగినవాడు తృప్తి కలిగినవాడై అపాయం లేకుండా బ్రతుకును.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{24}సోమరి పాత్రలో చేయి ముంచునేగాని;

\par }{\QB తన నోటికి దాని తిరిగి ఎత్తనైనా ఎత్తడు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{25}ఎగతాళి చేసేవారు శిక్షింపబడగా చూసి సామాన్యులు వివేకం నేర్చుకుంటారు;

\par }{\QB మంచిచెడులు నెరిగిన వారిని గద్దింపగా వారు తెలివిని అభివృద్ధి చేసికొందురు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{26}తండ్రిని దోచుకునేవాడు, తల్లిని వెళ్లగొట్టేవాడు,

\par }{\QB అవమానాన్ని అపకీర్తిని కలుగజేసేవాడు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{27}నా కుమారుడా, ఒకవేళ నీవు ఉపదేశాన్ని వినుట మానిన ఎడల,

\par }{\QB నీవు తెలివిగల మాటల నుండి తప్పిపోతావు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{28}అవినీతిపరుడైన సాక్షి న్యాయాన్ని ఎగతాళి చేస్తాడు,

\par }{\QB దుష్టుల నోరు పాపాన్ని జుర్రుకొంటుంది.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{29}హేళన చేయువారికి తీర్పులును

\par }{\QB బుద్ధిలేని వారి వీపులకు దెబ్బలను ఏర్పాటు చేయబడినవి.


\par }{\BB \par }


\PoetryChap{20}{\Q \VerseOne{1}మద్యం సేవించేవారు అపహాసకులు బీరు సేవించేవారు కలహప్రియులు;

\par }{\QB వాటి ద్వార తూలేవారు జ్ఞానం లేనివారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{2}రాజు వలన కలుగు భయము సింహగర్జన వంటిది;

\par }{\QB రాజునకు కోపం పుట్టించు వారు తమకు ప్రాణహాని తెచ్చుకుంటారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{3}తగవులకు దూరముగా ఉండడం మనుష్యులకు ఘనత,

\par }{\QB మూర్ఖులు జగడాన్నే కోరును.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{4}విత్తనం వేసే సమయంలో సోమరి దున్నడు;

\par }{\QB కోత సమయంలో పంటను గురించి వాడు తెలుసుకునేసరికి వానికేమియు ఉండదు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{5}మనిషి హృదయంలోని ఆలోచన లోతైన నీళ్ల వంటిది,

\par }{\QB వివేకం గలవాడు దాన్ని పైకి చేదుకుంటాడు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{6}తమకు ఎడతెగని ప్రేమ ఉందని చాలామంది చెప్పుకుంటారు,

\par }{\QB కానీ నమ్మకమైన మనుష్యులు ఎవరికి కనబడతారు?


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{7}నీతిమంతులు నిందలేని జీవితాలు జీవిస్తారు;

\par }{\QB వారి తర్వాత వారి పిల్లలు ధన్యులు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{8}న్యాయసింహాసనంపై కూర్చున్న రాజు,

\par }{\QB తన కంటి చూపులతో చెడుతనమంతయు చెదరగొడతారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{9}“నా హృదయాన్ని స్వచ్ఛమైనదిగా ఉంచుకున్నాను;

\par }{\QB పాపం లేకుండ నేను శుద్ధునిగా ఉన్నాను” అని అనదగిన వారెవరు?


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{10}తప్పుడు తూనిక రాళ్లు తప్పుడు త్రాసులు,

\par }{\QB ఈ రెండును యెహోవాకు అసహ్యం.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{11}చిన్న పిల్లలు తమ ప్రవర్తన స్వచ్ఛమైనదో కాదో యథార్థమైనదో కాదో

\par }{\QB తమ చేష్టల ద్వారా తెలియజేస్తారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{12}వినుటకు చెవి చూచుటకు కన్ను

\par }{\QB ఈ రెండును యెహోవా కలుగజేసినవే.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{13}నిద్రను ప్రేమించకు దరిద్రుడవవుతావు;

\par }{\QB నీవు మేల్కొని ఉండిన ఎడల ఆహారం మిగులుతుంది.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{14}కొనేవాడు, “అది బాగోలేదు ఇది బాగోలేదు” అని అంటూ బేరమాడతాడు

\par }{\QB కాని కొన్న తర్వాత తాను బేరమాడిన దాన్ని గురించి గొప్పగా చెప్పుకుంటాడు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{15}బంగారం ఉంది సమృద్ధిగా ముత్యాలు ఉన్నాయి,

\par }{\QB కాని తెలివితో మాట్లాడే పెదవులు అరుదైన ఆభరణం.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{16}అపరిచితునికి భద్రత కల్పించే వ్యక్తి యొక్క వస్త్రాన్ని తీసుకోండి;

\par }{\QB ఒకవేళ అది బయటి వ్యక్తి కోసం చేస్తే దానిని ప్రతిజ్ఞలో ఉంచండి.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{17}మోసం చేసి తెచ్చుకున్న ఆహారం మనుష్యులకు బహు తీపిగా ఉంటుంది.

\par }{\QB తర్వాత వాని నోరు మట్టితో నింపబడుతుంది.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{18}ప్రణాళికలు ఆలోచనచేత బలపరచబడతాయి,

\par }{\QB మంచిచెడులనెరిగిన నాయకుడవై పోరాడాలి.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{19}పుకార్లు చెప్తూ తిరిగేవారు నమ్మకద్రోహం చేసేవారు

\par }{\QB కాబట్టి ఎక్కువగా మాట్లాడేవారిని దూరం ఉంచాలి.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{20}తన తండ్రినైనను తల్లినైనను తిట్టేవాని

\par }{\QB దీపం కటిక చీకటిలో ఆరిపోతుంది.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{21}జీవితంలో చాలా త్వరగా పొందిన వారసత్వం

\par }{\QB అంతంలో దీవించబడదు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{22}కీడుకు తిరిగి కీడు చేయాలనుకోవద్దు,

\par }{\QB యెహోవా కోసం వేచియుండు ఆయన నిన్ను రక్షిస్తారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{23}మోసపు తూనిక రాళ్లు యెహోవాకు అసహ్యం,

\par }{\QB దొంగత్రాసు ఆయనకు అయిష్టం.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{24}ఒక వ్యక్తి అడుగులను నిర్దేశించేవారు యెహోవా,

\par }{\QB అలాంటప్పుడు తమ మార్గాన్ని వారు ఎట్లు గ్రహించగలరు?


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{25}మనుష్యులు తొందరపడి దేవునికి మ్రొక్కుబడి చేయడం ఒక ఉచ్చులాంటిది,

\par }{\QB తర్వాత తెలుస్తుంది దాని మూల్యం ఎంత అనేది.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{26}జ్ఞానంగల రాజు దుష్టులను చెదరగొడతాడు

\par }{\QB అతడు వారి మీదికి చక్రం దొర్లిస్తాడు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{27}నరుని ఆత్మ యెహోవా పెట్టిన దీపం

\par }{\QB అది లోపలి భాగాలన్నిటినీ శోధిస్తుంది.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{28}దయ, సత్యాలు రాజును కాపాడతాయి

\par }{\QB దయ వలన అతడు తన సింహాసనాన్ని నిలుపుకుంటాడు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{29}బలము యవ్వనస్థుల కీర్తి

\par }{\QB నెరసిన వెంట్రుకలు ముసలివారికి సౌందర్యం.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{30}బాధపరిచే సంగతులు హృదయంలోకి వెళ్లి

\par }{\QB చెడుతనాన్ని తొలగిస్తాయి.


\par }{\BB \par }


\PoetryChap{21}{\Q \VerseOne{1}యెహోవా చేతిలో రాజు హృదయం నీటి కాలువ

\par }{\QB ఆయనకు ఇష్టులైన వారివైపు దాని త్రిప్పుతారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{2}ఒకడు తన సొంత మార్గాలు సరియైనవి అనుకుంటాడు,

\par }{\QB కాని యెహోవా హృదయాలను పరీక్షిస్తారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{3}మనం బలులు అర్పించడం కంటే

\par }{\QB మనం సరియైనది, న్యాయమైనది చేయడమే యెహోవాకు ఎక్కువ ఇష్టము.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{4}అహంకారపు చూపు గర్వ హృదయం

\par }{\QB దుష్ట క్రియలన్నీ పాపమే.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{5}శ్రద్ధగలవారి ప్రణాళికలు లాభాన్ని కలిగిస్తాయి,

\par }{\QB తొందరపాటుతనం దారిద్ర్యానికి దారితీస్తుంది.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{6}అబద్ధమాడే నాలుక ద్వారా వచ్చే ఐశ్వర్యం

\par }{\QB క్షణికమైన ఆవిరి ఘోరమైన ఉచ్చు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{7}దుష్టుల దౌర్జన్యం వారిని లేకుండ తుడిచివేస్తుంది,

\par }{\QB ఎందుకంటే వారు సరియైనది చేయడానికి తిరస్కరిస్తారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{8}అపరాధి యొక్క మార్గం వంకర,

\par }{\QB అయితే నిర్దోషుల ప్రవర్తన యథార్థమైనది.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{9}గయ్యాళియైన భార్యతో పెద్ద ఇంట్లో ఉండడం కంటే,

\par }{\QB మిద్దెమీద ఒక మూలను నివసించడం మేలు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{10}దుష్టుని హృదయం కీడు చేయాలని కోరుతుంది;

\par }{\QB తన పొరుగువారి మీద వాడు దయచూపించడు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{11}ఎగతాళి చేసేవాడు శిక్షించబడినప్పుడు, సామాన్యుడు జ్ఞానాన్ని పొందుతాడు;

\par }{\QB జ్ఞానుల పట్ల శ్రద్ధ చూపడం ద్వారా వారు తెలివి సంపాదిస్తారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{12}నీతిమంతుడు దుష్టుల ఇంటిని గమనించి,

\par }{\QB దుష్టులను నాశనం చేస్తాడు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{13}బీదల మొర వినకుండ చెవులు మూసుకునేవాడు,

\par }{\QB తాను మొరపెట్టినప్పుడు జవాబు రాదు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{14}చాటున ఇచ్చిన బహుమానం కోపాన్ని చల్లార్చుతుంది,

\par }{\QB ఒడిలో ఉంచబడిన లంచం పగను సమాధానపరుస్తుంది.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{15}న్యాయమైన పనులు చేయడం నీతిమంతులకు సంతోషకరం

