\NormalFont\ShortTitle{उपदेशक}

{\MT उपदेशकको पुस्तक



\par }\ChapOne{1}{\SH सबै थोक अर्थहीन छन्
\par }
{\PP \VerseOne{1}दावीदका पुत्र, यरूशलेमका राजा, उपदेशकका\FTNT{*}{{\FR 1:1 }{\FT{अथवा
}}{\FQA{सभाको अध्यक्ष}}{\FT{;
}}{\XT{2}}{\FT{ र
}}{\XT{12}}{\FT{ पदमा पनि}}} वचनहरू:


\par }{\Q \VS{2}“अर्थहीन नै अर्थहीन!”

\par }{\QB उपदेशकले भन्दछन्,

\par }{\Q “पूर्ण रूपमा अर्थहीन!

\par }{\QB सबै थोक अर्थहीन हुन्।”


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{3}मानिसहरूले सूर्यमुनि गरेका सबै परिश्रमबाट तिनीहरूलाई

\par }{\QB के नै लाभ हुन्छ र?


\par }{\Q \VS{4}पुस्ताहरू आउँछन्, र पुस्ताहरू जान्छन्;

\par }{\QB तर पृथ्वी सदासर्वदा रहिरहन्छ।


\par }{\Q \VS{5}सूर्य उदाउँछ, र सूर्य अस्ताउँछ;

\par }{\QB अनि जुन ठाउँबाट उदाएको थियो फेरि हतारिँदै आफ्नै ठाउँतिर फर्किजान्छ।


\par }{\Q \VS{6}बतास दक्षिणतिर बहन्छ,

\par }{\QB र फेरि उत्तरतिर फर्कन्छ;

\par }{\Q त्यो फन्को मार्दै,

\par }{\QB फेरि फन्को मार्दै फर्केर आउँछ।


\par }{\Q \VS{7}सबै नदीनालाहरू बगेर समुद्रमै जान्छन्,

\par }{\QB र पनि समुद्र कहिल्यै भरिँदैन;

\par }{\Q जुन स्थानबाट ती नदीनालाहरू आउँछन्,

\par }{\QB ती फेरि त्यतैतिर फर्केर जान्छन्।


\par }{\Q \VS{8}सबै थोक विरक्तलाग्दा छन्,

\par }{\QB कसैले ती वर्णन गर्न सक्दैन।

\par }{\Q देखेर आँखा कहिल्यै सन्तुष्‍ट हुँदैन;

\par }{\QB न त सुनेर कान तृप्‍त हुन्छ।


\par }{\Q \VS{9}जे भएको थियो, त्यही फेरि हुनेछ;

\par }{\QB जे गरिएको थियो, फेरि त्यही गरिनेछ;

\par }{\QB सूर्यमुनि कुनै कुरा नयाँ छैन।


\par }{\Q \VS{10}के कुनै कुरो यस्तो छ, जसबारे कसैले भन्‍न सक्छ,

\par }{\QB “हेर! योचाहिँ नयाँ कुरा हो?”

\par }{\Q त्यो धेरै पहिलेदेखि नै यहाँ थियो,

\par }{\QB हाम्रो समयभन्दा पनि धेरै पहिलेदेखि।


\par }{\Q \VS{11}विगतका पुस्ताहरूलाई कसैले सम्झनेछैन,

\par }{\QB र आउनेवालाहरूलाई पनि

\par }{\Q कसैले सम्झनेछैन;

\par }{\QB त्यसपछि आउनेहरूले पनि सम्झना गर्नेछैनन्।


\par }{\SH बुद्धि पनि अर्थहीन हो
\par }
{\PP \VS{12}म उपदेशक, यरूशलेममा इस्राएलको राजा थिएँ।

\VS{13}आकाशमुनि जे जति गरिन्छन्, ती सबै बुद्धिद्वारा अध्ययन र अनुसन्धान गर्न भनेर मैले मेरो मनलाई लगाएँ। परमेश्‍वरले मानिस जातिलाई कति कठिन बोझ दिनुभएको छ, ताकि तिनीहरू त्यसैमा अल्झिरहून्।

\VS{14}सूर्यमुनि गरिने सबै काम मैले देखेको छु; ती सबै अर्थहीन हुन्, बतासलाई खेदेको जस्तो मात्र हो।


\par }{\Q \VS{15}जे बाङ्गो छ, त्यसलाई सीधा पार्न सकिँदैन;

\par }{\QB अनि जे कुरा छँदैछैन, त्यसको गन्ती हुँदैन।


\par }{\PP \VS{16}मैले मनमनै भनेँ, “हेर, मभन्दा अगि यरूशलेममा राज्य गर्ने सबैले भन्दा धेरै बुद्धि मैले प्राप्‍त गरेको छु; धेरै बुद्धि र ज्ञान मैले अनुभव गरेको छु।”

\VS{17}तब बुद्धि के रहेछ भनी बुझ्नलाई आफ्नो मन लगाएँ; यसै गरी पागलपन र मूर्खतामा पनि; अनि यो पनि बतासलाई खेदेको जस्तो मात्र रहेछ भनी मैले जानेँ।


\par }{\Q \VS{18}किनकि धेरै बुद्धिले धेरै शोक ल्याउँछ;

\par }{\QB र धेरै ज्ञानले त्यससँगै धेरै कष्‍ट पनि बढाउँछ।




\par }\Chap{2}{\SH सुख-विलास अर्थहीन हुन्
\par }
{\PP \VerseOne{1}मैले मनमनमै भनेँ, “आइज, म तँलाई असल के रहेछ भनी थाहा गर्न सुख-विलासद्वारा जाँच गर्नेछु।” तर त्यो पनि अर्थहीन रहेछ भनी प्रमाणित भयो।

\VS{2}मैले भनेँ, “हाँसो पागलपन हो; अनि सुख-विलासले के लाभ हुन्छ र?”

\VS{3}आफूलाई मनोरञ्जन गर्न मैले मद्यपान गरेँ, र मूर्खतालाई अँगालेँ—मेरो मनले अझै मलाई बुद्धिद्वारा डोर्‍याउँदैथियो। आफ्नो छोटो जीवनमा मानिसले स्वर्गमुनि के असल काम गर्नुपर्ने रहेछ भनी म जान्‍न चाहन्थेँ।


\par }{\PP \VS{4}मैले ठूला-ठूला कामहरू सुरु गरेँ। मैले आफ्ना निम्ति घरहरू बनाएँ; र दाखबारी लगाएँ।

\VS{5}मैले बगैँचाहरू र उद्यानहरू बनाएँ, र त्यहाँ सबै किसिमका फलफूलका रूखहरू रोपेँ।

\VS{6}बढ्दै गरेका रूखहरूको सिँचाइ गर्नलाई मैले पानीका दहहरू बनाएँ।

\VS{7}मैले दास-दासीहरू किनेँ; अनि मेरा घरमा जन्मेका अन्य दासहरू पनि मसित थिए। यरूशलेममा मभन्दा अगिका सबै मानिसहरूका भन्दा पनि धेरै गाईबस्तु र भेडाबाख्राहरू मसँग थिए।

\VS{8}मैले आफ्ना निम्ति सुन र चाँदी, र विभिन्‍न राजाहरू र प्रान्तहरूबाट धनसम्पत्ति थुपारेँ; मैले मानिसको हृदयको आनन्दको निम्ति, गायक-गायिकाहरू र स्त्री-निवास समेत राखेँ।

\VS{9}म यरूशलेममा मेरो अगिका सबैभन्दा धेरै महान् भएँ। यी सबैमा मेरो बुद्धि मसँगै रहिरह्‍यो।


\par }{\Q \VS{10}मेरा आँखाहरूले चाहेका कुनै पनि अभिलाषा प्राप्‍त गर्न

\par }{\QB मैले आफैँलाई इन्कार गरिनँ;

\par }{\QB मेरो हृदयलाई मोजमस्ती गर्न मैले कुनै पनि कसर बाँकी राखिनँ।

\par }{\Q मेरा सबै मेहनतमा मेरो हृदय प्रसन्‍न थियो;

\par }{\QB अनि मेरो सारा परिश्रमको फल यही थियो।


\par }{\Q \VS{11}जब मैले मेरा हातहरूद्वारा गरिएका सबै कामहरू

\par }{\QB र मैले गरेका सबै परिश्रमका उपलब्धीहरूलाई विचार गरेँ;

\par }{\Q ती सबै कुराहरू अर्थहीन थिए। ती सबै कुराहरू बतासलाई खेदेको जस्तो मात्र रहेछ;

\par }{\QB सूर्यमुनि केही कुरो फाइदाको रहेनछ।


\par }{\SH बुद्धि र मूर्खता अर्थहीन हुन्
\par }
{\Q \VS{12}तब बुद्धि के रहेछ भनी जाँच्न मेरो सोचलाई लगाएँ;

\par }{\QB अनि यसै गरी पागलपन र मूर्खता पनि,

\par }{\Q जे जति गरिसकेका छन्;

\par }{\QB त्योभन्दा बढी राजाका उत्तराधिकारीले के गर्न सक्लान् र?


