25
Sari ka Manege Puta Vineki
1 Sa Binaṉara Maṉauru si kote kekeṉoṉo guahe pana pule mae sa Tuna na Tie. Pa keke totosona si koa dia si ka manege puta vineki, saripu paleki dia zuke oela meke topue la tutuvia sa tie varihaba, gua.* 2 Ka lima arini si duviduvilidi, meke ka lima si gilaedi. 3 Saripu duviduvilidi si paleki rini sari na dia zuke siṉidi, ba lopu paleke turaṉa ni kaiqa oela pule rini. 4 Ba saripu gilaedi si paleki rini sari na dia zuke siṉidi, meke paleke kaiqa oela pule pa dia vovoina. 5 Va sasanae sa minae tanisa tie varihaba, ke rorodoki, meke puta beto sari doduru.
6 Meke totoso korapa boṉi tu sa popoa, si tiqe velavela si kaiqa tie, ‘Maehe sa tie varihaba! Mae mamu la tutuvia!’ gua. 7 Ke vaṉunu sari ka manege puta vineki meke va toa i rini sari dia zuke. 8 Meke tepa la saripu duviduvilidi koari pu gilaedi, ‘Kara, poni gami vasi oela, na pahoni gami,’ gua si arini.
9 Meke olaṉa la saripu gilaedi, ‘Lokari, na lopu padada gita doduru sari mami oela, la holu mia pa vasina holuholuana,’ gua si arini.
10 Ba sipu korapa ene la rini, si kamo mo sa tie varihaba. Sari vineki gilaedi pu va namanamadi si ene nuquru lulia sa tie varihaba, pude la koasa inevaṉa varihaba, meke ta tuku mo sa sasada.
11 Meke mumudi mae gedi sari ka lima vineki duviduvilidi, meke mae titioko, ‘Baṉara, Baṉara! Va nuquru gami!’ gua.*
12 Ba olaṉa la sa tie varihaba, ‘Zama va hinokara atu koa gamu si rau, sapu namu lopu hite gilana gamu rau,’ gua si asa.”
13 Meke zama la koa rini se Zisu, “Gua ke mi kopu, sina lopu gilania gamu sa rane, meke sa totoso pu kaqu pule mae ia sa Tuna na Tie,” gua si Asa.
Sari ka Ṉeta Nabulu
(Luke 19:11-27)
14 Zama pule se Zisu, “Meke gua pule hie pa ranena sana, sa Binaṉara Maṉauru si kote gua tugo keke tie, sapu hiva topue la pa keke nana inene gelena. Ke tioki sa sari nana nabulu, meke hopeke poni ni tinavete sa koa rina nana likakalae. 15 Koa keke si vala ni sa si ka lima poata talenti. Koa keke pule si karua poata talenti, meke koa keke pule si keke poata talenti* luli gua tugo pa hopeke dia binokaboka; beto meke tiqe taluarae taloa si asa pa nana inene gelena. 16 Ego, sa nabulu sapu vagia sa lima poata talenti hie, si lopu sana la tavetavete nia sa sa poata, meke va vurai sa si ka lima poata talenti pule. 17 Meke gua tugo sa nabulu sapu vagina sa karua poata talenti; va vurai sa si karua poata talenti pule. 18 Ego, sa nabulu sapu vagina sa keke poata talenti, si la gana meke la geli tamunia sa pa pepeso sa poata tanisa nana baṉara.
19 Seunae tu hoi, si tiqe pule mae sa baṉara tadi ka ṉeta nabulu hire. Mae meke dogori sa sapu ve tavetavete guni rini sari nana poata. 20 Sa nabulu sapu vagina sa lima poata talenti, si paleke mae ni sari ka lima poata talenti pule pu va gavori sa meke zama si asa, ‘Baṉara, poni nau goi si ka lima poata talenti. Ego, hire sari na mua poata, tomo lani rau si ka lima talenti pule pu va gavori rau pa qua tinavete,’ gua si asa.
21 Meke zama la sa nana baṉara, ‘Leana hola sa mua tinavete. Na nabulu leamu, na ta ronuemu si goi. Ele ta ronu si goi koari ka visavisa poata, ke kaqu va palabatu igo rau si goi pa soku likakalae. Mae mamu somana pa qua qinetuqetu,’ gua si asa.
22 Beto si nuquru mae gana pule sa nabulu sapu vagina sa karua poata talenti, meke zama, ‘Baṉara, poni nau goi si karua poata talenti. Ego, hire sari mua poata ele tomo lani rau si karua poata talenti pule pu va gavori rau pa qua tinavete,’ gua si asa.
23 ‘Leana hola sa mua tinavete, na nabulu leamu na ta ronuemu si goi. Ele ta ronu si goi koari ka visavisa poata, ke kaqu va palabatu igo rau pa soku likakalae. Mae mamu somana pa qua qinetuqetu,’ gua sa nana baṉara.
24 Ego, nuquru mumudi mae gana he sa nabulu sapu vagina sa keke poata talenti, meke zama, ‘Baṉara, gilania rau sapu keke tie tasunamu si goi, meke pakepakete si agoi pa vasina sapu lopu lelete si agoi, la vagi mua hinia koari na ginani si goi pa vasina sapu lopu taburu kiko si agoi. 25 Ke matagutu qua, gua asa ke la geli tamunia rau pa pepeso sa mua poata. Ke hiera sa mua poata soti,’ gua si asa.
