12
Kolɗa bi den mǝn pi mbapi
1 Ar ni Yesu pare yari wur shirǝm gip kolɗa bi tǝ wule, &lt;&lt;Mbarǝm gon pi kǝn inabi, tǝ gandǝli ka na panye, tǝ bor shu ba zho'i mal inabiyi, tǝ pa tu bom kǝ mǝn ne ger den kǝni. Kan tǝ bi mǝn kori bar jen haya kǝ kǝni, kan tǝ ndara atli goni. 2 Nan wokoci rǝshi kǝn inabiyi piwo, ar ni tǝ kar zher gǝs gon rǝnka kar munju kan nǝm haya kǝ kǝni gwa, kǝ dǝ tǝ nǝmi ti gǝri kin inabi jen kǝ kǝni. 3 Ama munju nǝm haya kǝni nǝm ti kan wu ɓo ti, wu kar tika am koni. 4 Ar ni tǝ pa kar zheri gon rǝnka. Kan wu pa ɓo zher tu den gami, wu bi ti shame. 5 Tǝ pa kar gon rǝnka esi, muntuwo ar ni mǝn kori bari ri ti eka. Kan tǝ pa kar jen rǝnka na womti. Ama mǝn kori bari ɓo jeni, wu ri jen eka.
6 Tǝ'i ra na mbarǝm nǝm, nya tu tǝ ndu gwa. Den kaariwo, ar ni tǝ kar nyayi rǝnka kar wuri, tǝ wule, &lt;Rawo, wii shin nartǝn kǝ nya gǝni.&gt;
7 Ama mǝn nǝmi haya kǝ kǝni wul ezǝn'e, &lt;Nye mǝn ci gado kǝ kǝnin ta. Ɗir ni mǝ ri tǝni eka, kǝ dǝ gadoyi dǝm gwagǝmi ra.&gt; 8 Ar ni wu nǝm ti, wu ri ti eka, wu byal tika kaar kǝni.&gt;&gt;
9 Ar ni Yesu wul wur'e, &lt;&lt;Ununu ba mǝn kǝn tu baa pi we? Tii ɗir tǝ ri mǝn haya ju eka, tǝ bi jen kǝnika. 10 O fawo, kǝ zhit ni shirǝm kǝn gip Shirǝm kǝ Yam diya? Domici ar ra na rǝshi'e,
&lt;Tat tu kan mǝn tu'i bin ngewo, ar pal bar ho tat gip tatiwi kup.
11 Muntuwo pi kǝ Babom ni, bar kǝ dlǝkǝntǝn ni den ger gǝmi.&gt;* &gt;&gt;
12 Ar ni ga kiri lǝɓa kǝ Yami, na ga mǝn kulci mbarǝm den kulci kǝ Musa, na kiri kǝ mǝn Yahuda ngen tǝp kǝ nǝmi gǝsi, domici wu mom ka'e den wur ni tǝ bi kolɗa bi tu. Ama wu kum bǝrti kǝ womti mbarǝme. Ar ni wu za ti kan wu ndara.
Ɓatli wurpi bom dǝ Kaisar
13 Gip untuwo, ar ni kar jen gip mǝn Parise na mbarǝm kǝ Hiridus kar Yesu kǝ dǝ wu zam wu nǝm ti ra gip shirǝm gǝsi. 14 Nan wu ɗiro, ar ni wu wul ti'e, &lt;&lt;Ba mǝn kulci, mǝ mom'e ki mǝn yari shirǝm kor ni. Kǝ pǝn mbarǝm kup nǝm ni kar ki, kǝ pǝn'e gon ra kan man gon gwa da'a. Eso, kǝ kulci mbarǝm ge shirǝm kǝ Yami. Gip shini giwo ar ndari mǝ ɓatl wurpi bom† dǝ gun Kaisara, ko ar ndari da'a? 15 Mǝ ɓatla ko ba mǝ ɓatl da'a?&gt;&gt; Ama Yesu mom ɗasi tu gǝzǝnka, ar ni tǝ wul wur'e, &lt;&lt;Unun kem kǝ ndu'e kǝ borim shuwe? Ɗirim ni kabarshu a shini.&gt;&gt; 16 Ar ni wu ɗiri ti, kan tǝ wul wur'e, &lt;&lt;Shishidǝr na sun kǝ wo ni dene we?&gt;&gt; Kan wu wul ti'e &lt;&lt;Kǝ Kaisar ni.&gt;&gt;
17 Ar ni Yesu wul wur'e, &lt;&lt;Ra untuwo, bi ni Kaisar bar tu kan kǝ Kaisar ni gwa. Kan kǝ pa bi ni Yam bar tu kan kǝ Yam ni gwa.&gt;&gt; Ar ni shirǝm gǝs dlǝkǝn wur hoyi.