\par }{\QB కాని చెడు చేసేవారికి అది భయంకరము.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{16}వివేకమైన మార్గం నుండి తొలగిపోయే వ్యక్తి

\par }{\QB మృతుల గుంపులో అంతమవుతాడు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{17}సుఖభోగాలపై ప్రేమ గలవానికి లేమి కలుగుతుంది;

\par }{\QB ద్రాక్షారసాన్ని, సుగంధ తైలాన్ని కోరుకునేవానికి ఐశ్వర్యం కలుగుతుంది.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{18}నీతిమంతుల కోసం భక్తిలేనివారు,

\par }{\QB అలాగే యథార్థవంతులకు నమ్మకద్రోహులు క్రయధనమవుతారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{19}ప్రాణం విసిగించే గయ్యాళి భార్యతో కాపురం చేయడం కంటే

\par }{\QB అడవిలో నివసించడం మంచిది.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{20}జ్ఞానుల నివాసంలో కోరదగిన నిధి ఒలీవనూనె ఉంటాయి,

\par }{\QB కానీ బుద్ధిలేని మనుష్యులు తాము పొందుకున్నదంతా ఖర్చు చేస్తారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{21}నీతిని శాశ్వత ప్రేమను వెంటాడేవాడు

\par }{\QB ప్రాణాన్ని, వృద్ధిని, ఘనతను పొందుతాడు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{22}జ్ఞానియైనవాడు బలవంతుల పట్టణం మీదికి వెళ్లి

\par }{\QB వారు నమ్ముకున్న బలమైన కోటను కూల్చివేయగలడు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{23}నోటిని నాలుకను భద్రం చేసుకునేవారు

\par }{\QB కష్టాల నుండి తమ ప్రాణాన్ని కాపాడుకుంటారు,


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{24}అహంకారం, గర్వం గలవారికి అపహాసకులని పేరు

\par }{\QB వారు మిక్కిలి గర్వంతో నడుచుకుంటారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{25}సోమరుల కోరికలు వారిని చంపుతాయి,

\par }{\QB ఎందుకంటే వారి చేతులు పని చేయడానికి నిరాకరిస్తాయి.


\par }{\Q \VS{26}పగలంతా వారు మరింత కావాలని కోరుకుంటారు,

\par }{\QB కాని నీతిమంతులు మిగుల్చుకోకుండ ఇస్తారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{27}దుష్టుల బలులు అసహ్యం,

\par }{\QB చెడు ఉద్దేశంతో అర్పిస్తే ఇంకెంత అసహ్యమో!


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{28}అబద్ధ సాక్షులు నశిస్తారు,

\par }{\QB కాని జాగ్రత్తగా వినేవారు నిరాటంకంగా సాక్ష్యమిస్తారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{29}దుష్టులు తమ ముఖంలో ధైర్యాన్ని ప్రదర్శిస్తారు,

\par }{\QB కాని యథార్థవంతులు తమ మార్గాల గురించి ఆలోచిస్తారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{30}యెహోవాకు వ్యతిరేకంగా సఫలం కాగల

\par }{\QB జ్ఞానం గాని, అంతరార్థం గాని, ప్రణాళిక గాని లేదు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{31}యుద్ధ దినానికి గుర్రాలు సిద్ధపరచబడతాయి,

\par }{\QB కాని విజయం యెహోవా దగ్గర ఉంది.


\par }{\BB \par }


\PoetryChap{22}{\Q \VerseOne{1}గొప్ప సంపద కంటే మంచి పేరు ఎక్కువ కోరదగినది

\par }{\QB వెండి బంగారం కంటే దయ ఎక్కువ ఘనపరచదగినవి.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{2}ధనికులు పేదవారు దీనిని సాధారణంగా కలిగి ఉంటారు:

\par }{\QB వారందరిని కలుగజేసినవాడు యెహోవా.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{3}వివేకి ఆపదను చూసి ముందు జాగ్రత్తలు తీసుకుంటాడు,

\par }{\QB సామాన్యుడు గ్రుడ్డిగా ముందుకు వెళ్లి తగిన మూల్యం చెల్లిస్తాడు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{4}యెహోవాయందలి భయం వినయం;

\par }{\QB ఐశ్వర్యం గౌరవం దీర్ఘాయువు దాని వేతనాలు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{5}దుష్టుల మార్గాల్లో వలలు, ఆపదలు ఉన్నాయి,

\par }{\QB అయితే తమ ప్రాణాలు కాపాడుకునేవారు వాటికి దూరముగా ఉంటారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{6}మీ పిల్లలను సరియైన మార్గంలో నడవమని నేర్పించండి,

\par }{\QB వారు పెద్దవారయ్యాక కూడా దాని నుండి తొలగిపోరు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{7}ధనవంతుడు బీదల మీద పెత్తనము చేస్తాడు,

\par }{\QB అప్పుచేసేవాడు అప్పిచ్చినవానికి బానిస.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{8}దుర్మార్గాన్ని విత్తేవాడు కీడు అనే పంటను కోస్తాడు,

\par }{\QB వారి భీభత్స పాలన అంతం అవుతుంది.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{9}ధారాళంగా ఉన్నవారు ధన్యులు,

\par }{\QB ఎందుకంటే వారు బీదలను పోషిస్తారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{10}ఎగతాళి చేసేవాన్ని తోలివేస్తే కలహాలు తొలగిపోతాయి;

\par }{\QB తగాదాలు అవమానాలు ముగిశాయి.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{11}శుద్ధహృదయాన్ని ప్రేమించేవాడు దయ గల మాటలు మాట్లాడేవాడు

\par }{\QB రాజును స్నేహితునిగా కలిగి ఉంటాడు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{12}యెహోవా కళ్లు తెలివిని గమనిస్తూ ఉంటాయి,

\par }{\QB కాని విశ్వాసం లేనివారి మాటలను ఆయన నిరాశపరుస్తారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{13}సోమరి అంటాడు, “బయట సింహమున్నది!

\par }{\QB వీధుల్లో నేను చంపబడతాను!”


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{14}వ్యభిచార స్త్రీ నోరు ఒక లోతైన గుంట;

\par }{\QB యెహోవా ఉగ్రత క్రింద ఉన్నవాడు దానిలో పడతాడు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{15}యవ్వనస్థుని హృదయంలో బుద్ధిహీనత ఉంటుంది,

\par }{\QB క్రమశిక్షణ దండము దానిని వానిలో నుండి దూరంగా తొలగిస్తుంది.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{16}లాభము పొందాలని పేదవారికి అన్యాయం చేసేవారికి

\par }{\QB ధనవంతులకు బహుమానాలు ఇచ్చేవానికి నష్టమే కలుగుతుంది.


\par }{\MS జ్ఞానులు చెప్పిన ముప్పై సూక్తులు

\par }{\SHB సూక్తి 1
\par }
{\Q \VS{17}చెవియొగ్గి జ్ఞానుల సూక్తులను వినండి;

\par }{\QB నేను ఉపదేశించే దానికి మీ హృదయాన్ని వర్తింపజేయండి.


\par }{\Q \VS{18}ఎందుకంటే వాటిని మీ హృదయంలో ఉంచడం

\par }{\QB వాటన్నిటిని మీ పెదవుల మీద ఉంచడం మంచిది.


\par }{\Q \VS{19}మీ నమ్మకం యెహోవా మీద ఉండాలని,

\par }{\QB నేను ఈ రోజున వీటిని మీకు, మీకే బోధిస్తున్నాను.


\par }{\Q \VS{20-21}మీరు నిజాయితీగా ఉండాలని సత్యాన్ని మాట్లాడాలని

\par }{\QB తద్వారా మిమ్మల్ని పంపినవారికి మీరు సరియైన నివేదిక ఇవ్వాలని,

\par }{\Q సలహాలతో తెలివితో కూడిన,

\par }{\QB ముప్పది సూక్తులను

\par }{\QB నేను మీ కోసం వ్రాయలేదా?


\par }{\SHB సూక్తి 2
\par }
{\Q \VS{22}పేదవారు కదా అని పేదవారిని పీడించవద్దు

\par }{\QB అవసరతలో ఉన్నవారిని ఆవరణంలో అణచివేయవద్దు,


\par }{\Q \VS{23}యెహోవా వారి వైపున వాదిస్తారు

\par }{\QB ఎవరైనా వారిని పతనం చేసేవారిని ఆయన పతనం చేస్తారు.


\par }{\SHB సూక్తి 3
\par }
{\Q \VS{24}కోపిష్ఠియైన వ్యక్తితో స్నేహం చేయవద్దు,

\par }{\QB ఊరకనే కోప్పడే వ్యక్తితో సహవాసం చేయవద్దు,


\par }{\Q \VS{25}నీవు వాని మార్గాలను అనుసరించి

\par }{\QB నీ ప్రాణానికి ఉరి తెచ్చుకుంటావేమో.


\par }{\SHB సూక్తి 4
\par }
{\Q \VS{26}చేతిలో చేయి వేసి ప్రతిజ్ఞ చేసేవారితో గాని

\par }{\QB అప్పులకు పూటబడే వారితో జత కట్టవద్దు;


\par }{\Q \VS{27}ఇవ్వడానికి నీయొద్ద ఏమీ లేకపోతే,

\par }{\QB వాడు నీ క్రిందనుండి నీ పరుపునే తీసుకెళ్తాడు.


\par }{\SHB సూక్తి 5
\par }
{\Q \VS{28}నీ పితరులు వేసిన

\par }{\QB పురాతనమైన పొలిమేర రాతిని నీవు తీసివేయకూడదు.


\par }{\SHB సూక్తి 6
\par }
{\Q \VS{29}తన పనిలో నేర్పరితనం గల వానిని చూశావా?

\par }{\QB అల్పులైన వారి ఎదుట కాదు

\par }{\QB వాడు రాజుల ఎదుటనే నిలబడతాడు.




\par }\Chap{23}{\SHB సూక్తి 7
\par }
{\Q \VerseOne{1}మీరు ఒక పాలకుడితో భోజనం చేయడానికి కూర్చున్నప్పుడు,

\par }{\QB మీ ముందు ఉన్న దాన్ని బాగా గమనించండి.


\par }{\Q \VS{2}నీవు తిండిబోతువైన ఎడల

\par }{\QB నీ గొంతుకు కత్తి పెట్టుకో.


\par }{\Q \VS{3}అతని రుచిగల పదార్థాలకు ఆశపడకు,

\par }{\QB అవి మోసగించే ఆహారపదార్థాలు.


