﻿हितोपदेश.
28.
सुनानं लिना महःसां दुष्‍ट मनूत बिस्‍युं बिस्‍युं जुइ, धर्मी मनूत धाःसा सिंह थें मग्‍यासे च्‍वनी। 
देशय् ल्‍वापु जुइबलय् तःम्‍ह नेतात बुया वइ, तर दुग्‍यां दुम्‍ह नेतां देशयात न्‍हूधाः याइ। 
हाःनाः मदुपिन्‍त क्‍वत्‍यलिपिं दुष्‍ट मनूत बाली स्‍यंकीगु वा थें खः। 
व्‍यवस्‍था मानय् मयाइपिन्‍सं दुष्‍टतय्‌त तःधंकी, तर व्‍यवस्‍था मानय् याइपिन्‍सं इमिगु विरोध याइ। 
दुष्‍ट मनूतय्‌सं न्‍याय धयागु छु धकाः सी मखु, परमप्रभुयात मानय् याइपिन्‍सं थ्‍व खँ बांलाक सी। 
तःमि व मभिं मनू जुयेगु स्‍वयाः चीमि व भिं मनू जुयाच्‍वनेगु हे बांलाः। 
सुनां परमेश्‍वरया व्‍यवस्‍था मानय् याइ, व बुद्धि दुम्‍ह काय् खः। नगुलुपिंलिसे जुइपिन्‍सं थः बौयात मछालापुकी। 
सुनां अप्‍वः ब्‍याज कयाः धिबा मुंकी, वयागु सम्‍पत्ति हाःनाः मदुपिन्‍त ग्‍वाहालि याइपिनिगु ल्‍हातिइ वनी। 
व्‍यवस्‍था मानय् मयाइम्‍हय्‌सिगु प्रार्थना तकं परमेश्‍वरयागु निंतिं घच्‍चायापुसे च्‍वनी। 
भिंपिं मनूतय्‌त मभिंगु लँय् यंकीपिं मनूत थःम्‍हं म्‍हूगु गालय् थः हे लाइ। तर भिंपिं मनूतय्‌त सिरपाः दइ। 
तःमिपिं मनूतय्‌सं थःपिन्‍त बुद्धिमान ताय्‌की, तर दुग्‍यां दुपिं चीमिपिं मनूतय्‌सं इमित बांलाक म्‍हसीकी। 
भिंपिं मनूत त्‍यात कि सकलें लय्‌ताइ, दुष्‍ट मनूत थाहां वल कि मनूत सुला जुइ। 
थःगु पापया पश्‍चाताप मयात कि छ गुबलें थाहां वये फइ मखु। छं थःगु पापया पश्‍चाताप यानाः त्‍वःतल धाःसा परमेश्‍वरयागु दया माया छन्‍त दइ। 
परमप्रभुया भय काइपिन्‍त आशिष दइ, अतेरि जुयाच्‍वंपिं नाश जुयावनी। 
बमलाःपिन्‍त क्‍वत्‍यला जुइपिं दुष्‍ट शासकत तस्‍सलं हालीम्‍ह सिंह व हय्‌कायेत वःम्‍ह भालू थें ग्‍यानापुसे च्‍वनी। 
विवेक मदुम्‍ह शासक मूर्खम्‍ह व नुगः छाःम्‍ह खः। तर मखुगु ज्‍यां कमय् याःगु धनयात मयय्‌कीम्‍हय्‌सित ताः आयु दइ। 
मनू स्‍यानाः आछु कना जूम्‍ह मनू मसीतले बिस्‍युं जुयाच्‍वनी, वयात सुनानं ग्‍वाहालि याये मते। 
इमान्‍दार जु, छन्‍त न्‍ह्याबलें रक्षा याना तइ, बेमान जुल कि आकाझाकां छ पतन जुयावनी। 
मेहनत याइम्‍हय्‌सित नयेत यक्‍व अन्‍न दइ, ई सितिं छ्वइम्‍ह मनुखं दुःख जक सी। 
विश्‍वास याये बहःम्‍ह मनूयात गाक्‍क आशिष दइ, याकनं तःमि जुइत स्‍वइम्‍ह मनूयात सजाँय बी। 
पक्षपात यायेगु बांमलाः। तर छपा मरिया निंतिं मनूतय्‌सं मभिंगु ज्‍या याना जुइ। 
लोभी मनूत तःमि जुइत हथाय् चाया जुइ, तर गुलि याकनं थःके छुं मदयावनी धयागु इमिसं सी हे मखु। 
पिचुगु म्‍हुतुयात स्‍वयाः न्‍वाइगु म्‍हुतुयात हे लिपा सकसिनं च्‍वछाइ। 
थः मां बौयात लुतय् यानाः मभिंगु याना धकाः मतिइ मतइपिं मनूत खुँ थें खः। 
लोभी मनूतय्‌सं ल्‍वापुथया जुइ, तर परमप्रभुयात विश्‍वास याइपिं मनूत च्‍वजाया वइ। 
थःगु बिचारं जक जुइपिं मनूत मूर्ख खः, सःस्‍यूपिन्‍सं धाःगु खँ न्‍यनीपिं मनूत सुरक्षित जुइ। 
मगाःमचाःपिन्‍त ब्‍यु, छिमित गुबलें मगाःमचाः जुइ मखु। सुनां इमिगु च्‍यूताः तइ मखु, इमित सकसिनं सराः बी। 
दुष्‍ट मनूतय्‌सं शासन यात कि मनूत सुला जुइ, तर गुबलय् दुष्‍टत नाश जुइ, धर्मी मनूत थाहां वइ। 
