5
Jesús tamachtiá ipan tepe̱ꞌ
1 Kua̱ꞌ Jesús kitaꞌ inewi gente yej kitokatinemiáj, tejkaj ipan se̱ tepe̱ꞌ iwá̱n ompa mota̱lij. Iwá̱n idisci̱polojmej* kiyawalojkej. 2 Iwá̱n Jesús pe̱waꞌ kimachtij idisci̱polojmej, ijkí̱n kijtoj:
3 —Pa̱kij yej kimachi̱liáj ipan iya̱lmajmej iga yejéme̱nsan awel te̱ kichi̱waj iwá̱n ijko̱nya iga kite̱mowaj Dios, iga yejéme̱nya kipiaskej Dios iga iTe̱komej.
4 ’Pa̱kij yej cho̱kaj, Dios yawi kiyo̱lchika̱wati ino̱mej.
5 ’Pa̱kij yej moali̱mpamatij, iga yejeme̱n mochi̱waskej itatki inó̱n ta̱jli yej Dios kijtoj iga kimakaskej.
6 ’Pa̱kij yej kipoxyo̱lmakatokej iga kichi̱wasnekij yej ye̱kti, ino̱mej sí, Dios kipale̱wi̱j.
7 ’Pa̱kij yej ta‑ikne̱liáj, iga Dios yawi no̱ kikne̱li̱tij ino̱mej.
8 ’Pa̱kij yej ipan iya̱lmajmej kejla̱ntokej yej ye̱kti, yejeme̱n sí kitaskej Dios.
9 ’Pa̱kij yej kinekij iga maonolo tamelá̱, iga Dios kijli̱j iga yéj ipilowa̱n.
10 ’Pa̱kij yej kikno̱chi̱waj iga san kichi̱waj yej Dios kineki, iga yejéme̱nya kipiaskej Dios iga iTe̱komej.
11 ’Xipa̱ktoka̱n kua̱ꞌ mitzijijliáj kuajkuantas iwá̱n kua̱ꞌ mitzikno̱chi̱waj iwá̱n kua̱ꞌ mitzpantiáj iga ankichi̱waj yej aye̱kti, iga san nej anne̱tokaj.
12 ’Xipa̱ktoka̱n iga ipan cielo yawij mitzmakatij yej pox ye̱kti; iga ijkó̱n no̱ kikno̱chijkej profe̱tajmej yej ikya onoyaj.
Yej kitokaj Jesús ken istaꞌ iwá̱n ken yej ta̱wiáj
13 ’Amejeme̱n ipan iní̱n ta̱jli ken tikita an‑istamej. Eꞌ siga istaꞌ ayoꞌ istawe̱liꞌ, ¿téjasoꞌ iga moneki? Ayoꞌ ye̱kti iga nité̱, sino que motajkáliya iwá̱n mota̱táksaya.
14 ’Amejeme̱n no̱ ken anta̱wi̱lmej ipan iní̱n ta̱jli. Se̱ weyi‑a̱ltepe̱ꞌ yej onoꞌ iyi̱xko tepe̱ꞌ awel mi̱ya̱na. 15 Niga motatiá se̱ cándi̱l iga mamota̱li itampa tejté̱, ma̱jwaꞌ mota̱liá ajko iga makita̱wi yej onokej kalijtiꞌ. 16 Ijko̱nsan no̱ amejeme̱n xikchi̱waka̱n yej ye̱kti iyi̱xtaj la gente, iwá̱n kua̱ꞌ mitzitaskej iga ankichijtokej yej ye̱kti, kiweyimati̱lti̱skej toTaj Dios yej onoꞌ ajko.
Jesús tamachtiá ipan la ley
17 ’Amo ankijto̱skej iga niwa̱laj iga nikpolo̱ko iley Moisés o ka̱n tamachtijkej profe̱tajmej. Nej ayá̱ꞌ inó̱n nikchi̱wako, ma̱jwaꞌ nikchi̱wako ken iga nokta kajasi iga mamochi̱wa ken tatekimakaj. 18 Iwá̱n no̱ nimitznojma‑ijliáj, mie̱j iga onos cielo iwá̱n ta̱jli, nisé̱ punto nisé̱ letra awel mopolowa ipan iley Moisés, este que nochi mamochi̱wa yej mochi̱was. 19 Inó̱n iga yej kiyokakajte̱wa iga kichi̱wa ken tatekimaka se̱ iley Dios, malej iga inó̱n ley né̱sikiꞌ ayá̱ꞌ má̱j te̱ te‑ijliá, wa̱n ijkó̱n matamachti, inó̱n mo‑itas ken yej ayéj te̱ iteki ka̱n reina̱rowa Dios. Eꞌ yej makichi̱wa ken ijkuilijtoꞌ la ley iwá̱n ijko̱nsan no̱ kine̱xtiliá sekin iga makichi̱waka̱n, inó̱n má̱j kiye̱ꞌitaskej ka̱n reina̱rowa Dios. 20 Iwá̱n no̱ nimitzijliáj, siga ayá̱ꞌ má̱j anye̱ꞌnemij que fariseojmej iwá̱n ken yej tamachtiáj ipan la ley, nike̱man ayá̱ꞌ ankalakiskej ka̱n Dios reina̱rowa.
