9
Salaṉia Zisu si Keke Tie Mohona
(Maka 2:1-12; Luke 5:17-26)
1 Ke suraṉa pule se Zisu pa koaka meke toka karovo pule la si Asa pa Nana popoa soti pa Kepaniami pa kali karovona sa kopi. 2 Sipu koa Sa vasina, si palekia rini pa teqe si keke tie sapu mate kukuru tinina, meke la koe Zisu. Totoso dogoria Zisu nomana gua sa dia rinaṉeraṉe koa Sa, si zama la ia Sa sa tie mohona, “Tuqu, mu koa qetu, ele taleosae sari na mua sinea,” gua si Asa.
3 Meke zama golomo teledia sari kaiqa tie va tumatumae koasa Tinarae te Mosese, “Ai, va Tamatamasae pule nia sa tie hie,” gua si arini.
4 Ba ele gilania tu Zisu gua sapu balabala ia rini, ke zama la koa rini si Asa, “Na vegua ke balabala i gamu sari na kinaleadi gua arini? 5 Na sa si gotogoto pude zama lania koasa tie mohona pude bakala koa gamu sapu tagoa Rau sa ṉiniraṉira, ‘Ele taleosae sari na mua sinea?’ gua, ba ‘Tekulu mamu ene’? 6 Ba pude mi tumae nia gamu sapu sa Tuna na Tie si ari Nana ṉiniraṉira pa pepeso pude taleosae sinea,” si tiqe zama ia Sa sa tie mohona, “Turu, palekia mua teqe mamu la pa mua vetu!” gua si Asa. 7 Gasa turu mo sa tie, meke ene pule taloa nana.
8 Matagutu na magasa sari na tie totoso dogoria rini sapu gua asa, sapu boka ponia tu Tamasa pa tie sa ṉiniraṉira pude taleosae sinea, ke vahesia rini sa Tamasa.
Tiokia Zisu se Matiu
(Maka 2:13-17; Luke 5:27-32)
9 Beto asa si taluarae vasina se Zisu, meke pa korapana sa Nana inene la, si dogoria Sa si keke tie hata takisi, pozana sa si e Matiu, korapa habotu nana pa nana vetu vasina hoke ta vagi sa takisi. Tioko la ia Zisu si asa, “Mae luli Au,” gua si Asa. Turu se Matiu meke lulia sa se Zisu. 10 Meke sipu korapa habotu henahena pa vetu te Matiu* se Zisu meke sari Nana disaepeli, si sokudi sari na tie hata takisi meke kaiqa tie kaleadi pule si somana habotu henahena koa rini.* 11 Totoso dogoria ri kaiqa Parese sapu gua asa, si nanasi rini sari na disaepeli te Zisu, “Na vegua sa titisa tamugamu ke henahena somanae tu koari na tie kaleadi?” gua si arini.
12 Avosi Zisu si arini, ke zama la i Sa, “Sari na tie pu toa valeanadi si lopu hoke hata ia rini sa tie salaṉa, ba sari pu mohodi mo. 13 La mamu tiro hata ia pa Kinubekubere Hope sa ginuana sa zinama sapu guahe: ‘Na tataru variva taleosae mo si hiva nia Rau, lopu na vina vukivukihi!’ Lopu mae si Rau pude tioki sari na tie toṉoto, ba sari na tie kaleadi tu!” gua se Zisu.*
Ninanasa koa sa Minadi pa Ginani
(Maka 2:18-22; Luke 5:33-39)
14 Beto hoi si mae gedi pule sari na disaepeli te Zone Papitaiso meke nanasia rini se Zisu, “Na vegua ke gami, meke sari na Parese si hoke madi pa ginani pude lopu henahena kaiqa totoso, ba sari na disaepeli Tamugoi si lopu hoke madid?” gua si arini.
15 Meke olaṉa se Zisu, “Vegua, hiva nia gamu pude talotaṉa meke lopu henahena sari na tie ta ruvatadi pa inevaṉa varihaba, totoso korapa habotu turaṉia rini sa tie varihaba? Lokari! Ba korapa mae sa rane pana ta vagi taloa sa tie varihaba koa rini, pa totoso tu asa si kaqu tiqe koa madi si arini.
16 Loke tie si boka tuvaka nia poko vaqurana sa poko koana. Pude gua asa, si kote totoso viziri sa poko vaqura, si kote rikata va noma sa poko koana. 17 Loke tie tugo si hoke voi nia vaeni vaqurana sa vovoina vaeni koana. Pude gua asa si kote pokata sa vovoina koana, meke titisi palae sa vaeni. Ba sa vaeni vaqurana si kaqu ta voi tugo pa vovoina vaqurana, pude kaqu leadi beto sari kara.”
