﻿Lulanga lwa.
119.
Bajira iragi ababâ omu njira nnungêdu, abashimbûlira irhegeko lya Nyakasane. 
Bajira iragi abashimba akanwa kâge, bamulonze n’omurhima gwoshi. 
Balya babula bwakola amabî, basêre omu njira zâge, 
Wêne wahâna amarhegeko gâwe, mpu abantu bagashimbe bwinjà-bwinjà. 
Mâshi nâni enjira zâni zikomere, omu kulanga akanwa kâwe mâshi. 
Lyoki nakabula bugwârhwa n’enshonyi, amango ndikire amasù oku marhegeko gâwe goshi. 
Nâkuvuga omunkwa n’omurhima mwimâna, hano mbà namâyîga ebinwa byâwe by’obushinganyanya. 
Nâbêra oku marhegeko gâwe, nâwe omanyâge wakandekêrera. 
Kurhi omusole gusêra omu njira gulimwo? Omu kubîkirira ebinwa byâwe. 
W’ono ndwîrhe nalongereza n’omurhima gwoshi, orhazigaga nahabuka ntiba akanwa kâwe. 
Nsegîze akanwa kâwe oku murhima, nti ndeki hemuka. 
Nyakasane mâshi we kasinga, onyigîrize amarhegeko gâwe. 
Ebinwa by’akanwa kâwe, ndwîrhe nahigeramwo n’akâni kanwa. 
Omu njira y’amarhegeko gâwe kwo nyumva nshagalusire, kula omuntu ashagaluka omu bundi buhirhi. 
Nârhimanya nkengêre amarhegeko gâwe, n’enjira zâwe nzije ebulâbi 
Nnunîrwe n’amarhegeko gâwe, ntanaciyibagiraga ebinwa byâwe. 
Ndi mwambali wâwe: ompè akalamo, onampè nshibirire ebinwa byâwe. 
Ozibûle amasù gâni, mbonemwo obwinjà bw’irhegeko lyâwe. 
Ndi cigolo hano igulu, omanye wakanfulika amarhegeko gâwe, 
Omurhima gwâni gwayumîrîre n’iralà, ly’okulonza mmanye ngasi mango ebi orhegesire. 
Abacibona wabakalihire, abarhiba amarhegeko gâwe bahehêrîrwe. 
Onkûle nshonyi barhacingayaga, babone nkola nshimbire amarhegeko gâwe. 
Ciru abakulu bakadahala bampurana, kurhankahanza mwambali wâwe bwarhimanya n’okukengêra akanwa kâwe. 
Bulyâla ebinwa byâwe kununa bikazinnunira, amarhegeko gâwe bo bahanûzi njira. 
Bampizire okw’idaho: ompembûlage nka kulya waderhaga. 
Enjira ngeramwo nakubwîzirezo wanaziyumva: ombwîrage nâwe emihigo yâwe. 
Ommanyîse oku amarhegeko gâwe gagenda, ntimanye nkengêre ebinja byâwe. 
Omurhima gwâni gwaganûkîrwe n’emirenge erhi mutula gurhuma, onyimusagye wêne kulya waderhaga. 
Orhazigaga nayêrekera omu njira yampabula, onanshobôze irhegeko lyâwe. 
Enjira y’okunali yo nacîshozire, ebinwa byâwe byo ntonyize. 
Amarhegeko gâwe go ncîshwêkîrekwo, Yâgirwa, omanyâge wambonêsa nshonyi. 
Nkola nakombêra enjira y’amarhegeko gâwe, obûla washagalusize omurhima gwâni. 
Nyamwagirwa, nyêreka oku amarhegeko gâwe gagenzire, ngashimbe kula omuntu ashimba enjira. 
Onyigîrize nshimbe irhegeko lyâwe, ndilange n’omurhima gwoshi. 
Ongeze omu njira y’amarhegeko gâwe, bulya ntahimwa kununirwa nago. 
Omurhima gwâni ahâli h’okuhenekera ebirugu, guyêrekere emunda amarhegeko gâwe gali erhi yo. 
Amasù gâni ogahabûle garhagihenekera ebya busha, enjira yâwe empise oku kalamo mâshi. 