\par }{\SHB సూక్తి 8
\par }
{\Q \VS{4}సంపదను పొందడానికి ప్రయాసపడకండి;

\par }{\QB నీ స్వంత తెలివిని నమ్ముకోవద్దు.


\par }{\Q \VS{5}కనురెప్పపాటులో ధనం కనుమరుగవుతుంది,

\par }{\QB ఎందుకంటే అది రెక్కలు ధరించి

\par }{\QB గ్రద్దలా ఆకాశానికి ఎగిరిపోతుంది.


\par }{\SHB సూక్తి 9
\par }
{\Q \VS{6}ఎదుటివాని అభివృద్ధి చూసి పిసినారి వానితో కలిసి భోజనము చేయకండి,

\par }{\QB అతని రుచిగల పదార్థాలకు ఆశపడవద్దు,


\par }{\Q \VS{7}ఎందుకంటే అట్టి వాడు తన హృదయంలో

\par }{\QB ఎప్పుడూ ఖరీదు గురించి ఆలోచిస్తాడు.

\par }{\Q “తినండి త్రాగండి” అని అతడు నీతో చెప్తాడు,

\par }{\QB కాని అది అతని హృదయంలోనుండి వచ్చుమాట కాదు.


\par }{\Q \VS{8}నీవు తినిన కొంచెము కక్కివేస్తావు

\par }{\QB నీవు పలికిన అభినందనలు వృధా అవుతాయి.


\par }{\SHB సూక్తి 10
\par }
{\Q \VS{9}బుద్ధిహీనులతో మాట్లాడకండి,

\par }{\QB ఎందుకంటే వారు మీ వివేకవంతమైన మాటలను ఎగతాళి చేస్తారు.


\par }{\SHB సూక్తి 11
\par }
{\Q \VS{10}పురాతన సరిహద్దు రాయిని కదిలించవద్దు

\par }{\QB తండ్రిలేనివారి పొలములోనికి చొరబడవద్దు,


\par }{\Q \VS{11}ఎందుకంటే వారిని కాపాడేవాడు బలవంతుడు;

\par }{\QB నీకు వ్యతిరేకంగా ఆయన వారి పక్షంగా నీతో పోరాడతారు.


\par }{\SHB సూక్తి 12
\par }
{\Q \VS{12}ఉపదేశానికి నీ హృదయాన్ని

\par }{\QB తెలివిగల మాటలకు నీ చెవులను అప్పగించు.


\par }{\SHB సూక్తి 13
\par }
{\Q \VS{13}నీ పిల్లలకు క్రమశిక్షణ నేర్పడం మానకుము;

\par }{\QB ఒకవేళ బెత్తముతో వాని కొట్టినా వారు చావరు.


\par }{\Q \VS{14}బెత్తముతో వాని శిక్షించి

\par }{\QB చావు నుండి వారిని కాపాడండి.


\par }{\SHB సూక్తి 14
\par }
{\Q \VS{15}నా కుమారుడా, నీ హృదయం జ్ఞానం కలిగి ఉంటే,

\par }{\QB అప్పుడు నా హృదయం సంతోషిస్తుంది;


\par }{\Q \VS{16}నీ పెదవులు సరియైనది మాట్లాడినప్పుడు,

\par }{\QB నా అంతరింద్రియం సంతోషిస్తుంది.


\par }{\SHB సూక్తి 15
\par }
{\Q \VS{17}పాపులను చూసి నీ హృదయాన్ని అసూయపడనీయకు,

\par }{\QB కాని ఎల్లప్పుడు యెహోవాయందలి భయం పట్ల ఆసక్తి కలిగి ఉండు.


\par }{\Q \VS{18}నిజంగా నీకు భవిష్యత్ నిరీక్షణ ఉన్నది,

\par }{\QB నీ నిరీక్షణ తొలగించబడదు.


\par }{\SHB సూక్తి 16
\par }
{\Q \VS{19}నా కుమారుడా, ఆలకించి జ్ఞానిగా ఉండు

\par }{\QB నీ హృదయాన్ని సరియైన మార్గంలో నిలుపుకో.


\par }{\Q \VS{20}అతిగా ద్రాక్షరసం త్రాగువారితోనైను,

\par }{\QB మాంసం ఎక్కువగా తినే వారితోనైను స్నేహము చేయవద్దు.


\par }{\Q \VS{21}ఎందుకంటే త్రాగుబోతులు తిండిబోతులు దరిద్రులౌతారు,

\par }{\QB మగత వారిని దుప్పట్లలో వస్త్రాల్లా ధరిస్తుంది.


\par }{\SHB సూక్తి 17
\par }
{\Q \VS{22}నీకు జీవితాన్నిచ్చిన, నీ తండ్రి మాటను ఆలకించు,

\par }{\QB నీ తల్లి ముసలితనంలో ఆమెను నిర్లక్ష్యం చేయకు.


\par }{\Q \VS{23}సత్యాన్ని కొనుక్కో దాన్ని అమ్మకు

\par }{\QB జ్ఞానాన్ని, బోధను, అంతరార్థాన్ని కూడా కొని ఉంచుకో.


\par }{\Q \VS{24}నీతిమంతులైన పిల్లల తండ్రికి గొప్ప ఆనందం;

\par }{\QB జ్ఞానం గలవానికి తండ్రిగా ఉన్నవాడు వాని వలన సంతోషిస్తాడు.


\par }{\Q \VS{25}నీ తల్లిదండ్రులు సంతోషించుదురు గాక;

\par }{\QB నిన్ను కనిన తల్లి ఆనందంగా ఉండును గాక!


\par }{\SHB సూక్తి 18
\par }
{\Q \VS{26}నా కుమారుడా, నీ హృదయాన్ని నాకివ్వు

\par }{\QB నీ కళ్లు నా మార్గాలను అనుసరించుట యందు ఆనందించును గాక,


\par }{\Q \VS{27}ఎందుకంటే ఒక వ్యభిచార స్త్రీ ఒక లోతైన గుంట,

\par }{\QB దారితప్పిన భార్య ఇరుకైన బావి.


\par }{\Q \VS{28}బందిపోటులా అది పొంచి ఉంటుంది

\par }{\QB అది అనేకమంది మనుష్యులను నమ్మకద్రోహులుగా చేస్తుంది.


\par }{\SHB సూక్తి 19
\par }
{\Q \VS{29}ఎవరికి శ్రమ ఉంది? ఎవరికి దుఃఖం ఉంది?

\par }{\QB ఎవరికి కలహాలు ఉన్నాయి? ఎవరికి ఫిర్యాదులు ఉన్నాయి?

\par }{\QB ఎవరికి అవసరంలేని గాయాలు? ఎవరి కళ్లు ఎర్రబడి ఉన్నాయి?


\par }{\Q \VS{30}మద్యంతో ప్రొద్దుపుచ్చేవారు,

\par }{\QB నమూనా మద్యమాల మిశ్రమాలను రుచిచూడడానికి వెళ్లేవారు.


\par }{\Q \VS{31}మద్యం ఎర్రగా ఉన్నప్పుడు,

\par }{\QB గిన్నెలో తళతళలాడుతూ,

\par }{\QB గొంతులో పడగానే మంచిగా అనిపిస్తుందేమో అయినా దానివైపు చూడవద్దు!


\par }{\Q \VS{32}అంతంలో అది పాములా కరుస్తుంది

\par }{\QB కట్లపాములా విషం చిమ్ముతుంది.


\par }{\Q \VS{33}నీ కళ్లు వింత దృశ్యాలను చూస్తాయి,

\par }{\QB నీ మనస్సు గందరగోళమైన వాటిని ఊహిస్తుంది.


\par }{\Q \VS{34}నీవు నడిసముద్రంలో

\par }{\QB పడుకునేవానిలా ఉంటావు. స్తంభాన్ని పట్టుకుని ఉన్నావు.


\par }{\Q \VS{35}“వారు నన్ను కొట్టారు, కాని గాయం కాలేదు!

\par }{\QB వారు నన్ను కొట్టారు, కాని నాకు తెలియలేదు!

\par }{\Q మరి కాస్త మద్యం త్రాగడానికి

\par }{\QB నేనెప్పుడు నిద్ర లేస్తాను?”




\par }\Chap{24}{\SHB సూక్తి 20
\par }
{\Q \VerseOne{1}చెడ్డవారిని చూసి అసూయపడవద్దు,

\par }{\QB వారి సహవాసం కోరుకోవద్దు;


\par }{\Q \VS{2}వారి హృదయాలు హింసను చేయాలని యోచిస్తాయి,

\par }{\QB వారి పెదవులు ఇబ్బంది పెట్టడం గురించి మాట్లాడతాయి.


\par }{\SHB సూక్తి 21
\par }
{\Q \VS{3}జ్ఞానం వలన ఇల్లు కట్టబడుతుంది,

\par }{\QB గ్రహింపు వలన అది స్థిరంగా ఉంటుంది.


\par }{\Q \VS{4}తెలివిచేత దాని గదులు

\par }{\QB అరుదైన అందమైన నిధులతో నింపబడతాయి.


\par }{\SHB సూక్తి 22
\par }
{\Q \VS{5}జ్ఞానులు బలవంతులకన్నా శక్తివంతులు,

\par }{\QB తెలివిగలవారు ఇంకా బలంగా ఎదుగుతారు.


\par }{\Q \VS{6}ఖచ్చితంగా యుద్ధం చేయడానికి మీకు నడిపించేవారు అవసరం

\par }{\QB అనేకమంది సలహాదారుల ద్వారా విజయం సాధ్యమవుతుంది.


\par }{\SHB సూక్తి 23
\par }
{\Q \VS{7}మూర్ఖులకు జ్ఞానం ఎంతో ఎత్తులో ఉంటుంది;

\par }{\QB సమాజ గవిని దగ్గర వారు మాట్లాడడానికి ఏమి లేదు.


\par }{\SHB సూక్తి 24
\par }
{\Q \VS{8}కీడు చేయాలని చూసే వ్యక్తి

\par }{\QB కుట్రలు చేసే వ్యక్తి అని పిలువబడతాడు.


\par }{\Q \VS{9}మూర్ఖుల పథకాలు పాపం,

\par }{\QB ఎగతాళి చేసేవారిని నరులు అసహ్యించుకుంటారు.


\par }{\SHB సూక్తి 25
\par }
{\Q \VS{10}ఒకవేళ మీరు ఇబ్బందుల సమయంలో తడబడితే,

\par }{\QB మీ బలం ఎంత సూక్ష్మమైనది!


