10
Šeba kokoy woyoo kaa ka Sulaymaana foo
(Taarikey 2to 9.1–21)
1 Šeba gandaa kokoy woyoo maa maaɲoo kaŋ Sulaymaana duu a Abadantaa albarkaa ra, woo se a kaa Sulaymaana do kʼa sii kʼa hãa ka dii nga lakkaloo. 2 Kokoy woyoo kaa Žerizalem, nga nda jama beeri kaŋ goo a bande, nda yooyaŋ kaŋ ga haya hew kaanayaŋ, nda wura boobo-boobo, nda tondi hay šendayaŋ ga jeeje. A kaa Sulaymaana do ka haya kul kaŋ goo nga binoo ra har a se. 3 Haya kul kaŋ nda a na Sulaymaana hãa, Sulaymaana nʼa kul zaabi. Nga hãayaney kul ra, affoo kul sii no kaŋ šendi kokoyoo se kaŋ a mana nga zaaboo noo. 4 Šeba kokoy woyoo dii Sulaymaana lakkaloo kul, kokoy hugoo kaŋ a nʼa cin mo a dii a, 5 nda ŋaahayey kaŋ gorandi, nda nga borey gorodogey, a dii mo goykey goy takaa nda ngi bankaarawey, nda nga haŋhaya hansekey, a dii mo nga sargari kukurantey kaŋ ga kaandi Abadantaa hugoo ra. Waatoo kaŋ a dii woo kul, a kayfi, a gaaya. 6 Woo ga, a nee kokoyoo se: «Waatoo kaŋ ay goo ay gandaa ra, woo kaŋ ay maarʼa ni goyey ga nda ni lakkaloo ga, cimi no. 7 Ay mana naanay woo kaŋ ga harandi, kala agay hunday kaa ka dii a nda ay moɲey. Nda cimi, woo kaŋ harandi ya ne ni ga si too ba jeroo. Woo kaŋ ay maarʼa, ni lakkaloo nda ni almanoo bisa a pew. 8 Ni borey nda ni tamey maakaani, zama i goo ni jere waati kul ka maa ni lakkal šenney. 9 Albarka ma bara Abadantaa, ni Koyoo se, kaŋ ni kan a se, a na ni gorandi Izirayel fuulaa ra, zama a ga baa Izirayel hala abada. A na ni tee kokoy hala ma goy nda cimi nda šerretaray.»
10 Woo banda ga, Šeba kokoy woyoo na Sulaymaana beerandi kʼa noo wura ton hinza nda jere, nda haya hew kaanayaŋ boobo-boobo, nda tondi hay šendayaŋ. Haya hew kaanaa hinnaa kaŋ a nʼa noo Sulaymaana se, boro kul mana kate nga cine koyne.
11 Koyne mo Hiram harihiyey kaŋ koy Ofir gandaa ra ka wura ceeci, i kate ngi bande mo santal bundu hay šenda boobo-boobo nda tondi hay šendayaŋ. 12 Kaŋ i too kate, kokoyoo na santal bundey daŋ beene Abadantaa hugoo ga nda kokoyoo hugoo ga, a na kuntijiyaŋ nda kurbuyaŋ tee donkey se. Santal bundey wey cine mana yee ka kaa, i mana yee ka diyandi hala hõ zaaroo.
13 Haya kul kaŋ Šeba kokoy woyoo bagʼa kʼa hãa, kokoyoo Sulaymaana nʼi kul noo a se, kokoyoo na kabedoonay ka gomniyaŋ tonton a se. Woo banda ga, nga nda nga borey willi ka koy ngi gandaa ra.
Sulaymaana almanoo nda nga daržaa
(Taarikey 2to 1.14–17; 9.13–28)
14 Wuragoo kaŋ Sulaymaana ga duu a jiiri foo kul ra manʼti kala wura ton waranka (20) 15 kaŋ sii hayaa ra kaŋ a ga duu a maamalakey, nda neerekey, nda Arabi gandaa kokoyey kul ga, nda hayey kaŋ a gʼi dii gandaa gofornerey ga.
16 Kokoyoo Sulaymaana na koray beeri zangu hinka (200) tee, affoo kul, a manʼa kar kala nda wura kilo iddu cine, 17 nda koray kaccu zangu hinza (300), affoo kul, a nʼa kar nda wura kilo foo nda jere cine. Kokoyoo nʼi daŋ hugoo ra kaŋ se i ga nee «Libaŋ hawsa guzubaa».
18 Kokoyoo na kokoy gorodoo beeri tee nda tarkunday hiɲe, a nʼa daabu nda wura alhakiika. 19 Kokoy gorodogoo goo nda tintim ize iddu, beeneheroo mma gunguti ka koy banda here, kabeyaŋ goo kokoy gorodogoo caraw hinka bande, ganjihayla hinka ga kay kabey jere. 20 Ganjihayla woy cindi hinka (12) goo tintim idduwaa caraw hinkaa bande. Kokoy gorodogoo din cine mana bay ka teendi kokoytaray kul se.
21 Kokoyoo Sulaymaana haŋpotey kul manʼti kala wura. Nga hugoo kaŋ se i ga nee «Libaŋ hawsa guzubaa» ŋaa jinawey kul mana teendi kala wura alhakiika ra. Haya kul sii i ra kaŋ teendi nda nzorfu kaaray, zama Sulaymaana waatoo ra nzorfu manʼti baffoo. 22 Kokoyoo goo nda harihii beeriyaŋ kaŋ ga koy Tarsis koyraa ra. Nga harihii zurandikey nda Hiram harihii zurandikey ga naaru cere bande teekoo boŋ. Jiiri hinza kul harihii beerey ga kate wura, nda nzorfu kaaray, nda tarkunday hiɲe, nda foono, nda ciraw dumi henna.
23 Kokoyoo Sulaymaana duu maa ka bisa laboo kokoyey kul, nga almanoo nda nga lakkaloo maaganda. 24 Aduɲɲa kul ga ceeci ka dii Sulaymaana hala lakkaloo kaŋ Irkoy nʼa noo a se, nga ma maa a se. 25 Ngi affoo kul ga kate nga gomnoo kʼa noo a se, jinayyaŋ kaŋ teendi nzorfu kaaray, nda wura ra, nda bankaarayyaŋ, nda wongu jinayyaŋ, nda haya hew kaanayaŋ, nda bariyaŋ, nda lanbaanayaŋ. Jiiri ka kaa jiiri, takaa woo no.
26 Sulaymaana na bari torkayaŋ nda bari kaarukawyaŋ marga, torka zenber foo nda zangu taaci (1.400) bara a se, nda bari kaarukaw zenber woy cindi hinka (12.000). A na affooyaŋ sanba koyrawey ra kaŋ ra nga torkawey goo, a na jerey jisi nga jere Žerizalem. 27 Kokoyoo na nzorfu kaaray boobandi Žerizalem ni mma nee labu. Sedere tuurey mo boobo gandaa ra, sanda takaa kaŋ nda jeejayɲaŋey goo hondey gandaa here ra. 28 Sulaymaana baryey si hun a se kala Misira gandaa nda Silisi gandaa ra. Kokoyoo maamalakey no ma koy i day Silisi ka kate ey. 29 Torkawey kaŋ ga hun Misira, affoo kul hayoo manʼti kala nzorfu kaaray tamma zangu iddu (600), bari foo hayoo manʼti kala nzorfu kaaray tamma zangu nda woyguu (150). Maamalakey ga kate bariyaŋ kʼi neere Heti borey kokoyey nda Siiri borey kokoyey se.