10
Ar Hesu bi no̱nga nuꞌu̱ togo he̱ yá nthöti
(Mt. 19:1‑12; Lk. 16:18)
1 Ar Hesu bi zohnu̱ nor ha̱iꞌö, bi gu̱ ar ꞌñu bi ma har ha̱i Nhudea ꞌrandi ar döthe Hordan. Ya jöꞌi bi mengi bi mhuntsꞌi, ne nöꞌö bi uti ngu xki nzöñꞌö.
2 Bi watꞌa ya de̱ngaꞌbe̱pate nda hya̱thmö, ne bi ꞌya̱mbabi ha nda tsa̱ nda hye̱ ár ꞌbe̱hñö nꞌar ñꞌo̱ho̱.
3 Nöꞌö bi döti ne bi ꞌñembabi:
—Te bi ꞌbe̱pꞌahu̱ ar Moise.
4 Nuꞌu̱ bi ꞌñeñꞌu̱:
—Ar Moise bi unga ar se̱ki da tꞌunga nꞌar he̱ꞌmi ñhe̱gi, ne nda hye̱pꞌu̱ ár ꞌbe̱hñö.
5 Ar Hesu bi dödi ne bi ꞌñembabiꞌu̱:
—Bi ꞌyotꞌa njapꞌu̱ nunar ꞌbe̱patenu̱, ngetho xa xi me ri ñöhu̱.
6 Hár ndu̱i, Jö bi hyoka ar ndo̱ ne ar ꞌbe̱hñö.
7 Jange ar ñꞌo̱ho̱ da zopꞌu̱ ár dada ne ár nönö, ne da mꞌu̱hwi ár ꞌbe̱hñö.
8 Ne nuya yohoyu̱ da nꞌatho. Hindi yoho, nꞌase̱.
9 Jange nöꞌö xi ju̱nga Jö, hinda ꞌweka ar jöꞌi.
10 Nu mi zo̱ñꞌu̱ har ngu, nuyá ma̱xte bi mengi bi ꞌya̱mbabi nöꞌö xki wadi xki mö.
11 Ne ar Hesu bi ꞌñembabiꞌu̱:
—Nöꞌö togo da hye̱ ár ꞌbe̱hñö ne da nthötwi manꞌa, nꞌar tsinganthöti.
12 Ha nuꞌmu̱ ar ꞌbe̱hñö da hye̱ ár döme ne da nthötwi manꞌa, nꞌar tsinganthöti nꞌehe.
Ar Hesu bi jöpa ya tsi bötsi
(Mt. 19:13‑15; Lk. 18:15‑17)
13 Ne mi tsꞌimpa ya tsi bötsi nda hñuxyá ꞌye̱, ha nuyá ma̱xte mi tsu̱i togo mi tsihi.
14 Mi hyanda ar Hesu, bi zo̱tꞌa ár mu̱i, ne bi ꞌñembabiꞌu̱:
—Hye̱hu̱ ya tsi bötsi da e da zu̱kagi, ne yo gi höjwu̱, ngetho gatho nuꞌu̱ ꞌbu̱ hár tsꞌu̱tꞌwi Jö, ñhe̱hwi nꞌar tsi bötsi.
15 Xa majöni di xiꞌahu̱, nöꞌö togo hinda hñömba ár tsꞌu̱tꞌwi Jö ngu nꞌar tsi bötsi, hinda ma da yu̱tnu̱.
16 Ne mi the̱xꞌu̱, mi huꞌspa yá ꞌye̱ ne mi jöpi.
Nꞌar ñꞌo̱ho̱ xa mi the̱ yá ñho bi ñöwi ar Hesu
(Mt. 19:16‑30; Lk. 18:18‑30)
17 Mi bo̱ñꞌö nda mengi nda gu̱ ar ꞌñu, ba e nꞌa mi nixtꞌi ne bi nda̱ndihmö hár waꞌö, ne bi ꞌñembabi:
—Ma tsi hoga Utate, tema ga pe̱fi ne da tꞌaka ar te hinda götsꞌi.
18 Ar Hesu bi ꞌñenö:
—Yoꞌö gi engagi dar hogajöꞌi. Ho̱nse̱ Jö go ar hogajöꞌiꞌö.
19 Gi pötwa yá ꞌbe̱pate Jö: Yo gi tsimba ár nthöti ri ñꞌohu̱, yo gi ñhote, yo gi mpë, yo gi ju̱xa ya nhemhñö, yo gi ha̱te, ꞌñeꞌspa ár nsu ri dada ne ri nönö.
20 Bi dö nunar ñꞌo̱ho̱ ne bi ꞌñenö:
—Utate, gathoyu̱ xta o̱tꞌe ndi bötsitho.
