21
Haali Yéesú Yerusalem
(Saame Marka 11.1-11⁠ ⁠; Lúkkë 19.28-40⁠ ⁠; Saŋ 12.12-19)
1 Tílúu Yéesú a taalibe yi níi wa leɓuute Yerusalem, yeeddaꞌ ki daŋi Ëlíiffë di hëbís Betfase ra, Yéesú wolte ow ana waa na 2 won wa tih⁠ ⁠: «⁠ ⁠Pëyí gina fíi bín, ɗon haale na rek, ɗon ay naa ɗeef mbaam ɓeleɓ poku, koy ka hom hëbísí. Lah pëkísí wë, ɗon kom soꞌ wa. 3 Ow tah ɗon na raa, lah wëní rí biti Yíkëe daa sohlaꞌ wa. Hen ɗaaha raa, ɗi ay ron yíppí yeris, ɗon kúɗ wë deh.⁠ ⁠» 4 Yee húmú won yonentaa ra lahaꞌte ɗah. Ɗi húmú won tih⁠ ⁠:
5 «⁠ ⁠Wëní ɓëy Siyoŋ tee⁠ ⁠:
Ëlí⁠ ⁠! Buuron ee ac ɗon na ra,
sosse níi sos,
yaagoh sun mbaam,
sun cúmbúr,
koy mbaam-séf.⁠ ⁠»✡
6 Taalibe ya sayuu ɗaaha, pagute yee nah wa Yéesú rë. 7 Wa kalute mbaam fi ɓelaa a cúmbúrë, larute sabidoorri wa sun, Yéesú yaagohte. 8 Dúukëlí ɓëewë húmú në rë, ƴee ɓeyu sabidoorri wa larute waala, ƴee saamu i yaꞌ kilik hilsiɗ larute waala ɓal. 9 Ɓëewë ɓéeɓ, dalaꞌte ƴee paaꞌuu Yéesú fíi a ƴee paaꞌuu ri filoon ra, ɓéyrúté unni wa sun na njooɓu ri wonu tih⁠ ⁠:
«⁠ ⁠Oosaanaa⁠ ⁠! Sédí Dawit laha ndam⁠ ⁠!
Koo-Yíkëe barkela ɓëeꞌ ɗi wol ri ra⁠ ⁠!
Oosaanaa⁠ ⁠! Koo laha ndam di sunaa-sun⁠ ⁠!⁠ ⁠»✡
10 Yéesú na haal Yerusalem, gina ɓéeɓ na hégíƴëh. Ɓëewë na meeluu na wonu tih⁠ ⁠: «⁠ ⁠Ɓëyée waɗti hena wah⁠ ⁠?⁠ ⁠» 11 Wa meelee raa, ɓëewë ɓani Yéesú ñéerúu rë tahe wone tih⁠ ⁠: «⁠ ⁠Yaa Yéesú, yonentaa dék Nasaret di Galile ra.⁠ ⁠»
Lígí yaayoh ya Faam fi gaani Koope
(Saame Marka 11.15-19⁠ ⁠; Lúkkë 19.45-48⁠ ⁠; Saŋ 2.13-22)
12 Lahaꞌ Yéesú gina níi ri haalte baylii Faam fi gaani Koope ra, ɗi yampe na lík yaayoh ya a lomoh ya homu na ra ɓéeɓ, júlkëñcé taabulli ɓëewë në lofrantuu hélíis rë a ñaanni yaayoh yi bëdú yë, 13 ɗi antee won tih⁠ ⁠: «⁠ ⁠Koo wonay Téerëe bitih⁠ ⁠: “Faam soꞌ ay wonuu faam fa na ɗaguu ra”✡ a⁠ ⁠? Ndaa ɗon yíssúté rí “faam lohoh”✡⁠ ⁠!⁠ ⁠»
14 Filoon fi baaha, i búumíɗ a i lëfëñíɗ leɓuute Yéesú baylaa daaha ɓal, ɗi paƴce wa. 15 Oluu kélfë yí seeƴoh ya a yëeddëh yí kootii Mëyíis iñi éemílëꞌ yë an ɗii kolaꞌ paŋ, wa olute tuŋka na fogu Faam fi gaana na wonu⁠ ⁠: «⁠ ⁠Oosaanaa⁠ ⁠! Sédí Dawit laha ndam⁠ ⁠!⁠ ⁠» ra, keeññi wa haayte, 16 wa wonu ri tih⁠ ⁠: «⁠ ⁠Fu keloh yee na wonu tuŋka ra a⁠ ⁠?⁠ ⁠» Ɗi won wa tih⁠ ⁠: «⁠ ⁠Mi keloh na kay⁠ ⁠! A ɗon, ɗon kéllúy unnee ke Téerëe ƴee neh a⁠ ⁠? Téerëe won tih⁠ ⁠: “Fu paŋke níi wobiitta a baakerra na kañu ro.”✡⁠ ⁠» 17 Ɗi antee waa hel daaha, saañce Betani, neeꞌte dín fë.
