25
Pùceepyire kɛŋi bàtaage
1 Ka Yesu si núr'a jwo: «Kile Saanre ɲjyìŋi sí n‑fworo nde kani kurugo: pùceepyire kɛ ti ná fùkinabii lwɔ́ a kàre cipooŋi ɲùŋɔ tabeŋke e. 2 Pi shiin kaŋkuro na mpyi funŋɔ baa, pi sanmpii kaŋkuruŋi sí mpyi yákilifee. 3 Mpii pi mpyi funŋɔ baa ke, pir'à pi fùkinabii lwɔ́ a kàre, pi ɲyɛ a sìnmɛ lwɔ́ piye cye e mɛ. 4 Ŋka yákilifeebil'à pi fùkinabii lwɔ́ maa sìnmpe pà lwɔ́ piye cye e.
5 Ɲyɛ cipooŋ'à mɔ u ɲyɛ a pa mɛ, ka ŋɔɔmpe si pi puni jà, ka pi i ŋɔ́ɔ. 6 Ɲyɛ ɲìŋk'à pa ɲî ke, ka mɛjwuu si fworo fànha na “Cipooŋi u ŋge! Yii fworo, yii i u ɲùŋɔ bɛ̂!” 7 Ka tire pùceepyire kɛŋi si ɲɛ̀ ŋɔɔmpe na, maa pi fùkinabii bégele. 8 Ka funŋɔ baa wuubii si wá na yákili wuubii pyi “Yii sìnmpe pà kan wuu á, ɲaha na yɛ wuu fùkinabii naha na sí raa fùre sìnŋkuuŋi na!” 9 Ka pire si pi pyi “Ná sìnmpe e wuu naha a pa ke, puru naha na sì n‑jà wuu ná yii ta mɛ. Yii a sì sìnmpɛrɛbii yyére, yii i sà pà shwɔ.”
10 Ɲyɛ mà pi yaha pi i ŋkɛ̀ɛge sìnmpe tashwɔge e, ka cipooŋi si mpa. Mpii pi mpyi a bégele ke, ka pire si jyè ná u e cikwɔɔnre bage e, ka pi i ku shwɔ̂hɔ.
11 Ɲyɛ tèr'à pyi ke, ka pùceepyire kaŋkuruŋi sanŋi mú si mpa maa jwo “Ɲùŋufooŋi, ɲùŋufooŋi! Ɲwɔge múgo wuu á.” 12 Ka u u pi pyi “Sèeŋi na mii sí yi jwo yii á, mii ɲyɛ a yii cè mɛ.”»
13 Ɲyɛ ka Yesu si u cyelempyiibii pyi: «Yii bégele tèrigii puni i, ɲaha na yɛ yii ɲyɛ a Kafooŋi cannuruge ná u tèepani cè mɛ.»
Báarapyiibii taanreŋi bàtaage
(Luka 19.11-27)
14 Ka Yesu si núr'a jwo: «Li sí n‑pyi mu à jwo nàŋi wà kùshe wu u à u báarapyiibii yyere, maa u nàfuuŋi le pi cye e. 15 U à wyɛ́rɛfyinŋi tɔɔnyɔ ŋkwuu kaŋkuro (500) kan wà niŋkin á, maa ŋkwuu shuunni (200) kan wà á, maa ŋkuu (100) kan tanrewuŋ'á. U à wyɛ́rɛfyinŋi kan pi á mà tàanna ná pi shin maha shin pɛ̀rɛge e, pi raa tɔ̀ɔn caa u na, maa ŋkàre. 16 Wyɛ́rɛfyinŋi ŋkwuu kaŋkuruŋ'à kan ŋgemu á ke, ka uru si ntíl'a kàr'a sà a cwɔ̀hɔnte pyi, maa ŋkwuu kaŋkuro tɔ̀ɔn ta mà bâra u wyɛ́rɛɲuŋke na. 17 Ŋkwuu shuunniŋ'à kan ŋgemu á ke, ka uru mú si li pyi amuni, maa ŋkwuu shuunni tɔ̀ɔn ta mà bâra u wyɛ́rɛɲuŋke na. 18 Ŋkuuŋ'à kan ŋgemu á ke, ka uru si ŋkàr'a sà wyii kwɔ̀n ɲìŋke na, maa u ɲùŋufooŋi wyɛ́rɛŋi le a ŋwɔhɔ.
