4
Anili feeyya maduy ra
(Saame Maccëe 13.1-9⁠ ⁠; Lúkkë 8.4-8)
1 Yéesú sayilte ɓúk laahi Galile, na yëeddëꞌ. Ɓëewí caakute níi caak ayute wërúté rí, tahte níi ɗi míllëꞌ haal gaal filiɓ laaha, tookke na, ɓëewë homute ɓúk laaha. 2 Ɗi ñeyaꞌte léeh na teeɓ wa yin caak won wa tih⁠ ⁠: 3 «⁠ ⁠Síkíríi⁠ ⁠! Lahte ɓëyí húmú koloh sohi meeyi. 4 Ɗi hom hasli tisoh ka, lahte peppi keente ɓúk waala, ƴakka ayute tanute wa ɓéeɓ. 5 Lahte ƴi keen feey fi lahaꞌ laꞌ. Bi caakay feey fa, wa yíppée paal⁠ ⁠; 6 ndaa kolaꞌ naꞌa sun ɗa, bi nooray níillë, wa yíppée tam. 7 Lahte ƴi keen tígí paalaꞌ ñobitaan. Kolaꞌ ñobitaan fa hampe wa ra, wa tampe ɗúhrëy yin. 8 Lahte ƴi keen feey fi looɓpe. Wa paalte, talla kolohte, ɗúhíɗté íl, laaɓpe níi laaɓ. Tal fi tal ɓéeɓ yeraꞌte yee waɗ rii yeraa ra*.⁠ ⁠» 9 Yéesú ɓaatte won wa tih⁠ ⁠: «⁠ ⁠Ɓëyí lah nuf kelaa, kelaan na⁠ ⁠!⁠ ⁠»
Yi tah Yéesú ñeyaꞌ léeh⁠ ⁠?
(Saame Maccëe 13.10-15⁠ ⁠; Lúkkë 8.9-10)
10 Ɗaayuu wa a Yéesú rë, ɓëewë na ñéerúu a ri merees ra a taalibe yi sabboo a ana ya meelute ri yii leŋke léeh yí. 11 Ɗi won wa tih⁠ ⁠: «⁠ ⁠Ɗon, kúmpíi Nguur ki Koope teeɓu ɗon, ndaa yii won mi ɓëewí kayya ɓéeɓ teyaꞌ léeh, 12 nda wa yeele raa wa ëlíh në, te wa kelee raa wa yíih yee na wonu ra, toñeh keeññi wa ay kúnsée ndín, wa lof pesaɗ†, wa baalu bakaaɗɗi wa.⁠ ⁠»✡
Iti fi anili feeyya maduy ra
(Saame Maccëe 13.18-23⁠ ⁠; Lúkkë 8.11-15)
13 Yéesú ɓaatte won wa tih⁠ ⁠: «⁠ ⁠Ɗon yíih yee fahaꞌ won léehí baa raa, ɗon ay mínée yúh yee won léeh yí kayya ra ɗíh⁠ ⁠?