Mwambali wâwe erya ndagâno yâwe emugwe oku murhima, erya ndagâno walagaga abakurhînya. 
Oncingekwo zirya nshonyi nyôboha, bulyâla amarhegeko gâwe kushagalusa gashagalusa. 
Kucîfinja okwo ncîfinjire irhegeko lyâwe obwo: orhalyâlyanya: ompè nâni akalamo. 
Nyamwagirwa mâshi olukogo lwâwe lumpikekwo nâni, kulya walaganyagya abantu, oburhabâle bwâwe bundwîrekwo nâni! 
Nâni mmanye akanwa nâshuza balya bakazinshekera; bulyâla binwa byâwe ncîkubagira. 
Orhazigaga nabula akanwa kashingânîne, bulyâla amarhegeko gâwe g’omurhima gwâni gucîkubagira. 
Irhegeko lyâwe kulanga nakazililanga, ensiku n’amango. 
Nkazigera omu njira ngali, bulyâla amarhegeko gâwe kulongereza ngalongereza. 
Amarhegeko gâwe nkazicîtakîrago omu masù g’abâmi, ntanakubêre nshonyi. 
Nnunirwe n’amarhegeko gâwe, nie ngazigira nka bici. 
Ndengereze amaboko emunda ebinwa byâwe biri, mbigerereze nnambilôrhe. 
Okengêre kalya kanwa wabwîraga mwambali wâwe, kalyâla wampâgamwo omulagi. 
Ko kantûliriza omu burhè, bulyâla akanwa kâwe buzîne kahâna. 
Abacîbonyi nka banjâcira barhagera, ci kurhakarhuma nârhiba irhegeko lyâwe. 
Nanga Yâgirwa, ntâyibagire ebinwa waderhaga mîra, byo bintiûliriza. 
Ci omungo gungwêrhe erhi nkola-maligo zirhuma, zirya zikazirhiba irhegeko lyâwe. 
Amarhegeko gâwe lwambêrirage lwimbo, muli cino cirâlo câni c’olubungo. 
Ndwîrhe nalâla nakengêra izîno lyâwe, ntâbulè bulanga irhegeko lyâwe. 
Kwo bibîre ntyo, bulya kulanga ndanga amarhegeko gâwe. 
Kwo ndesire Yâgirwa, nti okulanga ebinwa byâwe gwo gwâni mwanya. 
Nsengîre obusù bwâwe Yâgirwa, n’omurhima gwâni gwoshi, ombabalire kulya walaganyagya abantu. 
Nalolerîze enjira zâni, nashubiza amagulu omu njira y’amarhegeko gâwe. 
Nakanyize nabiduha, nti nkazilanga amarhegeko gâwe. 
Emigozi y’enkola-maligo yanzônzire, ci ntâyibagire irhegeko lyâwe. 
Aha karhî k’obudufu nzûka nti nkuvuge omunkwa, oku bushinganyanya bw’amarhegeko gâwe. 
Ngasi bakurhînya boshi, na ngasi balanga amarhegeko gâwe bo nyinjibana. 
Nyamwagirwa, igulu liyunjwîre burhonyi bwâwe, onyigîrize nâni ebinwa byâwe. 
Mwambali wâwe bwinjà wamujirîre, Yâgirwa kwo wamujirîre kulya wanaderhaga wêne. 
Onyigîriz’emmanya ompè n’obukengêre bulya go ncîkubagira amarhegeko gâwe. 
Embere mbabale erhi ndi muhabâ, lêro akanwa kâwe namâkasêza nti nkalange. 
Oyinjiha orhajîbwa omw’irhwe, onyigîrize nâni amarhegeko gâwe. 
Abagayana bantezire eby’obunywesi nkolaga nâcîshwêkera oku marhegeko gâwe ngashimbe. 
Omurhima gwâbo kwo gujagalîre nka muhuli gwa ngano, niehe nnunirwe n’irhegeko lyâwe. 
Akwizize nnambabale, nkolaga nayîga amarhegeko gâwe. 
Kuli nie, irhegeko lyâwe lyo likulu bwenêne, oku bihumbi by'amasholo n’amarhale. 