\par }{\Q \VS{13}मैले देखेँ, मूर्खताभन्दा बुद्धि उत्तम हुँदोरहेछ,

\par }{\QB जसरी अन्धकारभन्दा उज्यालो उत्तम हुन्छ!


\par }{\Q \VS{14}बुद्धिमान्‌को आँखा उसको शिरमा हुन्छ,

\par }{\QB तर मूर्खचाहिँ अँध्यारोमा हिँड्‍डुल गर्छ;

\par }{\Q तर मैले यो थाहा गरेँ कि,

\par }{\QB यी दुवैको अन्त्य एउटै हुँदोरहेछ।


\par }{\PP \VS{15}तब मैले आफ्नो मनमनै विचार गरेँ,

\par }{\Q “मूर्खमाथि जे आइपर्छ, त्यस्तै ममाथि पनि हुन्छ।

\par }{\QB तब म बुद्धिमान् भएर मलाई के लाभ भयो र?”

\par }{\Q तब मैले आफ्नो मनमनै यसो भनेँ,

\par }{\QB “यो पनि अर्थहीन रहेछ!”


\par }{\Q \VS{16}किनकि मूर्खको जस्तै, बुद्धिमान्‌को पनि सधैँभरि सम्झना गरिनेछैन;

\par }{\QB ती दिनहरू आइसकेका छन्, ती दुवै बिर्सिएका हुनेछन्;

\par }{\Q मूर्खजस्तै बुद्धिमान् मानिस पनि मर्नैपर्छ!


\par }{\SH परिश्रम अर्थहीन छ
\par }
{\PP \VS{17}यसैले मैले आफ्नो जीवनलाई घृणा गरेँ; किनकि सूर्यमुनि गरिएको काम मेरो निम्ति दुःखमय थियो। यी सबै अर्थहीन हुन्; बतासलाई खेदेको जस्तो मात्र हो।

\VS{18}सूर्यमुनि मैले गरेका हरेक कामलाई मैले घृणा गर्न थालेँ; किनकि हरेक कामको फल मेरो उत्तराधिकारीको निम्ति मैले छोड्नैपर्छ।

\VS{19}अनि कसले जान्दछ, त्यो मूर्ख हुनेछ कि बुद्धिमान्? तापनि सूर्यमुनि मैले गरेको मेरो परिश्रमको हरेक फलमाथि त्यसले नै अधिकार जमाउने रहेछ, जसमा मैले सिप र प्रयत्न लगाएको थिएँ। यो पनि अर्थहीन रहेछ।

\VS{20}यसैले मैले सूर्यमुनि गरेका सबै कठिन परिश्रममा म निराश हुनथालेँ।

\VS{21}किनकि मानिसले आफ्ना बुद्धि, ज्ञान र सिप लगाएर काम गर्छ, र ती सबै अरू कोही, जसले यसको निम्ति मेहनत नै गरेको हुँदैन; उसैको निम्ति छोडेर जानुपर्दो रहेछ। यो पनि एक अर्थहीन र ठूलो दुर्भाग्य हो।

\VS{22}सूर्यमुनि गरेका आफ्ना सारा परिश्रम, चिन्ता र प्रयासको निम्ति मानिसले के नै पो पाउँछ र?

\VS{23}जीवनभरि त्यसको मेहनत दुःख र कष्‍ट मात्र हो; राति पनि त्यसको मनले विश्राम पाउँदैन। यो पनि अर्थहीन हो।


\par }{\PP \VS{24}मानिसले खानु, पिउनु र आफ्ना परिश्रममा सन्तुष्‍ट रहनुभन्दा अरू कुनै कुरो असल छैन। म देख्दछु, यो पनि परमेश्‍वरका हातबाट प्राप्‍त हुँदछ;

\VS{25}किनकि उहाँविना कसले खान र आनन्द लिन सक्छ र?

\VS{26}जुन मानिसले परमेश्‍वरलाई खुशी पार्दछ, त्यसलाई उहाँले बुद्धि, ज्ञान र आनन्द दिनुहुन्छ; तर पापीलाई चाहिँ उहाँले धनसम्पत्ति जम्मा गर्ने र बटुल्ने काम दिनुहुन्छ; यसरी ती कुराहरू पनि उहाँलाई खुशी पार्नेले नै प्राप्‍त गर्दछ। यो पनि अर्थहीन र बतासलाई खेदेजस्तो मात्र हो।




\par }\Chap{3}{\SH प्रत्येक कुराका निम्ति एउटा निर्धारित समय हुन्छ
\par }
{\Q \VerseOne{1}हरेक कुराका लागि समय छ;

\par }{\QB र आकाशमुनि प्रत्येक गतिविधिको निम्ति एउटा समय छ:


\par }{\BB \par }
{\QB \VS{2}जन्मने एउटा समय र मर्ने एउटा समय;

\par }{\QB रोप्ने एउटा समय र उखेल्ने एउटा समय।


\par }{\QB \VS{3}मार्ने एउटा समय र निको पार्ने एउटा समय;

\par }{\QB भत्काउने एउटा समय र निर्माण गर्ने एउटा समय।


\par }{\QB \VS{4}रुने एउटा समय र हाँस्‍ने एउटा समय;

\par }{\QB शोक गर्ने एउटा समय र नाच्ने एउटा समय।


\par }{\QB \VS{5}ढुङ्गाहरू छरपस्ट पार्ने एउटा समय र ती बटुल्ने एउटा समय;

\par }{\QB अँगालो हाल्ने एउटा समय र अलग रहने एउटा समय।


\par }{\QB \VS{6}खोज्ने एउटा समय र छोडिदिने एउटा समय;

\par }{\QB राख्ने एउटा समय र फाल्ने एउटा समय।


\par }{\QB \VS{7}च्यात्ने एउटा समय र टाल्ने एउटा समय;

\par }{\QB चुप बस्‍ने एउटा समय र बोल्ने एउटा समय।


\par }{\QB \VS{8}प्रेम गर्ने एउटा समय र घृणा गर्ने एउटा समय;

\par }{\QB युद्ध गर्ने एउटा समय र मिलाप गर्ने एउटा समय।


\par }{\PP \VS{9}काम गर्नेले मेहनतका साथ आफूले गरेको परिश्रमबाट के लाभ पाउँछ र?

\VS{10}मानव जातिहरूमाथि परमेश्‍वरले राखिदिनुभएको बोझ मैले देखेको छु, ताकि तिनीहरू त्यसैमा अल्झिरहून्।

\VS{11}सबै कुराहरू उहाँले ठिक समयमा सुन्दर बनाउनुभएको छ। उहाँले मानिसका हृदयमा अनन्तता राखिदिनुभएको छ; तापनि सुरुदेखि अन्त्यसम्म परमेश्‍वरले जे जति काम गर्नुभयो, सो तिनीहरूले बुझ्न सक्दैनन्।

\VS{12}म जान्दछु, मानिसको निम्ति तिनीहरू बाँचुन्जेल खुशी रहनु र असल काम गर्नुबाहेक तिनमा अरू कुनै उत्तम कुरा छैन।

\VS{13}आफ्ना सारा परिश्रममा खुशी रहनु, खानु र पिउनु नै मानिसलाई परमेश्‍वरको दान हो।

\VS{14}म जान्दछु, परमेश्‍वरले जे गर्नुहुन्छ, त्यो सदासर्वदा रहिरहन्छ; त्यसमा केही थप्न वा घटाउन सकिँदैन। मानिसहरूले उहाँको भय मानून् भनेर परमेश्‍वरले यसो गर्नुहुन्छ।


\par }{\Q \VS{15}जे भइरहेको छ, त्यो अगिबाटै भइसकेको थियो;

\par }{\QB र जे हुनेछ, त्यो पनि अगिबाटै भइसकेको थियो;

\par }{\QB परमेश्‍वरले बितेका कुराहरू ल्याउनुहुन्छ।\FTNT{*}{{\FR 3:15 }{\FT{अथवा
}}{\FQA{परमेश्‍वरले बितेका कुराहरू ल्याउनुहुनेछ।}}}


\par }{\PP \VS{16}त्यसबाहेक मैले सूर्यमुनि अरू यस्ता कुरा देखेँ:

\par }{\Q न्यायको ठाउँमा दुष्‍टता;

\par }{\QB धार्मिकताको ठाउँमा दुष्‍टता।


\par }{\PP \VS{17}मैले आफ्नो मनमनै भनेँ,

\par }{\Q “परमेश्‍वरले धर्मी र अधर्मी

\par }{\QB दुवैलाई न्यायमा ल्याउनुहुनेछ;

\par }{\Q किनकि हरेक कृयाकलापको उचित समय हुनेछ;

\par }{\QB र हरेक कामको न्यायको उचित समय हुनेछ।”


\par }{\PP \VS{18}मैले मनमै यो पनि विचार गरेँ, “मानिसलाई चाहिँ परमेश्‍वरले जाँच गर्नुहुन्छ, ताकि तिनीहरू जनावरजस्तै छन् भनी बुझ्न सकून्!