14 «⁠ ⁠Síkíríi⁠ ⁠! Tisoh ka sohu ra Unni Koope. 15 Ɓúk waala keen tisoh ka ra, daa ɓëewë yéŋké biti keluu wa Unna ra, Seytaane yíppée ac, pahte wa keeññi wa ra. 16 Feey fa lahaꞌ laꞌ tisoh ka keen na ra, daa ɓëewë yéŋké biti keluu wa Unna ra, wa yípútée wëe tah a sos-keeñ⁠ ⁠; 17 ndaa Unna yípëy níil keeññi wa. Wa topuun waa ham guuttii baaha⁠ ⁠: kofeel yípée wëe daɓ mbée wa moklu af hama habu wa Unna ra rek, wa koluun daaha yeris ngémë. 18 Feey fa na paal ñobitaan tisoh ka keen na ra, daa ɓëewë yéŋké biti keluute Unna ra. 19 Tíl tílë níi nék, sohle yi ëldúnë, alal ma na nofaꞌ ow ra a neɓ pes lúfílté Unna waa na, tahte níi wa lahray wa njiriñ. 20 Feey fi looba keen tisoh ka ra, daa ɓëewë yéŋké biti keluu wa Unna ra, wa tahuute wa yaꞌ ana⁠ ⁠: ow fi ow waa na ɓéeɓ njiriñce yee waɗ ɗii njiriñ ra‡.⁠ ⁠»
Léehí lampaa
(Saame Lúkkë 8.16-18)
21 Yéesú wonil wa tih⁠ ⁠: «⁠ ⁠Ow na ɓeɓ lampa líh if sun fi, mbée ɓek ri fëgërëh tigal woo⁠ ⁠? Lampa líkúu tígí neh a⁠ ⁠? 22 Yúhí biti yii ɗapu ɓéeɓ ay yúhú, yii laku ɓéeɓ ay olu. 23 Ɓëyí lah nuf kelaa, kelaan na.⁠ ⁠»
24 Yéesú wonil wa tih⁠ ⁠: «⁠ ⁠Lah héní wun iña na keluu ɗon ɗa⁠ ⁠! Ɗee na natɗuu ɗon ɓëewë rë, Koope ay ron natɗee ɗaaha níi tíkíɗ ɗon§. 25 Yúhí biti ɓëyí ham yee yeru ri ra a yaꞌ ana, ay ɓaatu. Ɓëyí pagay yii baaha raa nék, yii ƴutuuda lahaꞌ ri ra sah ay naafu*.⁠ ⁠»
Léehí tisoh ka paal ra
26 Yéesú wonil tih⁠ ⁠: «⁠ ⁠Nguur ki Koope madaꞌ a bee ow ɓekke tisoh ki feey ra nen. 27 Ɗi kolaꞌ daaha, elga lah ɗi fanoh, Koo yíil ɗi koloh, te tisoh ka ay paal, wa ooɗ, te ɗi yéeh sah ɗee na lahaꞌ iñƴaaha ra. 28 Feey fa daa na tah lec lah⁠ ⁠: gañcah daa na ɗéɓpí koloh, tíkëh yaaŋngaa, peba anti ɗúh. 29 Wa non raa ɗeef lec lahte⁠ ⁠; ɓëeꞌ ɓeɓ sarcii lec wa.⁠ ⁠»
Léehí pebi tisoh ki ƴutuuda
(Saame Maccëe 13.31-32, 34⁠ ⁠; Lúkkë 13.18-19)
30 Yéesú wonil tih⁠ ⁠: «⁠ ⁠Yen ay mëllée Nguur ki Koope a yih⁠ ⁠? Léehí bi daa mín teeɓaꞌ ɗee man ɗi ra⁠ ⁠? 31 Nguur ki Koope madaꞌ a pebi ƴutuudi† baa sohu raa, lukaꞌ ri ƴin peppi tisoh ya ɓéeɓ níi, 32 ɗi liilti paal raa, tala ooɗ níi luk talli gañcaha meeya ɓéeɓ, yaꞌ ya gaan níi ƴakka mín nëe túf, sëegúlëh në.⁠ ⁠»
33 Yéesú yëeddëꞌ ɓëewë Unni Koope a léeh yí man ɗah. Ɗi wonte wa na caak níi tígí teem yee mínú wëe yúh rë. 34 Ɗi na húmú woneh a ɓëewë te ñeyeeh léeh⁠ ⁠; ndaa ɓani taalibe yi ɗaay raa, ɗi teeɓ wa yee fahaꞌ won léeh yë rë ɓéeɓ.