Maboko gâwe gàmbumbaga ganambinja, onyigîrizagye, mmanye amarhegeko gâwe. 
Abakurhînya, hano mbabona basîma, bulya kanwa kâwe nali ncîkubagîre. 
Mmanyire Yâgirwa, oku amarhegeko gâwe gayôrha, gashingânîne, nanali wa kubabazibwa. 
Olukogo lwâwe luhabè mâshi, luntulirize, kulya walaganyagya mwambali wâwe. 
Nshobôle obwonjo bwâwe, nkûlemwo akalamo, bulyâla irhegeko lyâwe ncîtakîra. 
Abagayana enshonyi zirhangibabûmba, bulyâla bàntindibulîze obusha: nkolaga nagerêreza ngeregere omu marhegeko gâwe. 
Abakurhînya bayêrekere emunda ndi, n’abashîbirira amarhegeko gâwe kwo na kwo. 
Omurhima gwâni gubè mwimâna omu kushimba amarhegeko gâwe, lyo ndekibumbwa n’enshonyi. 
Omurhima gwâni guyûmîrîre gwalinga oburhabâle bwâwe, akanwa kâwe ko ncîkubagîre. 
Amasù gâni gayumire galinga oku waderha akanwa: mangaci okolaga wantûliriza obwo? 
Bulya, kwo nabîre nka ndaha mmanike omu mugî, amarhegeko gâwe ntagayibagîri. 
Ensiku za mwambali wâwe ziri inga? Abanshimbulwîre, mangaci galya olwâbo wâlutwa? 
Balya bagayana, bajîre aho; bampumbira emîna, bôhe barhayisha omu njira y’amarhegeko gâwe. 
Amarhegeko gâwe goshi garhalimwo elirhebana, abo basirhe busha banshimbîre: obantabâlekwo. 
Okwisi bantenze en’igulu, ci kwône niehe ntârhibè amarhegeko gâwe. 
Oku lukogo lwâwe ondange mugumagumà, nâni ndange ebinwa byâwe. 
Akanwa kâwe, Yâgirwa, ka nsiku n’amango, karhahuligana, kwo kali ak’amalunga. 
Oburhabêsha bwâwe bwa kurhenga amâburhwa, walemire igulu, ho linacibà kuhika buno. 
Oku orhegesire kwo binayôrha ngasi mango, bulyâla byoshi we biyôrha bishiga. 
Ncibâga ntanunirwa n’irhegeko lyâwe, singa mîra nafâga n’ogu mutula gungwêrhe 
Ntakafà nayibagîre amarhegeko gâwe, bulya go wampâgamwo akalamo. 
Oncize, ndi mwambali wâwe, bulyâla amarhegeko gâwe kulonza ngalonza. 
Enkola-maligo ziri mpu zimpeze, niehe marhegeko gâwe nâshwîra. 
Nabwîne oku ngasi kantu kajira aha kahekîre, irhegeko lyâwe lyôhe ye nyamugali. 
Ntahimwa kurhonya irhegeko lyâwe, Yâgirwa, omulegerege gwoshi erhi nalikengêra. 
Lyo lyarhumire nalenga abashombanyi bâni bugula, bulyâla lirhantenga emurhima. 
Abanyigîriza boshi, mbalushire bwîrhonzi, bulyâla amarhegeko gâwe kukengêra ngakengêra. 
N’abashosi mbalushire bwenge, bulyâla marhegeko gâwe nshimba. 
Amagulu gâni ntâzigè gagera omu njira mbî, nti lyo ndanga ebinwa byâwe. 
Ntananûka oku marhegeko gâwe, bulya wêne wanyigîrizagya. 
Ebinwa byâwe, oku binnunira! Ekanwa kâni, byo binunu oku bûci. 
Namâjâga nayumva amarhegeko gâwe, namâjâga nashomba enjira z’obulyâlya. 
Akanwa kâwe, ko kamole ngendamwo ko kamole k’enjira ngeramwo. 
Ncîgashire nnampizire, okulanga amarhegeko gâwe gashingânîne. 
Yâgirwa, omutula gungwêrhe lêro gwanyîrha, akanwa kâwe kamanye ntafâga. 