\VS{19}मानिसको अन्त्य पनि जनावरको जस्तै हुन्छ; दुवैको एउटै अन्त्य हुन्छ, जसरी एउटा मर्छ, अर्को पनि त्यसरी नै मर्छ। दुवैको सास\FTNT{†}{{\FR 3:19 }{\FT{अथवा
}}{\FQA{आत्मा}}} एउटै हो; मानिसलाई जनावरको भन्दा बढी केही लाभ छैन। सबै कुरा अर्थहीन हुन्।

\VS{20}सबै एकै ठाउँमा जान्छन्; सबै धुलोबाट आउँछन्, र धुलोमै फर्किजान्छन्।

\VS{21}मानिसको आत्मा उँभोतिर, र पशुको आत्माचाहिँ उँधो पृथ्वीतिर जान्छ भनेर कसले जान्दछ र?”


\par }{\PP \VS{22}यसरी मैले देखेँ, मानिसलाई आफ्नो काममा आनन्द लिनुभन्दा अरू असल कुरो केही रहेनछ; किनभने त्यही नै उसको भाग हो। उसको मृत्युपछि के हुने हो, त्यो देखाउनलाई कसले उसलाई ल्याउन सक्छ र?




\par }\Chap{4}{\SH अत्याचार, परिश्रम, मित्रहीनता
\par }
{\PP \VerseOne{1}फेरि मैले विचार गरेँ, र सूर्यमुनि भइरहेका सबै अत्याचारहरूलाई देखेँ:

\par }{\Q मैले अत्याचारमा परेकाहरूका आँसु देखेँ;

\par }{\QB र तिनीहरूलाई सान्त्वना दिने कोही थिएन;

\par }{\Q अत्याचार गर्नेहरूको हातमा शक्ति थियो,

\par }{\QB र अत्याचारमा परेकाहरूलाई सान्त्वना दिने कोही थिएन।


\par }{\Q \VS{2}अनि मैले यो घोषणा गरेँ,

\par }{\QB मृतकहरू, जो मरिसकेका थिए;

\par }{\Q तिनीहरू अझै जीवितै रहेकाहरूभन्दा

\par }{\QB धेरै आनन्दित छन्।


\par }{\Q \VS{3}तर ती दुवैभन्दा

\par }{\QB अझ धेरै सुखीचाहिँ त्यो मानिस हो, जो जन्मिएकै छैन;

\par }{\Q जसले सूर्यमुनि भइरहेको

\par }{\QB दुष्‍ट काम देखेकै छैन।


\par }{\PP \VS{4}अनि मैले देखेँ, मानिसका सम्पूर्ण परिश्रम र उपलब्धीहरूको मूलचाहिँ त्यसको आफ्ना छिमेकीमाथि भएको डाह हो। यो पनि अर्थहीन छ, बतासलाई खेदेको जस्तो मात्र हो।


\par }{\Q \VS{5}मूर्खले आफ्ना हातहरू बाँधेर राख्छ,

\par }{\QB र आफ्नो निम्ति आफैँ विनाश ल्याउँछ।\FTNT{*}{{\FR 4:5 }{\FT{मूल भाषामा
}}{\FQA{आफ्नै मासु खानु}}}


\par }{\Q \VS{6}दुई हातको परिश्रमले कमाएको

\par }{\QB र बतासलाई खेदेको दुई मुट्ठीभन्दा

\par }{\QB शान्तिको साथमा एक मुट्ठी हुनु अझ असल हो।


\par }{\PP \VS{7}फेरि मैले सूर्यमुनि केही अर्थहीन कुरा देखेँ:


\par }{\Q \VS{8}त्यहाँ नितान्त एउटा एकलो मानिस थियो;

\par }{\QB उसको न छोरो, न त दाजुभाइ थिए।

\par }{\Q उसको परिश्रमको अन्त्य थिएन;

\par }{\QB तापनि उसका आँखाहरू आफ्नो धनसम्पत्तिमा सन्तुष्‍ट थिएनन्।

\par }{\Q उसले आफैँलाई सोध्यो, “म कसका निम्ति परिश्रम गरिरहेको छु?

\par }{\QB र किन आफैँलाई जीवनका आनन्दबाट वञ्चित गर्दैछु?”

\par }{\Q यो पनि अर्थहीन छ,

\par }{\QB एक दुःखदायी कुरा हो।


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{9}एक जनाभन्दा दुई जना असल हुन्,

\par }{\QB किनकि तिनीहरूले मेहनतको असल फल पाउँदछन्:


\par }{\Q \VS{10}यदि कुनै एउटा लड्यो भने,

\par }{\QB अर्कोले त्यसलाई उठ्न मदत गर्न सक्छ;

\par }{\Q तर लड्दा उठाउने कोही नहुँदा

\par }{\QB कस्तो दुःखको कुरा हुन्छ!


\par }{\Q \VS{11}फेरि, दुई जना सँगै सुते भने तिनीहरूलाई न्यानो हुन्छ;

\par }{\QB तर एकलो त कसरी न्यानो हुन सक्छ र?


\par }{\Q \VS{12}एकलो मानिसलाई कसैले जित्ला;

\par }{\QB तर दुई जनाले त आफ्नो रक्षा गर्न सक्छन्।

\par }{\Q अनि तीन सुतरीले बाटेर बनेको डोरी झट्टै चुँडिदैन।


\par }{\SH उन्‍नति अर्थहीन छ
\par }
{\PP \VS{13}एक गरिब तर बुद्धिमान् युवक एक बूढो तर निर्बुद्धि राजाभन्दा उत्तम हो; जसले कसरी सल्‍लाह लिने भन्‍ने कुरा पनि जान्दैन।

\VS{14}त्यो युवक झ्यालखानाबाट छुटेर राजा बन्‍न आइपुगेको हुन सक्छ, अथवा उनकै राज्यमा गरिबीमा जन्मेको हुन सक्छ।

\VS{15}तर मैले सूर्यमुनि बास गर्ने र हिँड्‍डुल गर्ने सबै मानिसहरू राजाको उत्तराधिकारी त्यही युवकको पछि-पछि लागेका देखेँ।

\VS{16}तिनीहरूभन्दा अगिका सबै मानिसहरूको संख्या अनगन्ती थिए। तर पछिबाट आउनेहरू त्यस उत्तराधिकारीसित खुशी भएनन्। यो पनि अर्थहीन रहेछ, केवल बतासलाई खेदेको जस्तो मात्र।




\par }\Chap{5}{\SH परमेश्‍वरप्रति गरिएको प्रतिज्ञालाई पूरा गर्नु
\par }
{\PP \VerseOne{1}परमेश्‍वरका भवनमा जाँदा आफ्ना कदमहरूमा होसियारी होऊ। मूर्खले आफू भूल गर्दैछु भनी नजानिकनै बलिदान चढाउनलाई गएजस्तो होइन, तर उहाँको आवाज सुन्‍नलाई नजिक जाऊ।


\par }{\Q \VS{2}परमेश्‍वरको अगाडि बोल्नलाई हडबड नगर,

\par }{\QB र कुनै कुरा बोल्न तिम्रो हृदयले हतार नगरोस्;

\par }{\QB अनि उहाँको सामु प्रतिज्ञा गर्न हतार नगर।

\par }{\Q किनकि परमेश्‍वर स्वर्गमा हुनुहुन्छ,

\par }{\QB अनि तिमीचाहिँ पृथ्वीमा छौ;

\par }{\QB यसकारण तिम्रा शब्दहरू थोरै होऊन्!