Jesús tamachtiá iga amo mamokuejkueso̱lo
21 ’Ankikakíkeja ken kijlijkej amo‑ikyapatajwa̱n iga: “Amo xitamikti, siga agaj tamiktiá, makimikti̱ka̱n.” Ijkó̱n kijtoj iley Moisés. 22 Eꞌ iná̱n nimitzijliáj igasan se̱ mamokuejkueso iwá̱n iyikni̱n, Dios yawi kijuzga̱ro̱ti. Iwá̱n yej kijliá iyikni̱n: “Tixe̱toꞌ”, inó̱n kiki̱tzki̱skej yej má̱j manda̱rowaj. Iwá̱n yej kijliá iyikni̱n: “Tipáchto̱l”, ya̱ti ka̱n onoꞌ tiwelo̱n yej ayí̱ꞌ se̱wi.
23 ’Siga tia tikmakati iyofre̱ndaj Dios ipan altar† iwá̱n tikejla̱nte̱wa iga mitzkuesowilijtoꞌ mokni̱n, 24 ómpaoꞌ xikajte̱wa moofre̱ndaj ite̱noj altar iwá̱n xaj achto ximoyo̱lta̱li̱ti iwá̱n mokni̱n. Íkua̱ꞌya sí welja tikta̱li̱ti moofre̱ndaj.
25 ’Siga agaj mitzdemanda̱rowa iwá̱n mitzwi̱gaj iyi̱xtaj juez, ipan ójtisan ximotajto̱lti iga ximoyo̱lta̱li íwa̱n. Porque siga mitzwi̱ga iyi̱xtaj juez, juez kitekimakas policiyajmej iga mitzaki̱skej kuákalko. 26 Nimitzijliá iga atiki̱sas ompa este que xikixta̱wa inewi ke̱ꞌ mitztajtaniliáj.
Jesús tamachtiá iga yej na̱miktitoꞌ amo mayawi wa̱n seꞌ
27 ’Moisés este ikyay kijtoj: “Yej na̱miktitoꞌ amo mayawi wa̱n seꞌ.” 28 Eꞌ nej nimitzijliáj siga se̱ ta̱gaꞌ kitachi̱liá se̱ siwa̱ꞌ iwá̱n ipan iya̱lmaj kinekiskia̱ya maguiꞌ mamásiya íwa̱n, ini̱nwaꞌ taxí̱maꞌya nokta, malej iga kejla̱n ipansan iya̱lmaj.
29 ’Siga se̱ moyi̱x mitzchi̱waltiá yej aye̱kti, xiki̱xti iwá̱n xiktajkali wejka; má̱j ye̱kti xikpolo se̱ moyi̱x que inochi mocue̱rpoj makaki̱ka̱n pan tiwelo̱n yej ayí̱ꞌ se̱wis. 30 Siga moye̱ꞌma̱ꞌ mitzchi̱waltiá yej aye̱kti, xiktzonteki iwá̱n xiktajkali wejka; má̱j ye̱kti xikpolo se̱ moma̱ꞌ que inochi mocue̱rpoj makaki̱ka̱n pan tiwelo̱n yej ayí̱ꞌ se̱wis.
Jesús tamachtiá iga amo mamoka̱waka̱n yej na̱miktitokej
31 ’Moisés no̱ este ikyay kijtoj: “Siga se̱ ta̱gaꞌ kika̱wa isiwa̱ꞌ, makimaka se̱ a̱maꞌ ka̱n makijto iga mokájkeja.” 32 Eꞌ nej nimitzijliáj yej kiyokaka̱wa isiwa̱ꞌ malej iga isiwa̱ꞌ ayá̱ꞌ nemi yawi wa̱n seꞌ, inó̱n ta̱gaꞌ kichi̱wa iga isiwa̱ꞌ mamasi wa̱n seꞌ; iwá̱n inó̱n seꞌ ta̱gaꞌ yej íwa̱n mona̱mikti̱j no̱ taxi̱ma.