Sa Vineki Matena meke sa Barikaleqe Mohona
(Maka 5:21-43; Luke 8:40-56)
18 Sipu korapa zama nia Zisu sapu gua asa, si mae hoqa todoṉo pa kenuna Sa si keke koimata tadi na Ziu, meke zama, “Baṉara, sa tuqu vineki si vaquru mate mo, ba hiva nigo rau pude mae va opo nia limamu pude va toa pulea,” gua si asa. 19 Ke turu se Zisu meke sari Nana disaepeli meke luli la koa sa.
20 Meke keke barikaleqe sapu kamoa na minoho* tana barikaleqe ka manege rua vuaheni, si luli mae pa mudina Zisu. 21 Zama golomo telena sa barikaleqe, “Be tiqua mo rau hukihukirina sa poko te Zisu, ba kote ta salaṉa mo si rau,” gua si asa. Ke la tiqua sa si asa.
22 Seke liṉana se Zisu meke dogoria Sa sa barikaleqe, ke zama la ia Sa, “Mu koa qetu tuqu! Sa mua rinaṉeraṉe koa Rau si ele salaṉigo,” gua si Asa. Pa totoso tugo asa si ta salaṉa sa barikaleqe.
23 Meke nuquru la se Zisu pa vetu tanisa koimata tanisa sinaqoqid. Sipu dogori Sa sari na tie pu korapa lukalukana na kevukevu, meke taruqoqo, na gua, si zama la si Asa koa rini, 24 “Vura beto gamu doduru! Lopu mate sa vineki hite, na puta gana mo,” gua si Asa. Meke hegere nia ri doduru si Asa. 25 Ba totoso ele tava vura beto sari doduru tie, si nuquru la se Zisu pa lose pu koa ia sa vineki, meke taṉinia Sa limana, ke toa pule si asa. 26 Sa inavosona sa tinavete pu evaṉia Zisu hie, si ta urahae la pa doduruna sa popoa sana.
Salaṉi Zisu Sari Karua Tie Bebehudi
27 Sipu taluarae se Zisu koasa vetu asa, meke ene hola, si podalae lulia ri karua tie bebehudi si Asa, meke velavela guahe: “Tunad Devita, mu tataruni gami,” gua sari karua.
28 Totoso nuquru se Zisu pa keke votiki vetu, si mae koa Sa sari karua, ke zama la i Zisu, “Va hinokaria gamu kara sapu kote boka salaṉa gamu Rau?” gua si Asa. “Uve Baṉara!” gua sari karua.
29 Meke tiqui Zisu matadi meke zama, “Mani ta evaṉa tugo sapu gua va hinokaria gamu kara!” gua si Asa. 30 Meke dodogorae dia sari kara, ba tozi ni Sa pude lopu vivinei nia pa keke tie, sapu gua ta evaṉa. 31 Ba totoso taluarae taloa ri kara, si la tozi urahae nia ri pa doduruna sa popoa sana sapu gua ta evaṉa.
Salaṉia Zisu sa Tie Pokana
32 Ba sipu korapa taluarae sari karua, si turaṉa mae nia pule ri kaiqa koe Zisu si keke tie pokana, sapu nuquria na tomate kaleana. 33 Ba totoso hipuru pania tugo Zisu sa tomate kaleana, si podalae zama nana mo sa tie, ke magasa beto sari doduru, meke zama, “Lopu ele hite ta dogoro si keketoṉa gua hie pa Izireli,” gua si arini.
34 Ba zama sari na Parese, “Sa baṉaradi rina tomate kaleadi sapu e Setani, si ponia ṉiniraṉira si Asa, pude hipuru pani sari tomate,” gua sarini.*
Visavisa sari Tie Tavetavete
35 Ene beto la i Zisu sari na vasivasileana hitekedi na nomadi. Variva tumatumae si Asa koari na sinaqoqi, meke tarae nia Sa sa inavoso leana tanisa Binaṉara te Tamasa. Salaṉi Sa sari na tie pa hopehopeke dia minoho na vinagauru.* 36 Totoso dogori Sa sari kobi tinoni, si tataru hola ni Sa si arini, sina koa tasuna, meke loke tie tokani, gua tugo rina sipi pu loke dia sepatid.* 37 Meke zama la si Asa koari Nana disaepeli, “Soku sari na vuvua komiha, ba lopu soku sari na tie pakepakete.* 38 Mi varavara la koa sa Baṉarana sa vuvua, pude mani garunu la ni sari na tie pakepakete pa Nana inuma, pude varigara ni sari na vuadi.”
* 9:10 Sa vetu te Matiu babe Zisu, lopu bakala. * 9:10 Lk 15:1-2 * 9:13 Mt 12:7; Hoz 6:6 * 9:20 “Minoho tana barikaleqe” ginuana si va goregore ehara. * 9:34 Mt 10:25, 12:24; Mk 3:22; Lk 11:15 * 9:35 Mt 4:23; Mk 1:39; Lk 4:44 * 9:36 Nab 27:17; 1 Baṉ 22:17; 2 Koron 18:16; Izk 34:5; Mk 6:34 * 9:37 Lk 10:2