8
É pacâmuri pa âboro na rà pâra wiâê
Mataio 12.46–13.23; Maréko 3.31–4.25
1-2 +Gée na càùé, â rà pâra wà Iésu ma wà tèpa 12 a *câmu kêe, naa na pâ village. Â é picémara naawê ê *Picémara Wâdé goo ê *Mwaciri kà Pwiduée.
Pa ilàri na rà pâra wiâê
Pwa mwara pa ilàri na rà pâra wiârà—wà pa ilàri na ia é nama tiàu maagé kàra, ma tü târa pâ duée gée goorà:
Wà Maria gée Magdala na ia é tü târa pâ 7 duée gée gooé;
3 Wà Jeanne, tô wâdà Chuza, pwi caa kà tèpa ênawéna kà ukai *Héroda;
Wà Suzanne;
Wâru mwara pàra ilàri na rà mu naa mwani ma neemururà, ba na rà pitu tà Iésu ma tèpa câmu kêe.
Ucina goo pwi a picâmi
4 Dau wâru ê pâ âboro na rà medari Iésu, gée na pâ village. Â é ina tàra ê ucina bèeni:
5 «É mwa tâa wà pwi jè âboro. Â é mwa còobé, na jè tòotù, ba na é uri ê arapwüru. [Â é uri, â é uri, â é uri…] Â napwa ê pàra arapwüru, âna rà tûu naa gòro nyi nari naigé [na aupwanapô] â rà còogai tèpa âboro. Â rà me pâ marü, â rà uti diri. 6 Â napwa ê pàra pwi, âna rà tûu naa gòrotàrarà. Â rà pò ma cipu, êco na rà marü, ba ticè jawé wê. 7 Â napwa ê pàra pwi, âna rà tûu naa nabibiu kâra pâ nari upwâra na pwa daarà. Â, na rà cipu i pâ nari upwâra bèepwiri, â rà câtàmwara i arapwüru. 8 Â napwa ê pàra pwi, âna rà tûu naa na napuu na wâdé. Â rà cipu, â rà imaina too, â rà tòpò pwârà na po dau wâru awé—tiagoro 100.»
[Â é tubanabwé ê ucina bèepwiri wà Iésu] â é tomara too pâ: «Wà pwina pwa pwâranyüruê, âna wâdé na é têre!»
Tàpé na rà têre â càra caa pitêre dàra
9 Wà tèpa câmu kêe, âna rà tawèeri Iésu goo ê pai ina wàra ê ucina bèepwiri.
10 +Â é tòpi tàra pâ: «Wà Pwiduée, âna é paari tàwà ê âji pai pwa goo ê Mwaciri kêe. Êco na, napwa naa goo diri ê pàra âboro, âna rà o nye po têre co ê pâ ucina {ba na: Rà côo taaci, â càra caa côoina; rà têre taaci, â càra caa têreina Ésaïe 6.9}.»
Êre i ucina goo pwi a picâmi
11 É ina tàra mwara wà Iésu, pâ: «Wàéni ê pai ina wàra ê ucina bèepwiri: Ê arapwüru, âna ê Popai kà Pwiduée.
12 «[Â ê pàra arapwüru, âna rà tûu naa gòro naigé.] Ê naigé, âna é ipwacèwii naa goo wà tèpa âboro, na rà têre ê popai, êco na é tèepaa me côwâ wà *Caatana. Â é dàgòtù côwâ ê popai, gée na ê pwâranümarà. Ba péa rà tà cèikî naa goo, â rà udò [ma tâa tàra ê *âji wâro].
13 «[Â ê pàra arapwüru, âna rà tûu naa gòrotàrarà.] Ê gòrotàrarà, âna wà tèpa âboro na rà tòpi ê popai naa na ipwàdée, â rà tàpo cèikî na jè pàara. Êco na càcaa wàawà naa goorà ê popai na rà têre. Â ûna tèepaa me marirà ê tacai, â rà nama panuâ cèikî.
14 «Â ê pàra arapwüru, âna rà tûu naa na ê pâ na nari upwâra na pwa daarà. [Ê napuu bèepwiri] âna wà tèpa âboro na rà têre ê popai, êco na, ûna rà pâra, â rà tapoo pidumapiê goro ê pâ namuru na tèepaa naa na gòropuu bèeni. Â rà itàa burà ê pâ neemuru gòropuu, bau ê pâ muru na rà wâdéari. Â câamwara ê popai naa goorà, â o càra caa tòpò cè pwêe na târa.