\par }{\Q \VS{3}जसरी धेरै चिन्ता हुँदा सपना आउँदछ;

\par }{\QB त्यसरी नै धेरै शब्दहरू मूर्खका बोली हुन्छन्।


\par }{\PP \VS{4}जब परमेश्‍वरलाई प्रतिज्ञा गर्दछौ, त्यो पूरा गर्नमा ढिलो नगर। उहाँ मूर्खसित खुशी हुनुहुन्‍न; आफ्नो प्रतिज्ञा पूरा गर।

\VS{5}प्रतिज्ञा गरेर त्यो पूरा नगर्नुभन्दा प्रतिज्ञा गर्दै नगर्नु असल हो।

\VS{6}तिम्रो बोलीले पापमा नडोर्‍याओस्। अनि मन्दिरका दूतलाई, “मेरो प्रतिज्ञामा भूल भएछ,” भनेर विरोध नगर। तिम्रा वचनले किन परमेश्‍वरलाई रिस उठाउँछौ, र आफ्नै हातका काम नष्‍ट गर्न लगाउँछौ?

\VS{7}धेरै सपना देख्नु र धेरै कुरा गर्नु अर्थहीन छन्। त्यसकारण परमेश्‍वरको भय मान।


\par }{\SH धनसम्पत्ति अर्थहीन छन्
\par }
{\PP \VS{8}यदि तिमीले कुनै प्रान्तमा गरिबमाथि अत्याचार भएको, त्यसको अधिकार र न्याय इन्कार गरिएको देख्यौ भने अचम्म नमान; किनकि एक अधिकारीमाथि रेखदेख गर्न अर्को ठूलो अधिकारी खटाइएको हुन्छ, र ती सबैमाथि नजर राख्न अझ ठूलो अधिकारी खटाइएको हुन्छ।

\VS{9}जमिनबाट उब्जेका अन्‍न सबैले खान्छन्; राजा आफूले पनि जमिनबाट लाभ प्राप्‍त गर्दछन्।


\par }{\Q \VS{10}जसले रुपैयाँपैसालाई प्रेम गर्छ, त्यसलाई कहिल्यै प्रशस्त हुँदैन।

\par }{\QB जसले धनसम्पत्तिलाई प्रेम गर्छ, त्यो आफ्नो आम्दानीमा कहिल्यै सन्तुष्‍ट हुँदैन;

\par }{\QB यो पनि अर्थहीन छ।


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{11}जब धनसम्पत्ति बढ्छ,

\par }{\QB तब खाने मुखहरू पनि धेरै बढ्छन्।

\par }{\Q अनि ती आँखाले हेर्नुबाहेक

\par }{\QB मालिकलाई धनसम्पत्तिको अरू के लाभ हुन्छ र?


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{12}परिश्रम गर्नेको निद्रा मिठो हुन्छ;

\par }{\QB चाहे त्यसले थोरै खाओस् वा धेरै खाओस्,

\par }{\Q तर धनीको प्रचुर धनले गर्दा

\par }{\QB त्यसलाई निद्रै लाग्दैन।


\par }{\PP \VS{13}मैले सूर्यमुनि एउटा गम्भीर खराबी देखेको छु:

\par }{\Q मानिसले थुपारेको धनले त्यसैलाई क्षति गरेको,


\par }{\QB \VS{14}अथवा दुर्भाग्यवश त्यो धनसम्पत्ति गुमाएको;

\par }{\Q त्यसका सन्तान भए तापनि

\par }{\QB त्यसको उत्तराधिकारको निम्ति केही बाँकी नरहेको।


\par }{\Q \VS{15}आफ्नी आमाको गर्भबाट मानिस नाङ्गै आउँछ,

\par }{\QB र जस्तो आयो, त्यस्तै फर्किजान्छ।

\par }{\Q आफ्नो परिश्रमको कमाइबाट

\par }{\QB केही पनि हातमा लिएर जान सक्दैन।


\par }{\PP \VS{16}यो पनि एक गम्भीर खराबी हो:

\par }{\Q मानिसजस्तो प्रकारले आयो, त्यस्तै फर्किजानेछ;

\par }{\QB तब त्यसलाई के लाभ भयो र,

\par }{\QB के त्यसको परिश्रम हावामा नै खेर गएन र?


\par }{\Q \VS{17}त्यसले आफ्नो सारा जीवनकाल अन्धकारमा,

\par }{\QB ठूलो नैराश्य, कष्‍ट र रिस-रागमा जान्छ।


\par }{\PP \VS{18}तब मैले यो थाहा पाएँ, मानिसको निम्ति खानु, पिउनु र परमेश्‍वरले सूर्यमुनि त्यसलाई दिनुभएको छोटो जीवनमा आफूले गरेको कठोर मेहनतमा सन्तुष्‍ट रहनु नै असल र उचित हुन्छ। यही त्यसको भाग हो।

\VS{19}त्यसबाहेक जब परमेश्‍वरले कुनै मानिसलाई धनसम्पत्ति दिनुहुन्छ, र ती उपभोग गर्ने मौका दिनुहुन्छ; तब त्यसले आफ्नो भागलाई स्वीकार गरी आफ्ना परिश्रममा प्रसन्‍न हुनुपर्दछ—यो परमेश्‍वरको वरदान हो।

\VS{20}आफ्नो जीवनका दिनहरूमा त्यसले विचारै गर्दैन; किनकि परमेश्‍वरले त्यसलाई हृदयको आनन्दमा व्यस्त गराउनुहुन्छ।




\par }\Chap{6}{\PP \VerseOne{1}मैले सूर्यमुनि अर्को एउटा खराबी देखेँ, जो मानिस जातिहरूका बीचमा अति व्यापक भएको छ।

\VS{2}परमेश्‍वरले कसैलाई धन, सम्पत्ति र इज्जत दिनुहुन्छ; अनि त्यसको हृदयले चाहेका कुनै कुराको अभाव त्यसलाई हुँदैन, तर उहाँले त्यसबाट आनन्दित हुने क्षमता भने दिनुहुन्‍न। बरु त्यसको सट्टामा एउटा अपरिचित व्यक्ति आएर ती कुराको आनन्द लिँदछ; यो अर्थहीन हो र दुःखलाग्दो खराबी हो।


\par }{\PP \VS{3}कुनै मानिस एक सय छोराछोरीसहित धेरै वर्ष बाँच्ला, तर जति नै लामो त्यसको आयु भए तापनि त्यसले आफ्नो समृद्धिको आनन्द भोग गर्न सक्दैन, र मरेपछि राम्ररी मृत-संस्कार पाउँदैन भने म भन्छु, त्यो मानिसभन्दा त एउटा नजन्मँदै तुहेको बच्‍चा नै असल हो।

\VS{4}त्यो अर्थहीनमा जन्मन्छ, र अन्धकारमा लोप हुन्छ; अनि त्यसको नाम अन्धकारमा नै हराउँछ।

\VS{5}त्यसले कहिल्यै सूर्य देखेको हुँदैन, र केही कुरा जानेको पनि हुँदैन; तर त्यस मानिसले भन्दा त धेरै आराम पाउँदछ—

\VS{6}यदि त्यो मानिस दुई हजार वर्ष बाँचेर पनि आफ्नो समृद्धिको सुख भोग गर्न असफल हुन्छ भने आखिरमा सबै एउटै ठाउँमा जाँदैनन् र?


\par }{\Q \VS{7}मानिसले जति परिश्रम गर्दछ, त्यो पेट भर्नको निम्ति मात्र हो,

\par }{\QB तर पनि त्यसको खाने इच्छा कहिल्यै मेटिँदैन।


\par }{\Q \VS{8}एउटा बुद्धिमान् मानिसलाई मूर्खबाट के लाभ हुन्छ र?

\par }{\Q गरिबले यो जानेर के फाइदा छ,

\par }{\QB कि अरू मानिसहरूका अगि कस्तो व्यवहार गर्ने?


\par }{\Q \VS{9}आँखासामु जे छ, त्यसमा सन्तुष्‍ट हुनु

\par }{\QB धेरै कुराको चाहना गर्नुभन्दा असल हो;

\par }{\Q यो पनि अर्थहीन छ,

\par }{\QB बतासलाई खेदेको जस्तो मात्र हो।


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{10}जे छँदैछ, त्यसलाई नाम दिइसकिएको छ,

\par }{\QB र मानवता के हो, त्यो जानिएकै छ।

\par }{\Q आफूभन्दा बलियोसँग

\par }{\QB कसैले पनि विरोध गर्न सक्दैन।


\par }{\Q \VS{11}जति धेरै कुरा,

\par }{\QB त्यति नै कम अर्थ हुन्छ।

\par }{\QB त्यसले मानिसलाई के फाइदा हुन्छ र?


