9
Jena ruwimela Esusi júlaligo nochániliga alué makué oká rió Esusi benírame
1 Esusi bayele alué makué oká rió Esusi benírame, 'lige 'yale a'walí 'lige nóchali napurigá ma'chí buinámala alué remónisi u'kuchípala ralámulichi pachágana mochígame abiena napurigá sa'wámala alué nayúkame. 2 Júlale napurigá beníramala churigá nimia napu'lige sébali ikichi jena wijchimoba napu najkí Onorúgame, 3 Regá anegá júlale:
―Tabilé tábiri o'ká simawa. Tase o'ká simawa resola, nibilé sibula, nibilé enomí, nibilé nutugega. Tase pabega simawa uché bilé o'pacha re'lé ujchalime nujubami o'pachátilime. 4 Alé bilena we'ká riógachi sebasa, 'la bi'lénapi galírale mochiga nochawa napu'lige 'yoa ichúrimi e'yéniga, napusí simiba uché bilena we'ká riógachi a'lige kulí a'rewa alué galí. 5 'Lige aminami alemi we'ká riógachi sebasa 'emi, 'lige alé tase galésiga 'emi, 'liko yati uché bilena we'ká riógichimi simawa. 'Lige 'we a'lá sawesa simawa we'é ronochí chujkíbigame. Alueka ruyame nímala Onorúgame gastigárimio alué ralámuli tabilé nejígoriká bilé galí napurigá alé mochiga nochámala 'emi ralámuli 'yoa ichúrimi e'yéniga.
6 Alésíko simíbale alué makué oká rió ichúrimi, we'ká riógachi e'yénale benírisia ralámuli alué 'we a'lala rejcholi Onorúgame nila, abiena nayúkame sa'wasia.
7-8 Alué wa'lula selígame rió Erore rewégame akisá suwábaga alarigá 'sió alué Esusi 'lige alué makué oká rió, e'karúriga 'nátale 'lige tase machile chieri rió ka alué napugiti aníligame jaré ralámuli:
―Juani ku ajánale.
Jaréchigo mayele alué 'ya ajtígame ko Elíasi rewégame napu ruwime nílige napu anele Onorúgame, alué ku ajánaligo mayele. 'Lige jaréchigo mayele ku ajánaligo uché bilé rió alué 'ya ajtígame napu ruwime nílige napu anélige Onorúgame. 9 'Lige alué wa'lula selígame Erore Antípasi rewégameka regá anile:
―Aka 'ma nuligéché ne me'líniliga Juánika 'lige 'ma a'pírigeturu ne alué Juani mo'ola rijpúniga gujtala, 'lige ¿chieri júché alué rió? 'We ruwanti júkuru alué rió.
'Lige alué wa'lula selígame Erore eténale alué Esusi.
10 Napu'lige ku sebasa alué Esusi nochálilachi nulame alué makué oká rió, ruyele 'la beníriligo Onorúgame nila ra'íchali rejcholi ralámuli 'lige 'yóligo ralámuli. 'Lige alué Esúsika bayérole alué makué oká rió alé 'minami tase riógachi alé a'mulipi pe'kabi riógachi Betsáira rewégachi. 11 'Lige ralámulika machisá alemi simíbaligo, yati najátale. 'Lige Esúsika 'we galegá etele alué we'ká ralámuli, 'lige ruyele churigá nulame ko Onorúgame, abiena sa'wale ralámuli nayúkame.
Jena ruwimela Esusi 'yáligo go'ame we'ká ralámuli
12 'Lige 'ma alichi, alué makué oká rió nawile a'bé alué Esusi, 'lige anele:
―Mué Esusi, ya a'rewa ye ralámuli napurigá simámala 'minami resíbamia go'ame 'yáamia 'minami we'kaná a'tabemi riógachi. Jena napu ramué mochiru tabilé i'té go'ame.
13 'Lige alué Esúsika anele:
―Aka 'emi kógiwagurú go'ame.
'Lige alué makué oká rioka anile:
―Tase we'ká nerú baní, pe malígipi mochí, 'lige pe okabi ro'chí bi'tí. Wa'lú ralisúká go'ame 'la nímaleké 'liko 'la o'pasámaleké ye we'ká ralámuli. ¿Koche ralibóaché alakí go'ame? ―anile alué makué oká rió.
14 We'ká ralámuli mochile alé, we'ká umugí 'lige we'ká u'kuchítiri. Siné kachi maligi mili mochíligeréko pe riocho. 'Lige alué Esúsika anele alué makué oká rió:
―We'kaná chojkégame neraga mochiawa malígisa makué neraga.