Yâgirwa, yanka zino ntûlo z’akanwa kâni, onanyigîrize amarhegeko gâwe. 
Omurhima gwâni ntamango gudêkerera, ci ntà mango nyibagire irhegeko lyâwe. 
Enkola-maligo zintezire akasà, ci ntà mango ntenge oku marhegeko gâwe. 
Ebinwa byâwe gwo mwîmo gwâni omu nsiku n’amango, bulyâla bibà busîme bw’omurhima gwâni. 
Nagombize omurhima gwâni nti ebi orhegesire omu marhegeko gâwe, gubikole bwinjinjà ensiku n’amango. 
Bala b’emirhima ibirhi ntababâkwo, n’irhegeko lyâwe, ntahimwa kulirhonya. 
We Mufungizi wâni, we na mpenzi yâni, kanwa kâwe ncîkubagîre. 
Ntengiho, ezi nkola-maligo, ntengiho, nshimbe amarhegeko ga Nnawîrhu Nnâmahanga. 
Oleke nkuyegemere lyo ndama, wêne warhulaganyagyakwo. 
Ondîkûze lyo ncira, nshimbûlire bwinjà amarhegeko gâwe. 
Abarhenguha akanwa waderhaga, orhababâkwo, bulya kurhebwa barhebwa n’obwenge. 
Enkola-maligo z’igulu, kwo ozilola nka bishwêka, co nsîmira amarhegeko gâwe. 
Ndwîrhe nageramwo omusisi erhi kurhimanya kurhuma, ngwêrhwe n’obwôba bw’akanwa waderhaga. 
Ntahimwa kurhonya ebishingânîne n’ebiringânîne, orhankwêbaga omu nfune z’ababisha. 
Olwîre mwambali wâwe bwinjà, balya bangayire, bakanampîma. 
Amasù ganyumîre embuga, galinga oburhabêsha n’obushinganyanya bw’akanwa kâwe. 
Mwambali wâwe omulwîrekwo n’obwinjà bwâwe, onanyigîrize amarhegeko gâwe. 
Mbà mushizi, emunda oli, onyigîrize mmanye amarhegeko gâwe. 
Amango ga Nyakasane g’okukola gahisire, irhegeko lyâwe balivunyire. 
Co cirhuma nsîma amarhegeko gâwe kulusha amarhale n’amasholo. 
Co cinarhuma ncîshoga enjira y’amarhegeko gâwe, nnanshomba ngasi njira y’obulyâlya. 
Amarhegeko gâwe kusômerana gasômerana, co cirhuma ngashîmbûlira. 
Ebinwa byâwe kumoleka bimoleka, kuyigîriza biyigîriza abahwinja. 
Namâyashama namânayîsa munyi kurhonya amarhegeko gâwe okwo. 
Ndolakwo obwonjo bukugwârhe, kw’oyôrha ojirira abasîma izîno lyâwe. 
Amagulu gâni ogayêrekeze omu njira y’ebinwa byâwe, harhanajiraga obubî bwampasha. 
Ondîkûze oku bumînya bw’abantu, wâbona oku nâlanga amarhegeko gâwe. 
Yereka mwambali wâwe obusù bw’enshagadu, onanyigîrize amarhegeko gâwe. 
Lêro nyîshi za mirenge nvugumwire, omu kubona abarhashîmba amarhegeko gâwe. 
Ôbà mushinganyanya, Yâgirwa, n’okutwa olubanja kwâwe kuyôrha kushingânîne. 
Amarhegeko gâwe wagahânyire n’obushinganyanya, haguma n’obuzibu bunji. 
Obushiru bwanvunikiremwo, erhi kubona abashombanyi bayibagira amarhegeko gâwe kurhuma. 
Akanwa kâwe kabà kakomokomo, co cirhuma mwambali wâwe akarhonya. 
Ndi munyi nnandi mushombe, ci amarhegeko gâwe ntagayibagira. 
Obushinganyanya bwâwe bubà bw’ensiku n’amango, n’irhegeko lyâwe libà lizibuzibu, lirhahuligana. 
Omutula n’amalibuko byanjirekwo, byashanga amarhegeko gâwe, gwo mwishingo gwâni. 