Ngeni momi den tlitǝn kǝ mǝshi mbarǝme
18 Mǝn Sadukiya jen kan ba wule tlitǝnka gip mǝshi mbarǝm ra da'a ɗir kǝ ngeni momi kar Yesu, wu wule, 19 &lt;&lt;Ba mǝn kulci, Musa rǝshi mi den erǝm kǝ mbarǝm ni mǝshka tǝ za gǝr kaar na mimir dawo, ar nǝm erim gǝs te yarka tǝ gudlumi na gǝri, tǝ zami erim gǝs mimiri. 20 Ar tu erim mbarǝm jen ra wu moni nyingi. Kǝ nǝmi gudlumi, tǝ mǝshka tǝ za nya da'a. 21 Kǝ ropi ba pa gudlumi na guriyi, ti ma tǝ mǝshka tǝ za nya da'a. Kǝ myakani ma untu. 22 Untu ni kup gǝzǝn nyingi ju, gon ra kan zam gǝri nan ti gwa da'a. Den kaariwo kan nagǝri ba mǝshka. 23 To, gas tlitǝn kǝ mǝshi mbarǝmo, gip wuro gǝr kǝ wo ni tii dǝm we nan kup gǝzǝn nyingiyi gudlumi nan ti gwa?&gt;&gt;
24 Ar ni Yesu nǝmi wur tǝ wule, &lt;&lt;Damtǝn gino kor ni ar ra da'a, domici kǝ mom rǝshi shirǝm kǝ Yam na ndǝrtǝn kǝ Yam da'a. 25 Wokoci tlitǝn kǝ mǝshi mbarǝmo, moni ba gudlumi da'a, baa ri mǝtli gip kupshi da'a, ama wii dǝm ni wule mir mǝn kartǝn kǝ Yam kan to yam ka gwa. 26 Den shirǝm kǝ tlitǝn kǝ mǝshi mbarǝmo, kǝ taɓe ni zhiti gip tǝlankur kǝ Musa diya, den shirǝm kǝ utu mǝn ci gip lǝpe, kandatu Yam wul ti'e &lt;Ami ni'e Yam kǝ Ibǝrahim, na kǝ Ishaku, na kǝ Yakubu?&gt;‡ 27 Tiwo Yam kǝ mǝshi mbarǝm ni da'a, ama kǝ mǝn ge mbatl ni. Kǝ jilka naar wi.&gt;&gt;
Doka mǝn naartǝni
28 Nǝm gip mǝn kulci mbarǝm den kulci kǝ Musa ɗir tǝ kum wur den bali gip dlom gǝzǝni. Nan tǝ kum Yesu bali wur koro, ar ni tǝ ngen momi kar Yesu tǝ wule, &lt;&lt;Dokayi gonge ni mani naartǝn we?&gt;&gt;
29 Yesu bali ti tǝ wule, &lt;&lt;Muntu mani nartǝn gwa ni'e, &lt;Ɓa kum ni mbarǝm kǝ Isra'ila. Babom Yam gǝmiwo, Babom nǝm ni. 30 Se kǝ ndu Banbom Yam gi na mbatl gi kup, na ge mbatl gi kup, na damtǝn gi kup, na ndǝrtǝn kǝ bigul gi§ kup.&gt; 31 Kǝ ropiwo ar ni'e, &lt;Kǝ ndu berǝm dǝmi gi wule gam gi.&gt;* Doka gon ra kan man munju naartǝn gwa da'a.&gt;&gt;
32 Ar ni mbarǝmi wul Yesu'e, &lt;&lt;Ba mǝn kulci kǝ yari dlat, Yamo nǝm ni, gon ra'i da'a se ti. 33 Dǝ ndu ti na mbatl kup, na damtǝn kup na ndǝrtǝn kǝ bigul kup, kan kǝ pa ndu berǝm dǝmi gi wule gam gi. Rawo, muntu ni man kup keri bar na mboshi Yam dabba gip bota.&gt;&gt;
34 Nan Yesu kum mbarǝmi bali ti na bobyawo, ar ni tǝ wul ti'e, &lt;&lt;Kǝ dlamka na mulki kǝ Yam da'a.&gt;&gt; Den kaar kǝ muntuwo gon ra kan i'zam bigul kǝ ngeni momi kaar ti den bar gon gwa da'a.