\par }{\Q \VS{11}చావుకు కొనిపోబడుతున్న వారిని రక్షించు;

\par }{\QB మరణం వైపు తూగుతున్న వారిని వెనుకకు లాగు.


\par }{\Q \VS{12}“కాని దీని గురించి మాకు ఏమి తెలియదు” అని నీవంటే,

\par }{\QB హృదయాలను తూకం వేసేవాడు నీ మాటను గ్రహించడా?

\par }{\Q నీ ప్రాణాన్ని కాచేవానికి తెలియదా?

\par }{\QB ప్రతి వ్యక్తికి తన క్రియలకు తగినట్టుగా తిరిగి చెల్లించడా?


\par }{\SHB సూక్తి 26
\par }
{\Q \VS{13}నా కుమారుడా, తేనె తిను, అది మంచిది;

\par }{\QB తేనెపట్టు నుండి తేనె తిను అది రుచికి తీపిగా ఉంటుంది.


\par }{\Q \VS{14}జ్ఞానం నీకు తేనెలాంటిది అని తెలుసుకో:

\par }{\QB అది నీకు దొరికితే, నీ భవిష్యత్తుకు నిరీక్షణ ఉంటుంది,

\par }{\QB నీ నిరీక్షణ తొలిగిపోదు.


\par }{\SHB సూక్తి 27
\par }
{\Q \VS{15}నీతిమంతుల నివాసం దగ్గర దొంగలా పొంచి ఉండవద్దు,

\par }{\QB వారి నివాస స్థలాన్ని దోచుకోవద్దు;


\par }{\Q \VS{16}ఎందుకంటే నీతిమంతులు ఏడుమారులు పడినను తిరిగి లేస్తారు,

\par }{\QB కాని విపత్తు సంభవించినప్పుడు దుష్టులు తడబడతారు.


\par }{\SHB సూక్తి 28
\par }
{\Q \VS{17}నీ శత్రువు పడినప్పుడు సంతోషించవద్దు;

\par }{\QB వాడు తడబడినప్పుడు నీ హృదయాన్ని సంతోషించనీయకు,


\par }{\Q \VS{18}లేదా యెహోవా అది చూసి అయిష్టత కలిగి

\par }{\QB వారి మీద నుండి తన కోపం చాలించుకుంటారేమో.


\par }{\SHB సూక్తి 29
\par }
{\Q \VS{19}కీడు చేసేవారిని చూసి నీవు చిరాకుపడకు

\par }{\QB దుష్టుల ఎడల అసూయ పడకు.


\par }{\Q \VS{20}ఎందుకంటే కీడు చేసేవారికి భవిష్యత్ నిరీక్షణ లేదు,

\par }{\QB దుష్టుల దీపము ఆరిపోతుంది.


\par }{\SHB సూక్తి 30
\par }
{\Q \VS{21}నా కుమారుడా, యెహోవాకు రాజుకు భయపడు,

\par }{\QB తిరుగుబాటు చేసే అధికారులతో జతకలవకు.


\par }{\Q \VS{22}ఎందుకంటే అవి రెండు వారి మీదికి హఠాత్ నాశనాన్ని పంపుతాయి,

\par }{\QB అవి ఎలాంటి ఆపదలు తెస్తాయో ఎవరికి తెలుసు?


\par }{\MS జ్ఞానులు చెప్పిన మరిన్ని సూక్తులు

\par }{\PP \VS{23}ఇవి కూడా జ్ఞానులు చెప్పిన సూక్తులే:

\par }{\Q న్యాయం తీర్చుటలో పక్షపాతము చూపుట మంచిది కాదు


\par }{\Q \VS{24}“నీవు అమాయకుడవు” అని దోషులతో చెప్పేవారిని,

\par }{\QB ప్రజలు శపిస్తారు దేశాలు అసహ్యించుకుంటారు.


\par }{\Q \VS{25}న్యాయంగా తీర్పు తీర్చువారికి మేలు కలుగును

\par }{\QB అధికమైన దీవెన అట్టివారిమీదికి వచ్చును.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{26}నిజాయితీగల జవాబు

\par }{\QB పెదవులపై పెట్టే ముద్దు లాంటిది.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{27}ముందుగా నీ బయటి పని చక్క పెట్టుకో

\par }{\QB నీ పొలాలను సిద్ధపరచుకో;

\par }{\QB దాని తర్వాత, నీ ఇల్లు కట్టుకో.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{28}కారణం లేకుండ నీ పొరుగువానికి వ్యతిరేకంగా సాక్ష్యం చెప్పవద్దు;

\par }{\QB నీ పెదవులతో తప్పుత్రోవ పట్టిస్తావా?


\par }{\Q \VS{29}“వారు నాకు చేసినట్లు నేను వారికి చేస్తాను;

\par }{\QB వారు చేసిన దానికి వారికి తిరిగి చెల్లిస్తాను” అని అనుకోవద్దు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{30}నేను ఒక సోమరివాని చేను దాటి వెళ్లాను,

\par }{\QB నేను బుద్ధిలేని ఒక వ్యక్తి ద్రాక్షతోటను దాటి వెళ్లాను;


\par }{\Q \VS{31}అంతట ముళ్ళ కంపలు పెరిగాయి,

\par }{\QB నేలంతా కలుపు మొక్కల చేత కప్పబడి ఉంది,

\par }{\QB దాని రాతి గోడ శిథిలావస్థలో ఉంది.


\par }{\Q \VS{32}నేను దాన్ని చూసి దాని గురించి యోచన చేసి

\par }{\QB దాని నుండి నేను ఒక పాఠం నేర్చుకున్నాను.


\par }{\Q \VS{33}ఇంకొంచెం నిద్ర, ఇంకొంచెం కునుకు,

\par }{\QB ఇంకొంచెం సేపు విశ్రాంతి అంటూ చేతులు ముడుచుకుంటాను.


\par }{\Q \VS{34}పేదరికం నీ మీదికి దొంగలా,

\par }{\QB లేమి ఆయుధాలు ధరించినవానిలా నీ మీదికి వస్తుంది.




\par }{\MS సొలొమోను వ్రాసిన మరిన్ని సామెతలు

\par }\Chap{25}{\PP \VerseOne{1}ఇవి కూడా సొలొమోను యొక్క సామెతలు, యూదా రాజైన హిజ్కియా సేవకులు వీటిని పోగుచేశారు.


\par }{\Q \VS{2}ఒక విషయాన్ని దాచిపెట్టడం దేవుని గొప్పతనం;

\par }{\QB ఒక విషయాన్ని బయటకు లాగడం రాజుల గొప్పతనము.


\par }{\Q \VS{3}ఆకాశాల ఎత్తు భూమి లోతు ఎలా కనుగొనలేమో,

\par }{\QB అలాగే రాజుల హృదయాలు కూడా శోధించలేనివి.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{4}వెండిలోని లోహపు మడ్డిని తీసివేసి,

\par }{\QB కంసాలివాడు ఒక పాత్రను తయారుచేయగలడు;


\par }{\Q \VS{5}రాజు ఎదుట నుండి చెడ్డ అధికారులను తొలగించండి,

\par }{\QB నీతి ద్వారా ఆయన సింహాసనం స్థాపించబడుతుంది.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{6}రాజు ఎదుట నిన్ను నీవు హెచ్చించుకోవద్దు,

\par }{\QB ఆయన దగ్గర ఉండే గొప్పవారి మధ్య చోటు కావాలని కోరవద్దు.


\par }{\Q \VS{7}సంస్థానాధిపతుల ముందు రాజు నిన్ను అవమానించడం కంటే,

\par }{\QB “ఇక్కడకు రండి” అని ఆయన నీతో చెప్పడం బాగుంటుంది కదా.

\par }{\BB \par }
{\Q మీరు ఏదో చూసిన దానిని బట్టి,


\par }{\QB \VS{8}తొందరపడి న్యాయస్థానానికి వెళ్లకండి,

\par }{\Q ఎందుకంటే ఒకవేళ నీ పొరుగువాడు నిన్ను అవమానపరిస్తే

\par }{\QB తర్వాత నీవేమి చేస్తావు?


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{9}ఒకవేళ నీవు నీ పొరుగువాన్ని న్యాయస్థానానికి తీసుకెళ్లినా,

\par }{\QB ఇంకొకరి గుట్టు బయట పెట్టకు.


\par }{\Q \VS{10}అది వినినవాడు నిన్ను అవమానపరచవచ్చు,

\par }{\QB అప్పుడు నీకు కలిగిన అపకీర్తి ఎన్నటికి తొలిగిపోదు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{11}సకాలంలో మాట్లాడిన మాట,

\par }{\QB చిత్రమైన వెండి పళ్ళాల్లో ఉంచబడిన బంగారు ఆపిల్\FTNT{*}{{\FR 25:11 }{\FT{లేదా బహుశ
}}{\FQA{నేరేడు పళ్ళు}}} పళ్ళలాంటిది.


\par }{\Q \VS{12}బంగారు చెవి పోగు ఎలా ఉంటుందో లేదా మేలిమి బంగారు ఆభరణం ఎలా ఉంటుందో

\par }{\QB వినే చెవికి జ్ఞానియైన న్యాయమూర్తి యొక్క గద్దింపు అలా ఉంటుంది.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{13}నమ్మకమైన పనివాడు తనను పంపువారికి

\par }{\QB కోతకాలంలో మంచు చల్లదనము వంటివాడు;

\par }{\QB వాడు తన యజమానుల హృదయాలను తెప్పరిల్లజేస్తాడు.


\par }{\Q \VS{14}బహుమతి ఇస్తానని వాగ్దానం చేసి ఇవ్వని వ్యక్తి

\par }{\QB వర్షము కురిపించని మబ్బు గాలి లాంటివాడు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{15}సహనం ద్వారా ఒక పాలకుడిని ఒప్పించవచ్చు,

\par }{\QB మృదువైన నాలుక ఎముకను విరుగ గొట్ట గలదు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{16}నీకు తేనె దొరికితే సరిపడగా తిను

\par }{\QB ఎక్కువ తింటే కక్కివేస్తావు.


\par }{\Q \VS{17}నీ పొరుగువారింటికి మాటిమాటికి వెళ్లకు,

\par }{\QB వారు నీ వలన విసిగిపోయి నిన్ను ద్వేషించవచ్చు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{18}తన పొరుగువాని మీద అబద్ధసాక్ష్యం చెప్పేవాడు

\par }{\QB సమ్మెట ఖడ్గము లేదా వాడిగల బాణాన్ని పోలినవాడు.


