﻿हितोपदेश.
27.
कन्‍हय्‌यागु खँय् फुइँ त्‍वःताजुइ मते। छाय्‌धाःसा कन्‍हय् छु जुइ धकाः छं मस्‍यू। 
थथःम्‍हं तःधना जुइ मते, बरु मेपिन्‍त तःधंके ब्‍यु। 
ल्‍वहं व फि झ्‍यातुसे च्‍वनी, तर मूर्खतय्‌सं यानाजुइगु दुःख झन दकलय् झ्‍यातु। 
तं धयागु तसकं छाः, अले ग्‍यानापु, तर नुगः मुइकेगु धयागु थ्‍व स्‍वयां ग्‍यानापु। 
खने मदुगु माया स्‍वयाः न्‍ह्यःने हे ब्‍वःब्‍यूगु बांलाः। 
पासां नुगलय् स्‍याकूसां ग्‍याये म्‍वाः, तर शत्रुया चुप्‍पा नं ग्‍यानापुसे च्‍वनी। 
प्‍वाः जाल कि कस्‍ति नं यइ मखु, नयेपित्‍यात कि खायुगु नं साइ। 
छेँनं तापाःम्‍ह मनू स्‍वलं तंम्‍ह झंगः थें खः। 
अत्तर व धुंया नस्‍वालं नुगः चंचंधाइ, तर भिंम्‍ह पासाया स्‍वापु व स्‍वयां नस्‍वाइ। 
थः पासा व थः बौया पासायात त्‍वःते मते। थःत दुःख जुइबलय् थः दाजुकिजायाथाय् ग्‍वाहालि फ्‍वंवने मते। तापाःपिं दाजुकिजां स्‍वयाः सत्तीक च्‍वंपिं जःलाखःलां हे ग्‍वाहालि याइ। 
हे जिमि काय्! बुद्धि दय्‌कि अले जि लय्‌ताये, अले जितः कुंखिनिपिन्‍त जिं लिसः बी फइ। 
सःस्‍यूपिन्‍सं थःत आपत वयेत्‍यंगु न्‍हापां हे वाःचाय्‌की, अले बचय् जुइत स्‍वइ। ग्‍वाज्‍यःत धाःसा तप्‍यंक हे आपतय् तक्‍यंवनी, अले दुःख सी। 
म्‍हमस्‍यूम्‍ह मनूयागु जमानी च्‍वनीम्‍ह मनूयाके जमानी कायेगु या। 
सुनानं सुथ न्‍हापां ततःसलं जःलाखःलायात सुवाः बिल धाःसा व सराः थें खः। 
ल्‍वापुखिचाम्‍ह कलाः बर्खां मदिक्‍क वयाच्‍वनीगु वा थें खः। 
वयागु कचकचयात पनेगु धयागु फय्‌यात पने थें खः, अले चिकंयात ज्‍वनेत स्‍वये थें खः। 
नँयात नं हे ज्‍वय्‌की थें पासां पासायात ज्‍वय्‌की। 
सिमायागु सुसाःकुसाः याइम्‍हय्‌सिनं उकियागु फल नं नयेखनी। थः मालिकयात बिचाः याइम्‍हय्‌सित सकसिनं च्‍वछाइ। 
मनूया ख्‍वाः लखय् खने दइ थें मनूया नुगलं मनू म्‍हसी। 
मृत्‍यु व विनाश गुबलें लुधनी मखु। अथे हे मनूतय्‌गु इच्‍छा नं गुबलें लुधनी मखु। 
लुँ व वहःयात मिइ तयाः जाँचय् याइ थें मनूतय्‌त नं इमित याइगु हनाबनां जाँचय् याइ। 
मूर्खतय्‌त घलय् तयाः जाकि क्‍यः थें क्‍यःसां इमिसं मूर्ख ज्‍या त्‍वःती मखु। 
थः फैबथांया सुसाःकुसाः या, 
छाय्‌धाःसा धनसम्‍पत्ति सदांया निंतिं दयाच्‍वनी मखु। मुकुट पुस्‍तां पुस्‍ता तक ल्‍यनाच्‍वनी मखु। 
घाँय्‌म्‍वः लये धुंकाः न्‍हूगु घाँय् बुया वइ, उबलय् तकं गुँच्‍वय् च्‍वंगु घँजा मुनी। 
फैतय्‌पाखें छन्‍त कापः दइ, अले च्‍वलय् मियाः वःगु धिबां बुँ न्‍याये फइ। 
च्‍वलय्‌चिया दुरु छन्‍त, छं छेँजःपिन्‍त व छं च्‍यःभ्‍वातिंयात तकं त्‍वनेत दइ। 