\par }{\PP \VS{12}किनकि छायाजस्तै बितेर जाने मानिसको जीवनको यो छोटो र अर्थहीन दिनहरूमा, त्यसको लागि कुन कुरो असल छ भनी कसले जान्दछ र? त्यो मरेपछि सूर्यमुनि के हुनेछ, त्यसलाई कसले बताउन सक्छ र?




\par }\Chap{7}{\SH बुद्धि
\par }
{\Q \VerseOne{1}असल नाम सुगन्धित अत्तरभन्दा उत्तम हो,

\par }{\QB अनि मृत्युको दिन जन्मेको दिनभन्दा उत्तम हो।


\par }{\Q \VS{2}भोजको घरमा जानुभन्दा

\par }{\QB शोक परेको घरमा जानु उत्तम हो;

\par }{\Q किनकि मृत्यु हरेक मानिसको अन्त्य हो;

\par }{\QB जीवित मानिसले यो कुरा हृदयमा राखोस्।


\par }{\Q \VS{3}शोक गर्नु हाँसोभन्दा उत्तम हो;

\par }{\QB किनकि उदास अनुहार हृदयको निम्ति असल हुन्छ।


\par }{\Q \VS{4}बुद्धिमान्‌को हृदय शोकको घरमा हुन्छ,

\par }{\QB तर मूर्खको हृदय भोजको घरमा हुन्छ।


\par }{\Q \VS{5}मूर्खको गीत सुन्‍नुभन्दा

\par }{\QB बुद्धिमान् मानिसको हप्काइमा ध्यान दिनु उत्तम हो।


\par }{\Q \VS{6}मूर्खको हाँसो,

\par }{\QB भाँडामुनि आगोमा पड्कने काँडाजस्तो हो।

\par }{\QB यो पनि अर्थहीन छ।


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{7}बलपूर्वक प्राप्‍त गरेको धनले बुद्धिमान् मानिसलाई मूर्ख बनाउँछ,

\par }{\QB अनि घूसले हृदयलाई भ्रष्‍ट पार्दछ।


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{8}कुनै पनि कुराको सुरुभन्दा त्यसको अन्त्य उत्तम हो;

\par }{\QB र अहङ्कारी हुनुभन्दा सहनशील हुनु उत्तम हो।


\par }{\Q \VS{9}झट्टै रिस नदेखाऊ;

\par }{\QB किनकि रिस मूर्खहरूको काखैमा बास गर्दछ।


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{10}“बितेका दिनहरू वर्तमानभन्दा किन असल थिए?” भनी नभन।

\par }{\QB किनकि यस्ता प्रश्नहरू गर्नु बुद्धिमानी होइन।


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{11}बुद्धि, पैतृक सम्पत्तिजस्तै असल चीज हो,

\par }{\QB र सूर्य देख्नेहरूलाई\FTNT{*}{{\FR 7:11 }{\FT{अथवा
}}{\FQA{जीवितहरू}}} फाइदा हुँदछ।


\par }{\Q \VS{12}जसरी धन एउटा आश्रय हो,

\par }{\QB त्यसरी नै बुद्धि पनि एक आश्रय हो;

\par }{\Q तर ज्ञानको फाइदा यही होः

\par }{\QB बुद्धिले बुद्धिमान् मानिसलाई जोगाइराख्छ।


\par }{\PP \VS{13}परमेश्‍वरले के गर्नुभयो, ती विचार गर:

\par }{\Q उहाँले बाङ्गो बनाउनुभएको कुरालाई

\par }{\QB कसले सीधा पार्न सक्छ?


\par }{\Q \VS{14}जब समय असल हुँदछ, खुशी होऊ;

\par }{\QB तर जब समय खराब हुँदछ, तब यस कुरामा विचार गर:

\par }{\Q ती दुवै समय

\par }{\QB परमेश्‍वरले नै बनाउनुभएको हो।

\par }{\Q यसकारण मानिसले आफ्नो भविष्यको बारेमा

\par }{\QB केही पत्ता लगाउन सक्दैन।


\par }{\PP \VS{15}मेरो यो अर्थहीन जीवनमा मैले यी दुवै कुरा देखेको छु:

\par }{\Q धर्मी आफ्नो धार्मिकतामा नष्‍ट भएको,

\par }{\QB र दुष्‍ट आफ्नो दुष्‍टतामा धेरै दिनसम्म बाँचेको।


\par }{\Q \VS{16}धेरै धर्मी नहोऊ,

\par }{\QB र धेरै बुद्धिमानी नहोऊ—

\par }{\QB किन आफैँलाई नाश गर्छौ?


\par }{\Q \VS{17}धेरै दुष्‍ट नहोऊ,

\par }{\QB र मूर्ख नहोऊ—

\par }{\QB आफ्नो समयभन्दा अगि नै किन मर्छौ?


\par }{\Q \VS{18}एउटा कुरोलाई समाउनु,

\par }{\QB र अर्को कुरालाई नगुमाउनु असल हो।

\par }{\QB जसले परमेश्‍वरको भय मान्दछ, त्यसले दुवैलाई पछ्याउँछ।


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{19}बुद्धिले बुद्धिमान् मानिसलाई

\par }{\QB सहरका दश जना शासकहरूभन्दा शक्तिशाली बनाउँदछ।


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{20}वास्तवमा पृथ्वीमा एक जना पनि धर्मी मानिस छैन,

\par }{\QB जसले हर समय ठिक काम गर्दछ र कहिल्यै पाप गर्दैन।


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{21}मानिसहरूले भनेका हरेक कुरामा ध्यान नदेऊ;

\par }{\QB नत्रता तिमीले आफूलाई तिम्रै सेवकले तिमीलाई सरापेको सुन्‍नेछौ;


\par }{\Q \VS{22}किनकि तिमीलाई आफ्नो हृदयमा थाहा छ,

\par }{\QB धेरैचोटि तिमी आफैँले अरूलाई सरापेका छौ।


\par }{\PP \VS{23}मैले यी सबै कुरा बुद्धि लगाएर जाँच गरेँ। अनि मैले भनेँ,

\par }{\Q “मैले बुद्धिमान् हुने निश्‍चय गरेको छु”—

\par }{\QB तर यो मबाट टाढै रह्‍यो;


\par }{\Q \VS{24}जे जति छ, त्यो मानवीय समझभन्दा धेरै टाढा छ—

\par }{\QB कसले त्यो पत्ता लगाउन सक्छ र?


\par }{\Q \VS{25}यसैकारण मैले बुद्धिलाई बुझ्न, खोज्न र जाँच गर्न,

\par }{\QB र हरेक वस्तुको कारण बुझ्नमा आफ्नो मन लगाएँ;

\par }{\Q अनि दुष्‍टताको मूर्खता

\par }{\QB र मूर्खताको पागलपन बुझ्न चाहेँ।


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{26}मैले यो पत्ता लगाएँ, मृत्युभन्दा तितो

\par }{\QB त्यो स्त्री हो, जो एक पासोजस्तै हो;

\par }{\Q जसको हृदय एउटा धराप

\par }{\QB र जसका हात साङ्लो हो।

\par }{\Q परमेश्‍वरलाई प्रसन्‍न तुल्याउने व्यक्ति यस्तो स्त्रीबाट उम्कनेछ,

\par }{\QB तर पापीलाई त्यसले जालमा पार्नेछे।


\par }{\PP \VS{27}उपदेशक भन्दछन्, “हेर, मैले यो कुरा पत्ता लगाएको छु:

\par }{\Q “हरेक वस्तुको कारण बुझ्नलाई, एउटासँग अर्को कुरा थप्दै,


\par }{\QB \VS{28}जब मैले खोजिरहेको थिएँ,

\par }{\QB तर भेट्टाएको थिइनँ,

\par }{\Q एक हजार मानिसबीच एउटा धर्मी पुरुष भेट्टाएँ;

\par }{\QB तर सम्पूर्ण स्त्रीहरू बीचमा त एउटै पनि धर्मी स्त्री भेट्टाइनँ।


\par }{\Q \VS{29}मैले यो मात्र थाहा पाएँ:

\par }{\QB परमेश्‍वरले मानव-जातिलाई सोझो बनाउनुभएको हो;

\par }{\QB तर तिनीहरूचाहिँ अनेक योजनाहरू खोज्नका पछि लागेका छन्।”


\par }{\BB \par }


\PoetryChap{8}{\Q \VerseOne{1}बुद्धिमान् मानिसजस्तो को छ र?

