27
Paulo ye kadau ye lau Loma
1 Yoma lau Italiya nuwatudi maudoidi Pesitasi ye hinelihedudulaidi ye gehe, kabo Paulo yo taulauhetala tamowaidiyao hekadi ye mosehekawalaedi sentuliyo hesana Diuliyasi unai, kabo ye kitahetetedi. Diuliyasi meta tauꞌiyala bodana hesau hesana “Sisa yona tauꞌiyala” kadi tanuwaga hesau. 2 Ka dobi gadowa na temenai Adalamitiyam yodi waga hesau ka lobai. Waga wa bena kabo ye gelu ye lau teha Eisiya, na magaidiyao udiyedi bena ye lauhepehepesa, ede unai ka gelu. Alisitakasi, iya teha Masedoniya tamowaina, Tesalonika unai ye laoma, iya maidamai ka gelu ka lau. 3 Mala ye tom meta Sidona unai ka duna, na Diuliyasi Paulo ye katekamkamnaei ede ye talamyei na ye pesa kehanao ye kaitaumanaidi, na ginauli saha udiyedi ye deha meta kabo unai iya se sagui. 4 Menai ka geluꞌuyo na yaumai wa ka taumatai ede Saipulusi bwanabwanaluwana woyona unai ka lau. 5 Silisiya yo Pampiliya gabwadi unai ka heulisikawasi na ka lau ede teha Lisiya magaina hesau hesana Maila unai ka duna. 6 Menai sentuliyo wa Alesandiliya yodi waga hesau ye lobai bena kabo ye lau teha Italiya, ede ye hedede na unai ka gelukawasi. 7 Na yaumai yona towapilipili debanaena mayadai lohaloha ka kadauyei. Mulidiyena kabo ka lage Nidasi bwanabwanaluwana, na dedekanaena ka heulisi ka lau. Yaumai wa ka taumatai, unai nige gonowana yoma kedakulu wa ka lauwatani, ede ka dobi Kiliti bwanabwanaluwana hesabana, na isutetena hesana Salamona unai ka giuli na bwanabwanaluwa wa woyonaena ka heulisihadihadidi. 8 Na woyona heulisina wa ye yababakalili unai ka kaipate ka lau ee bwanabwanaluwa wa magaina lakilakina hesana Laseya ka laugabaei na dedekanaena kalotauna hesana Gadowa Namwanamwana unai ka duna. 9 Na yoma kadau wa unai meta mayadai ka gabaedi se badokalili, ede yoma kadau huyana ye hetubu ye yababa ye lau. Matawuwuna gwagwama yo wowoli huyana ye hanauma.** 10 Unai Paulo ye hededelau waga wa taugeluina maudoidi wa udiyedi ye wane, “Tatao, ya nuwatui meta yoda kadau ta kabo ye pilipili yo ye yababakalili, kabo unai waga yo gogo maudoidi ta gabaedi yo hinage tamowai hekadi kabo se mwaloi.” 11 Iyamo sentuliyo wa nige ye lapulau Paulo unai, na ye kitalau waga tauheyaisiyena yo waga tanuwagana yodi hedehedede wa udiyedi. 12 Na huyagwagwama unai Gadowa Namwanamwana kabamiyana nige ye namwakalili. Unai waga wa taugeluina maudoidi wa se henuwa bena taba ka geluꞌuyo ka dobi Peniki na menai ka miya kana siga wowoli yo huyagwagwama ta se gehe. Matawuwuna ede Kiliti unai Peniki meta gadowana ye namwa yo huyagwagwama yo wowoli gadowana ede, na gadowa ta meta ye sanalau teha yalugumini yo teha bulumgai mo udiyedi.
