Regá Anime Osale Lukasi Ruigá Chu'síligo Esukristo Jena Wijchimoba Asagá
1
Jena ruwimela chonigá osáliga Lukasi ye ra'íchali
Regá anele Lukasi alué Teópilo bilena osilichi:
Kuira mué Teópilo. 'We 'la ganíliga repori ne mué.
1 We'ká ralámuli osale apélichi napu nóchale 'lige napu benírale Esusi jena wijchimoba. 2 Osale napu akele napurigá ruwile alué ralámuli napu Esusi 'yuga e'yénale alué napu a'kinana ralámuli benírime gayénale Esusi ra'ichálila 'we a'lá ra'íchali rejcholi. 3 Mué rió Teópilo, 'we 'la nirá ne mué. Ne bo'né 'we a'lá 'nátaga ruké we'sá alué ralámuli Esusi 'yuga e'yéname regá: «¿Churigá ochérale u'tá towí ka 'lige churigá nóchale Esusi napu'lige si chojkile nocha alué Esusi 'lige napusí suwénale nocha 'lige churigá 'yole nayúkame 'lige churigá benírale suwábaga ralámuli?» Regá ruké ne alué ralámuli. Ne 'la nerá nili napu ruwile, alekeri osá ne ye osilí jena apélichi 'la sébili ruigá suwábaga churigá nile, 4 napurigá mué Teópilo 'la sébali machigá asimela alarigá níliga napu mué Teópilo beníriliru alué we'ká ra'íchali.
Jena ruwimela bilé santo ánjeli ruwíligo a'kinana ochérimio alué Juani
5 Napu'lige alué Erore* wa'lula selígame kachi alé alué wa'lú gawí bo'ígichi Jurea anilichi, a'lige bejtele bilé balé wa'lú re'obachi Onorúgame galílachi† nulame Sakaríasi rewégame. Alué baleka alué Abíasi chojkégame gompaniérola nile,‡ alué Abíasi napu 'we 'ya bejtégame balé nile me'tagá Sakaríasi, Sakaríasika a'kinana ochérigame nile. Alué Sakaríasi upila Sabeli rewégame nile. Alué mukí Sabélika Aroni rijimala nile, Arónika 'we 'ya bejtégame nile 'lige Sabélika 'we a'kinana ochérale.§ 6 Alué Sakaríasi 'lige upila si 'we a'lá sébali e'wame nile suwábaga napu Onorúgame nulale 'we 'ya, 'lige Onorúgame 'we a'lá galegá etele alué okánika. 7 Tabilé siné 'kúchigame nile alué ralámuli. Aminami 'ma 'we o'chérame nile okánika. 8 Sébale bilé rawé napu nóchame nile Sakaríasi alué we'ká balé 'yuga alé wa'lú re'obachi alué balé napu alé wa'lú re'obachi nulame nile. 9 Re'eme nile, 'lige Sakaríasi mele re'eka bajkiame abé pachá o'kuí molélachi alé wa'lú re'obachi. 10 Napu'lige Sakaríasi molea ilígachi, ralámuli 'we jale Onorúgame 'yuga ra'icha iwérali tania ma'chige. 11 'Lige yati neraga ma'chiná ilíbale bilé santo ánjeli Onorúgamete julárigame rewagáchika, alé wajtoná ilíbale alé mésachi napu e'kósilime nile o'kuí alé napu ilile Sakaríasi. 12 Napu'lige etesa Sakaríasi alué santo ánjeli, 'we majale. 13 'Lige alué santo ánjelika anele:
―Mué Sakaríasi, tase majawa. Onorúgame 'we a'lá aké mué alué Onorúgame 'yuga ra'íchachi tániga napurigá ranélamala mué upila. 'Lige mué upila Sabeli ranélamala bilé towí. Mué ajchémala rewá alué towí «Juani» anilime rewá. 14 'We ganílimala 'lige mué. Abiena we'ká ralámuli 'we ra'sálámala alué towí ochérasa, 15 napugiti alué Onorúgame Wa'lula neraga etémempá wa'lú ochérasa alué towí. Aminami tabilé siné bajímala i'wilí ('uba) ba'wila rekútame. 'La Onorúgame Alawala ajchágame nímala pachágana bajchabé ta'chó ocheria. 16 We'ká ralámuli alé Israeli ejperégame ku o'wé jábamala, Wa'lula Onorúgame oyérame gainámala alué Juani rejchólila akigá. 17 Alué Juánika rejcholi ruyeme nímala alué ralámuli wa'lú a'walite alué Onorúgame nila, napurigá alué Elíasi rewégame napu ruwime nile napu anele Onorúgame 'we 'ya. Alué Juánika ku o'wé jawámala alué we'ká ralámuli napu 'kúchiga mochímala, ku ge'láramala napurigá ku ganíliga ejperélamala 'kúchila 'yuga, abiena napurigá ku a'lá o'wé na'támala alué ralámuli napu 'we resí nokagá járome nímala a'lige. Juánika bajchá ta'chó nawachi alué Wa'lula, 'we semáriga beníriga asimela we'ká ralámuli, napurigá alué ralámuli 'we a'lá galegá etémala nawachi alé alué bi'neli neyúriga Wa'lula.