\par }{\QB यी कुराहरूको व्याख्या कसले गर्न जान्दछ?

\par }{\Q मानिसको बुद्धिले उसको अनुहार उज्यालो बनाइदिन्छ,

\par }{\QB र त्यसको कठोर रूप बदलिन्छ।


\par }{\SH राजाको आज्ञापालन
\par }
{\PP \VS{2}म भन्दछु, राजाको आज्ञापालन गर; किनकि तिमीले परमेश्‍वरसामु शपथ खाएका छौ।

\VS{3}राजाको उपस्थितिबाट गइहाल्न हतार नगर। खराबीको पक्षमा खडा नहोऊ; किनकि तिनले आफूलाई जे गर्न इच्छा लाग्छ, त्यही नै गर्नेछन्।

\VS{4}राजाको बोली आधिकारिक हुनाले कसले तिनलाई यसरी भन्‍न सक्ला, “हजुर यो के गर्दै हुनुहुन्छ?”


\par }{\Q \VS{5}जसले उहाँका आज्ञापालन गर्दछ, त्यसलाई केही हानि हुँदैन;

\par }{\QB अनि बुद्धिमान् हृदयले उचित समय र उचित प्रक्रियालाई जान्‍नेछ।


\par }{\Q \VS{6}यद्यपि मानिसमाथि धेरै दुःख-कष्‍ट आए तापनि

\par }{\QB सबै थोकको उचित समय र उचित प्रक्रिया हुन्छ।


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{7}भविष्यको बारेमा कसैले नजानेको हुनाले;

\par }{\QB हुन आउने घटनाको बारेमा कसले उसलाई भन्‍न सक्छ र?


\par }{\Q \VS{8}जसरी कुनै मानिससित हावालाई थाम्ने शक्ति छैन;

\par }{\QB त्यसरी नै मृत्युको दिनमाथि\FTNT{*}{{\FR 8:8 }{\FT{अथवा
}}{\FQA{मानिसको आत्मा}}} पनि कसैको शक्ति हुँदैन।

\par }{\Q जसरी युद्धको समयमा कसैले छुट्टी पाउँदैन;

\par }{\QB त्यसरी नै दुष्‍टताले दुष्‍टलाई छोड्दैन।


\par }{\PP \VS{9}सूर्यमुनि गरिने सबै कामलाई विचार गरेर हेर्दा मैले यी सबै देखेँ। यस्तो एक समय हुन्छ, अर्कोमाथि कठोर शासन गर्ने मानिसले आफ्नै हानि गर्छ।

\VS{10}मैले दुष्‍ट मानिसहरू आदरपूर्वक गाडिएका पनि देखेँ—जो पवित्रस्थानबाट आउने-जाने गर्दथे, र तिनले खराबी गरेकै सहरमा प्रशंसा पाउँदथे; यो पनि अर्थहीन हो।


\par }{\PP \VS{11}जब अपराध कार्यको निम्ति तुरुन्तै दण्ड दिइँदैन, तब मानिसको मन दुष्कर्म गर्ने इच्छाले भरिन्छ।

\VS{12}यद्यपि एक दुष्‍टले एक सय अपराध गरेर पनि धेरै दिनसम्म बाँचिरहला; तापनि म यो जान्दछु, परमेश्‍वरको भय मान्‍ने र उहाँप्रति श्रद्धा गर्ने मानिसलाई असल नै हुनेछ।

\VS{13}तर दुष्‍टले परमेश्‍वरको डर नमान्‍ने भएकोले त्यसलाई असल हुनेछैन; र त्यसको आयु बेलुकीको लामो छायाजस्तो हुनेछैन।


\par }{\PP \VS{14}यसबाहेक पृथ्वीमा हुने अर्को अर्थहीन कुरा छ: अधर्मीले पाउनुपर्ने दण्ड धर्मीले पाउँदछ, र धर्मीले पाउनुपर्ने पुरस्कार अधर्मीले पाउँदछ; मैले भनेँ, यो पनि अर्थहीन छ।

\VS{15}यसैले म जीवनमा आनन्द गर्ने सल्‍लाह दिँदछु, किनकि मानिसलाई सूर्यमुनि खानु, पिउनु र रमाइलो गर्नुभन्दा अरू उत्तम कुरा केही छैन। सूर्यमुनि परमेश्‍वरले जति दिनहरू मानिसलाई दिनुभएको छ, उसको त्यही परिश्रमलाई नै आनन्दले साथ दिनेछ।


\par }{\PP \VS{16}जब मैले आफ्नो बुद्धि जान्‍नमा र पृथ्वीमाथि दिनरात नसुती गरिने मानिसहरूका परिश्रम हेर्नमा मन लगाएँ,

\VS{17}तब मैले परमेश्‍वरका सारा कार्यहरूलाई देखेँ। सूर्यमुनि के-के हुन्छन्, ती कसैले बुझ्न सक्दैन; तिनको खोजी गर्न जति नै प्रयास गरे तापनि मानिसले तिनको अर्थ पत्ता लगाउन सक्दैन। कुनै बुद्धिमान् मानिसले म जान्दछु भनी दाबी गरे तापनि त्यसले वास्तवमा त्यो बुझेकै हुँदैन।




\par }\Chap{9}{\SH सबैको एउटै गन्तव्य हुन्छ
\par }
{\PP \VerseOne{1}यसकारण मैले यी सबै कुरामा सोचविचार गरेँ, र यो निष्कर्षमा पुगेँ: धर्मी र बुद्धिमान् र तिनका कामहरू परमेश्‍वरका हातमा छन्; तर कुनै पनि मानिसलाई प्रेम वा घृणा कुन चाहिँले त्यसलाई पर्खिराखेको हुन्छ भनेर थाहा हुँदैन।

\VS{2}सबैको गन्तव्य समान हुन्छ—धर्मी र अधर्मी, असल र खराब,\FTNT{*}{{\FR 9:2 }{\FT{केही प्राचीन पा.लि.हरूमा यो शब्द पाइँदैन।}}} औपचारिक रूपमा शुद्ध र अशुद्ध; बलिदान चढाउने र नचढाउने सबैको।

\par }{\Q जस्तो असल मानिसमाथि जे आइपर्छ,

\par }{\QB त्यस्तै पापीमाथि पनि त्यही नै आइपर्छ;

\par }{\Q शपथ खानेहरूमाथि जस्तो हुन्छ;

\par }{\QB त्यस्तै शपथ खान डराउने मानिसहरूमाथि पनि समान गन्तव्य हुन्छ।


\par }{\PP \VS{3}सूर्यमुनि जे जति कुराहरू हुन्छन्, ती सबैमा दुष्‍टता छ: सबैको एउटै गन्तव्य हुन्छ। यसकासाथै मानिसहरूका हृदय खराबीले भरिएका हुन्छन्। तिनीहरू बाँचुन्जेल तिनीहरूका मन पागलपनाले भरिन्छ; त्यसपछि ती सबै मरेकाहरूकहाँ जान्छन्।

\VS{4}जो बाँचिरहने मानिसहरूका बीचमा हुन्छ, त्यसका लागि आशा छ—मरेको सिंहभन्दा त जिउँदो कुकुर नै असल हो!