Wowoli se hekalo
13 Na kabo yawana ye sibobo ede waga taupaisowaina wa yodi nuwatu meta gonowana se dobi Peniki. Unai lowo se tabeisini na bena ka heulisihadihadidi ka dobi. 14 Nige bayaona kabo yaumai bayabayaona hesau hesana wediliya** bwanabwanaluwa wa unai ye towadikwama. 15 Na waga wa wolewolena ye konai ede nige gonowana yaumai wa ka taumatai, unai ka boboyogabaei. 16 Ka dobi Kauda bwanabwanaluwana hesabana na woyona musamusana wa unai ka kaipate bena kabahekohekoitu wagana ka tabeisiniyama waga wa unai ka tolenamwanamwaei. 17 Se paihekahini ye gehe kabo waga taupaisowaina maina lakilakidiyao se haidi na waga wa sadaina** udiyedi se paidi na waga wa se momosihebayao. Se matausikalili matawuwuna ede nige se henuwa [teha Sailini tahalina hesana] Sitisi unai se heduna, ede wolewole hesau mainaena se pai na se gabadobiyei gabwa wa unai na bena waga wa ye tabetabenuwahi.
18 Yaumai yo bagodu wa se kotakesegaidi na waga wa ye iniꞌinipuluhi ye lau ee mala ye tom, unai waga wa kana kaiꞌusa hekana se hesuluhepesadi. 19 Mayadai hehaiyonana unai ede se hetubu waga wa gogona hekadi se haidi na se hesuluhepesadi. 20 Wowoli wa ye kotakesegai na ka kulolo huyalohalohakalili nige sola mahana o kipwala ka kitadi yo nige yoma kabalau kabina ka kata, unai maudoimai nuwamai se basabasa na ka nuwatui meta taba nige sagu ka lobai.
21 Mayadai hisa se lau na waga wa unai taugelu maudoimai nige hesau ye kaikai. Unai Paulo ye tolo na ye hedede ye wane, “Lahinaidi taba yogu hedehedede wa kwa lapuwatani na Kiliti bwanabwanaluwana unai sola ta miyamiya na nige ta kukegabaei, meta teina pilipili ta taba nige ta hekalo, yo gogo taba nige ta gabaedi. 22 Na nuwamiu ya hededehebayaodi meta maudoida kabo ta namwanamwa na waga gaibu mo kabo ta gabaei. 23 Matawuwuna ede yogu Yaubada, iya kagu tanuwaga yo yau iya ya kaihelahui, boniyai wa unai iya yona anelu ye taumasalaha dedekaguyena 24 na ye wane, ‘Paulo, tabu ku matausi. Kabo Sisa matanaena ku tolo yo ye helauhetalago. Yo hinage Yaubada yona kabinamwa yo yona gadosisiyena ye hededehesunuma meta maidamwao taukadau maudoidi waga me unai taba nige kwa mwaloi.’ 25 Unai ya hededelaowa, nuwamiu se bayao matawuwuna ede Yaubada ya sunumaei na saha ye hedededi wa meta kabo se tubu yo se mamohoi. 26 Na iyamo bwanabwanaluwa hesau unai kabo ta heduna na ye koisinida.”
Waga se heduna
27 Boniyai hesaudoudoi-hasina (14) unai meta sola Adiliya gabwana wa unai ka kulokuloloꞌusi. Na boniyai duwaduwalina wa unai meta waga unai taupaisowa wa se nuwatui meta bena tano ka hanahanawuiyako. 28 Unai kabanowonowoi ledina se hai na se heyoli, na gabwa wa lohana se liyei na se lobai meta gabwa lohana ede kala 20.** Ka kulokulolo nige bayaona na hinage gabwa wa se liyetonogiꞌuyoi meta lohana ede kala 15.** 29 Nowonowoi wa ka kitadi meta ka hanahanaukaliliko, na ka matausi meta kabo ye koisinigai dakwadakwaena. Ede lowo hasi se gabaedi waga yiuna wa unai, na waga wa ye tabetabehekahini. Na maudoidi se tapwalolo yodi yaubada udiyedi meta taba idohagi na mala ye tomꞌmwamwayau. 30 Na waga wa unai taupaisowa maudoidi se koitalaliu na bena se wasabu. Unai kabahekohekoitu wagana wa se hedalolodobiyei gabwa wa unai. Na yodi helupodi bena kabo se sae waga isuna wa unai lowo hekadi se gabaeidi. 31 Na Paulo ye hededelau sentuliyo yo tauꞌiyala tamowaidiyao wa udiyedi ye wane, “Ena tamowai ta waga ta se wasabugabaei, taba nige ta namwanamwa.” 32 Unai tauꞌiyala tamowaidiyao wa kabahekohekoitu wagana mainana se boliꞌutusidi na ye kulolobasi.