Obushinganyanya bw’amarhegeko gâwe bubà bw’ensiku n’amango, onyigîrize mbone akalamo. 
Nyâkûzize n’omurhima gwoshi: oyumvîrhize Yâgirwa. 
We mpêrhekwo emirenge: nciza mâshi, nâni nkazilanga amarhegeko gâwe. 
Kulamukira ndamukîre nti nsengere oburhabâle, binwa byâwe ncîkubagira. 
Kuyîza amasù gâni gayîza, nti nkengêre akanwa kâwe 
Olukogo lwâwe, Yâgirwa, lurhume wayumva izù lyâni, n’irhegeko lyâwe lirhume wanshobôza akalamo. 
Abanshimbira obusha bamâshegera, ngasi hoshi bali barhabà n’amarhegeko gâwe. 
Nyakasane wêhe hôfi oli, n’amarhegeko gâwe gacibêra «mutabesha». 
Oku myandiko yâwe namanyiraga ago marhegeko. wêne wagasinganga kurhenga emyâka n’emyâka. 
Olole omutula gungwêrhe onandîkûze, bulyâla irhegeko lyâwe ntaliyibagira. 
Onsambire onancize, onanshobôze akalamo waderhaga. 
Abanya-byâha barhabà hôfi n’obucire, bulya barhashîbirira amarhegeko gâwe. 
Nyamwagirwa, olukogo lwâwe lubà lunji, onshobôze akalamo amarhegeko gâwe gadesire. 
Abadwîrhe banshimbulula n’okundibuza bali banji, ci ntayahuka nti ntenge omu njira y’amarhegeko gâwe. 
Nabwîne enkola-maligo omutula gwangwârha, bulya zirhalanga ebinwa byâwe. 
Lolà Nyakasane, oku niehe kurhonya ntonya amarhegeko gâwe, oku lukogo lwâwe onnange mugumagumà. 
Okuli lyo ifûndo ly’ebinwa byâwe n’obucîranuzi bwâwe bw’obushinganyanya buyôrha buli bw’ensiku n’amango 
Abaluzi banshimbîre obusha, ci omurhima gwâni kukenga gwanakenga ebinwa byâwe 
Kwo ebinwa byâwe binsîmîsa, nka muhivi ogwâsize nsimba nyinji 
Obulyâlya, ntahimwa kubushomba, irhegeko lyâwe lyôhe kurhonya ndirhonya. 
Kali nda nkukuza omu lusiku, erhi bushinganyanya bwâwe omu kutwa emmanja burhuma. 
Abarhonya irhegeko lyâwe murhûla munji bayumva, barhanajira kantu bankasârhalakwo. 
Burhabâle bwâwe ncîkubagîre, Yâgirwa, n’amarhegeko gâwe kushimba ngashimba. 
Omurhima gwâni kulanga gulanga amarhegeko gâwe, gunagarhonya bwenêne. 
Kulanga nalanzire amarhegeko gâwe, bulyâla enjira ngeramwo, zoshi omu masù gâwe ziri. 
Omulenge gwâni gukuhikekwo mâshi Nyamwagirwa, mâshi, onyigîrize n’oluderho lwâwe. 
Mâshi omusengero gwâni guhike ah’oli mâshi mbone ondîkûze nka kulyâla warhulaganyagya. 
Akanwa kâni karhenge mw’ebîtakîro, kakuyimbire mbona wamanyigîriza amarhegeko gâwe. 
Olulimi lwâni luderhe lunayimbe akanwa kâwe bulya amarhegeko gâwe goshi gabà gashingânîne. 
Okuboko kwâwe kuyôrhe kuhabà kukazintabâla, bulyâla marhegeko gâwe nacîshozire. 
Obucire wêne ndwîrhe nabulolakwo Yâgirwa, n’okushagaluka kwâni erhi irhegeko lyâwe. 
Omurhima gwâni gulame gukaz’ikukuza, n’amarhegeko gâwe gakaz’intabâla. 
Kwo nahezire kula ecibuzi cihabuka, okanye ojè walonza mwambali wâwe bulyâla ntayibagiraga amarhegeko gâwe. 