18 Sakaríasika rukele alué santo ánjeli:
―¿Churigá 'la bijchígamala ne alarigá nimio suwábaga napu aní mué? Aka neka 'ma 'we o'chérame júpaché, 'lige ne upílachigó 'we o'chérame ju.
19 'Lige alué santo ánjelika regá anele:
―Neka santo ánjeli ju Gabrieli rewégame. Neka Onorúgame 'yuga ajtime ju. Alué nulé ne'chí napurigá ne mué ruyémala mué upila ranélimio bilé towí mué inolá. 20 Jipe mué tabilé bijchigi ye ra'íchali napu ne mué ruyé. Jípeko tase ra'íchame gainámala mué napusí ochérisa mué inolá, a'lige kulí gainámala mué ku ra'icha. 'La bijchiá alarigá nímala napurigá aní ne.
21 'Lige Sakaríasi pachá ilígichi, ralámulika ma'chige jale buigá, aniá:
―¿Chonigá ta'wé ma'chínaché alué Sakaríasika alé pachaka ye wa'lú re'obáchika? ―anile we'ká 'nátaga.
22 Arigá ma'chínale alué Sakaríasi, 'ma tabilé gayéname ra'icha. Tabilé gayénale alué rió ra'icha ma'chínasa aleka, yati 'we machile ralámuli Onorúgame alarigá rekíligo alué rió alé pachá wa'lú re'obachi. Pe sekate ra'íchale Sakaríasi, pecha gayéniliga ra'icha.
23 'Ma sébali olasa alé wa'lú re'obachi napu ekí rawé nochámili nílige alué Sakaríasi, 'ma ku galírale simile. 24 A'kinana alué mukí Sakaríasi 'yula Sabeli rojparale. 'Lige maligi mechá tabilé asé eyénaga asale. 'Lige 'nátale alué mukí: 25 «Alué Wa'lula Onorúgame bo'né alarigá rekile ne'chí ye raweli napurigá ranélamala ne, napurigá 'la tase gawélimala ralámuli ne'chí tabilé 'kúchime kóriká.»
Jena ruwimela bilé santo ánjeli ruwíligo alué Esusi ochérimio
26 Usani mechá a'kinana rojparasa Sabeli, Onorúgame júlale bilé santo ánjeli Gabrieli rewégame 'mi alé we'ká riógachi Nasareta anilichi napu pachá ju Galilea anilime gawí bo'ígichi napurigá bilena ejiro. 27 Júlale alué mukí iwé María rewégame e'néniliga. Alué mukika amulí newímili nile alué rió José rewégame 'yuga. Alué José Rabí rijimala nile, Rabí napu abé 'ya bejtégame nile ta'chó ochérachi José. 28 'Lige alué santo ánjeli sébale napu asale María, 'lige anele:
―Kuira mué mukí wanápurigame Onorúgamete. Wa'lula Onorúgame 'we a'lá semáriga gu'iri mué mukí.
29 Alué mukí alué santo ánjeli etesa, majaga we'ká 'nátale 'lige lale: «Yeka ¿chonigá alarigá reparábaché?»
30 'Lige alué santo ánjeli uchéchigo ra'íchale, 'lige anele:
―Mué María tase majawa. Onorúgame alarigá rekile raweli mué. 31 Jipe rojparámala mué 'lige ranélamala mué bilé u'tátiri towí.* 'Lige ajchémala mué Esusi† anilime rewá. 32 Alué rioka 'we najtékame nímala. Regá anélime nímala «Wa'lula Onorúgame Rewagachi Ajtígame Inolá.» Onorúgame Wa'lula selígame anémala a'chigóriga napurigá alué 'we 'ya bejtégame Rabí, 33 napurigá nuleme nímala alué we'ká ralámuli israelita senibí rawé.
34 'Liko Maríaka rukele alué santo ánjeli:
―¿'Lacha ranélamalawé ne? Neka tabilé 'yúgame júpaché rió.
35 'Liko alué santo ánjelika anele:
―Onorúgame Alawala gite rojparámala mué tabilé 'yuga asagá rió, Onorúgame a'walila alarigá elímala mué. Alekeri alué mué inolá 'la wanáparigame nímala Onorúgamete, 'lige Onorúgame Inolá anélime nímala. 36 Mué rijimala Sabeli abiena ranélamala rekó o'chérame ke. 'Ma usani mechá ju wa'lú rojpega asagá. We'ká ralámuli mayé tase ranélimio. 37 Onorúgameka suwábaga gayéname ju napurigá bo'né 'nata. Alekeri bilé mukí rekó 'ma o'chérame ke 'la ranélamala Onorúgame alarigá elásaká.
