12
Yang Pagtaralig̱en Nira Tung Ni Jesus Nag̱ipananglit Na Tung Karirang Maglaksuen Nira (12:1-3)
1 Kapurisu ta yaten ang mga tumatalig simanyan, yang kaalimbawaan ta, maning pa tung mga maniglaksu tung karira. Yang kaalimbawaan yang mga taung atiing nagkarasambitu ta nungayna ang nagpaita yang pagtaralig̱en nirang bug̱us tung Dios, maning pa tung gaw̱ung ang pisan tanirang pamagrikudu ang pamagpaniid tung pagralaksuen ta. Purisu, magprusigirita tung pagtaralig̱en ta ang ya ray maning pa tung karirang nag̱ipalaksu yang Dios tung yaten ang asta masapungan ta ra enged. Maskin unu pay pagpaluw̱ay tung pagtaralig̱en ta pati yang maskin unu pang kasalananay ang midyu durug peg̱et yang awid na tung yaten, ya ray luw̱us ang ipamlek ta. 2 Yang pabilug̱an ta enged yang mga isip tang paglaksu tung karirang naa ya ra yang sasang durug tinlung mag̱ugyat tung yaten natetenged tung pagtaralig̱en tang bug̱us tung Dios ang yay indi na ra ka enged tinegkaan. Anday dumang nag̱aaningu, ya ra ti Jesu-Cristo. Natetenged tung kasadyaan ang nag̱ielat yang Dios tung anya, nag̱agwantang nagpalansang tung krus. Yang kaeyakan ang napasaran na duun binaliwala na ra ilem. Pagkatapus simanyan duun dag kakarung tung tepad ang pisan yang Dios ampir tung tuu na ang para duun da mangerengan tung yaten. 3 Ya ray nag̱asambitu ay gustuung yay paneem-neeman ta ta maayen kung ya pa ag̱ari yang pag̱aragwantaen na tung pagbaratukun tung anya yang mga taung makinasalananen, ug̱ud indiita ra magpaluw̱ay ang magtegka.
Nag̱ipademdem Na Ang Kung Mapasaran Da Nganing Tanira Ta Mga Kaliwag̱an, Asan Da Ka Nga Tadlengay Yang Dios (12:4-11)
4 Tung pag̱imuras ming panguntiel tung mga taung atiang pamagreg̱es tung numyung mamalpas tung ni Jesus, indi mi pa ka nag̱ipaturuk yang dug̱u mi ang katulad ka tung anya. 5 Ayw̱a, lipat dang pisan tung mga isip mi yang sasang bitalang nag̱ipagpaktel yang Dios tung mga isip ta ang duunita ra ag̱aningay nang mga ana na? Ay may sasang napabtang tung kasulatan ang mag̱aning,
“Anaw, kung tadlengena ra nganing ni Yawi ang disiplinaen, intindien mu ra ta mupia.
Kung paintindiena ra nganing anya natetenged tung kamaling binuat mu, belag̱an ang yay padatelan mung magpaluw̱aya ra ang muya asana ra ilem temegka.
6 Ay yang kumpurming nag̱agegmaan na, ya ra kay magtadlengen nang magpainunukuan,
ig yang kumpurming agkaw̱ig̱en nang ana na, ya ra kay agburdunun na,” mag̱aning*.
7 Yang nag̱ipag̱agwanta ta tung mga kaliwag̱an ay yay sasang papanaw yang Dios ang panadleng tung yaten. Ay asan da tung pagtaradlengen na nga bilug̱ay ta ang agkaw̱ig̱enita ra ka man anyang mga ana na. Ayw̱a, tinu pay nag̱aintindian tang anaen ang indi ra magtadlengen ni tatay na? 8 Ay kung indiita ra tadlengen yang Dios ang pariu tung nag̱abuat na tung tanan ang mga ana na, anday inaning, ig disir belag̱anita ra mga ana nang matuud, kung indi, maning pa tung ita lupaw ra ilem. 9 Dispuis pa pademdeman ta ra kanay yang pagpadakul tung yaten yang sadiling mga tatay ta. Atiing tinadlengita ra nganing nira, ginalang ta ra tanira ta mupia. Purisu mas pang magkabag̱ay rang pisan ang magparanekitang magpatadleng tung Ama tang sam bilug duun tung langit ang ya ray nagpaeyang tung yaten yang ipagpangabui tang baklu. Ay asan da nga tultulay ta yang pagpangabuing uyun tung nag̱auyunan na. 10 Talagang magkabag̱ay rang pisan ang ya ray buaten ta, ay telengan ta ra ilem. Yang pagtaradlengen yang mga tatay ta tung yaten, seled ilem tung pira pa ilem ang takun, ig sigun ka ilem tung nag̱aintindian nirang magkatama. Piru yang pagtaradlengen yang Dios tung yaten, yang pag̱asikad na, ang ya ikaayenay ta ug̱ud asanita ra ngayap tung ug̱ali nang limpiu. 11 Buinu, kung papagbilug̱unu ra yang gustuung ianing, simanyan kada tadlengenita ra nganing yang Dios, midyu belag̱an sasang ya ikasadyaay ta, kung indi, ya ikapungaway ta. Piru tung uri yang pakaw̱utun na tung yaten ang kumpurming magparanek ang magrisibi tung pagtaradlengen nang atia, asanita ra magluang matinumanen tung kalelyag̱an na ang magkalimeng dang pisan yang mga kinaisipan ta.