\par }{\Q \VS{19}కష్ట సమయంలో నమ్మకద్రోహిని ఆశ్రయించడమంటే

\par }{\QB విరిగిన పళ్లు లేదా కుంటి పాదం లాంటిది.


\par }{\Q \VS{20}బాధలోనున్న వానికి పాటలు వినిపించేవాడు,

\par }{\QB బాగా చలిగా ఉన్నపుడు పై బట్టతీసివేయు వానితోను,

\par }{\QB పచ్చిపుండు మీద పుల్లని ద్రాక్షరసం పోసేవానితోను సమానము.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{21}నీ శత్రువు ఆకలితో ఉంటే, తినడానికి భోజనము పెట్టు;

\par }{\QB అతడు దాహంతో ఉంటే, త్రాగడానికి నీళ్లు ఇవ్వు.


\par }{\Q \VS{22}ఇలా చేయడం ద్వారా అతని తలపై మండుతున్న నిప్పులు కుప్పగా పోస్తావు,

\par }{\QB యెహోవా అందుకు నీకు ప్రతిఫలమిస్తారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{23}ఊహించని వర్షాన్ని తెచ్చే ఉత్తర గాలిలా

\par }{\QB కపటమైన నాలుక భయానకంగా కనిపించేలా చేస్తుంది.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{24}గయ్యాళియైన భార్యతో పెద్ద ఇంట్లో ఉండడం కంటే

\par }{\QB మిద్దెమీద ఒక మూలను నివసించడం మేలు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{25}అలసిన ప్రాణానికి చల్లటి నీరు ఎలా ఉంటుందో

\par }{\QB దూరదేశము నుండి వచ్చిన మంచి వార్త అలా ఉంటుంది.


\par }{\Q \VS{26}నీతిమంతుడు దుష్టునికి మార్గం ఇవ్వడం

\par }{\QB ఊటను బురదమయం లేదా బావిని కలుషితం చేయడం లాంటిది.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{27}తేనె ఎక్కువగా తినడం మంచిది కాదు,

\par }{\QB ప్రజలు తమ సొంత కీర్తిని కోరుకోవడం గౌరవప్రదం కాదు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{28}మనస్సు అదుపు చేసుకోలేని వ్యక్తి

\par }{\QB ప్రాకారాలు కూలిన పట్టణం లాంటివాడు.




\par }\PoetryChap{26}{\Q \VerseOne{1}వేసవికాలంలో మంచు లేదా కోతకాలంలో వర్షం సరిపడవో,

\par }{\QB అలాగే బుద్ధిలేని వానికి ఘనత కూడా సరిపడదు.


\par }{\Q \VS{2}ఎలాగైతే రెపరెపలాడే పిచ్చుక, ఇటు అటు ఎగిరే కోయిల కుదురుగా నిలువవో,

\par }{\QB కారణం లేని శాపం కూడా నిలువదు.


\par }{\Q \VS{3}గుర్రానికి కొరడా, గాడిదకు కళ్లెం,

\par }{\QB బుద్ధిహీనుని వీపుకు బెత్తం!


\par }{\Q \VS{4}వాని మొండితనం ప్రకారం బుద్ధిహీనునికి జవాబు ఇవ్వవద్దు,

\par }{\QB ఇచ్చిన ఎడల నీవును వాని వలెనే ఉందువు.


\par }{\Q \VS{5}వాని మూర్ఖత్వం ప్రకారం బుద్ధిహీనునికి సమాధానం చెప్పాలి,

\par }{\QB లేకపోతే వాడు తన కళ్లకు తాను జ్ఞానిని అని అనుకుంటాడు.


\par }{\Q \VS{6}బుద్ధిహీనునిచేత వార్తను పంపేవాడు,

\par }{\QB కాళ్లు తెగగొట్టుకొని విషం త్రాగిన వానితో సమానుడు.


\par }{\Q \VS{7}కుంటివానికి కాళ్లు ఉన్నా ప్రయోజనం ఉండదు,

\par }{\QB అలాగే బుద్ధిహీనుని నోట సామెత ఉన్నా ఉపయోగం ఉండదు.


\par }{\Q \VS{8}బుద్ధిహీనుని గౌరవించువాడు,

\par }{\QB వడిసెలలోని రాయి కదలకుండ కట్టు వానితో సమానుడు.


\par }{\Q \VS{9}బుద్ధిహీనుని నోట సామెత,

\par }{\QB మత్తుడైన వాని చేతిలో ముల్లు గుచ్చుకొన్నట్లుండును.


\par }{\Q \VS{10}యాదృచ్ఛికంగా గాయపడిన విలుకాడు వలె

\par }{\QB బుద్ధిహీనుని వలన కలుగు లాభము నిలువదు కూలికి వానిని పిలిచిన వాడును చెడిపోవును.


\par }{\Q \VS{11}తన మూర్ఖత్వాన్ని మరల కనుపరచు బుద్ధిహీనుడు

\par }{\QB తను కక్కిన దానికి తిరిగిన కుక్క వంటివాడు.


\par }{\Q \VS{12}తన కళ్లకు తాను జ్ఞానియైన వాన్ని చూశావా?

\par }{\QB వానికన్నా బుద్ధిహీనునికి ఎక్కువ నిరీక్షణ.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{13}సోమరి అంటాడు, “దారిలో సింహముంది,

\par }{\QB వీధుల్లో క్రూర సింహం గర్జిస్తుంది!”


\par }{\Q \VS{14}కీలుపై తలుపు తిరుగుతుంది

\par }{\QB అలాగే సోమరి తన పడకపై తిరుగుతాడు.


\par }{\Q \VS{15}సోమరి పాత్రలో చేయి ముంచునేగాని;

\par }{\QB తన నోటికి దాని తిరిగి ఎత్తనైనా ఎత్తడు.


\par }{\Q \VS{16}కారణాలు చూపగల ఏడుగురి కంటే

\par }{\QB సోమరి తన కళ్ళకు తానే జ్ఞానిని అనుకుంటాడు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{17}తనకు కాని తగాదాను బట్టి తొందర పడేవాడు

\par }{\QB దాటిపోవుచున్న కుక్కచెవులు పట్టుకొను వానితో సమానుడు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{18-19}తన పొరుగువానిని మోసం చేసి, మరణకరమైన

\par }{\QB “నేను సరదాగా చేశాను!” అని అనేవాడు

\par }{\Q మండుతున్న బాణాలు విసిరే

\par }{\QB ఉన్మాది లాంటివాడు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{20}కట్టెలు లేకపోతే నిప్పు ఆరిపోతుంది;

\par }{\QB అబద్ధాలు చెప్పేవాడు లేకపోతే తగాదా చల్లారుతుంది.


\par }{\Q \VS{21}నిప్పు కణాలకు బొగ్గు, అగ్నికి కట్టెలో

\par }{\QB గొడవలు రేపడానికి గొడవప్రియుడు.


\par }{\Q \VS{22}పనికిమాలిన మాటలు రుచిగల పదార్థాల్లాంటివి

\par }{\QB అవి అంతరంగం లోనికి దిగిపోతాయి.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{23}చెడు హృదయంతో ప్రేమపూర్వకమైన\FTNT{*}{{\FR 26:23 }{\FT{హెబ్రీలో
}}{\FQA{మృదువైన}}} మాటలు

\par }{\QB మట్టిపాత్రల మీద వెండి లోహపు మడ్డితో పూసినట్టు ఉంటాయి.


\par }{\Q \VS{24}పగవారు పెదవులతో మాయ మాటలు చెప్పి

\par }{\QB హృదయాల్లో కపటాన్ని దాచుకుంటారు.


\par }{\Q \VS{25}వారి మాటలు ఆహ్లాదకరంగా ఉన్నప్పటికీ, వాటిని నమ్మవద్దు,

\par }{\QB వారి హృదయాలు ఏడు అసహ్యకరమైన వాటితో నిండి ఉంటాయి.


\par }{\Q \VS{26}వారి దుర్మార్గం మోసం ద్వారా దాచబడవచ్చు,

\par }{\QB కాని వారి దుష్టత్వం సమాజం ముందు బయటపడుతుంది.


\par }{\Q \VS{27}గుంటను త్రవ్వువాడే దానిలో పడతాడు

\par }{\QB రాతిని దొర్లించేవారి మీదికే అది తిరిగి దొర్లుతుంది.


\par }{\Q \VS{28}అబద్ధం చెప్పే నాలుక అది గాయపరచిన వారిని ద్వేషిస్తుంది,

\par }{\QB అలాగే పొగిడే నోరు నాశనం కలిగిస్తుంది.


\par }{\BB \par }


\PoetryChap{27}{\Q \VerseOne{1}రేపటిని గురించి గొప్పగా చెప్పుకోవద్దు,

\par }{\QB ఎందుకంటే ఏ రోజు ఏమి తెస్తుందో నీకు తెలియదు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{2}నీ నోటితో కాదు, మరొకరు నిన్ను పొగడనివ్వండి;

\par }{\QB నీ పెదవులతో కాదు, ఇతరులు నిన్ను పొగడనివ్వండి.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{3}రాయి భారం ఇసుక ఒక భారం,

\par }{\QB మూర్ఖుని కోపం ఆ రెంటికంటె భారము.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{4}కోపం క్రూరమైనది ఆగ్రహం వరదలా పొర్లుతుంది.

\par }{\QB కానీ అసూయ ముందు ఎవరు నిలబడగలరు?


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{5}అంతరంగంలో ప్రేమించడం కంటే

\par }{\QB బహిరంగంగా గద్దించడం మేలు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{6}స్నేహితుడు కలిగించే గాయములు నమ్మదగినవి,

\par }{\QB కాని పగవాడు లెక్కలేని ముద్దులు పెట్టును.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{7}కడుపు నిండినవాడు తేనె పట్టునైనను త్రొక్కివేయును.