38 'Liko Maríaka anile:
―Neka pe nóchame ju alué Onorúgame 'yuga. Onorúgame alarigá elísaká ne'chí napurigá aní mué ranélamaréko ne 'liko bilé towí.
Alésíko 'ma tané ikiá kíbale alué santo ánjeli.
Jena ruwimela María simíligo e'nemia bo'né rijimala Sabeli
39 A'lige pe a'kinana rawé alué María 'we jigaga simile alé bilena we'ká riógachi iwérachi napu nile Jurea anilime gawí bo'ígichi. 40 'Lige sebasa Sakaríasi bejtélachi, pachá galírale bajkile 'lige repórale pe a'bemi iligá alué Sabeli. 41 Napu'lige akisá alué Sabeli María reporachi, alué u'tátiri Sabeli rojpálachi ajtígame nokale. 'Lige Onorúgame Alawala bajkile alué Sabélichi pachágana 42 'lige e'wele ra'íchaga anile Sabeli:
―'We a'lá semáriga gu'írilia mué María Onorúgamete ta'wesi uché jaré umugí anaga 'lige mué ranala abiénachigó. 43 ¿Chieri júpaché ne napurigá nawámala mué María ne'chí e'nemia mué napu ju alué Onorúgamete julárigame eyela nímili? 44 Napu'lige akisá ne mué reporachi, 'lige yati noká u'tátiri ne rojpálachi ra'sálagá. 45 Mueka 'we a'lá sébali bijchígime napurigá anile alué Onorúgame. Alekeri gite 'we ganíliga bejtélamala mué.
46-47 'Liko Maríaka anile:
Neka wa'lú cheliera 'ya Onorúgame napu bi'neli Wa'lula ju.
Neka 'we ra'sálá
napugiti Onorúgame ne'chí bujéligame resítiri 'nátili.
48 Onorúgameka 'we 'la nirá ne'chí
rekó ne peka najtékame kachi.
Jípesí aminako ralámuli 'we a'lá niraga etémala ne'chí.
49 Alué Onorúgame wa'lú a'walí nígame ju,
'we a'lá semáriga gu'iri ne'chí.
Onorúgame rewalá 'we najtékame ju.
50 Onorúgame senibí 'la na'temame ju alué ralámuli
napu 'la nirame ju Onorúgame,
51 machírile ralámuli wa'lú a'walí nígame ko.
'La umérole alué ralámuli 'we gunarume.
52 Alué e'sélikame rió 'ma bujele nóchali,
alué tabilé nígame 'nalina 'we najtékame nóchali 'yale.
53 Alué ralámuli 'we e'lowika ejperégame
'ma 'we nígame newale go'ame,
'lige alué 'we nígame rioka pe sekega a'rele.
54 'We a'lá semáriga gu'írile alué we'ká ralámuli israelita
napu Onorúgame nochálilachi nóchame ju.
Tase siné a'rele na'temá alué ralámuli.
55 Alarigá gu'írimioríle Onorúgame
alué 'we 'ya bejtégame Abraámi
aminami alué Abraámi rijimala 'we a'kinana o'chérigame
napu ramué rijimala júchigó,
senibí gu'írimioríle.
Regá ra'íchale alué María.
56 Alué María alé asale bakiá mechá alué Sabeli 'yuga, arigá a'kinana kumi bejtélachi simile.
Jena ruwimela ochériligo alué Juani
57 Sebárale raweli a'kinana napu ochérimili nile alué towí Sabeli ranala, 'lige Sabeli ranele bilé towí. 58 Alué u'tátiri ochérasa, alué a'mulipi riógame 'lige abiena alué rijimala napuíle alé napu asale Sabeli, 'we ra'sálagá simíbale o'maka e'nemia alué Sabeli,‡ machisá Onorúgame 'we semati raweli rekíligo alué mukí napurigá ranélamala rekó 'we o'chérame kachi. 59 Osánó rawé ajtígachi ochéraga, sikiréliru pe'tá isílala wi'chila napurigá nokame nile alué ralámuli israelita.§ 'Lige ralámulika ujchénale o'nola rewalá Sakaríasi anilime rewá. 60 Eyélaka anile:
―Tase. Juani anilime rewá ujchewa.
61 'Liko rukele alué ralámuli:
―¿Chonigá? Tase 'wesi i'tépaché alarigá rewégame alué Sakaríasi rijimala.