19 Tère nimbwol'à tòro ke, ka pire báarapyiibii ɲùŋufooŋi si núr'a pa, maa pi puni yíbe pi wyɛ́rɛfyinŋi báaraŋkanni na. 20 Wyɛ́rɛfyinŋi ŋkwuu kaŋkuruŋi mpyi a kan ŋgemu á, ka u u ŋkwuu kaŋkuro tɔ̀ɔn ta mà bâra u na ke, ka uru si file maa jwo “Ɲùŋufooŋi, wyɛ́rɛfyinŋi tɔɔnyɔ ŋkwuu kaŋkuro mu mpyi a kan mii á, mii à u báara mà ŋkwuu kaŋkuruŋi wabɛrɛ ta. U we.” 21 Ka ɲùŋufooŋi si jwo “L'à ɲwɔ, mu na ɲyɛ báarapyi niɲcɛnŋɛ maa mpyi dánasupya. Mu à pyi dánasupya kapyɛɛre e, lire e mii sí kabwɔhii le mu cye e. Ta ma, wuu u múguro siɲcyan.”
22 Ɲyɛ wyɛ́rɛfyinŋi ŋkwuu shuunniŋi mpyi a kan ŋgemu á ke, ka uru si file maa jwo “Ɲùŋufooŋi, wyɛ́rɛfyinŋi tɔɔnyɔ ŋkwuu shuunni mu mpyi a kan mii á, mii à u báara mà ŋkwuu shuunniŋi wabɛrɛ ta. U we.” 23 Ka ɲùŋufooŋi si u pyi “L'à ɲwɔ, mu na ɲyɛ báarapyi niɲcɛnŋɛ maa mpyi dánasupya. Mu à pyi dánasupya kapyɛɛre e, lire e mii sí kabwɔhii le mu cye e. Ta ma, wuu u múguro siɲcyan.”
24 Ɲyɛ wyɛ́rɛfyinŋi ŋkuuŋi mpyi a kan ŋgemu á ke, ka uru si file maa jwo “Ɲùŋufooŋi, mii mpyi a li cè na mu kataanmp'à waha, mu ɲyɛ a kɛrɛge ŋkemu nûgo mɛ, mu maha kuru sùmaŋi kwɔ̀n, mu ɲyɛ a sùmashi wà cyage ŋkemu i mɛ, mu maha kuru sùmaŋi bégele. 25 Lire kurugo mii à fyá, maa sà wyige tùgo, maa mu wyɛ́rɛŋi le a ŋwɔhɔ ɲìŋke e. Mu wyɛ́rɛŋi u ŋge, u shwɔ.” 26 Ka ɲùŋufooŋi si u pyi “Mu ɲyɛ báarapyi niɲcɛnŋɛ mɛ, kayamafoo u ɲyɛ mu. Taha mu mpyi a cè na mii ɲyɛ a kɛrɛge ŋkemu nûgo mɛ, na mii maha kuru sùmaŋi kwɔ̀n, na mii ɲyɛ a sùmashi wà cyage ŋkemu i mɛ, na mii maha kuru sùmaŋi bégele la? 27 Ɲyɛ mu à yire puni cè, ɲaha na mu sí ɲyɛ a mpyi a jà a mii wyɛ́rɛŋi yaha wyɛ́rɛŋi bwùunni na mà yɛ? Kampyi mu mpyi a lire pyi, mii à núr'a pa ke, mii mpyi na sí u ná u tɔ̀ɔnŋi ta.
28 Yii wyɛ́rɛfyinŋi ŋkuuŋi shwɔ u na, yii kan kampwooni (1.000) fol'á. 29 Yii li cè, shin maha shin u ɲyɛ ná yaage e ke, kà sí n‑bâra urufoo woge na, ku u ɲyaha. Ŋka shin maha shin cyeŋgayi wu u ɲyɛ ke, yaaga sì n‑kan urufol'á mɛ. Nimbileni urufoo bá na sɔ̂nŋi uye cye e ke, lire sí n‑shwɔ u na. 30 Yii ŋge báarapyiŋi laaga baa wuŋi wà cyíinŋi na numpini i, kuru cyage e sùpyire maha mɛɛ súu maa ŋkyànhigii kùru.”»