\par }{\QB ఆకలిగొనిన వానికి చేదు వస్తువైనను తియ్యగా ఉంటుంది.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{8}తన ఇల్లు విడిచి తిరిగేవాడు

\par }{\QB గూడు విడచి తిరిగే పక్షితో సమానుడు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{9}అత్తరు ధూపం హృదయానికి సంతోషం కలిగిస్తాయి,

\par }{\QB స్నేహితుని వల్ల కలిగే వినోదం

\par }{\QB వారి హృదయపూర్వక సలహా ద్వార వస్తుంది.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{10}నీ స్నేహితులను గాని నీ కుటుంబ స్నేహితులను గాని విడచిపెట్టకు,

\par }{\QB నీకు ఆపద కలిగిన రోజున నీ సహోదరుల ఇంటికి వెళ్లకు,

\par }{\QB దూరంలో ఉన్న సహోదరుల కంటే దగ్గర ఉన్న పొరుగువాడు మేలు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{11}నా కుమారుడా! తెలివిని సంపాదించి నా మనస్సును సంతోషపరచుము;

\par }{\QB అప్పుడు నిన్ను నిందించువారితో నేను ధైర్యముగా మాటలాడుదును.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{12}వివేకి ఆపదను చూసి ముందు జాగ్రత్తలు తీసుకుంటాడు,

\par }{\QB సామాన్యుడు గ్రుడ్డిగా ముందుకు వెళ్లి తగిన మూల్యం చెల్లిస్తాడు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{13}అపరిచితునికి భద్రత కల్పించే వ్యక్తి యొక్క వస్త్రాన్ని తీసుకోండి;

\par }{\QB ఒకవేళ అది బయటి వ్యక్తి కోసం చేస్తే దానిని ప్రతిజ్ఞలో ఉంచండి.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{14}ఎవడైన తెల్లవారు జాముననే లేచి గొప్ప స్వరంతో తన స్నేహితుని దీవిస్తే,

\par }{\QB అది శాపంగా పరిగణించబడింది.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{15}ముసురు రోజున తెంపులేకుండా కారు నీళ్లును

\par }{\QB గయ్యాళియైన భార్యయు సమానము.


\par }{\Q \VS{16}దానిని ఆపజూచువాడు గాలిని ఆపజూచువానితోను

\par }{\QB తన కుడిచేత నూనె పట్టుకొను వానితోను సమానుడు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{17}ఇనుము చేత ఇనుము పదునైనట్లు

\par }{\QB ఒక మనుష్యుడు మరొక మనిషి వాడిగా చేస్తాడు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{18}అంజూర చెట్టును పెంచేవాడు దాని ఫలం తింటాడు,

\par }{\QB తన యజమానుని క్షమించేవాడు ఘనత పొందుతాడు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{19}నీరు ముఖాన్ని ప్రతిబింబించినట్లు,

\par }{\QB మనుష్యుని జీవితం హృదయాన్ని ప్రతిబింబిస్తుంది.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{20}పాతాళానికి, లోతైన గుంటకును తృప్తికానేరదు.

\par }{\QB అలాగున మనుష్యుల చూపు తృప్తికానేరదు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{21}వెండికి మూస బంగారానికి కొలిమి తగినది,

\par }{\QB అయితే ప్రజలు తమ కీర్తిచేత పరీక్షించబడతారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{22}బుద్ధిహీనున్ని రోటిలోని

\par }{\QB గోధుమలలో వేసి రోకటితో దంచినా సరే

\par }{\QB వాని మూర్ఖత్వం వదిలిపోదు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{23}నీ గొర్రెల మందల పరిస్థితి జాగ్రత్తగా తెలుసుకో,

\par }{\QB నీ మందల మీద జాగ్రత్తగా మనస్సు పెట్టు;


\par }{\Q \VS{24}ఐశ్వర్యం శాశ్వతం కాదు,

\par }{\QB కిరీటం తరతరాల వరకు ఉండదు.


\par }{\Q \VS{25}ఎండుగడ్డి తొలగించబడి, క్రొత్తది ఎదగడం కనిపిస్తున్నప్పుడు.

\par }{\QB కొండ మీది నుండి గడ్డిని పోగుచేసినప్పుడు.


\par }{\Q \VS{26}నీ బట్టల కోసం గొర్రెపిల్లలు ఉన్నాయి

\par }{\QB ఒక చేను కొను డబ్బుకు మేకపోతులు సరిపోతాయి.


\par }{\Q \VS{27}నీ ఆహారానికి, నీ ఇంటివారి ఆహారానికి

\par }{\QB నీ పనికత్తెల పోషణలు మేకపాలు సమృద్ధి అవుతాయి.


\par }{\BB \par }


\PoetryChap{28}{\Q \VerseOne{1}ఎవడు వెంటాడకుండానే దుష్టులు పారిపోతారు,

\par }{\QB కాని నీతిమంతులు సింహంలా ధైర్యంగా నిలబడతారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{2}ఒక దేశం తిరుగుబాటు చేసినప్పుడు, దానికి చాలామంది పాలకులు ఉంటారు,

\par }{\QB కానీ వివేచన జ్ఞానంగల మనుష్యులు క్రమాన్ని పాటిస్తారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{3}పేదలను హింసించే ఒక పేదవాడు

\par }{\QB పంటను తుడిచిపెట్టుకుపోయే వర్షం లాంటివాడు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{4}బోధనను విడిచిపెట్టిన వారు దుష్టులను పొగడుతారు,

\par }{\QB కాని దానిని లక్ష్యపెట్టేవారు దుష్టులను వ్యతిరేకిస్తారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{5}కీడుచేసేవారు సరియైనది గ్రహించరు,

\par }{\QB కాని యెహోవాను ఆశ్రయించువారు దాన్ని పూర్తిగా గ్రహిస్తారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{6}మూర్ఖమైన మార్గాలు అనుసరించే ధనికుని కంటే,

\par }{\QB నిందారహితంగా నడుచుకొనే పేదవాడు మేలు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{7}వివేకవంతుడైన కుమారుడు బోధనకు శ్రద్ధ వహిస్తాడు,

\par }{\QB కాని తిండిబోతు సహచరుడు తన తండ్రిని అవమానపరుస్తాడు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{8}పేదవాని నుండి వడ్డిచేత గాని లేదా లాభంచేత గాని ఆస్తి పెంచుకొనువాడు

\par }{\QB పేదవారి పట్ల దయ చూపే మరొకరికి దాన్ని కూడ పెడుతున్నాడు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{9}ఒకవేళ ఎవరైనా నా బోధను పెడచెవిని పెడితే,

\par }{\QB వారి ప్రార్థనలు కూడా అసహ్యకరమైనవి.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{10}యథార్థమైన వారిని చెడు దారిలోకి నడిపించేవారు,

\par }{\QB తమ ఉచ్చులో తామే పడతారు,

\par }{\QB కాని నిందారహితులు మంచి వారసత్వాన్ని పొందుకుంటారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{11}ధనవంతులు తమ కళ్లకు తామే జ్ఞానులు;

\par }{\QB వివేకంగల పేదవారు వారు ఎంత మోసపూరితమైనవారో చూస్తారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{12}నీతిమంతులు విజయం సాధించినప్పుడు, గొప్ప ఉల్లాసం ఉంటుంది;

\par }{\QB కాని దుష్టులైన మనుష్యులు అధికారంలోకి వచ్చినప్పుడు, ప్రజలు దాక్కుంటారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{13}తమ పాపాలను దాచిపెట్టేవారు వర్ధిల్లరు,

\par }{\QB కాని వాటిని ఒప్పుకుని విడిచిపెట్టేవారు కనికరం పొందుతారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{14}దేవుని ఎదుట ఎప్పుడూ భయంతో వణికేవారు ధన్యులు,

\par }{\QB కాని తమ హృదయాలను కఠినం చేసుకొనే వ్యక్తులు ఇబ్బందుల్లో పడతారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{15}నిస్సహాయ ప్రజలను పైన ఉన్న దుష్ట పాలకుడు

\par }{\QB గర్జించే సింహం లేదా దాడి చేసే ఎలుగుబంటిలాంటి వాడు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{16}ఒక నిరంకుశ పాలకుడు బలాత్కారాన్ని అభ్యసిస్తాడు,

\par }{\QB కాని చెడుతో సంపాదించిన లాభాన్ని ద్వేషించేవాడు సుదీర్ఘ పాలనను అనుభవిస్తాడు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{17}హత్యచేసిన అపరాధభావంతో బాధించబడే వారు

\par }{\QB సమాధిలో ఆశ్రయం వెదకుతారు;

\par }{\QB ఎవరు వారిని ఆపకూడదు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{18}ఎవరి నడక నిందారహితంగా ఉంటుందో వారు భద్రంగా ఉంచబడతారు,

\par }{\QB కాని ఎవరి మార్గాలు మూర్ఖంగా ఉంటాయో వారు హఠాత్తుగా గొయ్యిలో పడిపోతారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{19}తమ భూమిలో పని చేసేవారికి ఆహారం సమృద్ధిగా ఉంటుంది,

\par }{\QB కానీ పగటి కలల వెంటపడేవారికి దరిద్రత నిండుతుంది.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{20}నమ్మకమైన వ్యక్తి అధికంగా దీవించబడతాడు,

\par }{\QB కాని ధనము సంపాదించాలని ఆరాటపడేవాడు శిక్ష పొందక మానడు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{21}పక్షపాతం చూపడం మంచిది కాదు

\par }{\QB అయినా రొట్టె ముక్క కోసం మనుష్యులు తప్పు చేస్తారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{22}పిసినారి ధనం సంపాదించాలని ఆరాటపడతాడు

\par }{\QB అయితే దరిద్రత వాని కోసం వేచి ఉందని వానికి తెలియదు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{23}నాలుకతో పొగిడే వారికన్నా,

\par }{\QB మనుష్యులను గద్దించేవారే చివరికి ఎక్కువ ఇష్టమవుతారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{24}తన తల్లిదండ్రులను దోచుకొని

\par }{\QB “ఇది ద్రోహం కాదు” అనేవాడు

\par }{\QB నాశనం చేసేవానికి భాగస్వామి.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{25}దురాశ కలవాడు కలహాన్ని రేపుతాడు,

\par }{\QB కాని యెహోవాయందు నమ్మిక ఉంచువాడు వృద్ధి చెందుతాడు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{26}తమను తాము నమ్ముకొనేవారు బుద్ధిహీనులు,

\par }{\QB కాని జ్ఞానం కలిగి నడచుకునేవారు క్షేమంగా ఉంటారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{27}పేదవారికి ఇచ్చేవారికి ఏదీ కొదువ కాదు,

\par }{\QB కాని వారి పట్ల కళ్లు మూసుకొనే వారికి అనేక శాపాలు కలుగుతాయి.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{28}దుష్టులైన మనుష్యులు అధికారంలోకి వచ్చినప్పుడు ప్రజలు దాక్కుంటారు;

\par }{\QB కాని దుష్టులు నశించినప్పుడు నీతిమంతులు వృద్ధిచెందుతారు.


