18
Asa sapu Noma Hola pa Binaṉara Maṉauru
(Maka 9:33-37; Luke 9:46-48)
1 Pa totosona asa si mae koa Sa sari Nana disaepeli meke nanasa guahe si arini, “Esei si arilaena hola pa Binaṉara Maṉauru?”*
2 Ke tioko vagia Zisu si keke koburu hite meke va turua Sa pa kenudi rini. 3 Meke zama la koa rini si Asa, “Maqu tozi va hinokarani gamu; be lopu hobe si gamu meke ta evaṉae guana koburu hite, si lopu kaqu nuquru si gamu koasa Binaṉara Maṉauru.* 4 Asa sapu va pepekae pule nia gua sa koburu hite hie si arilaena pa Binaṉara Maṉauru. 5 Meke asa sapu va kamo valeania pa korapa pozaqu Rau si keke koburu hite gua hie, si va kamo Au tugo sa si Arau.
Toketoke Va Hoqa Tie pa Sinea
(Maka 9:42-48; Luke 17:1-2)
6 Ba asa sapu vata luarae ia si keke koburu hite pa nana rinaṉeraṉe koa Rau, si leana hola pude pusi nia keke patu lavata ruana, meke la va lodu pania gana pa lamana peava. 7 Kaleana hola tugo koari na tie pa kasia popoa, sapu koa dia sari na tiṉitoṉa pu boka hukati si arini pa dia rinaṉeraṉe koa Rau! Meke sari na tiṉitoṉa arini si kaqu kamo mae tugo; ba mani talotaṉa gana si asa pu va kamo mae i sari na tiṉitoṉa arini. 8 Be keke kali limamu babe keke kali nenemu, si vata luarae igo koa Rau, si mamu gomu pania, leana hola si pude nuquru si goi pa tinoa hola, koasa tinoa gomugomumu, hola nia si pude tagoi goi sari na limamu na nenemu meke la pa heli.* 9 Be sa matamu si vata luarae igo koa Rau, si mamu lobiti pania gana. Leana hola si pude keke matamu mo si koa meke nuquru pa tinoa hola; hola nia si pude karua matamu si koa beto dia meke ta gona la pa nika pa heli.*
Sa Parabolona sa Sipi Muliuṉu
(Luke 15:3-7)
10 Kopu nia pude mi lopu doṉo va gore ia si keke koari na koburu hite hire. Maqu tozini gamu, sapu sari na dia mateana rini si doduru totoso koa pa kenuna sa Tamaqu pa Maṉauru. 11 [Ura mae sa Tuna na Tie pude harupi saripu muliuṉu.]
12 Sa balabala nia goi? Be keke tie si tagoi keke gogoto nana sipi meke keke rina nana sipi si muliuṉu, na sa si kote tavetia sa? Kote veko paki sa sari ka sia ṉavulu sia pude gani duduli pa toqere, meke la hata ia sa si asa sapu muliuṉu. 13 Maqu tozi va hinokarani gamu, pana dogoria sa, sa nana qinetuqetuna sa sipi hie si hola nia sa nana qinetuqetudi ri ka sia ṉavulu sia saripu lopu muliuṉu. 14 Gua tugo asa, sapu sa Tamada pa Maṉauru si lopu hiva hokara nia si pude muliuṉu* si keke rina koburu hite hire.
Keke Tasida pa Vinahesi sapu Hoqa pa Sinea
15 Ke be keke tasida pa vinahesi si tavete va sea atu koa goi, si mamu la tozi nia vasina sea nia sa. Mamu tavetia si hie telemia eke mo gamu kara; meke be avosigo sa si ele toka nia goi si asa pude pule mae.* 16 Ba be lopu hiva va avosigo sa, si mu la tioki pule keke be karua tie pude ‘va sosode toka nigo koari na nana sinea sa tasida hie,’ gua sapu ta zamae pa Kinubekubere Hope.* 17 Ba be lopu hiva va avosi tugo sa sarini pu tioki goi, si mamu tiqe paleke la nia koa sa ekelesia sa doduru ginuguana sa tasida hie. Meke be lopu hiva va avosia tugo sa sa ekelesia, si veko pania mo, mamu balabala gunia mo na keke tie huporo, babe keke tie kaleana si asa.