Cuñi eena lahay koy ra
(Saame Marka 11.12-14, 20-24)
18 Yíilëꞌ Koo kéy ɓaaɓ fin Yéesú na nimil Yerusalem ra, yaaɓ hampe ri. 19 Ɗi séenté tal een ɓúk waala, ɗi ɗalte⁠ ⁠; ndaa lahaꞌ ri na ra, gét nëe saaf, ɗi olay na koy. Tígí daaha, ɗi won tih⁠ ⁠: «⁠ ⁠Fii límíl koy yee tas fíi rë⁠ ⁠!⁠ ⁠» Una na lús, tal eena súhté níi lahte keeña. 20 Oluu taalibe ya yii baaha, wa tíitú tíitë níi na wonu tih⁠ ⁠: «⁠ ⁠Tal eeni bee mínëꞌ súh súhí gaawi bee ɗíh⁠ ⁠?⁠ ⁠» 21 Yéesú tahte won tih⁠ ⁠: «⁠ ⁠Mee ron won kaaf ka ra ee⁠ ⁠: ɗon gém te ɗon lëhíh nuf ana koon, mi teyay ron biti ɗon ay mín yee paŋ mi tal eeni baa ra doŋ, ndaa ɗon nah daŋi bee ɗofoh dee saañ yípée kísí, ɗi ay rii paŋ. 22 Ɗon gém ɗëe, yúhí biti yii ɗon ɗaŋ ri Koope ɓéeɓ ɗon ay rii liil.⁠ ⁠»
Tígë ɗúhëꞌ sañ-sañi Yéesú rë
(Saame Marka 11.27-33⁠ ⁠; Lúkkë 20.1-8)
23 Filoon fi baaha, Yéesú haalte Faam fi gaani Koope, na yëeddëꞌ. Kélfë yí seeƴoh ya a ɓaha ya gina ɗeefute ri daaha, wonu ri tih⁠ ⁠: «⁠ ⁠Fu pagaꞌ iña na paŋ fu ra sañ-sañi bih⁠ ⁠? Daa nah ro paŋi wa⁠ ⁠?⁠ ⁠» 24 Yéesú loffe wa won tih⁠ ⁠: «⁠ ⁠Soꞌ ɓal may ron meel yin yínë. Ɗon tiil soꞌ na raa, may ron teeɓ ɓëeꞌ yeɗ soꞌ sañ-saña na pagaꞌ mi wa ra. 25 Wëní sëꞌ⁠ ⁠: bëtsë në húmú bëtís Saŋ ɓëewë rë, Koope daa húmú nah ri mbée ɓëewë⁠ ⁠?⁠ ⁠» Tígí daaha, wa na wonantuu hanndal ki wa tih⁠ ⁠: «⁠ ⁠Yen won biti Koope daa nah ri raa, ɗi ay yen meel yee tah níi yen gémúy iña won Saŋ ra. 26 Te yen won biti ɓëewë daa nahu ri raa, yen helun nuf ɓëewë në, ndée wa ɓéeɓ habuu biti Saŋ húmú yonente.⁠ ⁠» 27 Wa wonu Yéesú tígí daaha tih⁠ ⁠: «⁠ ⁠Fun yíih yin na⁠ ⁠!⁠ ⁠» Ɗi nampee waa won tih⁠ ⁠: «⁠ ⁠Kon soꞌ ɓal, mii ron won ɓëeꞌ yeɗ soꞌ sañ-saña na pagaꞌ mi wa ra.⁠ ⁠»
Anili koy-yaayyi ana ya
28 Yéesú ɓaatte won tih⁠ ⁠: «⁠ ⁠Ɗon yúhú yi anili beh⁠ ⁠? Lahte ɓëyí húmú lahaꞌ koy ana. Lahte bis, ɗi payte otte ɓëyí yínëe won ɗi tih⁠ ⁠: “Fii pay fu yér meey woteh aa kooja⁠ ⁠?” 29 Koy ka won ɗi tih⁠ ⁠: “Mi eɓaay pay meey woteh baap⁠ ⁠!” Ndaa hompe níi ɗi réeccíyëhté yee won ɗi boffa ra, ɗi kolohte saañce meey. 30 Filoon fi baaha, boffa payte otte ɓëyí ana fa túuƴcé rí waali meeya. Ɓëyí yíníi bee won ɗi tih⁠ ⁠: “Kotta ƴee baap⁠ ⁠!” Ndaa ɗi míllëey pay. 31 Cëe mi meel ron⁠ ⁠: Ɓëyí bih, di wa fi ana yi ƴaaha daa paŋ yee fahaꞌ boffa ra⁠ ⁠?