26 Meke zama koasa sa nana baṉara, ‘Na nabulu kaleamu, na hakohakomu si goi. Nake ele gilanau mua mo sapu hoke pakepakete si rau vasina lopu lelete si rau, meke hoke vagi qua hinia koari na ginani vasina lopu taburu kiko si rau. 27 Be hakohako tavetavete mua, si leana pude va nuquru vekoa mo goi pa beṉ'ki sa qua poata, meke pana pule mae rau, si kote boka mae vagia mo rau sa namuna qua poata soti, meke sa vasinahite tomona sapu va gavoro ia sa.’
28 Meke zama sa nana baṉara, ‘Mi vagi pania sa poata koasa nabulu hie, mamu vala nia koasa sapu tagona sa manege puta poata talenti,’ gua. 29 Ura asa sapu ari nana, si kaqu ta poni va soku hola latu. Ba asa sapu loke nana, si kaqu ta vagi palae sa vasinahite sapu tagoa sa.* 30 Mi vagia sa nabulu hakohakona hie, mamu gona vura la nia pa hinuporo, vasina mani koa kabo na garata livona.*
Sa Vinaripitui Vina Betobeto
31 Pana mae sa Tuna na Tie koasa Nana tinolava ṉedalana, meke somana lulia ri Nana mateana, si kote habotu si Asa pa Nana habohabotuana Baṉara.* * 32 Meke sari doduru tinoni pa ninae butubutu si kote ta varigarae pa kenuna Sa. Meke kote paqahi Sa si arini pa karua pukuna, gua sa sepatid sapu paqahi sari na sipi koari na qoti. 33 Kaqu vekoi Sa sari sipi pa kali mataona, meke sari qoti pa kali gedena.
34 Meke kote zama la sa Baṉara koa rini pa kali mataona, ‘Mae gamu sapu ta manae koasa Tamaqu! Mae vagia sa mia tinago, sa butubutu baṉara sapu ele tava nama vekona pude tamugamu, podalae pa vina podakana sa kasia popoa. 35 Sina oviaqu si Rau, ba poni Au gamu. Memehaqu, ba va napo Au gamu. Na tie karovoqu si Rau, ba va kamo Au gamu pa mia vetu. 36 Dodohoqu, ba va poko Au gamu; momohoqu, ba kopu Nau gamu. Ta pusiqu, ba hoke mae hopiki Nau gamu.’
37 Meke kaqu olaṉa la sari na tie toṉoto. ‘Baṉara, visoroi oviamu si Goi meke atu ponigo gami, meke visoroi memehamu meke atu va napogo gami? 38 Visoroi dogorigo gami tie karovomu, meke va kamogo gami pa mami vetu? Ba be dodohomu meke va pokogo gami? 39 Visoroi dogorigo gami momohomu ba be koamu pa vetu varipusi meke atu hopiki Nigo gami?’
40 Meke kote olaṉa sa Baṉara, ‘Maqu tozi va hinokarani gamu, be tavete lani gamu sari na tinavete leadi, gua pu tozi Rau hire koari Qua tie saripu loke laedi pa butubutu tie si tavete maeni tugo gamu koa Rau si arini.’
41 Meke kote zama la sa Baṉara koa rini pa kali gedena, ‘Mi taloa koa Rau, gamu pu ta levei mia koe Tamasa. Mi la koasa nika toa holana pu tava nama vekona pude te Setani meke sari doduru nana mateana! 42 Sina oviaqu si Rau, ba lopu hite poni Au gamu; memehaqu, ba lopu hite va napo Au gamu. 43 Na tie karovoqu si Rau, ba lopu hite va kamo Au gamu pa mia vetu. Dodohoqu, ba lopu hite va poko Au gamu. Momohoqu, na ta pusiqu pa vetu varipusi, ba lopu hite galagala nau gamu,’ gua si Asa.
44 Meke kote olaṉa la sarini koasa Baṉara, ‘Baṉara, visoroi dogorigo gami oviamu, na memehamu, na tie karovomu, na dodohomu, na momohomu, meke ta pusimu, ba lopu hite galagala atu toka nigo gami si Goi?’ gua si arini.
45 Meke kote olaṉi sa Baṉara sarini, ‘Maqu tozi va hinokarani gamu, be lopu toka nia gamu si keke Qua tie sapu loke laena pa butubutu tie, si lopu toka Nau tugo gamu si Arau.’
46 Sari kasa tie kaleadi hire, si kote ta vala pa vina kilasa sapu loke vinabetona, ba sari na tie toṉoto si kote la pa tinoa hola,” gua se Zisu.*
* 25:1 Lk 12:35 * 25:11 Lk 13:25 * 25:15 Keke talenti si padana sa tinabara tanisa keke tie tavetavete pa hiokona puta vuaheni. * 25:29 Mt 13:12; Mk 4:25; Lk 8:18 * 25:30 Mt 8:12, 22:13; Lk 13:28 * 25:31 Pude koa baṉarani sari doduru tinoni pa kasia popoa. * 25:31 Mt 16:27, 19:28 * 25:46 Dan 12:2