Kung Ya Pa Ag̱aring Maulikan Da Yang Kaluluw̱ayen Nira (12:12-13)
12 Kapurisu yamung kumpurming maning pa tung pamanlungikngik da yang mga kalima mi pati mga tuud mi maning pa tung pamamultang da, paktelen mi ra yang mga isip ming magpadayun yang pagtaralig̱en mi tung ni Ginuung Jesus. 13 Yang maning pa tung dalan ang matadleng, ya ra kay padayunan ming usuyun ang asta masapungan mi ug̱ud kung may mga kaarumanan ming duma ang midyu panluw̱ayan da ka tung pagtaralig̱en nira, yamung kadaklan mapaitaan mi ta matinlung mulidu ang mapausuyan nira ug̱ud indi ra magpaluntug, kung indi, maulikan da ka yang kaluluw̱ayen nira†.
Nag̱ipasanag Na Kung Unu Pay Dapat Ang Mataw̱ang Nira Kung May Mga Aruman Nirang Panluw̱ayan Da Ang Para Malikayan Nira Yang Sasang Durung Pisan Agkaliwag (12:14-17)
14 Yang kalibrian ang pinagtukud ni Jesu-Cristo, ya rag demtay ming pasiguruan ang kasiraanamu rang kang tanan ang magpasiguru. Bilang yang pagkabag̱ay mi tung Dios ya rag pasiguruay mi ay kipurki kumpurming tinu pay indi ra pinabag̱ay ni Jesu-Cristo tung anya, indi na ra enged maita yang pirsunal na tung uri‡. 15 Yang pagpasiguru ming atia, panuntan mi ra ka ta pagbarantayan ming magpurutul nusias may asan tung numyung tubuan da ta isip nang manalyud da tung kaneeman ang ipinagpaita yang Dios tung yaten ang asanita ra ka man nga tapnayay na. Nusias may magpateg̱as dang magdiskumpiar tung ni Jesu-Cristong anda unu ay kalibrian ang maita na tung anya. Maning pa tung sasang pagtubung makakailu ang pagkatapus yamung kadaklan, paliwag̱anamu ra anya ta mupia ay ekel tung anya, duru rang maumid ang mag̱usuy tung anya§. 16 Mangamanamu ra ta mupia nusias may asan tung numyung tubuan da ta isip nang mamalpas da tung ni Jesu-Cristo. Pati yang baklung ipinagpakigpaig̱u yang Dios tung yaten ekel tung anya, ya ra ilem ag̱ipabtangay nang anday kuinta na ang katulad ka tung binuat ni Esau atiing tukaw. Ay yang sasang pudir ang ipinakdul yang Dios tung anya natetenged tung pagkadakulu na ang tung anya ra rin ipapanaway na yang ipinagpakigpaig̱u na tung na apu na ni tatay na, indi na ra minaal, kung indi, ya ra ilem ipabailuay na ta sa nga mangkukan ka ilem ang pamangan*. 17 Papatandaan mi ta maayen yang paamanung atia tung numyu, ay kipurki nag̱akdekan mi ra ka ang atiing pagtaklib da yang pira pang kaldaw, atiing gustu na rang magpaampu tung ni tatay na ang para pakaayenen yang Dios, anday naimu na. Maskin pang durung pag̱aramuy-amuyun nang pagtarangiten, anda ra ka enged ay rimidyung sarang mabuat na ang para bawien na pa rin yang pagpabailu na yang pudir yang pagkadakulu na tung ari na†.