15 'Liko alué makué oká rió yati alarigá nulele ralámuli. 16 'Lige Esusi 'wile alué maligi baní 'lige alué oká ro'chí, 'lige 'pa rewagachi e'negá iligá wa'lú cheliera 'yale Onorúgame. 'Lige Esusi nasípasi chi'wanasa alué maligi baní 'lige alué oká ro'chí, 'yale alué makué oká rió kóginiliga alué we'ká ralámuli. 17 'Lige alué we'ká ralámuli 'we a'lá sébali o'pasale, 'lige pe nujubapi napubule alué makué oká rió alué go'ame rasírigame, 'lige bochile makué oká e'wele atabé alué baní a'tabé rasírigame abiena ro'chí 'yúriga.
Jena ruwimela Pegro ruwíligo Onorúgamete julárigame ko alué Esusi
18 Bilé rawé alué Esusi Onorúgame 'yuga ra'icha ilígachi waná bi'neli alué makué oká rió alué Esúsite benírilime alemi mochílechigó. 'Lige rukele:
―¿Chieri korí alué ralámuli ne'chí?
19 Alué ralámulika regá nejele:
―Jaré ralámuli aní mué Juani ko napu ralámuli rewarame nile ba'wichí jáwaga. 'Lige jaréchigo ralámuli aní Elíasi ko mué. Jaréchigo ralámuli aní mué ko bilé alué 'ya mochígame napu ruwígame nílige napu anélige Onorúgame ku ajánaligo mayé.
20 'Liko Esúsika rukele:
―'Émika ¿chieri koriágó ne'chí?
Pégroka anile:
―Mueka pe alué Kristo* ju.
21 'Lige alué Esúsika 'we a'lá ruyele alué makué oká rió napurigá ta'wesi ruyémala.
22 'Lige anele Esusi alué makué oká rió:
―Ne napu julárigame ju Onorúgamete 'pa rewagáchika napurigá rió neraga 'we resí ikimela ne. 'We gawélimala ne'chí alué e'wélala ralámuli jurío nulame abiena alué e'wélala balé, abiena alué ralámuli napu benírame ju alué nulalí napu a'rele 'we 'ya alué Moisesi. 'Lige arigá 'ma me'liboa ne, pe bakiá rawé mukugá bo'mé ne 'lige Onorúgame ku ajánirimala ne'chí.
23 A'lige pe nujubapi Esusi anele alué makué oká rió:
―Alué ne'chí oyérinilime, nabí rawé e'wámili ju napu ne nulá, 'lige 'ma a'rémili ju chátiri 'nátili 'nata. Alueka 'la sébali machigá asimeli júkuru tabilé majaga rekó ralámuli 'ma me'linálichi ne'chí oyérame kóriká. 'Lige senibí rawé 'la oyérimili júkuru ne'chí. 24 Alué rió majame mukugá ne'chí oyériga, alueka tase rewimela semati raweli. Alué rió napu ne'chí oyérame ju 'lige bilé rawé mukusá, alueka 'la semati raweli rewimela rewagachi. 25 ¿Churigá 'la nímalawé rekó bilé rió 'we a'lá nígame ke peka 'la 'nátame rió ke pe chibi 'sika eyéname ke? 26 'Lige bilé rió 'we chijúname ne'chí oyériga mayega 'we cha anéwali ko uché jaré ralámulite ne'chí oyérame kóriká, 'liko ne napu nawágame ju 'pa rewagáchika napurigá rió neraga chijunámalachigó alué rió 'yuga napu'lige ne ku nawasa wa'lú ra'ósili noligá, niga alué a'walí ne bo'né O'nola nila, abiena alué santo ánjeli a'walila niga. 27 Jaré 'emi napu jena mochí jipe, bajchabé ta'chó suwiyá 'la machimela churigá nulame ko Onorúgame† ―regá anile Esusi.
Jena ruwimela Esusi se'winati gayénaligo
28 Ye ra'íchali ruisá, osánó rawé kachi nerágirigá a'kinana, Esusi simile bilénami re'pá rabó Onorúgame 'yuga ra'ichamia alué bakiá rió 'yuga, Pegro, Santiago, 'lige Juani. 29 'Lige bijí Onorúgame 'yuga ra'icha iligá alué Esusi, se'winati gayénale bo'né banalá, abiena o'páchala, 'we rojsákame gayénale, 'we rapame. 30 'Lige yati neraga jsile oká rió alé napu 'we 'ya ejperégame nile ta'chó ajtígachi Esusi, 'lige Esusi 'yuga ra'íchale. 'Lige bilé nile Moisesi, 'lige uché bilélaka Elíasi. 31 'Lige alé noligá 'we ra'ósaga ilíbale. 'Lige alé ra'íchale o'maka churigá mukimeo Esusi alé we'ká riógachi Rusaleni pe a'kinana. 32 'Lige alué Pegro 'lige okánika alué gompaniérola okoka bi'tile 'lige yati bujsale, 'lige etele 'we ra'ósiga iligó noligá napu jale alué bakiá rió. 33 'Lige alué Moisesi 'lige Elíasi 'ma simiba e'yénigichi alé Esusi ilígachi, Pégroka anele alué Esusi:
―Mué nulame, 'láchigo jena napuítuke'é ramué. 'Lige newawa bakiá galí rojsate, bilé mué Esusi nila, uché bilé Moisesi nila, 'lige uché bilé Elíasi nila.