\par }{\Q \VS{5}किनभने जिउँदाहरूले उनीहरू मर्नेछन् भनेर जान्दछन्;

\par }{\QB तर मरेकाहरूले केही जान्दैनन्;

\par }{\Q न त तिनीहरूले केही प्रतिफल नै पाउनेछन्;

\par }{\QB र तिनीहरूका नामको सम्झना पनि हराउँछ।


\par }{\Q \VS{6}तिनीहरूका प्रेम, घृणा

\par }{\QB र तिनीहरूका ईर्ष्या धेरै समयअगि नै लोप भएका छन्;

\par }{\Q सूर्यमुनि जे गरिन्छ त्यसमा,

\par }{\QB फेरि तिनीहरूको कहिल्यै केही भाग हुनेछैन।


\par }{\PP \VS{7}आफ्नो बाटो लाग, आनन्दसाथ आफ्नो भोजन गर, आनन्दित हृदयले आफ्नो दाखमद्य पिऊ; किनकि परमेश्‍वर अगिदेखि नै तिम्रा कामहरूसँग खुशी हुनुहुन्छ।

\VS{8}सधैँ सेता वस्त्र लगाऊ; र सधैँ आफ्नो शिरमा तेल लगाऊ।

\VS{9}आफ्नी पत्नीसँग जीवनको आनन्द लेओ, जसलाई तिमी प्रेम गर्छौ, यस अर्थहीन जीवनका सारा दिनहरू, जुन परमेश्‍वरले तिमीलाई सूर्यमुनि दिनुभएको छ—सबै अर्थहीन दिनहरूमा आनन्द भोग गर। किनकि यस जीवनमा र सूर्यमुनि तिमीले गरेको परिश्रमको भाग त्यही हो।

\VS{10}तिम्रा हातले जे काम गर्न सक्छ, त्यो आफ्नो पूरा शक्तिले गर; किनकि चिहानमा, जहाँ तिमी जान्छौ, त्यहाँ न कुनै काम, न त केही योजना; न ज्ञान, न त बुद्धि नै हुनेछ।


\par }{\PP \VS{11}मैले सूर्यमुनि अर्को एउटा कुरा देखेको छु:

\par }{\Q न त दौड चाँडो दगुर्नेको निम्ति हुन्छ,

\par }{\QB अथवा न त युद्ध बलियाका निम्ति नै हुन्छ,

\par }{\Q न बुद्धिमान्‌ले भोजन पाउँछ;

\par }{\QB न त प्रतिभाशालीले धनसम्पत्ति;

\par }{\QB वा ज्ञानी पुरुषले कृपादृष्‍टि नै पाउँछ;

\par }{\Q तर ती सबै जनाले समय र मौका पाउँदछन्।


\par }{\PP \VS{12}यसबाहेक कुनै पनि मानिसले आफ्नो समय कहिले आउनेछ भनी जान्दैन;

\par }{\Q माछा निर्दयी जालमा परेझैँ,

\par }{\QB अथवा चराचुरुङ्गीहरू पासोमा फसेझैँ,

\par }{\Q मानिसहरू दुर्दशाको पासोमा पर्दछन्;

\par }{\QB ती दुर्दशा नचिताएका बेलामा आइलाग्दछन्।


\par }{\SH मूर्खताभन्दा बुद्धि उत्तम
\par }
{\PP \VS{13}मैले सूर्यमुनि अर्को बुद्धिको उदाहरण पाएँ, जसले ममाथि ठूलो प्रभाव पार्‍यो:

\VS{14}थोरै जनसंख्या भएको एउटा सानो सहर थियो; अनि एउटा शक्तिशाली राजाले त्यसलाई आक्रमण गर्न आए। तिनले चारैपट्टिबाट त्यसलाई घेरे, र त्यसका विरुद्धमा चारैतिर घेराबन्दी पर्खाल बनाए।

\VS{15}अनि त्यसै सहरमा एक जना गरिब, तर बुद्धिमान् मानिस बास गर्थ्यो; र त्यसले आफ्नो बुद्धिले त्यस सहरलाई बचायो। तर त्यस गरिबलाई कसैले स्मरण गरेनन्।

\VS{16}त्यसैले मैले भनेँ, “बुद्धि बलभन्दा असल हो।” तर गरिबको बुद्धिको अवहेलना हुन्छ, त्यसपछि त्यसका कुरामा कसैले ध्यान दिँदैनन्।


\par }{\Q \VS{17}मूर्ख राजाको उच्‍च सोरभन्दा

\par }{\QB बुद्धिमान्‌का शान्त वचनमा धेरै ध्यान दिनुपर्छ।


\par }{\Q \VS{18}युद्धका हातहतियारभन्दा बुद्धि उत्तम हो;

\par }{\QB तर एक जना पापीले धेरै असल कामलाई नाश पार्दछ।


\par }{\BB \par }


\PoetryChap{10}{\Q \VerseOne{1}जसरी मरेका झिँगाहरूले अत्तरलाई दुर्गन्धित पार्दछन्,

\par }{\QB त्यसरी नै थोरै मूर्खताले बुद्धि र सम्मानलाई नष्‍ट पार्दछ।


\par }{\Q \VS{2}बुद्धिमान्‌को हृदय सही मार्गमा लाग्दछ,

\par }{\QB तर मूर्खको हृदय गलत मार्गमा लाग्दछ।\FTNT{*}{{\FR 10:2 }{\FT{मूल भाषामा
}}{\FQ{सही मार्ग
}}{\FQA{दाहिने
}}{\FQ{गलत मार्ग
}}{\FQA{देब्रे}}}


\par }{\Q \VS{3}बाटोमा हिँड्दै गर्दा पनि मूर्खलाई

\par }{\QB समझको अभाव हुन्छ;

\par }{\QB र सबैलाई त्यसले आफ्नो मूर्खता देखाउँदछ।


\par }{\Q \VS{4}तिम्रो शासक तिमीसित रिसाए तापनि

\par }{\QB आफ्नो पद नछोड;

\par }{\QB शान्त स्वभावले ठूला भूलहरू सुधार्दछ।


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{5}सूर्यमुनि मैले एउटा खराबी देखेको छु,

\par }{\QB यस्तो त्रुटी एउटा शासकबाट हुन्छ:


\par }{\Q \VS{6}मूर्खलाई धेरै उच्‍च पदमा नियुक्त गरिन्छ;

\par }{\QB तर धनी निम्न दर्जामा राखिन्छ।


\par }{\Q \VS{7}मैले कमाराहरूलाई घोडाहरूमाथि सवार भएका,

\par }{\QB तर भारदारहरूचाहिँ कमाराहरूझैँ पैदल हिँडिरहेका देखेको छु।


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{8}जसले खाडल खन्छ, त्यसभित्र त्यो आफैँ नै जाकिन सक्छ;

\par }{\QB जसले पर्खाल भत्काउँछ, त्यसलाई नै सर्पले डस्‍न सक्छ।


\par }{\Q \VS{9}ढुङ्गाको खानी खन्‍ने मानिसलाई त्यसैबाट चोट लाग्न सक्छ;

\par }{\QB काठ चिर्ने मानिसलाई त्यसैबाट खतरा हुन सक्छ।


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{10}यदि बन्चरो बोधो छ,

\par }{\QB र त्यसको धार उध्याइएको छैन भने,

\par }{\Q ज्यादै बल प्रयोग गर्नुपर्छ,

\par }{\QB तर सिपले सफलता ल्याउँछ।


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{11}यदि सर्पलाई लट्ठ्याउन अगि नै त्यसले डस्यो भने,

\par }{\QB सपेरालाई केही लाभ हुँदैन।


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{12}बुद्धिमान्‌का बोलीहरू अनुग्रही हुन्छन्,

\par }{\QB तर मूर्खहरू चाहिँ आफ्नै ओठहरूद्वारा नाश हुन्छन्।


\par }{\Q \VS{13}त्यसले सुरुमा नै मूर्ख कुरा गर्छ;

\par }{\QB अन्त्यमा त्यसको कुरा दुष्‍ट पागलपना मात्र हुन्छ;


\par }{\QB \VS{14}अनि मूर्खले धेरै बोल्छ।

\par }{\BB \par }
{\Q त्यसले के-कसो भन्‍ने हो, सो कसैले जान्दैन;

\par }{\QB त्यसपछि के हुने हो, सो कसले त्यसलाई भन्‍न सक्छ र?


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{15}मूर्खको कामले उसैलाई थकाउँछ;

\par }{\QB त्यसले सहर जाने बाटोसमेत चिन्दैन।


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{16}धिक्‍कार छ, त्यो देशलाई, जसको राजा कमारा हो,\FTNT{†}{{\FR 10:16 }{\FT{अथवा
}}{\FQA{बालक हो}}}

\par }{\QB र जसका राजकुमारहरू बिहानै भोज गर्न बस्छन्।


\par }{\Q \VS{17}त्यो देश धन्यको हो, जसका राजा कुलीन वंशका हुन्,

\par }{\QB र जसका राजकुमारहरू उचित समयमा ठिक भोजन गर्छन्,

\par }{\QB तिनीहरू शक्ति लाभ गर्नलाई भोजन गर्छन्, मतवाला हुनलाई होइन।


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{18}अल्छे मानिसको घरको धुरी भत्कन्छ;

\par }{\QB र हातहरूका सुस्तपनाले घरको छानो चुहिन्छ।


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{19}भोज खुशीयालीको लागि तयार गरिन्छ;

\par }{\QB दाखमद्यले जीवनलाई आनन्दित गराउँछ;

\par }{\QB र पैसाले यी सबै थोक दिन्छ।


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{20}राजालाई आफ्ना मनमा समेत निन्दा नगर;

\par }{\QB अथवा आफ्ना सुत्ने कोठामा धनी मानिसलाई नसराप!