\par }{\BB \par }


\PoetryChap{29}{\Q \VerseOne{1}ఎన్నిమారులు గద్దించినను మాట విననివాడు

\par }{\QB తిరుగు లేకుండా హఠాత్తుగా నాశనమవుతాడు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{2}నీతిమంతులు వృద్ధి చెందినప్పుడు ప్రజలు సంతోషిస్తారు;

\par }{\QB దుష్టులు ఏలునపుడు, ప్రజలు మూల్గుతారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{3}జ్ఞానాన్ని ప్రేమించేవాడు తన తండ్రికి ఆనందం కలిగిస్తాడు,

\par }{\QB కానీ వేశ్యల సహచరుడు తన సంపదను నాశనం చేస్తాడు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{4}న్యాయం ద్వారా ఒక రాజు దేశానికి స్థిరత్వాన్ని ఇస్తాడు,

\par }{\QB కాని లంచం కోసం అత్యాశపడేవారు దానిని కూల్చివేస్తారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{5}పొరుగువారిని పొగడేవారు

\par }{\QB వారి పాదాలకు వలలు వేస్తున్నారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{6}కీడుచేసేవారు తమ సొంత పాపం ద్వార చిక్కుకుంటారు,

\par }{\QB కాని నీతిమంతుడు ఆనందంతో కేకలు వేస్తాడు సంతోషంగా ఉంటాడు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{7}నీతిమంతులు పేదవారికి న్యాయం జరగాలని చూస్తారు,

\par }{\QB కాని దుష్టులకు అలాంటి ఆలోచించరు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{8}ఎగతాళి చేసేవారు పట్టణాన్ని తల్లడిల్లజేస్తారు,

\par }{\QB జ్ఞానులు కోపం చల్లార్చెదరు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{9}ఒకవేళ జ్ఞానియైన వ్యక్తి మూర్ఖునితో న్యాయస్థానానికి వెళ్తే,

\par }{\QB బుద్ధిహీనుడు కోపంతో ఎగతాళి చేస్తాడు, అప్పుడు అక్కడ వారికి సమాధానం ఉండదు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{10}రక్తపిపాసులు నిజాయితీ కల వ్యక్తిని ద్వేషిస్తారు

\par }{\QB యథార్థవంతులను చంపాలని చూస్తారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{11}మూర్ఖులు వారి కోపాన్ని వెదజల్లుతారు,

\par }{\QB కాని జ్ఞానులు చివరికి ప్రశాంతత తెస్తారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{12}ఒకవేళ పాలకుడు అబద్ధాలు వింటే,

\par }{\QB తన అధికారులంతా దుష్టులవుతారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{13}పేదవారు అణగారినవారు దీనిని సాధారణంగా కలిగి ఉంటారు:

\par }{\QB వీరిద్దరి కళ్లకు చూపు ఇచ్చేవాడు యెహోవా.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{14}ఏ రాజు పేదలకు సత్యంగా న్యాయం తీరుస్తాడో,

\par }{\QB ఆ రాజు సింహాసనం శాశ్వతంగా స్థిరపరచబడుతుంది.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{15}బెత్తము గద్దింపు జ్ఞానాన్ని పుట్టిస్తుంది,

\par }{\QB కానీ క్రమశిక్షణ చేయబడని పిల్లవాడు తన తల్లిని అగౌరపరుస్తాడు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{16}దుష్టులు వృద్ధిచెందునప్పుడు పాపం కూడా వృద్ధిచెందుతుంది,

\par }{\QB అయితే వారి పతనాన్ని నీతిమంతులు కళ్లారా చూస్తారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{17}మీ పిల్లలను క్రమశిక్షణ చేయండి, వారు మీకు నెమ్మదిని కలిగిస్తారు;

\par }{\QB మీరు కోరుకునే ఆనందాన్ని వారు మీకు ఇస్తారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{18}దైవిక నడిపింపు లేకపోతే ప్రజలు నిగ్రహాన్ని కోల్పోతారు;

\par }{\QB కాని జ్ఞానం యొక్క బోధ పట్ల శ్రద్ధ చూపేవాడు ధన్యుడు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{19}సేవకులు కేవలం మాటల ద్వారా సరిదిద్దబడరు;

\par }{\QB వారు గ్రహించినా సరే స్పందించరు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{20}త్వరపడి మాట్లాడేవాన్ని నీవు చూశావా?

\par }{\QB వారికన్నా బుద్ధిహీనునికి ఎక్కువ ఆశ.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{21}చిన్నప్పటి నుండి గారాబం పొందుకున్న దాసుడు

\par }{\QB పెంకితనం గలవానిగా అవుతాడు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{22}ఒక కోపిష్ఠుడు గొడవలు రేపుతాడు

\par }{\QB మహా కోపిష్ఠియైన వ్యక్తి అనేక పాపాలు చేస్తాడు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{23}గర్వము ఒక వ్యక్తిని దిగువకు తెస్తుంది,

\par }{\QB అయితే ఆత్మలో దీనుడైనవాడు గౌరవాన్ని పొందుతారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{24}దొంగల సహచరుడు తనను తాను గాయపరచుకుంటాడు;

\par }{\QB మీరు నిజం చెప్పమని ప్రమాణం చేశారు, కాని మీరు సాక్ష్యం చెప్పే ధైర్యం లేదు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{25}మనుష్యుల భయం ఒక ఉచ్చు అని రుజువవుతుంది,

\par }{\QB కాని యెహోవాయందు నమ్మిక ఉంచేవారు క్షేమంగా ఉంటారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{26}పాలకునితో ప్రేక్షకులు ఉండాలని చాలామంది కోరుకుంటారు,

\par }{\QB అయితే న్యాయం యెహోవా నుండి వస్తుంది.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{27}నీతిమంతులు నిజాయితీ లేనివారిని అసహ్యించుకుంటారు;

\par }{\QB దుష్టులు యథార్థవంతులను అసహ్యించుకుంటారు.




\par }{\MS అగూరు యొక్క సూక్తులు

\par }\Chap{30}{\PP \VerseOne{1}యాకె కుమారుడైన అగూరు సూక్తులు.

\par }{\Q ఈ మనుష్యుడు ఇతీయేలుకు చెప్పిన మాట:

\par }{\BB \par }
{\Q “దేవా, నేను అలసిపోయాను,

\par }{\QB కాని నేను గెలుస్తాను.


\par }{\Q \VS{2}నిజంగా నేను క్రూరమైనవాన్ని, మనుష్యుని కాదు;

\par }{\QB మనుష్యులకు ఉండే ఇంగిత జ్ఞానం నాకు లేదు.


\par }{\Q \VS{3}నేను జ్ఞానాన్ని అభ్యాసం చేయలేదు,

\par }{\QB పరిశుద్ధుని గురించిన తెలివి నాకు లేదు.


\par }{\Q \VS{4}ఆకాశానికెక్కి మరలా దిగినవారెవరు?

\par }{\QB తన పిడికిళ్ళతో గాలిని పట్టుకున్న వారెవరు?

\par }{\Q బట్టలో నీళ్లు మూట గట్టినవారెవరు?

\par }{\QB భూమి దిక్కులను నెలకొల్పినది ఎవరు?

\par }{\Q ఆయన పేరేంటి, ఆయన కుమారుని పేరేంటి?

\par }{\QB ఒకవేళ మీకు తెలిస్తే నాకు చెప్పండి!


\par }{\BB \par }
{\BB \par }
{\Q \VS{5}“దేవుని మాటలు పరీక్షించబడినవి;

\par }{\QB ఆయనను ఆశ్రయించువారికి ఆయన ఒక డాలు.


\par }{\Q \VS{6}ఆయన మాటలకు కలపవద్దు,

\par }{\QB ఆయన నిన్ను గద్దించి నిన్ను అబద్ధికుడవని నిరూపిస్తారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{7}“యెహోవా, నేను మీ నుండి రెండింటిని అడిగాను;

\par }{\QB నేను చనిపోకముందు వాటిని నాకు ఇవ్వండి:


\par }{\Q \VS{8}అసత్యాన్ని అబద్ధాలను నాకు దూరంగా ఉంచండి;

\par }{\QB దరిద్రతను గాని ధనాన్ని గాని నాకు ఇవ్వకండి,

\par }{\QB కాని నా వాటాను మాత్రం నాకు ఇవ్వండి.


\par }{\Q \VS{9}ఎక్కువైతే నేను కడుపు నిండి నిన్ను తిరస్కరించి,

\par }{\QB ‘యెహోవా ఎవరు?’ అని అంటానేమో

\par }{\Q పేదవాడినైతే దొంగతనం చేసి

\par }{\QB నా దేవుని నామానికి అవమానం తెస్తానేమో.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{10}“పనివారిని గురించి వారి యజమానితో చాడీలు చెప్పవద్దు,

\par }{\QB వారు నిన్ను శపిస్తారు, మీరు అపరాధులు అవుతారు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{11}“తమ తండ్రిని శపించేవారు

\par }{\QB తమ తల్లిని దీవించని వారు ఉన్నారు;


\par }{\Q \VS{12}తమ కళ్లకు తాము పవిత్రులై

\par }{\QB తమ మలినం కడుగబడని వారు ఉన్నారు;


\par }{\Q \VS{13}అహంకారపు కళ్లు కలిగిన వారున్నారు,

\par }{\QB వారి చూపులు అసహ్యం;


\par }{\Q \VS{14}భూమి మీద ఉండకుండా వారు పేదవారిని మ్రింగుదురు

\par }{\QB మనుష్యుల్లో బీదలు లేకుండా నశింపజేయుదురు

\par }{\Q కత్తి వంటి పళ్ళును,

\par }{\QB కత్తుల వంటి దవడ పళ్ళును గలవారి తరము కలదు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{15}“జలగకు ఇద్దరు కుమార్తెలు ఉన్నారు,

\par }{\QB వారు ‘ఇవ్వు, ఇవ్వు!’ అని అరుస్తారు.

\par }{\BB \par }
{\LI “తృప్తిలేనివి మూడు కలవు,

\par }{\LIB ‘చాలు!’ అననివి నాలుగు కలవు:


\par }{\LIC \VS{16}అవి ఏమనగా పాతాళం,

\par }{\LIC పిల్లలు కనని గర్భం;

\par }{\LIC నీరు చాలు అనని భూమి

\par }{\LIC నీరు చాలు అనని అగ్ని.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{17}“తండ్రిని ఎగతాళి చేసి

\par }{\QB తల్లి మాట వినని

\par }{\Q వాని కన్ను లోయకాకులు పీకుతాయి

\par }{\QB పక్షిరాజు పిల్లలు దానిని తింటాయి.