Jesús tamachtiá iga amo matajura̱do̱lo
33 ’No̱ ankimatij iga amo‑ikyapatajwa̱n kijlijkej: “Amo xike̱lka̱wa iga tikchi̱wa yej iyi̱xtaj toTe̱ko tikijtoj nokta iga tikchi̱was.” 34 Eꞌ nej nimitzijliáj iga amo xikta̱li̱ka̱n agaj o tejté̱ iga testigo kua̱ꞌ ankijtowaj iga ankichi̱waskej tejté̱. Niga cielo iga ompa manda̱rowa Dios; 35 niga ta̱jli iga ompa kita̱liá iyikxi Dios; niga Jerusalén iga ino̱nwaꞌ iciudad el Rey yej kipoxweyimatij. 36 Niga motzontekon, iga tej awel tikchi̱wa iga se̱ motzónkal mamochi̱wa ista̱ꞌ o pi̱stiꞌ. 37 Má̱j ye̱kti iga xikijto “kena” kua̱ꞌ tikmati iga tia tikchi̱wati, iwá̱n xikijto “ayá̱ꞌ” kua̱ꞌ tikmati iga ayá̱ꞌ tia tikchi̱wati. Yej ayá̱ꞌ ijkó̱n kichi̱wa, kichi̱wa yej aye̱kti.
Jesús tamachtiá iga amo mamajasika̱n iga mo‑ijiyaj
38 ’Moisés este ikyay kijtoj:‡ “Siga agaj mitzi̱xkope̱wa, no̱ xiki̱xkope̱wa, iwá̱n siga agaj mitztankope̱wa, no̱ xiktankope̱wa.” 39 Eꞌ nej nimitzijliáj iga amo ijko̱nsan no̱ xikchi̱wili yej mitzchi̱wiliá yej aye̱kti; ma̱jwaꞌ siga agaj mitzxa̱ygatatzi̱na, xikmaka seꞌ moxa̱yaꞌ iga mamitzmaga. 40 Iwá̱n siga agaj mitzdemanda̱rowa iwá̱n mitzkui̱liá mokua̱ch, xikmaka no̱ makiwi̱ga mochama̱rraj. 41 Iwá̱n siga agaj mitztekimaka iga xikui̱guili tejté̱ yej eti̱ꞌ se̱ kilómetro, tej xikui̱ga o̱me kilómetro. 42 Siga agaj mitztajtaniliá tejté̱, xikmaka. Agaj yej kineki mitzta̱ke̱wiliá tejté̱, amo xikijli iga ayá̱ꞌ.
Kén iga matikcho̱kili̱ka̱n yej te‑ijiyaj
43 ’Moisés este ikyay kijtoj: “Xikcho̱kili mokni̱n iwá̱n xikijiya yej mitzijiya.” 44 Eꞌ nej nimitzijliáj xikcho̱kili̱ka̱n yej mitzijiyaj, xikye̱ꞌijli̱ka̱n yej mitzma̱lijliáj, xikchi̱wili̱ka̱n yej ye̱kti yej ayá̱ꞌ mitzye̱ꞌitaj, xiktajtanili̱ka̱n Dios iga maye̱ꞌonoka̱n ino̱mej yej mitzpantiáj iwá̱n mitzikno̱chi̱waj. 45 Ijkó̱n amejeme̱n anmochi̱waskej ipilówa̱mpa amoTaj Dios yej onoꞌ ipan cielo; iga yéj kichi̱wa iga mata̱wi to̱nati̱ꞌ ka̱n onoꞌ yej kichi̱wa yej ye̱kti iwá̱n yej kichi̱wa yej aye̱kti, iwá̱n kiti̱tani no̱ tiawa̱ꞌ iga yej ye̱ꞌnemij iwá̱n iga yej ayompa nemij. 46 Eꞌ siga amejeme̱n ankicho̱kiliáj yejsan no̱ mitzcho̱kiliáj, ¿té̱ anmo̱ta̱niliáj iga ijkó̱n ankichi̱waj? Este yej kicobra̱rowaj impuesto§ iga Roma ijkó̱n no̱ kichi̱waj. 47 Iwá̱n siga ankisaluda̱rowaj yejsan amokni̱n, ijkó̱n ayá̱ꞌ nemi ankichi̱waj tejté̱ yej sekin no̱ akichi̱waj. Ijkó̱n no̱ kichi̱waj yej ayá̱ꞌ ki̱xmatij Dios. 48 Xipoxye̱ꞌnemika̱n, ijkó̱n kensan amoTaj Dios yej onoꞌ ipan cielo nochipa kichi̱wa yej ye̱kti.
* 5:1 Xikita glosario “Discípulo”. † 5:23 Xikita glosario “Altar”. ‡ 5:38 Ex 21:24 § 5:46 Xikita glosario “Impuestos”.