Nag̱apapagsunaid Na Yang Dating Patakaran May Yang Baklu Sigun Tung Pagparalengeten Yang Mga Tau Tung Dios (12:18-24)
18 Kaministiran ang pakdulan mi ta kantidad na yang nag̱ipagpaamanung atia tung numyu ay kipurki yang pagparalengeten mi tung Dios simanyan dakulung pinag̱umanan na tung pagparalengeten yang mga kinaampu tang atiing tukaw pa. Ay atiing pagpalenget nira tung katalungaan na, saragpun da tanira duun tung tinenaran yang sasang bukid ang paggug̱uuyan ang Sinai. Yang tanan ang nagkarainabu duun nabilug̱an da nirang pisan. Yang bukid ang atii may apuy nang pagdaw̱a-raw̱a. Akyup ang pisan ta makiklep. Durug ketel yang palet ang maning pa tung balyu. 19 May nagngel ka nirang budyung ang durung pisan agkatunul, pati yang busis mismu yang Dios ang pagbitala tung nira, ya ra kay nagngel nira. Pag̱agngel nira, durung pagpakiildaw nira ang kung maimu ilem, indi ra ilem magpadayun ang magbitala tung nira‡. 20 Ay kipurki pinanlebatan da ta mupia tung sasang urdin yang Dios ang kung tinu pa unu ay malakted tung lindiruan ang maliked ilem tung bukid ang atia, maskin ayep ilem nira, dapat unung batwen dang imatayen§. 21 Kumpurming nabandaw tung bukid ang atii, pinangalipudpuran da ta mupia. Maski nganing ti Moises ya ra ngabngang mag̱aning,
“Ya ra nga talamtamayu yang kandasung pagpangerel,” mag̱aning*.
22 Piru simanyan belag̱an dang maning tii yang palaksu yang pagparalengeten ta tung Dios. Kung pananglitan ta yang nag̱apalengtan ta simanyan ya ra yang bukid ang sam bilug ang yay paggug̱uuyan ang Sion† ang ya ray talub yang siudad ang Jerusalem ang duun pa tung langit ang yay pag̱atiniran yang ultimu ilem ang Dios mismu‡. May mga angil na duun ang pira-pira rang laksa ang pirming pamagpakasadyang pamagdarayawen tung anya. 23 Pati yang intirung kabilug̱an yang mga tauan yang Dios ang pamagsaragpun ka duun ya ra kay nag̱apalengtan ta. Yay pinamilik yang Dios ang mag̱ing mga ana nang sadili ang maning pa tung may pagkadakulu nirang tanan, ay may nag̱ielat yang Ama nirang ipakdul tung nira ang dakulung pisan yang kantidad na§. Yang mga aran nira ipinaglista na rang lag̱i nganing tung maning pa tung akta yang siudad ang atii duun tung langit*. Anday dumang mga tau tia, kung indi, ya ra yang atiing baklung nagkarapatay, inusgaran da kang lag̱i yang Dios ang salu rang pisan tung pagterelengen na ekel tung pagtalig nirang bug̱us tung ni Jesu-Cristo ig ya ra kay pinasalapay nang pisan tung kaministiran ang masalapayan nira. Pati yang manig̱usgad ang pinakalandaw ang yay nag̱usgad tung nira ta maning tia ang ya ra ka man yang Dios mismung nag̱imu tung tanan ang mga tau, ya ra kay nag̱apalengtan ta. 24 Pati yang nagpabaked tung baklung patakaran ang naang ipinagpakigpaig̱u yang Dios tung yaten, ya ra kay nag̱apalengtan ta. Anday duma ya ra ti Jesus mismu† ang yang dug̱u na ya ray ipinaturuk na ang para asanita ra nga punasay na tung mga kasalanan ta. Dispuis yang pagpaturuk nang atii yang dug̱u na, maning pa tung yay pagpaintindi tung yaten natetenged tung sasang kaayenan ang landaw ang pisan ta timbang kay tung nadapatan yang pagpaturuk ni Abel yang dug̱u yang mga ayep na ang atiing idinasag nang ipinirisintar tung Dios‡.
Yang Ultimung Pagpaaman Na Tung Nirang Indi Ra Enged Magpabengel Tung Dios Ang Pagpaintindi Tung Nira Natetenged Tung Baklung Patakaran Ang Pinagtukud Ni Jesu-Cristo (12:25-29)
25 Kapurisu mangamanita ra ang indiita ra enged magpabengel tung Dios ang ya ra kay pagpaintindi tung yaten simanyan natetenged tung baklung ipinagpakigpaig̱u nang naa. Ay pademdeman ta ra ilem kanay yang pinanampetan yang mga kinaampu tang namagpabengel tung Dios ang nagpaaman tung nira atiing pagparanek na duun tung bukid ang atiing nainambitu. Kung tanira indi nganing nangalibri tung sintinsia na, ita simanyan, kung alimbawa, magpabengelita tung anya ang duun tung langit agpagpaaman tung yaten, talagang mas pang siguradu ang indiita ra ka enged malibri tung sintinsia na§. 26 Kipurki yang busis nang nagpaaman tung nira tung uras ang atii, pinayegyeg na yang katanekan*. Piru simanyan may sasang pinangakuan nang mag̱aning,
“Payegyeg̱enu pa ta minsa, belag̱an da ilem yang katanekan, kung indi, pati yang kalangitan,” mag̱aning†.