21 Nuꞌmú̱ ar Hesu bi kꞌötꞌi xa mi mödi, ne bi ꞌñembabi:
—ꞌBe̱ta nꞌa te gi pe̱fi: di ma ba pa̱ gatho nöꞌö te gi pe̱tsꞌi, ne hyembabi ya hyoya, njapꞌu̱ gi pe̱ꞌsa ya ñhonu̱ mañö mhetsꞌi. Ne gi ꞌye̱ntꞌa ri te gi e gi te̱ngagi.
22 Ha nöꞌö mi ꞌyo̱ nunar mhönu̱, xa bi du ár mu̱i ne njapꞌu̱ bi ma, ngetho xa mi the̱ nze̱ye̱ yá ñho.
23 Nuꞌmú̱ ar Hesu bi hyanda hár nthetꞌi, ne bi ꞌñemba yá ma̱xte:
—Xa xi ñhembi da yu̱tꞌa hár tsꞌu̱tꞌwi Jö nꞌar jöꞌi hinte kꞌatꞌi.
24 Nuyá ma̱xte xa bi ꞌyo̱da nöꞌö te bi möñꞌö. Ar Hesu bi döti ne bi ꞌñembabiꞌu̱:
—Ma tsi bötsiꞌihu̱, xa xi ñhembi da yu̱tꞌa hár tsꞌu̱tꞌwi Jö nuꞌu̱ togo xi hñuxyá jamfi ha ya ñho.
25 Xi ñhembi da tho nꞌar döta me̱ti hár gu nꞌar ꞌyomhni, ha töte ár ñhembi da yu̱tꞌa nꞌa hinte kꞌatꞌi hár tsꞌu̱tꞌwi Jö.
26 Nu mi ꞌyo̱ njapꞌu̱, bi hñuxa yá ꞌyo̱ꞌu̱, ne bi ꞌñeñꞌu̱ nꞌa ngu nꞌa:
—Togo da mpo̱ ꞌmu̱.
27 Nuꞌmú̱ ar Hesu bi kꞌötꞌi, ne bi ꞌñembabi:
—Nöꞌö hingi tsa̱ da ꞌyo̱tꞌa ya jöꞌi, Jö hö, tsa̱ da ꞌyo̱tꞌö, ngetho Jö hinter ñhembibi da ꞌyo̱tꞌe.
28 Nuꞌmú̱ ar Pedro bi ndu̱i bi ꞌñembabi:
—Nuje xta tsohe xo̱ge xta te̱ñꞌahe.
29 Ar Hesu bi dödi ne bi ꞌñenö:
—Xa majöni di xiꞌahu̱, gatho nuꞌu̱ togo xi zopꞌu̱ ár ngu, yá jödö, yá nju, ár dada, ár nönö, ár ꞌbe̱hñö, yá bötsi, wa xpa tsopꞌu̱ yá ha̱i xi de̱ngagi mönga ar hoga mhö,
30 ma da hñuxa nꞌanthebe ár nze̱ye̱ nöꞌö xi zopꞌu̱: yá ngu, yá jödö, yá nju, yá nönö, yá bötsi, yá ha̱i, mödi da tho ya ntꞌu̱tsa nuya payu̱, ne mꞌe̱fa to̱ꞌma ar te hiñhamꞌu̱ da götsꞌi.
31 Nze̱ye̱ nuꞌu̱ ꞌbe̱tꞌopya ma da mꞌe̱fa, ha nuꞌu̱ togo ꞌbe̱fapya ma da mꞌe̱tꞌoꞌu̱.
Ar Hesu bi mengi bi mö ma nda tho
(Mt. 20:17‑19; Lk. 18:31‑34)
32 Mi ꞌyo ar ꞌñuꞌu̱ ndi ma Herusalen, ar Hesu mi ꞌbe̱tꞌo, ha nuyá ma̱xte xa mi ꞌyo̱tho, mi te̱ni mi ntsuꞌu̱. Nuꞌmú̱ bi mengi bi ꞌweka nuꞌu̱ ꞌre̱tꞌamayoho, ne bi mu̱di bi xipabi nuya thogi ma nda thogi. Bi ꞌñenö:
33 —Nupya gar möhö har hnini Herusalen, ne Nöꞌö Togo ba e bi Njöꞌi ma da tꞌe̱ntꞌwa ha yá ꞌye̱ ya ndömöjö ne ya bötꞌofo. Ma da ꞌye̱ntꞌu̱ da tho, ne da nda̱twa ha yá ꞌye̱ nuꞌu̱ hingya xodyo.