Almasihu nya wo niwe?
35 Nan Yesu den kulci mbarǝm te gip dǝbom bom kǝ Yam kawo ar ni tǝ ngen momi tǝ wule, &lt;&lt;Imnu mǝn kulci mbarǝm den kulci kǝ Musa ba wule, Almasihuwo nya Dauda niwe? 36 Dauda na gam gǝs, tǝp kǝ ba ndǝrtǝn kǝ Ruhu kǝ Yam wule,
&lt;Babom wul Babom gǝn'e, &lt;&lt;Dǝm den am shimli gǝni,
se amin a pali mǝn nge gi atli na ba ne asǝm gi.&gt;&gt; &gt;†
37 Dauda na gam gǝs la bi Almasihu'e, &lt;Babomi.&gt; Kan imnu fa ti pa dǝm nya Dauda we?&gt;&gt; Womti mbarǝmi kum tǝmi kǝ shirǝm gǝsi.
Dǝli kǝm den mǝn kulci mbarǝm den kulci kǝ Musa
38 Gip kulci gǝso, ar ni Yesu wule, &lt;&lt;Neni ger den mǝn kulci mbarǝm den kulci kǝ Musa, wu ndu la'i kiri luluri wu den ndǝtltǝni, wu ndu dǝ shirmi wur kǝ ba bar pǝte. 39 Wu paye ndu'i dǝ bi wur ho badǝmi gip bom domtǝn kǝ mǝn Yahuda, na ho badǝmi kǝ ba nyele.
40 Wi ni'e mǝn ci bar kǝ mǝtli ju kan kos gǝzǝn mǝshka gwa. Kan wu tlyari shirǝm gǝzǝn na Yam, kǝ dǝ shin wur ra. Wii ni ngap baa hukunte wur hoyi.&gt;&gt;
Bi bar kǝ nagǝr gon guri
41 Yesu ra njon gip bom kǝ Yam las tu ba dom wurpi tu ɗiri Yami, tǝ den shini kandatu kan mbarǝm ba la wurpi su gip ba la'i wurpiyi ka gwa. Munju am ri wur kar gwa den la'i wurpi mǝn nartǝni. 42 Ar ni guri gon muntu kan am ri ti kaar da gwa wi mir kabarshu rop su kǝ ba wurpiyika. 43 Ar ni Yesu la bi mir mǝn kulci kar ti, tǝ wul wur'e, &lt;&lt;Na ho bi ni a yari ine, argon tu nagǝr guri kǝn kan am ri ti kaar da'a biwo, ar man kǝ nami mbarǝm kup. 44 Domici kup gǝzǝn bi ni gip womti bar ju wu ra nari gwa, ama tǝ ngapo gip holi bar kǝ am gǝs ni tǝ bi bar kup kan ne tǝra gwa.&gt;&gt;
* 12:11 Zabura 118.22,23 † 12:14 Wurpi bom muntu kan mir mǝn atl kǝ Roma ba ɓatl da'a, ama nami mbarǝm gip atli kup ba ɓatli. ‡ 12:26 Ɗǝltǝne 3.6 § 12:30 Bi Doka kǝ rop 6.4,5 * 12:31 Livitikus 19.18 † 12:36 Zabura 110.1