9
Si Abimelek
1 Manjari itu, si Abimelek, dakayu' anak si Gidiyun l'lla, bay pehē' ni da'ira Sekem anibaw saga si'itna ya danakan ina'na l'lla. Amissala iya ni saga si'itna maka ni kaukampungan ina'na, yuk-i, 2 “Tilawunbi saga a'a lahat Sekem itu bang sai ya kabaya'an sigām magnakura'. Ingga ahāp magnakura' ma ka'am, saga kapitumpū' anak si Jerub-Ba'al atawa dakayu' a'a sadja? Entomunbi, in aku itu lissi lahasiya'bi.”
3 Na, bay pa'in bissala itu tapangahaka e' saga si'itna ni kamemon saga maglalahat ma Sekem, si Abimelek ya tapene' pagnakura'an sigām sabab in iya lahasiya' sigām lissi. 4 Jari pamuwan e' sigām ma si Abimelek pitumpū' sekel dī pilak luwas bay min langgal Ba'al-Beret, ati ginuna itu e'na panamba saga a'a bula'ug tahinang tendogna. 5 Pagubus, pehē' iya ni luma' mma'na ma Opra ati maina'an, ma dakayu' batu, pinapatay e'na saga danakanna kapitumpū'. Si Jerub-Ba'al ya mma' sigām kamemon. Malaingkan si Jotam, ya kasiyalihan, bay makalahi patapuk. 6 Sakali magsakaum kamemon saga a'a Sekem maka Bet-Milo ma atag po'on kayu aheya ma da'ira Sekem inān bo' amat'nna' si Abimelek magsultan ma sigām.
7 Kahaka'an pa'in si Jotam ma pasalan itu-i, patukad iya ni puttuk būd Gerisim ati angolang ni saga a'a Sekem, yukna, “Owa', ka'am maglalahat ma Sekem ilu, kalehunbi paralilanku itu bo' supaya kam kinale e' Tuhan. 8 Dakayu' llaw, saga po'on kayu bay maggara' amiha kayu pagsultanan sigām. Yuk sigām ni po'on kayu jaitun, ‘Dai' ka magsultanan kami.’
9 “Saguwā' yuk sambung kayu jaitun, ‘Angay? Bbahanku bahā' hinangku maghinang ns'llanku, ya ginuna pamaheya ma saga tuhan maka ma manusiya', bo' supaya aku tahinang alanga min ka'am saga kakayu-kayuhan?’
10 “Pasunu', ah'lling saga po'on kayu itu ni dampo'on kayu igira, yuk-i, ‘Dai' ka magsultanan kami.’
11 “Saguwā' yuk sambung kayu igira, ‘Angay? Bbahanku bahā' buwa'ku ahāp maka amamis itu, bo' supaya aku tahinang alanga min ka'am saga kakayu-kayuhan?’
12 “Ah'lling isāb saga po'on kayu itu ni tinanom anggul, yuk-i, ‘Dai' ka magsultanan kami.’
13 “Ya sambung tinanom anggul, ‘Angay? Bbahanku bahā' binu-anggulku, ya makapalasig atay katuhanan maka manusiya', supaya aku palanga min kakayu-kayuhan kasehe'?’
14 “Ma kahinapusanna, ah'lling saga po'on kayu ni dampo'on kayu itingan, ‘Na, ka'a na ya magsultanan kami.’
15 “Anambung kayu itingan itu, yukna, ‘Bang aku to'ongan ya pene'bi magsultanan ka'am, pi'itu kam pasindung ma lambungku. Sagō' bang ngga'i ka aku, na, bang pa'in pasuleyab api min saga sangaku bo' magtautunu' saga po'on kayu sidro* ya ma kabūran Lebanon.’ ”
16 Amissala gi' si Jotam, yukna, “Kira-kirahunbi. Abontol bahā' itikadbi ma kapangahinangbi si Abimelek magsultanan ka'am? Ahāp ka niyatbi? Taluwa' bahā' ya bay hinangbi ma mma'ku si Jerub-Ba'al maka saga panganakna? Ahāp bahā' panungbasbi ma iya ma bay kahinanganna ma ka'am? 17 Marai' halam taentombi bay hinang mma'ku ma pasalanbi, waktu kapangatuna ma bangsa Midiyan. Bay panūk kallumna supaya kam kaliyusan min komkoman sigām. 18 Saguwā' buwattina'an, bantahanbi panubu' mma'ku pagka papataybi saga anakna l'lla pitumpū' hekana. Bay papataybi ma dakayu' batu ma saukat si Abimelek ya kampungbi, ati tahinangbi iya magsultanan saga a'a Sekem. Bo' arapun in si Abimelek ilu hal anak ata ya bay h'nda-h'nda mma'ku. 19 Na, bang b'nnal to'ongan abontol itikadbi maka asaltun niyatbi tudju ni si Jerub-Ba'al magtautai'-anak, mura-murahan bang pa'in pagkōg-koyaganbi si Abimelek. Damikiyanna isāb ka'am ya pagkōganna. 20 Malaingkan bang ala'at maksudbi angkan iya hinangbi sultan, na, bang pa'in aniya' api paluwas min si Abimelek ilu angalapnas ka'am saga maglalahat ma Sekem maka ma Bet-Milo! Bang pa'in isāb aniya' api paluwas min ka'am papelleng ni si Abimelek!”