15 «Êco na, napwa naa goo pàra arapwüru, âna rà tûu naa na ê napuu na wâdé. [Â ê pwi napuu bèepwiri] âna wà tèpa âboro na rà *tàrù ma âjupâra, ma wâdé ê pwâranümarà. Â ûna rà têre ê popai, â rà tòpi, â rà pitêre dàra. Â rà pidàpwicâarirà, â pwa pwâra ê popai naa goorà.»
Ucina goro wâra ânye
16 +[É ina tàra mwara wà Iésu pâ]: «Câjè caa nuri ê wâra ânye*, ma jè cajipi goro ê jè cio, é wâpà wiàna jè tòpò na aranara aupuu! Bwa! Jè nye tòpò dòiti, ba na rà o côo bwàti wà tàpé na rà tò naawê. 17 +Êdiri pâ muru na jèe naapwàniri, âna o mwa paari naa na pwéelaa. [Â o pâri ma jè côo bwàti.] 18 +Guwà pwacôoco bwàti ê popai na guwà têre, [târa ma pimaina too ê pwina guwà tâmogòori]! Ba wà pwina jèe pwa têe, âna o jèu âjagò têe côwâ. Â wà pwina kîri ê pwina tà têe, âna o dàgòtù jiié côwâ ê ji dàramuru na tà têe.»
Âji tâa kà Iésu
19 Gée na càùé, â rà tèepaa me wà nyaa kà Iésu, ma wà tèpa jiié, ba na rà côoê. Êco na càcaa pâri ma rà medarié, gée goro ê pai wâru wàra pâ âboro na rà tâbèepié.
20 Â é ina tà Iésu wà pwi jè âboro, pâ: «Gà côo, rà wâboo gòroigé wà nyaa'gà ma wà tèpa aéjii'gà. Â rà mudàgà.»
21 Â é tòpi tàra pâ: «Guwà têre, wà tàpé na rà têre ê popai kà Pwiduée, â rà wârori, âna wàilà kaa pwiri tô nyaa kôo, ma wà tèpa aéjii kôo.»
É pacoo pòu Iésu
Mataio 8.23–27; Maréko 4.35–41
22 Na jè tòotù, â rà tò naa gòro ê jè wànga wà Iésu ma wà tèpa câmu kêe. Â é ina tàra pâ: «Jè gée naanigée, na ére gée côwâ kâra nawià.» Â rà còpòo.
23 Â, na rà pâra, â é puu wà Iésu. Â é tapoo uu ba maina i pwéretòotù naa nawià. Â jèe pimaina too wià, â jèe pwii naa na i wànga.
24 Â rà patàcî Iésu, â rà ina têe pâ: «Pwi a pwa pupûra, jè o jèe mwü!»
Â é pwa i pwéretòotù bau i nawià. Â é nye coo kaa i pòu, â é nye po tànana kaa i napô. 25 Â é ina tàra pâ: «Gona câguwà caa cèikî?»
Êco na dau wâgotàra. Â rà pò gooé, â rà pi-ina tàra pâ: «É! Gona wàilàapà pwi âboro bèeni, na é pitûâ kâra ê pwéretòotù ma ê nawià, â ru pitêre dèe?»
É tü tàra pâ duée gée goo ‘Wâraduée’
Mataio 8.28–34; Maréko 5.1–20
26 Rà tèepaa wà Iésu ma wà tèpa câmu kêe, naa Gadara†, wâna ére gée côwâ kâra napô Galilée. 27-29 Na napô bèepwiri, âna pwa pwi jè âboro na pwa pâ duée gooé. Jèe gòiri na é pitâa nacârü, â é cicàpé. Â wâru pâ pàara, na rà ipa-imwüruê ê pâ duée, ma é pwa-imudirimuru. Â wà tèpa âboro wê, âna rà pwa ma pii ê du îê ma du âê ma tòoé goro itùpaò. Êco na é nye taaci pòpàgà kêe. Â rà cètùué pâ naa namaré i pâ duée.