\par }{\BB \par }
{\LI \VS{18}“మూడు అద్భుతమైనవి కలవు,

\par }{\LIB నాకు అర్థం కానివి నాలుగు కలవు:


\par }{\LIC \VS{19}అవేమనగా ఆకాశాన గ్రద్ద జాడ,

\par }{\LIC బండ మీద పాము జాడ,

\par }{\LIC అగాధ సముద్రంలో ఓడ నడుచు జాడ,

\par }{\LIC పెండ్లికాని స్త్రీతో పురుషుని జాడ.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{20}“వేశ్య యొక్క పనియు అట్టిదే;

\par }{\QB అది తిని నోరు తుడుచుకుని

\par }{\QB నేను ఏ చెడు చేయలేదు అని అంటుంది.


\par }{\BB \par }
{\LI \VS{21}“భూమిని వణికించునవి మూడు కలవు,

\par }{\LIB అవి భరించలేనివి నాలుగు కలవు.


\par }{\LIC \VS{22}అవి ఏమనగా రాజరికానికి వచ్చిన దాసుడు,

\par }{\LIC తినడానికి పుష్కలంగా ఉన్న దైవభక్తి లేని మూర్ఖుడు,


\par }{\LIC \VS{23}పెళ్ళి చేసుకున్న ధిక్కార స్త్రీ,

\par }{\LIC యజమానురాలి స్థానాన్ని తీసుకున్న చేసికొన్న దాసి.


\par }{\BB \par }
{\LI \VS{24}“భూమి మీద చిన్నవి నాలుగు కలవు

\par }{\LIB అయినా అవి మిక్కిలి తెలివిగలవి.


\par }{\LIB \VS{25}చీమలు బలంలేని ప్రాణులైనా,

\par }{\LIC అవి ఎండాకాలంలో ఆహారం కూర్చుకుంటాయి.


\par }{\LIB \VS{26}చిన్న కుందేళ్ళు బలంలేని ప్రాణులైనా,

\par }{\LIC అవి బండ సందుల్లో నివాసాలు ఏర్పరచుకుంటాయి.


\par }{\LIB \VS{27}మిడతలకు రాజు లేడు,

\par }{\LIC అయినా అవి బారులు తీరి సాగిపోతాయి.


\par }{\LIB \VS{28}బల్లిని చేతితో నీవు పట్టుకొనగలవు

\par }{\LIC అయినా రాజుల ఇండ్లలో అది ఉంటుంది.


\par }{\BB \par }
{\LI \VS{29}“డంబంగా నడిచేవి మూడు కలవు,

\par }{\LIB బడాయిగా నడిచేవి నాలుగు కలవు:


\par }{\LIC \VS{30}సింహం, మృగాలలో బలమైనది, దేని ముందు వెనక్కితగ్గనిది.


\par }{\LIC \VS{31}కోడిపుంజు,

\par }{\LIC మేకపోతు

\par }{\LIC తన సైన్యానికి ముందు నడుచుచున్న రాజు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{32}“నీవు బుద్ధిలేనివాడవై గర్వపడిన యెడల

\par }{\QB కీడు ఆలోచించిన యెడల

\par }{\QB నీ చేతితో నోరు మూసుకో.


\par }{\Q \VS{33}పాలు తరచగా వెన్న వస్తుంది

\par }{\QB ముక్కు పిండగా రక్తం వస్తుంది

\par }{\QB కోపం రేపగా తగవు పుడుతుంది.”




\par }{\MS రాజైన లెమూయేలు సూక్తులు

\par }\Chap{31}{\PP \VerseOne{1}రాజైన లెమూయేలు సూక్తులు; అతని తల్లి అతనికి బోధించిన ప్రేరేపిత మాటలు.


\par }{\Q \VS{2}నా కుమారుడా! ఆలకించు, నా గర్భంలో మోసిన నా కుమారుడా, ఆలకించు

\par }{\QB నా మ్రొక్కుబడులకు జవాబైన నా కుమారుడా, ఆలకించు!


\par }{\Q \VS{3}నీ బలమును ఆడవారి కోసం ఖర్చు చేయవద్దు,

\par }{\QB రాజులను పతనము చేసేవారి కోసం నీ శక్తిని ఖర్చు చేయవద్దు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{4}లెమూయేలూ, ఇది రాజులకు తగినది కాదు,

\par }{\QB మద్యపానం సేవించుట రాజులకు తగినది కాదు,

\par }{\QB పాలకులు మద్యము కోసం ఆరాటపడకూడదు,


\par }{\Q \VS{5}ఎందుకంటే వారు త్రాగి, నిర్ణయించిన వాటిని మరచిపోతారు,

\par }{\QB అణగారిన వారందరి హక్కులను హరించివేస్తారు.


\par }{\Q \VS{6}నశిస్తున్న వారికి సారా,

\par }{\QB హృదయ వేదనగల వారికి మద్యము.


\par }{\Q \VS{7}వారు త్రాగి తమ పేదరికమును మరచిపోతారు

\par }{\QB తమ కష్టాన్ని ఇక తలంచరు.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{8}తమ గురించి తాము మాట్లాడలేని వారి కోసం,

\par }{\QB నిరాశ్రయులందరి హక్కుల కోసం మాట్లాడండి.


\par }{\Q \VS{9}మాట్లాడండి న్యాయంగా తీర్పు తీర్చండి;

\par }{\QB దీనుల, అవసరతలో ఉన్న వారి హక్కులను పరిరక్షించండి.


\par }{\MS ముగింపు: గుణవతియైన భార్య

\par }{\Q \VS{10}\FTNT{*}{{\FR 31:10 }{\FT{}}{\XT{31:10-31}}{\FT{ వచనాలు ఒక అక్రోస్టిక్ పద్యం, ఇందులోని ప్రతి వచనం హెబ్రీ వర్ణమాలకు చెందిన వరుస అక్షరాలతో మొదలవుతాయి}}} గుణవతియైన భార్య ఎవరు కనుగొనగలరు?

\par }{\QB ఆమె ముత్యాల కంటే విలువైనది.


\par }{\Q \VS{11}ఆమె భర్త ఆమెపై పూర్తి నమ్మిక కలిగి ఉంటాడు

\par }{\QB అతనికి లాభం తక్కువకాదు.


\par }{\Q \VS{12}ఆమె బ్రతుకు దినాలన్ని,

\par }{\QB అతనికి మేలు చేస్తుంది గాని కీడు చేయదు.


\par }{\Q \VS{13}ఆమె గొర్రె ఉన్నిని నారను తెచ్చుకుని,

\par }{\QB ఆసక్తి కలిగి తన చేతులతో పని చేస్తుంది.


\par }{\Q \VS{14}ఆమె దూరము నుండి తన ఆహారాన్ని తెచ్చే,

\par }{\QB వర్తకుల ఓడల లాంటిది.


\par }{\Q \VS{15}ఆమె ఇంకా చీకటి ఉండగానే లేస్తుంది;

\par }{\QB తన కుటుంబానికి భోజనము సిద్ధము చేస్తుంది;

\par }{\QB తన పనికత్తెలకు వారి వాటాను ఇస్తుంది.


\par }{\Q \VS{16}ఆమె పొలాన్ని చూసి దానిని కొంటుంది;

\par }{\QB తన సంపాదనల నుండి ఆమె ద్రాక్షతోట ఒకటి నాటుతుంది.


\par }{\Q \VS{17}ఆమె తన పనిని తీవ్రంగా ప్రారంభిస్తుంది,

\par }{\QB ఆమె పనులకు తగినట్టుగా ఆమె చేతులు బలమైనవి.


\par }{\Q \VS{18}ఆమె తన వ్యాపారం లాభదాయకంగా ఉండడం చూస్తుంది,

\par }{\QB రాత్రివేళ ఆమె దీపం ఆరిపోదు.


\par }{\Q \VS{19}ఆమె పంటను చేత పట్టుకుంటుంది,

\par }{\QB తన వ్రేళ్ళతో కదురు పట్టుకుని వడుకుతుంది.


\par }{\Q \VS{20}పేదవారికి తన చేయి చాపి సహాయం చేస్తుంది,

\par }{\QB దరిద్రులకు తన చేతులు చాపి సహాయపడుతుంది.


\par }{\Q \VS{21}మంచు కురిసినప్పుడు ఆమె తన ఇంటివారి గురించి భయపడదు,

\par }{\QB ఆమె ఇంటివారందరు ఎర్రని రంగు బట్టలు వేసుకున్నవారు.


\par }{\Q \VS{22}ఆమె పరుపులను తయారుచేసుకుంటుంది,

\par }{\QB ఆమె బట్టలు సన్నని నారబట్టలు ఎరుపు వస్త్రాలు.


\par }{\Q \VS{23}ఆమె భర్త పట్టణ ద్వారం దగ్గర గౌరవించబడతాడు,

\par }{\QB అతడు దేశ పెద్దల మధ్య ఆసీనుడై ఉంటాడు.


\par }{\Q \VS{24}ఆమె నారబట్టలు నేయించి అమ్ముతుంది,

\par }{\QB వర్తకులకు నడికట్లను అమ్ముతుంది.


\par }{\Q \VS{25}బలాన్ని, గౌరవాన్ని ఆమె ధరించి ఉంది;

\par }{\QB ఆమె రాబోయే రోజుల గురించి నవ్వగలదు.


\par }{\Q \VS{26}ఆమె జ్ఞానం కలిగి మాట్లాడుతుంది,

\par }{\QB దయగల ఉపదేశం ఆమె నాలుకపై ఉంటుంది.


\par }{\Q \VS{27}ఆమె తన ఇంటివారి వ్యవహారాలను చూస్తుంది,

\par }{\QB పని చేయకుండ ఆమె భోజనం చేయదు.


\par }{\Q \VS{28}ఆమె పిల్లలు లేచి ఆమెను ధన్యురాలు అని పిలుస్తారు;

\par }{\QB ఆమె భర్త కూడా, ఆమెను పొగడ్తారు:


\par }{\Q \VS{29}“చాలామంది స్త్రీలు గొప్ప పనులు చేస్తారు,

\par }{\QB కాని వారందరినీ నీవు మించినదానవు.”


\par }{\Q \VS{30}అందం మోసకరం ఆకర్షణ వ్యర్థం;

\par }{\QB యెహోవాయందు భయభక్తులు గల స్త్రీ పొగడబడుతుంది.


\par }{\Q \VS{31}చేసే పనిని బట్టి ఆమెకు గుర్తింపు వస్తుంది,

\par }{\QB ప్రజల ఎదుట ఆమె పనులు ఆమెను పొగడుతాయి.

\par }