'Lige alué Pégroka tabilé machigá, pe ra'íchaga alarigá anile.
34 'Lige bijí ra'icha jágichi, re'kínale bilé nolí 'lige 'ma na'pólale suwábaga alué usani rió. 'Lige 'we majale alué Esúsite benírilime nolite na'pólisa. 35 'Lige anile bilé ra'íchali alé nolírale regá anime:
―Ye Esusi ne Inolá ju napu ne nóchali 'ya, 'we a'lá e'wiwa 'emi bakiá rió ye rió nulachi.
36 Alué ra'íchali ma'chí anisá, pe a'lige yati neraga alué bakiá rió etele Esusi bi'neli ilígame. 'Lige alué bakiá rioka tase 'wesi ruyele tabilé 'cho mukuchi ka alué Esusi alakíligo alemi.
Jena ruwimela alué Esusi benírime tabilé umébaligo sa'wá bilé re'malí nayume
37 Melénala rawé ku e'tegínele alé rabókana, 'lige we'ká ralámuli simíbale najtepamia alué Esusi. 38 'Lige bilé rió anile alemi we'ká ralámuli jágichi nasípami iligá a'wágame ra'íchaga:
―Muérigo Benírame, pe rekó na'temaki ne inolá re'malí, pe ye bi'lepi inógame ju ne. 39 Alué u'tabela remónisite cha'piame ju ye re'malí alawala, abiena ronowégame chu'ega bo'írame ju. 'We resí olasa, ku a'reme ju. 40 Neka 'ma nulugé mué 'yuga benime napurigá ma'chí pámala alué u'tabela remónisi, 'lige tabiléchigo umébalekó.
41 'Lige Esúsika regá anile:
―'Emi ralámuli cha nokame tabilé bijchígime, chiéniko si asimélaché ne 'emi 'yuga napurigá 'la bijchígamala 'emi. Jeka o'tó mué inolá.
42 Napu'lige alué re'malí o'nola alé sekachí cha'pigá o'tochi alé Esusi ilígachi alué re'malí, 'lige alué remónisi u'tabela yati wijchí rekábale alué re'malí, 'lige bo'írale ronobútiga chu'ala. 'Lige Esúsika ne'óchale alué remónisi u'tabela, 'lige ma'chí pale. 'Lige ku o'nola 'yuga júlale. 43 'Lige suwábaga ralámuli napu ekí etele, 'we ra'sálále etesa alachilú a'walí nígame ko Onorúgame.
Jena ruwimela alué Esusi benírime tabilé námaka mochigo Onorúgame rekíligo napurigá mukumela alué Esusi
Napu'lige suwábaga alué ralámuli 'we ra'sálagá mochígichi etesa Esusi ma'chí pachi alué u'tabela remónisi, 'liko Esúsika anele alué makué oká rió aba alué bo'né Esúsite benírilime:
44 ―'We a'lá 'nátaga gepusi ye ra'íchali, tase siné we'kuawa: Ne napu nawágame ju 'pa rewagáchika napurigá rió neraga, bilé rawé o'toboli ju ne alé sairúgame mochígichi.
45 'Lige alué makué oká rioka tase námale alieti olagá anió Esusi, napugiti bo'né abalarigá ra'íchaligame napurigá ta námamala, 'lige alué ralámuli Esúsite benírilimeka majale rukegá napurigá abé a'lá ruwimela alieti olagá anió Esusi.
Jena ruwimela Esusi ruwíligo chieri ka abé najtékame rió
46 'Lige alué makué oká rió chojkile ra'icha a'bopi abé najtékame nínilia bilé. 47 'Lige alué Esúsika machile alieti 'nata jago alué ralámuli, 'liko bilé towí bayele 'lige alé a'bé elale. 48 'Lige anele alué ralámuli:
―'Emi a'lá na'temaka etéeme nísaká ye towí napu ne 'we a'lá na'temaka eté 'liko 'la ne'chí nirame nímala 'emi. 'Lige ne'chí niráká 'emi, 'liko 'la nirame ju 'emi Onorúgame. Alué a'lá na'temaka eteme suwábaga ralámuli, alué nímala abé najtékame Onorúgame níriga.