Yéesú luk ngilaaw doole
(Saame Maccëe 8.23-27⁠ ⁠; Lúkkë 8.22-25)
35 Sos-naꞌin fa, Yéesú won taalibe yi tih⁠ ⁠: «⁠ ⁠Yen saañ ɓúk laaha hatni bín.⁠ ⁠» 36 Taalibe ya heluu ɓëewë daaha, wa yejute gaala húmú Yéesú rë filiɓ laaha wa ñéerúuté. I gaal kay ɓedute wa. 37 Hom homo níi ngilaaw gaan yíppée yeñ, mboowaanna na soɗ gaala muluɓ. 38 Ɗi fi Yéesú húmú tal gaala, giginte afi na neeꞌ. Taalibe yi na fogu yúunúté rí wonu ri tih⁠ ⁠: «⁠ ⁠Yen ee suu húlé rë Ɓahaa⁠ ⁠! Fu oleh na olo ɗee déy⁠ ⁠?⁠ ⁠» 39 Kolaꞌ Yéesú rë, ɗi digiɗte uni, túuƴcé ngilaaw ma a mulii laaha héddëh won wa tih⁠ ⁠: «⁠ ⁠Héddíi, ɗon hen tiɗ.⁠ ⁠» Ngilaaw ma yíppée woc, mulii laaha hente tiɗ. 40 Ɗi antee won taalibe ya tih⁠ ⁠: «⁠ ⁠Ɗon tíitú yí ɗeeha⁠ ⁠? Ɗon gémúy Koope gémë doom a⁠ ⁠?⁠ ⁠» 41 Wa tíitú tíitë níi wa na meelantuu hanndal ki wa wonu tih⁠ ⁠: «⁠ ⁠Ɓëyí bee mën ɗí ow ɓal níi ngilaaw ma a mulii laaha sah na ñeyu woni⁠ ⁠?⁠ ⁠»
* 4:8 Tal fi tal ɓéeɓ yeraꞌte yee waɗ rii yeraa ra ⁠ ⁠: Di gerek, bíníyú ɗeh⁠ ⁠: Lahte ƴi lím pep sabay éeyë (30), ƴee pep sabay pëenë (60) mbée pep tíméer (100). † 4:12 nda wa yeele raa wa ëlíh në, te wa kelee raa wa yíih yee na wonu ra, toñeh keeññi wa ay kúnsée ndín, wa lof pesaɗ ⁠ ⁠: Lahte ɓëewí habuu ri ɗeh⁠ ⁠: Ɗaaha wa yeele raa wa ëlíh në, te wa kelee raa wa yíih yee wonu ra, henay baa wa ay yíssíɗ keeññi wa Koope na. ✡ 4:12 Saame Isayii 6.9-10 ‡ 4:20 ow fi ow waa na ɓéeɓ njiriñce yee waɗ ɗii njiriñ ra ⁠ ⁠: Di gerek, bíníyú ɗeh⁠ ⁠: Lahte ƴi lím pep sabay éeyë (30), ƴee pep sabay pëenë (60) mbée pep tíméer (100). § 4:24 Ɗee na natɗuu ɗon ɓëewë rë, Koope ay ron natɗee ɗaaha níi tíkíɗ ɗon ⁠ ⁠: Lahte ɓëewí habuu ri ɗeh⁠ ⁠: Ɗon ay aattiyuu ti ɗee na aattiyuu ɗon ow kay ra, níi ɗon tíkrú sun. * 4:25 ɓëyí pagay yii baaha raa nék, yii ƴutuuda lahaꞌ ri ra sah ay naafu ⁠ ⁠: Ɓëeꞌ pagay yii baaha ra, daa ri ɓëeꞌ habay unna keloh ri ra (saame saar 24), ɗi húl fayu raa, ɗi ay ñak ɓéeɓ. † 4:31 pebi ƴutuudi ⁠ ⁠: Di gerek, bíníyú ɗeh⁠ ⁠: tisoh mutarda. Pep mutarda non peppa lukki ƴin ra, ndaa tala non tal gañcah ya lukki gaan di meeyya ra.