27 Atiing pag̱aning nang payegyeg̱en na pa ta minsa, asan da ngaintindiay ta ang yang kumpurming inimu nang belag̱an pirmaminti, luw̱us dang mansilagsik ang magkarapelek ug̱ud yang kumpurming keen, ya ra kay magnatis. 28 Kapurisu, natetenged pinakdulanita ra ka man yang Dios ta pudir tang magpakiugpu tung anyang maggaraemen tung kaliw̱utan ang baklu ang indi enged ang pisan kemedeg-kedeg, ya enged ay pasalamatan ta tung anya ta duru. Asan da ipapanaway ta yang pagturuuen ta tung anyang talagang mauyunan na ang nunut da ka ta bastanting panggalang ta tung anya ang yang pagkadios nang durung pisan agkasagradu pirming magbaw̱atikal tung mga isip ta. 29 Ay yang Dios ang pag̱atuuan ta belag̱an irintrimisen ay kipurki kung masilag da nganing, maning pa tung sasang apuy ang durug ketel ang pumangan tung tanan ang kumpurming belag bag̱ay tung anya‡.
* 12:6 Mga Bitalang Makawawayang Ta Isip [tung Tagalog, Mga Kawikaan] 3:11-12. Yay bitalang isinugpat yang sasang amaen tung ana na atiing tukaw. † 12:13 Mga Bitalang Makawawayang Ta Isip [tung Tagalog Mga Kawikaan] 4:25-27 ‡ 12:14 Duruay pag̱irintindien tung birsikulung naang isinulat tung bitalang Giniriego. Yang sam bilug maning taa yang palaksu na: “Yang pag̱uruyunan ming magpurutul, ya ray paderepan mi ta maayen, may yang limpiung pagpangabui mi. Kipurki kung tinu pay indi magpangabui ta maning tia, tung uri, indi na ra enged maita yang pirsunal yang Dios.” Yang ilinakted ang sam bilug tung abwat, midyu mas pang magkatunu tung magdarasun ang mga birsikulu ang yang mga Hebreong atiang pinaeklan yang sulat ang naa, nag̱apaamanan ta mupia yang nagsulat nusias may asan tung nirang mamalpas da tung ni Ginuung Jesu-Cristo. Yang pagdemet nirang pagpasiguru ya ray kabaliskad yang pagbaliwalang sinambit na tung 2:3. § 12:15 Nag̱aulit na yang napabtang tung Deuteronomio 29:18-19 ang ti Moises nagpaaman da tung mga Israel ang indi ra enged mag̱isip ang manalyud da tung ni Yawi ig kung tinu pay magbuat ta maning tia yay maning pa tung sasang magtubung makakailu ang muya ya ray mangumiran tung mga kaarumanan na. * 12:16 Genesis 25:33-34 † 12:17 Duun ta nga basaay yang kapanawan tung Genesis 27:30-40. ‡ 12:19 Exodo 19:16-22; 20:18-21; Deuteronomio 4:11-12; 5:22-27 § 12:20 Exodo 19:12-13 * 12:21 Deuteronomio 9:19 † 12:22 Yang bukid ang atiang pag̱aningen ang Sion ang nasambit, atii kanay, ya ray bukid ang nag̱apalengtan yang mga Israel ang para mamagtuu tung katalungaan yang Dios ay natetenged ya ray pinagpakdengan yang pagtuuan nira tung anyang pinakalusu ang duun aglulg̱ud tung siudad ang Jerusalem. ‡ 12:22 Hebreo 11:10, 16; 13:14 § 12:23 Balikan yang sinambit na natetenged tung ni Esau tung 12:16-17. * 12:23 Lucas 10:20; Filipos 4:3; Ipinag̱ubligar 3:5; 13:8; 17:8; 20:12 † 12:24 Hebreo 9:14-15 ‡ 12:24 Genesis 4:1-12; Hebreo 11:4; 8:6; 9:12-14; 10:15-21 § 12:25 Hebreo 2:1-3; 10:28-29 * 12:26 Exodo 19:18 † 12:26 Haggai [tung Tagalog Ageo] 2:6 ‡ 12:29 Galacia 6:7; Levitico 10:1-3; Mga Bilang 11:1-3; 16:35; Deuteronomio 4:24; 9:3; Isaias 33:10-14