21 Pagubus, alahi si Jotam patapuk ni lahat Be'er ati mahē' iya pat'nna' sabab tināw iya ma danakanna si Abimelek.
22 Manjari itu, palabay pa'in t'lluntahun kapamarinta si Abimelek ma bangsa Isra'il, 23 aniya' pagsababan pinat'kka e' Tuhan ma si Abimelek maka saga a'a Sekem, ya po'on sigām magsagga'. Jari mbal na angaku pinagbaya'an e' si Abimelek saga maglalahat ma da'ira inān. 24 Pinat'kka e' Tuhan palkala' itu supaya kabalosan kamatay saga anak si Jerub-Ba'al pitumpū' hekana, ya bay pinapatay e' danakan sigām si Abimelek. Jari katungbasan si Abimelek maka saga a'a Sekem ya bay anabangan iya amono' saga dauranakanna. 25 Pagka in a'a Sekem mbal na angaku pinagbaya'an e' si Abimelek, aniya' min sigām pehē' ni kabūd-būran angahapa' maka angalangpasan sasuku palabay minna'an. Sagō' tapata'u si Abimelek ma pasalan itu-i.
26 Na, aniya' a'a niōnan si Ga'al, anak si Ebed, wa'i papinda ni Sekem, beya' isab maka saga danakanna l'lla, ati pangandolan iya e' saga a'a maina'an. 27 Ta'abut pa'in musim pagk'ttu' buwa' anggul, pehē' na saga a'a Sekem ni kabbun sigām, ati pin'gga' buwa' anggul nihinang binu. Pagubus, bay sigām amaniya' paglami-lami ma langgal tuhan-tuhan sigām. Sabu sigām magkakan maka maginum, sinapdahan e' sigām si Abimelek. 28 Yuk si Ga'al anak si Ebed, “Sai sa si Abimelek, ya angkan kitam a'a Sekem itu subay magpatireyo' ma iya? Bang aku mbal asā', in iya hal anak si Jerub-Ba'al, maka si Sebol ya pangandolanna. Ya patut subay paghinanganbi si Hamor, ya pangkatanbi saga a'a Sekem. 29 Bang sadja saga a'a itu bay kapagbaya'anku, tantu pala'anku si Abimelek. Ya pah'llingku ma iya, ‘Pasakapun saga a'anu magbobono' bo' kitam makapagatu!’ ”
30 Na, kahaka'an pa'in si Sebol ya gubnul ma da'ira inān pasal bay pah'lling si Ga'al anak si Ebed he', akagit sidda atayna. 31 Jari aniya' sosoho'an pinapehē' e'na ni si Abimelek ma halam aniya' makata'u. Yuk lapalna, “Si Ga'al maka saga danakanna l'lla bay papinda pi'itu ni Sekem ati sinūg-sūgan saga a'a angatuhan ka'a. 32 Angkan ma sangom itu, ka'a maka saga a'anu subay pi'itu patapuk ma kaparangan, 33 ati pagk'llat mata llaw, palanjal kam angandugpak ni da'ira. Makaluwas pa'in si Ga'al maka saga a'ana magbobono' angatuhan ka'am, hinangun na bang ai kabaya'annu.”
34 Angkanna, pagsangom pa'in, palanjal na si Abimelek maka kamemon saga sundaluna patapuk ma kasekotan da'ira Sekem. Mpat heka tumpukan sigām. 35 Na, wa'i si Ga'al itu an'ngge ma luwasan lawang ya pagsōran ni da'ira, salta' si Abimelek maka saga sundaluna paluwas min patapukan sigām. 36 Ta'nda' pa'in sigām e' si Ga'al, jari yukna ni si Sebol, “Nda'un ba, aniya' saga a'a palūd min saga puttuk būd inān.”
Yuk sambung si Sebol, “Asā' ka, tuwan, lambung būd ko' ilu, ngga'i ka a'a.”
37 Saguwā' ah'lling pabalik si Ga'al, “Nda'un ba, aniya' to'ongan saga a'a palūd min kabūd-būran. Maka aniya' tumpukan dakayu' lum'ngngan tudju pi'itu min po'on kayu ya niōnan kayu saga magpuputika'.”