\par }{\Q किनकि आकाशका पक्षीले समेत तिमीले गरेका कुरा लगिदेला,

\par }{\QB र त्यो उड्ने पक्षीले तिमीले भनेका कुरा सुनाइदेला।




\par }\Chap{11}{\SH धेरै उद्यममा लगानी गर्नु
\par }
{\Q \VerseOne{1}आफ्नो अन्‍न समुद्रपारि पठाऊ;

\par }{\QB धेरै दिनपछि तिमीले त्यसको नाफा पाउनेछौ।


\par }{\Q \VS{2}सात, आठ भागमा लगानी गर;

\par }{\QB किनकि पृथ्वीमाथि के कस्ता विपत्ति आइपर्ला, त्यो तिमी जान्दैनौ।


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{3}यदि बादलहरू पानीले भरिएका छन् भने मात्र

\par }{\QB तिनीहरूले पृथ्वीमा पानी बर्साउँछन्।

\par }{\Q रूख चाहे दक्षिणपट्टि वा उत्तरपट्टि ढलोस्,

\par }{\QB त्यो ढलेकै ठाउँमा लडिरहन्छ।


\par }{\Q \VS{4}जसले बतासको गतिलाई विचार गरिबस्छ, त्यसले कहिल्यै बिउ छर्नेछैन;

\par }{\QB अनि जसले बादलहरू हेरिबस्छ, त्यस मानिसले कटनी गर्नेछैन।


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{5}जसरी बतासको बाटो तिमी जान्दैनौ,

\par }{\QB अथवा आमाको गर्भमा बच्‍चा कसरी बन्दछ बुझ्दैनौ;

\par }{\Q त्यसरी नै तिमीले सबै थोक बनाउनुहुने

\par }{\QB परमेश्‍वरका कामहरू बुझ्न सक्दैनौ।


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{6}बिहानै तिमीले आफ्नो बिउ छर,

\par }{\QB साँझमा आफ्ना हातहरूलाई अल्छे हुन नदेऊ;

\par }{\Q किनकि कुनचाहिँ सप्रन्छ,

\par }{\QB यो कि त्यो;

\par }{\QB वा दुवै नै राम्ररी सप्रन्छन्, सो तिमी जान्दैनौ।


\par }{\SH युवाअवस्थामा आफ्ना सृष्‍टिकर्ताको सम्झना
\par }
{\Q \VS{7}ज्योति मनमोहक हुन्छ,

\par }{\QB सूर्यलाई देख्दा आँखाहरू प्रसन्‍न हुन्छन्।


\par }{\Q \VS{8}मानिस जतिसुकै वर्ष बाँचोस्,

\par }{\QB त्यो ती सबैमा आनन्दित होस्।

\par }{\Q तर अन्धकारका समयहरू पनि

\par }{\QB धेरै हुन्छन् भनी स्मरण गरोस्।

\par }{\QB जे कुरा हुन आउँछ, सबै अर्थहीन छ।


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{9}हे जवान मानिस, आफ्नो युवावस्थामा छँदै खुशी होऊ;

\par }{\QB जवान रहुन्जेल तिम्रो हृदयले तिमीलाई आनन्द देओस्।

\par }{\Q आफ्ना हृदयले चाहेको

\par }{\QB र आँखाहरूले देखेका बाटोलाई पछ्याऊ!

\par }{\Q तर याद राख: यी सबै कुराहरूका लागि

\par }{\QB परमेश्‍वरले तिमीलाई लेखा लिनुहुनेछ।


\par }{\Q \VS{10}यसकारण अब आफ्ना हृदयबाट चिन्ता-फिक्रीलाई पर राख,

\par }{\QB र शरीरका कष्‍टहरूलाई पनि फ्याँकिदेऊ;

\par }{\QB किनकि युवावस्था र जोश पनि अर्थहीन हुन्।


\par }{\BB \par }


\PoetryChap{12}{\Q \VerseOne{1}आफ्नो युवाअवस्थामा नै

\par }{\QB आफ्नो सृष्‍टिकर्तालाई सम्झ!

\par }{\Q दुःखको समय र वृद्धावस्था आउनुभन्दा पहिल्यै,

\par }{\QB “यस समयमा मेरो मन लाग्दैन”

\par }{\QB भन्‍ने वर्षहरू आउनुभन्दा अगि नै—


\par }{\Q \VS{2}सूर्य र प्रकाश,

\par }{\QB चन्द्रमा र ताराहरू अँध्यारो हुन अगि,

\par }{\QB वर्षापछि बादल फर्कनुभन्दा अगि नै,


\par }{\Q \VS{3}जब घरको हेरचाह गर्नेहरू काम्दछन्,

\par }{\QB र बलिया मानिसहरू कुप्रो पर्छन्,

\par }{\Q जाँतोका दाँतहरू झरेर कम भएका कारण जाँतो पिँध्नेहरूले काम बन्द गर्दछन्,

\par }{\QB र झ्यालबाट हेर्नेहरूका आँखा धमिला हुन्छन्;


\par }{\Q \VS{4}जब गल्‍लीतिर जाने ढोकाहरू बन्द हुन्छन्,

\par }{\QB र जाँतोको आवाज कम हुँदैजान्छ,

\par }{\Q जब चराको चिरबिर आवाजमा मानिसहरू उठ्छन्,

\par }{\QB तर तिनीहरूका सबै गीत मधुरो हुन्छन्;


\par }{\Q \VS{5}जब मानिसहरू अग्लो ठाउँसित

\par }{\QB र बाटाका खतरासित डराउँछन्,

\par }{\Q जब हाडे-बदामका बोटमा सेतै फूल फुल्दछन्,

\par }{\QB र फट्याङ्ग्राले आफैँलाई घिसारेर हिँड्दछ,

\par }{\QB अनि मनको चाहना अब उसो जाग्दैन;

\par }{\Q किनकि मानिस आफ्ना अनन्तको घरमा जान्छन्,

\par }{\QB अनि शोक गर्ने मलामीहरू गल्‍लीमा यताउता लाग्नेछन्।


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{6}आफ्नो सृष्‍टिकर्तालाई सम्झ—चाँदीका तार चुँडिनुअगि,

\par }{\QB र सुनको कचौरा फुट्नुअगि,

\par }{\Q पँधेरामा गाग्रो फुट्नुअगि

\par }{\QB र इनारमा चक्‍का भाँचिनुअगि,


\par }{\Q \VS{7}धुलो माटैमा फर्केर जानुअगि,

\par }{\QB र आत्मा परमेश्‍वरकहाँ फर्किजानेछ; जसले त्यो दिनुभयो।


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{8}“अर्थहीन! अर्थहीन!” उपदेशक भन्दछन्।

\par }{\QB “सबै अर्थहीन छन्!”


\par }{\SH उपदेशकको निष्कर्ष
\par }
{\PP \VS{9}उपदेशक बुद्धिमान् मात्र थिएनन्, तिनले मानिसहरूलाई ज्ञानका कुरा पनि सिकाउँथे। तिनले विचार गरे, खोजी गरेर धेरै हितोपदेशहरू क्रमबद्ध रूपमा राखे।

\VS{10}तिनले ठिक वचनहरू खोजी गरे, र जे लेखिए, ती वास्तविक र सत्य थिए।


\par }{\PP \VS{11}बुद्धिमान्‌का वचनहरू गोठालोको लहुराजस्तै छन्। तिनीहरूले सङ्कलन गरेका भनाइहरू ठिकसित ठोकेका किलाझैँ छन्—ती एउटै गोठालोबाट प्राप्‍त भएका हुन्।

\VS{12}हे मेरा छोराछोरीहरू हो, यीबाहेक अरू कुरामा पनि होसियार होओ!

\par }{\PP किनकि धेरै पुस्तकहरूको लेखाइको अन्त्य छैन; अनि धेरै अध्ययनले शरीरलाई थकाउँछ।


\par }{\Q \VS{13}अब जति पनि सुनियो:

\par }{\QB सबै कुराको निष्कर्ष यही हो:

\par }{\Q परमेश्‍वरको भय मान र उहाँका आज्ञापालन गर;

\par }{\QB किनकि समस्त मानव-जातिको कर्तव्य यही हो।


\par }{\Q \VS{14}किनकि परमेश्‍वरले हामीले गरेका हरेक कामको न्याय गर्नुहुनेछ,

\par }{\QB प्रत्येक गुप्‍त कुरासमेत,

\par }{\QB चाहे त्यो असल होस् वा खराब।

\par }