34 Ne ma da tsꞌani, ma da nꞌwe̱tꞌi, ma da tsꞌotsꞌi ne da tho, ha nu ár hñupa ma da mengi da nte manꞌagi.
Ár ntꞌa̱di ar Hakobo ne ar Xuwa
(Mt. 20:20‑28)
35 Nuꞌmú̱ ar Hakobo ne ar Xuwa yá tꞌu̱ ar Sebedeo, bi watꞌa habu̱ mi ꞌbu̱ ar Hesu, ne bi ꞌñembabi:
—Tsi Utate, di nehe gi ja ar möte gi ꞌraje nöꞌö ma ga a̱ꞌahe.
36 Nöꞌö bi ꞌñembabi:
—Tema gi ne ga ꞌraꞌahu̱.
37 Bi ꞌñeñꞌu̱:
—ꞌRakagihe ar se̱ki xka tso̱ñhe ha ri nsunda, nꞌa da hñuxa ha ri ñꞌe̱i, ne manꞌa ha ri ngöhö.
38 Nuꞌmú̱ ar Hesu bi ꞌñembabiꞌu̱:
—Hingi pöhu̱ tema gi a̱hu̱. Ha gi hanthu̱ gi tse̱thu̱ ya thogi ngu ma ga tse̱tka.
39 Nuꞌu̱ bi dödi ne bi ꞌñeñꞌu̱:
—Hö ga tse̱the.
Ar Hesu bi ꞌñembabiꞌu̱:
—Majöni ma gi thohu̱ ya thogi ngu ma ga thoka.
40 Mödi njapꞌu̱, nöꞌö gi ne gi hñuxu̱ ha ma ñꞌe̱i ne ha ma ngöhö, hinda tsa̱ ga unga. Ma da tꞌumba nuꞌu̱ togo xi tꞌe̱kwabi.
41 Nu mi ꞌyo̱ nuꞌu̱ ma ꞌre̱tꞌa yá ma̱xte, bi ndu̱i bi mbo̱ yá kwe̱, himi numañho ar Hakobo ne ar Xuwa.
42 Nuꞌmú̱ ar Hesu bi zoñꞌu̱ ne bi ꞌñembabi:
—Gi pöhu̱, nuꞌu̱ togo xi tꞌexa ngu ar ndö ha nꞌar ha̱i, exyá nsu, ne nuya xi tꞌexa ngu ar ñöxhmu, xa memnda ya jöꞌi.
43 Nuꞌahu̱ yo gi njahu̱pꞌu̱. Nuꞌmu̱ gi ne gi ndötahu̱, mahyoni gi pe̱fu̱ nu maꞌra.
44 Ne nöꞌö togo gi ne gi ꞌbe̱tꞌohu̱, mahyoni gi mꞌe̱gohu̱ nꞌehe.
45 Jahu̱ ngu Nöꞌö Togo ba e bi Njöꞌi. Nöꞌö himba ehe honi togo da me̱pabi, ba ehe da mꞌe̱go, ne da unga ár te da gutꞌwa yá tha̱i nze̱ye̱ ya jöꞌi.
Ar goda̱ Bartimeo bi tsa̱ bi hyandi
(Mt. 20:29‑34; Lk. 18:35‑43)
46 Ba eꞌu̱ Nheriko, ne núꞌmu̱ mi ꞌyo ndi bo̱ni, mi ñꞌowi yá ma̱xte, ne nze̱ye̱ ya jöꞌi mi te̱ni. Ar goda̱ Bartimeo, ár tꞌu̱ ar Timeo, mi hu har ꞌñu mi pe̱ti.
47 Ne mi ꞌyo̱de mar Hesu me Nasare nöꞌö mi thohnu̱, bi ndu̱i bi mafi mi enö:
—Hesu, ár tꞌu̱ꞌi ar Dabi, hwëgagi.
48 Nze̱ye̱ mi tsu̱i hinge nda mafi, ha nöꞌö xa mi umbár mu̱i mi mafi:
—Ár tꞌu̱ꞌi ar Dabi, hwëgagi.
49 Nuꞌmú̱ ar Hesu bi mꞌa̱i ne bi mö nda tsꞌohna ar goda̱, ne bi nsipabi njawa:
—Yo gi tu ri mu̱i. Nangi ngutꞌa, zoꞌaꞌi gi ma ꞌnö.
50 Nuꞌmú̱ bi ꞌye̱mpꞌu̱ ár pa̱tꞌi, dama bi nangi ba e bi zu̱ ar Hesu.
51 Ar Hesu bi ꞌñembabi:
—Te gi ne ga jaꞌaꞌi.
Ar goda̱ bi ꞌñenö:
—Tsi Utate, di ne da xo ma da̱.
52 Ar Hesu bi ꞌñenö:
—Di ma, nuna ri ñꞌemu̱i xi ma̱xꞌaꞌi xka hñöni.
Ne nꞌagitho bi tsa̱ bi hyandi, ne bi de̱nga ar Hesu har ꞌñu.