38 Ah'lling si Sebol ma si Ga'al, yuk-i, “Abowa' pahāp ka'a ilu! Bay pagtunggīngannu si Abimelek pagga yuknu, ‘Sai sa si Abimelek ya angkan kitam subay magpatireyo' ma iya?’ Ilu na saga a'a ya bay pareyo'-deyo'nu. Na, paluwas na ka pehē' angatuhan sigām!”
39 Jari palanjal si Ga'al amowa saga a'a Sekem magbono' maka disi Abimelek. 40 Niapas sigām e' si Abimelek sampay ni lawang da'ira ati aheka sigām abugtang. 41 Manjari pahanti' si Abimelek ma lahat Aruma, bo' arapun si Ga'al maka saga danakanna l'lla bay tin'ggal e' si Sebol min da'ira Sekem.
42 Pag'llaw dakayu' pa'in, kahaka'an si Abimelek in saga a'a Sekem magluwasan na ni kahuma-huma'an. 43 Angkan iya bay amowa saga a'ana magbahagi' t'llu tumpukan. Sinō' sigām patapuk ma t'ngnga' huma bo' nihapa'an saga a'a Sekem. Sakali pag'nda' si Abimelek aniya' a'a paluwas min da'ira, magtūy iya patanam amono'. 44 Magdai'-dai' iya maka dakayu' tumpukan sundaluna ni lawang da'ira bo' kajagahan labayan pagsōd-luwasan. In duwa tumpukan kasehe' wa'i angandugpak ni saga a'a Sekem ya ma kahuma-huma'an, ati nilaglag kamemon. 45 Magbono' na pa'in sigām sampay ni kakohapan, jari kalongkopan da'ira Sekem e' disi Abimelek. Pinapatay saga a'ana kamemon, nilubu kaluma'anna, maka sinabulakan asin.
46 Makata'u pa'in saga pagnakura'an ya ma pamantawan ma Sekem pasal pakaradja'an itu, magtūy sigām pehē' ni langgal Ba'al-Berit bo' patapuk ma kuta'na ahogot. 47 Kahaka'an pa'in si Abimelek pasal kapehē' saga nakura', 48 magtukaran iya maka saga a'ana ni būd Salmon. Pagmaina'an pa'in, angā' iya kapa pamōngna saga sanga kayu bo' tinanggung e'na. Bay soho'na isāb saga a'ana anengoran iya, yuk-i, “Pakasay kam! Beya'inbi hinangku!” 49 Manjari aniya' sanga kayu pinōng e' kamemon saga sundalu inān. Magpameya' sigām ma si Abimelek ati pinabangkat ba'anan sanga kayu inān ma sakalibut lugal ya patapukan saga a'a Sekem. Tabangkat pa'in, pinarokot na ati magpatayan saga a'a ma deyom pamantawan he'. Dangibu heka a'a d'nda-l'lla bay amatay.
50 Pagubus ina'an, palanjal disi Abimelek ni kauman Tebe bo' nilibut e' sigām. Jari taga'os lahat inān. 51 Saguwā' aniya' pamantawan apagon ma deyom da'ira inān, ati maglahian pehē' kamemon saga a'a Tebe, kal'llahan maka kar'ndahan. Tinambol e' sigām pahogot bo' yampa pariyata' ni karatagan atop. 52 Jari pehē' si Abimelek ni pamantawan bang kalu tarugpak e'na. Sagō' makasekot pa'in iya ni pasōran pamantawan bo' angandokot api panunu' saga a'a ma deyom, 53 aniya' d'nda bay angahūg batu gilingan, landu' abuhat. Taluwa' kōk si Abimelek ati am'kka' peya'-peya' kōkna.
54 Magtūy lingananna sehe'na ya magbobowa pakokosna, yuk-i, “Pakasay ka angahublut kalisnu angandugsu'an aku, bo' mbal tapagsuli-suli e' a'a, ‘In si Abimelek bay pinapatay e' d'nda.’ ” Jari nirugsu'an iya e' sosoho'anna, pinalatus parambila', angkan iya amatay. 55 Tanda' pa'in e' saga a'a Isra'il in si Abimelek amatay na, magpole'an na sigām.
56 Minnē' katungbasan e' Tuhan si Abimelek ma kala'atan ya bay hinangna ma mma'na, pagka tapapatay e'na dauranakanna l'lla pitumpū' puhu'. 57 Katungbasan isāb saga a'a Sekem ma pasal kala'atan ya bay tahinang sigām. Hatina papelleng ni sigām ya bay sapda si Jotam anak si Jerub-Ba'al.
* 9:15 Kayu sidro: po'on kayu ahāp kayuna pangahinang luma' atawa kappal. ‘Cedar’ bang ma bahasa Ingglis.