﻿हितोपदेश.
25.
सोलोमनया थ्‍व उपदेशत यहूदाया जुजु हिजकियाया मनूतय्‌सं ल्‍ह्ययातःगु खः, 
परमेश्‍वरं सुचुकातःगुलिइ हे झीसं वय्‌कःयात हने। अले जुजुपिन्‍त इमिसं थ्‍व खँ उलाः अर्थ कनाब्‍यूगुलिइ हे हने। 
छम्‍ह जुजुया नुगलय् छु दु धयागु सुनानं सीके फइ मखु। वयागु बिचाः आकाश थें तःजाः, अले पृथ्‍वी थें तःगाः। 
वहःयात शुद्ध या, अले तिनि वहःकःमिं उकियात छुं दय्‌के फइ। 
मभिंपिं मनूतय्‌त जुजुपाखें तापाक ति, अले तिनि न्‍यायया शासन याये फइ। 
जुजुया न्‍ह्यःने च्‍वनेबलय् जि तःधंम्‍ह मनू खः धकाः क्‍यनेत स्‍वये मते। 
जुजुं थःम्‍हं हे सःताः आसनय् फ्‍यतुकूगु बांलाः तःधंपिं मनूतय्‌गु न्‍ह्यःने क्‍वह्यंकाः च्‍वनेगु स्‍वयाः। 
थःम्‍हं खंगु खँयात हथाय् चायाः अदालतय् यंके मते। मेम्‍ह साक्षीं वयाः छंगु खँ फताहा साबित यानाबिल धाःसा मछालापुका च्‍वनेमाली। 
थः जःलाखःलानाप ल्‍वापु जुल धाःसा कर्पिनिगु गुप्‍ति खँ प्‍वले मते। 
मखुसा छन्‍त सकसिनं खँ मथाःम्‍ह धकाः धाइ। अले छं थःगु इज्‍जत गुबलें नं लिफ्‍यानाः काये फइ मखु। 
माःगु इलय् माःकथं नवायेगु धयागु वहलय् लुँ थुने थें खः। 
सःस्‍यूम्‍ह मनुखं ब्‍वःब्‍यूगु नं न्‍यनीगु न्‍हाय्‌पंया निंतिं लुँयागु तिसा स्‍वयाः मू वं। 
विश्‍वास याये बहःम्‍ह दूतं थः मालिकया नुगःयात सामाज्‍याया इलय् ख्‍वाउँ लखं थें सिचुकाबी। 
थःम्‍हं बी धकाः बचं बियाः मबीम्‍ह मनू नँन्‍यायाः वा मगाः थें खः। 
सह यायेफत धाःसा शासकयात नं ह्यय्‌के फइ। अले नाइसे च्‍वंगु खं क्‍वँय्‌यात नं नाय्‌केफु। 
कस्‍ति नं माक्‍वं अप्‍वः नल कि वाक्‍क वइ। 
थःथितिपिन्‍थाय् यक्‍व वने मते। मखुसा वाक्‍क वय्‌काः इमिसं मयय्‌का हइ। 
थः पासायात मखुगु पाःयायेगु धयागु वयात तरवारं पालेगु थें खः, भालां सुइगु थें खः, अले वाणं कय्‌केगु थें खः। 
दुःख जुइबलय् मदुम्‍ह पासा किलं नःगु, स्‍याःगु वा व खुत्‍यां काःगु तुति थें खः। 
दुःखं कःम्‍ह मनूया न्‍ह्यःने म्‍ये हालेगु धयागु तसकं चिकुबलय् लं त्‍वकाबी थें, अले घालय् चि ह्वलाबी थें खः। 
थः शत्रु द्यांलाःसा वयात नयेगु ब्‍यु, अले पित्‍याःसा वयात त्‍वनेगु ब्‍यु। 
थथे यात धाःसा मछालाः वयागु ख्‍वाः ह्याउँसे च्‍वनी, अले परमप्रभुं छन्‍त सिरपाः बी। 
उत्तरया फसं वा वय्‌की थें म्‍वाःमदुगु खं तं वय्‌की। 
ल्‍वापुखिचाम्‍ह कलाःलिसे छखा हे छेँय् च्‍वनेगु स्‍वयाः कःसिया छकुनय् याकःचा च्‍वनेगु बांलाः। 
तापाकं वःगु भिंगु बुखँ प्‍याय्‌चाःम्‍हय्‌सित ख्‍वाउँ लः लुये थें खः। 
दुष्‍ट मनूतय्‌गु खँय् जुइम्‍ह धर्मी मनू फोहर वांछ्वयातःगु लः थें खः। 
कस्‍ति अप्‍वः नयेगु बांमलाः। अथे हे थःत अप्‍वः तःधंकेगु नं बांमलाः। 
थःम्‍हं थःत कःघाये मफुम्‍ह मनू पःखाः मदुगु शहर थें खः। 