Jena ruwimela alué Esúsite benírilime tabilé najkile napurigá 'yome nímala uché jaré ralámuli
49 'Liko Juánika anele alué Esusi:
―Mué Wa'lula, ramueka eteru bilé rió u'kuchípala remónisi buyánachi napurigá buyáname ju mué. 'Lige alué rió regá anigá buyáname ju alué u'kuchípala remónisi: «Esusi a'walila gite 'la buyasa 'la képá muechi alué u'kuchípala remónisi.» 'Lige ramueka suliru, alueka pecha lisensia nígame kame napurigá ralámuli 'yoga einámala, pecha ramué 'yuga eyéname ka alué rió.
50 'Liko alué Esúsika anele:
―Tase suliwa alué rió. Alué tase sairúgame ju ramué 'yuga, alueka ramué gompaniérola ju.
Jena ruwimela Esusi ne'óchaligo alué Akobo 'lige Juani
51 Napu'lige 'ma sébachi raweli Esusi ku rewagachi moinámichi, 'we 'la iwega a'lá bi'lepi 'nátaga simile Esusi alé Rusaleni. 52 Alé boichimi enegá júlale jaré rió bajchá alé bilénami ralámuli samaritano ejperélachi 'yániliga galí okola. 'Lige alué ralámulika yati simíbale bajchá galí 'yamia alé samaritano ejperélachi. 53 'Lige alué ralámuli samaritánoka tase 'yale galí napurigá alemi gojchimela alué Esusi 'lige alué 'yuga e'yénigime napugiti machíligame alué Esusi Rusaleni simiá enáligo.‡ 54 'Liko alué oká rió Esúsite benírilime, Santiago 'lige Juani, anele alué Esusi:
―Mué Wa'lula, ¿ta najkí mué napurigá nulawa napurigá bilé na'í 'pa rewagáchikana re'kínamala napurigá suwábaga rajimela alué ralámuli alé riógame napurigá 'sile alué 'ya ajtígame rió Elíasi rewégame napu ruwime nílige napu anele Onorúgame?
55 'Lige alué Esúsika e'nele alué oká rió, 'lige ne'óchale regá anigá:
―¿Chonigá e'kósiniliché 'émika alué ralámuli?
56 Alésíko simíbale uché bilena riógachi.
Jena ruwimela choníligo alué napu Esusi oyéranile
57 'Lige boichimi e'yéniga alué ralámuli, najtépale bilé rió 'lige anele alué Esusi:
―Mué Wa'lula, neka 'we a'lá sébali oyérinili mué.
58 'Lige Esúsika regá nejele:
―Geyóchika nígame júkuru resó, 'lige chulugika 'la ra'sógame júkuru. Ne napu nawágame ju 'pa rewagáchika napurigá rió neraga, neka tabilé asé galégame ju napurigá gojchimela ne. 'Lige mueka 'la siminálirí, mué bo'né ma'chíleké.
59 Esusi anele uché bilé rió:
―Nabá ne'chí 'yuga ne'chí oyériga.
'Liko alué rioka anile:
―Mué Wa'lula, pe'wera buwé ne'chí, ne o'nola mukúgame tomia simé ne bajchá.
60 'Lige Esúsika regá anele:
―Nulewa alué tase oyérame Onorúgame napurigá tómala alué mué o'nola mukúgame. Mueka simiboa 'nalina we'kaná ichúrimi ralámuli ruyemia churigá ka napu'lige 'ma 'la sébali ikisá napu najkí Onorúgame jena wijchimoba.
61 'Lige anile uchéchigo bilé rió:
―Mué Wa'lula, néchigó abiena siminali mué 'yuga. Iligá pe'wera buwéwago ne galírale ro'ísa'é ruyemia galírale mochígame.
62 'Lige Esúsika anele:
―Alué bilé rió asará chujkúgame, 'lige ku guwana e'nasia ename, alueka tase wajchígame asarámala.
* 9:20 E'nesi glosario «Cristo». † 9:27 Esusi ruwigá anime ke anile, alué Pegro 'lige Santiago 'lige Juani etemio alué Esusi alué Elíasi 'lige Moisesi 'yuga ra'íchachi, o jaré ralámuli etemio Esusi ku ajánachi, o alé Rusaleni ilígame wa'lú re'obá 'ma gajunálichi kómá. ‡ 9:53 Alué ralámuli Samaria ejperégameka bilena rabó simíbame nile pe abalé Samaria iwérali tánimia Onorúgame 'lige tabilé siné 'la nirame nile napurigá alué ralámuli jurío simámala iwérali tánimia Onorúgame Rusaleni anilichi. E'nesi glosario «samaritanos».