62 'Liko pe sekate ra'íchaga rukéliru alué Sakaríasi machináliga chonilime rewá ujchénelia. 63 'Liko Sakaríasika tale bilé rabileta alé osimea, 'lige osale regá anime: «Juani anilime rewá ujchewa.» 'Liko suwábaga alué ralámulika lale: «¿Chonigá alanilime rewá ujchéneleché?» lale. 64 A'lige yati neraga ku ra'íchale alué Sakaríasi, 'lige anele Onorúgame 'we ra'sálagá:
―Mué Onorúgame 'we a'lá semáriga gu'iri mué ne'chí ―anele.
65 Suwábaga alué ralámuli alemi a'mulipi ejperégame 'we majale machisá. Abiena we'ká ralámuli napu ejperele alemi iwérachi napu Jurea anilichi nile ruigá e'yénale suwábaga tábiri napurigá ikile alé. 66 Suwábaga ralámuli napu ekí akele alué ra'íchali anigá e'yénale a'bopi:
―¿Tachiri nóchame nímalawé alué towí wa'lú ochérasa? Alarigá anile napugiti 'la bijchiá machíligame a'lígesí wa'lú a'walí 'yáligo Onorúgame alué towí.
Jena ruwimela Sakaríasi wikaráligo Onorúgame wikala
67 Alué Juani o'nola Sakaríasi 'we a'lá rejcheruga ra'íchale Onorúgame Alawala gite napurigá ikimeli níliga abé nujubami, regá anile:
68 Wa'lú a'walí nígame ju alué Onorúgame
napu gu'írime ju ramué ralámuli israelita.
Jipe 'a nawákuru jena we'ká riógachi
a'kabámana jawamia ramué.
69 'Ma júlale Onorúgame alué resítiri 'nátili bujeme ralámuli
Rabí rijimala 'we 'ya ajtígame,
alué Rabí napu Onorúgame nochálilachi nóchame nile
70 napurigá ruyele Onorúgame alué 'ya ejperégame ralámuli
napu ruwime nile napu anele Onorúgame,
71 semáriga nejkúrimio napurigá ta neyúrimala ramué saíla,
abiena alué 'we gichime ramué,
72 'we na'temamio alué 'ya mochígame ramué rijimala,
'we 'la nélegá asimeo,
'lige julamio alué wa'lula ramué gu'írime,
jipe 'ma júlale.
73 Alarigá gatele Onorúgame Abraámi 'yuga
julamio Onorúgame alué ramué gu'írime.
74 Ruwile Onorúgame ramué gu'írimio
napurigá umérowa ramué saíla,
napurigá nochawa Onorúgame nochálilachi tase majaga,
75 'la bi'ígame alawega,
'la sébali olagá napu aní Onorúgame nila ra'íchali.
76 Mué Juani, ne inolá,
mueka bilé rió nímala ruyame napu ané Onorúgame.*
Mueka ra'íchali rejcholi ruyeme nímala ralámuli
napurigá 'la niraga etémala
Wa'lula Onorúgamete Julárigame sébachi,
77-78 napurigá machiboa ramué ralámuli israelita
'ma bujérigame nírigo alué resiti 'nátili,
'lige Onorúgame 'la nejkúrimio 'we 'la na'temaka
napurigá ta aminabi chátiri na'tawa.
Ramué O'nola Onorúgame 'we galegá na'temá ramué.
Wa'lula Onorúgame wamí 'paka rewagachi asagá
'we a'lá nejkuria ajtí
79 napurigá 'la bi'wígame raweli narépua
resíriga ejperégame ralámuli,
napurigá pe bi'lepi semáriga 'nátame niwa,
napurigá 'nátame niwa wa'lú nejkúrame ko Onorúgame.
80 Alué towí Juani 'we rejchirúgame ochérale, 'lige 'we a'lá nirame Onorúgame, 'lige simile bilénami jami tase ba'égichi, tase rojégichi, 'lige tase gajsalégichi, 'lige we'ká bamí bejtele alé jami napusí chojkile ralámuli ra'íchali rejcholi ruyea alué we'ká ralámuli israelita alemi jsísime.
* 1:5 E'nesi glosario «Herodes». † 1:5 E'nesi glosario «templo». ‡ 1:5 Nerule bilé liá na oká chojkégame balé napu tebume nile wa'lú re'obá, 'lige a'pílipi balé we'ká gompaniérogame nile. § 1:5 E'nesi glosario «ancestor». * 1:31 Pe alué Onorúgame Alawala gite rojparale alué María. † 1:31 Esusi aniáká «bujeme resiti 'nátili ralámuli» aniame kéré. ‡ 1:58 Alué ralámuli israelítaka simíbame nile napu'lige bilé mukí sa'wisá u'tátiri ochérisa, 'we ra'sá lagá repórime nile. § 1:59 E'nesi glosario «circuncisión». * 1:76 E'nesi glosario «profeta».