Nùmpanŋa karigii cwɔɔnrɔŋkanni
31 Ka Yesu si núr'a jwo: «Supyaŋi Jyaŋi ká mpa ná u sìnampe ná u mɛ̀lɛkɛɛbii puni i tèni ndemu i ke, u sí n‑tɛ̀ɛn u fànhe tatɛɛnge nisinaŋke e. 32 Supyishiŋi puni sí n‑pa bínni u taan, u sí pi cwɔɔnrɔ si ŋgwû piye e, bà yatonahaŋi maha mpàabii cwɔɔnr'a wwû sikyaabil'e mɛ*. 33 U sí mpàabii yaha u kàniŋɛ cyɛge na, si sikyaabii yaha u kàmɛnɛ woge na. 34 Ɲyɛ mpii pi ɲyɛ kàniŋɛ cyɛge na ke, saanŋi sí n‑jwo pir'á “Yii a ma naha, mii Tuŋi à jwó le yii á. Yii pa jyè u Saanre e, u à tire ntemu bégel'a yaha yii mɛɛ na fo diɲyɛŋi tèesiini i ke. 35 Ɲaha kurugo yɛ tèni i katege mpyi mii na ke, yii à mii kan mii à lyî, byag'à mii ta ka yii i mii kan mii à bya. Mii mpyi nàmpɔnnte e, ka yii i mii sunmbage lèŋɛ. 36 Vàanŋkuuŋi mpyi mii na, ka yii i vàanya kan mii á. Mii mpyi na yà, ka yii i sà mii kàanmucya. Mii mpyi kàsuŋi i, ka yii i sà fworo mii na.”
37 Ɲyɛ pire shintiibii sí n‑jwo “Kafooŋi, ɲaha tère e wuu à mu katege wuŋi ɲya, maa mu kan mu à lyî, lire ɲyɛ mɛ mà mu byaga wuŋi ɲya, maa mu kan mu à bya yɛ? 38 Ɲaha tère e wuu à mu nàmpɔnŋɔ wuŋi ɲya, maa mu sunmbage tîrige, lire ɲyɛ mɛ mà mu ɲya vàanŋkuuŋi i, maa vàanya kan mu á yɛ? 39 Ɲaha tère e wuu à mu yaŋgwuŋi, lire ɲyɛ mɛ mu kàsujye wuŋi ɲya, maa sà fworo mu na yɛ?” 40 Saanŋi sí pi pyi “Sèeŋi na mii sí yi jwo yii á, yii aha ɲcyii kacɛnŋkii pyi mii cìnmpyiibii puni nimbileni là na, yii li cè na mii na yii à cyi pyi.”
41 Lire kàntugo mpii pi ɲyɛ u kàmɛnɛ cyɛge na ke, u sí pire pyi “Yii à láŋa, yii laaga tɔɔn na na, yii raa sì nafugombaage e, kuru ŋkemu k'à bégel'a yaha Sitaanniŋi ná u mɛ̀lɛkɛɛbii mɛɛ na ke. 42 Ɲaha kurugo yɛ katege mpyi mii na, yii ɲyɛ a mii kan mii a lyî mɛ, byage mpyi mii na, yii ɲyɛ a mii kan mii a bya mɛ. 43 Mii mpyi nàmpɔnnte e, yii ɲyɛ a ɲɛn'a mii sunmbage lèŋɛ mɛ, vàanŋkuuŋi mpyi mii na, yii ɲyɛ a ɲɛn'a vàanya kan mii á mɛ. Tèni i mii mpyi na yà, ná tèni i mii mpyi kàsuŋi i ke, yii ɲyɛ a ɲɛn'a sà fworo mii na mɛ.”
44 Ɲyɛ pire mú sí u yíbe “Kafooŋi, ɲaha tère e wuu à mu katege wuŋi ná mu byaga wuŋi ná mu nàmpɔnŋɔ wuŋi ná mu vàanŋkuu wuŋi ná mu yaŋgwuŋi ná kàsujye wuŋi ɲya, maa mpyi wuu ɲyɛ a mu tɛ̀gɛ mà yɛ?” 45 U sí pi pyi “Sèeŋi na mii sí yi jwo yii á, ná yii ɲyɛ a cyire kacɛnŋkii pyi mii cìnmpyiibii puni nimbileni là na mɛ, yii mú ɲyɛ a cyi pyi mii na mɛ.” 46 Ɲyɛ pire sí n‑pyi yyefuge niŋkwombaage e, ŋka mpii pi à tíi ke, pire sí n‑pyi shìŋi niŋkwombaaŋi i.»
* 25:32 Yahutuubii yyére, yatonahampii maha mpàabii ná sikyaabii nâhe siɲcyan. Numpilage e, mpàabii la maha mpyi si sínni ntàani na, bage zìnniŋi sí u à táan sikyaabil'á. Ɲyɛ yatonahampii maha pi cwɔɔnr'a wwû piye e.