Ûna é boo gée gò i wànga wà Iésu [naa napô kà pwi âboro-bà] â wà pwiibà, âna é nye tèepaa me caraé kaa. Â wà Iésu, âna pwa na é tü târa pâ duée gée gooé.
Êco na é tùu jùrué ma cigòboo na araé wà pwiibà, â é tomara too pâ: «Iésu, *Pwina naî Pwiduée nidò *napwéretòotù! Dà na nümagà dàra pwa tôo? Go ilari jiigà pâ, gà cibwaa pwa tôo cè pwina èpà.»
30 Â é tawèerié wà Iésu pâ: «Gona dà neegà?»
Â é tòpi têe pâ: «Wâraduée‡.»
Ba rà dau wâru tèpa duée na wâgooé.
31 Â rà tacoo goo wà Iésu, ma ina têe pâ: «Gà cibwaa tübà naa na i Oolaa§! 32 Êco na gà naabà pâ ma bà too naa na ê pâ puàkà bèepwiri.» Ba pwa ê pé pubu puàkà na dau maina, na rà tàgére ija géeni gopaére jaa.
33 Â é naa tàra ê pwina rà ilari wà Iésu. Â rà còobé gée goo i pwi âboro, â rà gée naa goo i pâ puàkà. Â rà nye itàa kaa i pâ puàkà, géenidò gòro i jaa, boo naaniboo najawé, â rà mwü naawê.
Pipâra i jèkutâ
34 Wà tèpa wéaari wàra i pâ puàkà, âna rà itàa pâ, nau wiâ ê jèkutâ bèepwiri, naaniboo na village, ma pitiri ê napô. 35 Â rà me ê pâ âboro, nau côo ê pwina gére tèepaa. Ûna rà tèepaa mwünyabweri Iésu, â rà côo i pwi âboro na ia pwa duée gooé, na é tàgére tâaboo na ara Iésu. Â é jèe coona ê pâ ârabwée, âna jèe po wâdé ê pai tâa kêe. Â nye po dàpàgà tàra, â dau maina ê pai wâgotàra. 36 Â wà tàpé na rà po côo diri ê pwina tèepaa, âna rà piwiâ tà pàra tàpé, ê jèkutâ goro i pai wâdé côwâ kêe. 37 Â wâgo tà tèpa âboro naa napô bèepwiri wâ Gadara. Â rà ina tà Iésu pâ, na é pâra jiirà. Â é tò naa gò i wànga, ba na é wâjué côwâ naa na ére gée côwâ kâra nawià.
38 [Pwa na é pâra] â i pwi âboro, âna é me nau ilari jiié pâ, na é pâra wiâê. Êco na é tòpi têe pâ: 39 «Bwa. Gà wâjué naa pwârawâ'gà, â gà wiâ tàra diri ê pâ muru, na é pwa ba kâgà wà Pwiduée.»
Â é wâjué côwâ wà pwini. Â é wiâ pitiri naa na i village, ê muru [na dau pwényuâa] na é pwa ba kêe wà Iésu.
Pai wâdé côwâ kà du ilàri
Mataio 9.18–26; Maréko 5.21–43
40 É tèepaa me wà Iésu naa na ére gée côwâ kâra nawià. Â rà tòpié [naa na ipwàdée] wà tèpa âboro wê, ba rà tàgére tapacîê. 41 Â é tèepaa medarié pwi jè âboro na nee Jaïrus, pwi jè caa kâra *wâra pitapitiri. Â é tùu jùrué ma cigòboo na ara Iésu. Â é tacoo gooé pâ, na é nama pâra wiâê, naa na pwârawâ kêe. 42 Ba wà tô nari èpo kêe, âna ée jèe pwa na é bà. Jèe 12 naja kêe, â nye wàé co tà du nyaa ma caa kêe. Â é pâra wiâê wà Iésu.
Tô ilàri na 12 naja kêe goro maagé
[Na é gére pâra wà Iésu, â] wâru ê pâ âboro na rà po cibèepié, â rà dau pi-igabiarà. 43 Â é tâa nabibiu kà tèpa âboro bèepwiri, tô jè ilàri, na jèe po 12 naja kêe goro maagé, ba mu tèepaa me ê pàara na mu itàa domii gooé. Â é jèe po tubatiàu ê mwani kêe* naa goro pâ dotée, êco na càcaa pâri ma rà nama tiàu maagé kêe. 44 Â é mee ni càù Iésu, â é tu naa goro ê gòobàra ârabwée kêe. Â nye nama coo kaa ê pai joro wàra ê domii gooé.