33 Mala ye hetubu ye uyali ye laoma, ede Paulo ye hededelau waga wa taugeluina maudoidi wa udiyedi meta taba se kaikai, na ye wane, “Mayadai saudoudoi-hasi (14) se laoko udiyedi meta kwa matausikalili, unai nige kai hesau kwa kai. 34 Na teina maudoimiu ta meta taba nige hesau kulum maiyawana kesega ye taukwadalele. Unai ya hededebayao kalimiuyena bena taba kwa kaikainamwanamwa to kabo kwa maumauli.” 35 Yona hedehedede ta mulinaena kabo pwalawa ye hai na maudoidi matadiyena ye tapwalolo yo Yaubada ye lautokiyei, na kabo ye kihi na ye kai. 36 Unai kabo maudoidi wa nuwadi se talu yo se bayao na se kaikai. 37 Waga wa unai taugelu maudoimai meta badomai ede 276. 38 Ka kaikai ee ye gehe kabo waga wa kana usaꞌusa witi baikidi wa se hesuluhepesadi gabwa wa unai, bena waga wa ye kahaisae.
39 Mala ye tom na waga unai taupaisowa magai nige se hekaolobai, na kalotau hesau naganagalina se kita. Unai yodi hekasa se ginauli meta bena ka sae unai ka hetatadunaduna. 40 Ede lowo ma mainadiyao se boligabaeidi yo hinage heyaisi kabapaihekahinidi mainadi se yailigabaeidi. Na kabo wolewole waga isuna wa unai se kukei na ka boboyo ka sae nagali wa hesabana. 41 Ka sae ede waga wa ye heduna nituli hesau unai, na isuna wa ye talakahi tahali wa unai na nige gonowana ye sigi, na bagodu se guligulisae waga wa unai ye lau ee waga yiuna wa ye koigwaligwali.
42 Tauꞌiyala tamowaidiyao se koitalaliu bena taulauhetala tamowaidiyao wa se koihemwaloidi na tabu se tubasae na se wasawasabugabaeidi. 43 Na sentuliyo wa ye henuwa bena Paulo ye sagui, ede yodi koitalaliu wa ye hekaiyawasi, na ye hededelau taugelu maudoidi wa udiyedi ye wane, “Kaiteyadi gonowana kabo se tuba, meta se kamposi na se tubabaguna se sae magai.” 44 Na kadi kahao hekadi meta waga ye koigwaligwali wa molumoluna** tehadiyao se haidi na udiyedi se tuba se sae. Na maudoimai ka tubasae magai wa unai ma namwanamwamai.
** 27:9 Gwagwama yo wowoli huyana ye hanauma: Kalina Giliki unai Luka ye kuli, Dius yodi kaihudi mayadaina ye lauko. Na Dius yodi kaihudi mayadaina meta Sepetemba o Okotoba unai, na yodi kabakadau tehana ne unai Sepetemba duwaduwalina unai wowoli huyana yo huyagwagwama ye hetubu. Na kabo Nowemba duwaduwalina unai kadau maudoidi se hekaiyawasidi ye lau ee Pebuwali. ** 27:14 Wediliya: Kalina Giliki unai yaumai wa hesana ede Eulakilon, na teha bwauli ye lau teha kaluwabu unai ye towadikwama. ** 27:17 Waga sadaina kaniyona ede waga dedekadiyao labui. ** 27:28 Kala 20 meta 37 mita. ** 27:28 Kala 15 meta 27 mita. ** 27:44 Molumolu meta kaiwa tupwana se tadihetabataba.