⁠ ⁠» Ɓëewë wonu tih⁠ ⁠: «⁠ ⁠Bee ɗéɓ ɗë⁠ ⁠!⁠ ⁠» Yéesú tíkké won tih⁠ ⁠: «⁠ ⁠Mee ron won kaaf ka ra ee⁠ ⁠: Yeekoh yi túmë a ɓeleɓɓa na tílú rë ay ron hel, wa haal Nguur ki Koope. 32 Ahaŋkay, Saŋ acce teeɓpe ron di na pesuu pesi júɓpé, te ɗon gémúy woni⁠ ⁠; ndaa yeekoh yi túmë a ɓeleɓɓa na tílú rë gémúté rí. Te filoon fi bee oluu ron ƴaa ra ɓéeɓ, dara hégíƴëy ron níi tah ɗon lofisoh, ɗon gém woni.⁠ ⁠»
Anili línëh yí reseñña sohooru ra
(Saame Marka 12.1-12⁠ ⁠; Lúkkë 20.9-19)
33 Yéesú wonil wa tih⁠ ⁠: «⁠ ⁠Síkíríi anili yíníi beh⁠ ⁠: Lahaꞌ ɓëyí húmú yíp meey reseñ, líikké rí, yugusse tígë nay pooƴuu reseña ra, saampe dút, ɗi antee rii yeraꞌ ndalu, saañce ɓaaɓ. 34 Nonaꞌ reseña ra, ɗi wolte súrgë yí línëh yë në, nda wa yeɗ ɗi wodi. 35 Ndaa lahuu wa ra, línëh yë habute wa, laɓute ɓëyí yínëe laɓɓi misikke, hawute yínëe húl, bee tíkëh në rë wa tawsuute ri laꞌ. 36 Filoon fi baaha, yíkíi meeya wolaatte i súrgë kay ƴi luku ƴee ɗéɓ ɗë caak. Lahuu wa ra, línëh yë pagute wa yee pagu wa ɓëewë ɗéɓú rë. 37 Ɗi míllëꞌ wol koy ki ƴaali, won nufi tih⁠ ⁠: “Man biti wa ay yeɗ koy soꞌ cér⁠ ⁠!” 38 Ndaa séenúu línëh yë koy ka, wa wonu hanndal ki wa tih⁠ ⁠: “Lamoha abee kan⁠ ⁠! Ëyí yen hap ɗi húl, yen ɓeɓ meeya.” 39 Lahaꞌ ri ra, wa yípútée ríi ham, ɗúhrúté rí meeya, hawute ri húl. 40 Mi meel ron leegi⁠ ⁠: yíkíi meeya ac raa, ɗi ay page línëh yí ƴaa yih⁠ ⁠?⁠ ⁠» 41 Wa wonu ri tih⁠ ⁠: «⁠ ⁠Ɗi ac ɗaa, ɗi ay bëem línëh yë sohooru ƴaa ra ɓéeɓ, ɗi anti yeɗ meeya línëh kayyi ay rii yeɗ wodi biti reseña non fayu.⁠ ⁠» 42 Yéesú ɓaatte won tih⁠ ⁠: «⁠ ⁠Ɗon yúhú yee bíníyú Téerëe bee ra maan⁠ ⁠? “Laꞌa habuu taɓahoh ya biti lahay njiriñ ra daa míllëꞌ ham lasa. Koo-Yíkëe daa pagaꞌ ri ɗaaha te ri neɓpe yeel lool.”✡ 43 Daa tah mi won ɗon biti Nguur ki Koope ay paketu yaꞌ yon, yeru ɓëewí légéyí wë ay púl kaah. [ 44 Yii leŋke laꞌi baa nék, ɓëyí baɓoh na ɓéeɓ ay korsaꞌ, te laꞌa keen sun ow raa ay rii ɗakaƴaꞌ.]⁠ ⁠»
45 Keluu kélfë yí seeƴoh ya a fariseŋŋa unni ƴah, wa yúhúté biti Yéesú wonaꞌ wa. 46 Wa na saamu ɗee nay wa rii habee ra, ndaa bi ɓëewë ɓéeɓ habuu Yéesú yonente, wa kaañuy.
✡ 21:5 Saame Sakari 9.9 ✡ 21:9 Saame Kañaa ya 118.26 ✡ 21:13 Saame Isayii 56.7 ✡ 21:13 Saame Yérémí 7.11 ✡ 21:16 Saame Kañaa ya 8.3 ✡ 21:42 Saame Kañaa ya 118.22-23