Sa Hineki meke na Vina Malumu
18 Maqu tozi hinokarani gamu, sapu gua pu heki ni gamu pa pepeso si kaqu ta hekie tugo pa Maṉauru, meke gua sapu va malumi gamu pa pepeso si kaqu tava malumu tugo pa Maṉauru.*
19 Meke hie pule si tozini gamu Rau. Be karua gamu si variva ego nia si keketoṉa pude varavara nia, si kaqu vatu nia sa Tamaqu pa Maṉauru koa gamu, 20 ura be karua babe ka ṉeta tie si varigara pa pozaqu Rau si somana tugo si Arau koa rini,” gua si Asa.
Sa Nabulu pu Lopu Variva Taleosae
21 Meke mae nanasia Pita se Zisu, “Baṉara, be keke tasiqu pa vinahesi si tale va sea mae mo koa rau, si ka visa totoso kaqu taleoso nia rau si asa? Ka zuapa totoso?” gua si asa.*
22 Meke olaṉa la koa sa se Zisu, “Lokari, lopu ka zuapa totoso, ba hola nia zuapa ṉavulu totoso ka zuapa,” gua si Asa.* 23 “Sina sa Binaṉara Maṉauru si guahe,” gua si Asa. “Koa nana si keke baṉara sapu hiva nae va toṉoti sari na lipulipu tadi na nana tie tavetavete. 24 Meke sipu lopu ele seunae podalae varigara ni sa sari na lipulipu, si turaṉa nuquru mae nia mo rini si keke arini pu ari nana lipulipu. Soku tina dola sari nana lipulipu sa koasa nana baṉara. 25 Lopu boka lipui sa sari nana lipulipu. Ke zama sa baṉara pude holuholu gunia na pinausu si asa, nana barikaleqe meke sari nana koburu meke sari doduru nana likakalae, pude lipui sari na nana lipulipu.
26 Meke hoqa kokotuṉu sa tie tavetavete hie pa kenuna sa nana baṉara meke tepa guahe: ‘Baṉara, tataru nau mamu aqa va ṉoṉo nau, maqu lipu betoi sari doduru qua lipulipu, koa goi,’ gua si asa. 27 Meke tataru nia sa nana baṉara si asa, ke taleoso nia mo sa koa ri doduru nana lipulipu meke vata rupahia sa.
28 Meke sipu taluarae vura la sa tie tavetavete hie, si la qora puta nia mo sa pa siraṉa si keke tie tavetavete turaṉana, sapu ka visavisa dola mo sari nana lipulipu koasa. La tuqe vagia mo sa sa tie, meke kunele vekoa sa ruana, meke zama ia sa, ‘Turei lipui mua lipulipu koa rau!’ gua si asa.
29 Meke hoqa todoṉo sa tie meke zama, ‘Tataru nau mamu aqa va ṉoṉo nau, maqu ponigo sari qua lipulipu,’ gua si asa. 30 Ba korona taleoso nia sa, ba vala sa pa vetu varipusi osolae kaqu lipu betoi tu sa sari nana lipulipu, gua. 31 Meke sipu dogoria kaiqa tie tavetavete turaṉana gua sapu ta evaṉa, si talotaṉa hola si arini, ke la tozia rini koasa baṉara gua sapu evaṉia sa.
32 Ke tioko vagia sa baṉara sa tie tavetavete sana, meke zama ia sa. ‘Na tie tavetavete kaleamu hola si goi! Ele taleoso nigo rau si agoi koa ri doduru mua lipulipu koa rau, sina tepa si goi. 33 Ba vegua ke lopu taleoso nia goi sa tie tavetavete turaṉamu, gua sapu taleoso gunigo rau?’ 34 Meke bugoro sisigiti sa baṉara ke vata pusi pania sa sa tie tavetavete sana, osolae kaqu lipu betoi tu sa sari doduru nana lipulipu.”
35 Meke pa vinabetona si zama guahe se Zisu: “Kaqu hopeke gunini gamu tugo sa Tamaqu pa Maṉauru si gamu, be lopu hopeke taleosoni gamu pa bulomia soti sari na tasimia pa vinahesi.”
* 18:1 Lk 22:24 * 18:3 Mk 10:15; Lk 18:17 * 18:8 Mt 5:30 * 18:9 Mt 5:29 * 18:14 Muliuṉu si pude tava kilasa pa heli. * 18:15 Lk 17:3 * 18:16 Diut 19:15 * 18:18 Mt 16:19; Zn 20:23 * 18:21 Lk 17:3-4 * 18:22 Zen 4:24