45 É ina wà Iésu pâ: «Wàilàapà na tu naa goo i ârabwée kôo?»
Â rà cau tòpi têe pâ: «Càcaa wàibà!» Â é ina têe wà Pétéru pâ: «Pwi a pwa pupûra, gorodà na gà ina pwiri? Ba gà côo, po dau wâru pâ âboro ni, â rà cibèepijè, â rà cau igabiarà naa googà!»
46 Êco na é ina mwara wà Iésu pâ: «Bwa. Pwa pwi jè âboro na é tu naa goo i ârabwée kôo. Ba go têre pâ é pâra gée gooò ê jè jènere nii kôo.»
47 Napwa naa goo wà tô ilàri, âna é céca, goro pai wâgotêe. Ba é côo pâ é tâmogòori ê pwina tàgére tèepaa wà Iésu. Â é tùu jùrué ma cigòboo na araé. Â é ina têe, na ara diri tèpa âboro, ê majoroé ma é tu naa gooé, ma ê pai nama tiàu ê maagé kêe.
48 +Â é ina têe wà Iésu pâ: «Cidòri nyuâagà, co tôoni! Gà jèe wâdé côwâ goo ê cèikî'gà! Â gà pâra, â ée mwa tâa jaagà ê pinaanapô.»
Tô èpo kà Jaïrus
49 Na é bwaa gére ina pwiri wà Iésu, â é tèepaa me wà pwi jè âboro, gée jaa Jaïrus, i pwi apooro i wâra pitapitiri. Â é ina tà Jaïrus, pâ: «Au! É jèe bà i èpo'gà. Â gà cibwaa cèpo tà pi-iluuri wà pwi a pwa pupûra.»
50 Â é têre ê pâ pwâratùra bèepwiri wà Iésu, â é ina tà Jaïrus, pâ: «Gà cibwaa pwa ma wâgotâgà! Â gà cèikî, ba ée mwa wâro!»
51 Ûna rà tèepaa pâ naa pwârawâ kà Jaïrus, â [pwa na é tò wà Iésu, nau côo i tô nari èpo. Â] é papwicîri jii tèpa âboro na rà tò naa na i wâ; wàco Pétéru, ma wà Ioane, ma Jacques, bau du nyaa ma caa kâra i èpo. 52 Ba rà cau gére i ma pijinünü goo wà tô èpo.
Â é ina tàra pâ: «Guwà cibwaa i, ba câé caa bà; â é nye po puu.»
53 Â rà pitaurèe gooé, ba rà tâmogòori bwàti pâ é jèe bà.
54 [Â é tò naa na i wâ.] Â é tu pâ naa goro î tô èpo, â é ina too pâ: «Tôoni, gà cimadò!»
55 Â é nye wâro côwâ kaa, â é cimadò! Â é ina wà Iésu tà tèpa âboro pâ: «Guwà naa cè uti kêe.»
56 Â ru nye dau pò kaa wà du nyaa ma caa kêe. Êco na é ina tàru wà Iésu pâ, na ru cibwaa pwa jèkutâ goo ê pwina tèepaa marirà.
+ 8:1-2 Mataio 27.55–56; Maréko 15.40–41; Luka 23.49 + 8:10 Ésaïe 6.9–10 + 8:16 Mataio 5.15; Luka 11.33 * 8:16 Wâra ânye—Lampe, lumière. + 8:17 Mataio 10.26; Luka 12.2 + 8:18 Mataio 25.29; Luka 19.26 † 8:26 Gadara—Nee mwara Gérasène. ‡ 8:30 É tòpi têe pâ: «Wâraduée»—é, Rà tòpi têe tèpa duée pâ: «Aupò goro duée.» § 8:31 Oolaa—Pwêe na dau wâgòro (‘Abîme’). Karapuu kâra pâ duée. (Côo Auinapàpari naporomee 9.) * 8:43 Â é jèe po tubatiàu ê mwani kêe—Pâ popai bèepwiri, âna nye tiàu na pàra Tii Pwicîri naa na grec. + 8:48 Luka 7.50