18
Ane̱ŋ ne̱ baa kra Yeesuu‑o
(Matiyo 26.47–56; Maak 14.43–50; Lukas 22.47–53)
1 Yeesuu a ko̱re̱ ke̱bware̱ko̱re̱ mɔ lo̱we̱‑ɔ, ne̱ mò̱ aa mò̱ agyase̱po̱‑ɔ a nare̱ ya te̱ŋ Kidrɔŋ Ke̱maŋtaŋ‑nɔ. Baa gyi bane̱ bo̱ muruwaa ayii ko̱ mfe̱ŋ, ne̱ Yeesuu mò̱ aa mò̱ agyase̱po̱‑ɔ a ya lweero.
2 Yudas odiburopo̱‑ɔ mɔ nyi mfe̱ŋ ne̱ bane̱‑ɔ bo̱‑ɔ, a le̱e̱ fe̱yɛ Yeesuu mò̱ aa mò̱ agyase̱po̱‑ɔ a gyaŋŋe̱ mfe̱ŋ iluwi bwe̱e̱tɔ. 3 Amo̱se̱‑ɔ ne̱ Yudas a ba mfe̱ŋ. Mò̱ aa Roma asoogyaa awuye ko̱ na Wuribware̱ suŋkpa ade̱e̱re̱se̱po̱ ko̱ ne̱ Wuribware̱ alɔŋŋɔpo̱ abre̱sɛ na Farisii awuye a suŋ‑o ya ba. Na bo̱ de ado̱ŋtɔ na ifetiri na e̱pɔɔrɔɔ.
4 Yeesuu nyi ke̱tɔ ke̱maa ne̱ ke̱ e̱ ba a ke̱ bo̱ waa mò̱‑ɔ. Amo̱se̱ se̱‑ɔ ne̱ ɔɔ me̱raa se̱ ɔ yɔ bamo̱ ase̱, ne̱ oo bise bamo̱ fe̱yɛ, “Nsɛ ne̱ mo̱ne̱ i buwi mo̱ne̱ e̱ kpa?”
5 Ne̱ baa lee kanɔ fe̱yɛ, “Yeesuu Nasarɛte̱nyi‑o.” Ne̱ ɔ yɛ, “Mo̱ e̱ bo̱ mfe̱e̱‑ɔ.” Yudas odiburopo̱‑ɔ ye̱re̱ bamo̱ ne̱ mò̱ aa bamo̱ a ba‑ɔ ase̱. 6 Yeesuu a tɔwe̱ gywii bamo̱ fe̱yɛ, “Mo̱ e̱ bo̱ mfe̱e̱‑ɔ”‑ɔ, ne̱ baa lwii kamɛɛ ya le̱e̱ daye̱ swe̱e̱re̱.
7 Ne̱ Yeesuu a be̱e̱ bise bamo̱ fe̱yɛ, “Nsɛ ne̱ mo̱ne̱ i buwi mo̱ne̱ e̱ kpa?”
Ne̱ bo̱ be̱e̱ bo̱ yɛ, “Yeesuu Nasarɛte̱nyi‑o.”
8 Ne̱ Yeesuu a lee kanɔ fe̱yɛ, “Mo̱ a kyɔ tɔwe̱ gywii mo̱ne̱ fe̱yɛ m bo̱ mfe̱e̱. Mo̱ne̱ i buwi mo̱ne̱ e̱ kpa mo̱ fe̱raa, mo̱nꞌ sa a bo̱mo̱‑ɔ ne̱ bo̱ tii mo̱ se̱‑ɔ nare̱.” 9 Ɔɔ tɔwe̱ amo̱‑ɔ ne̱e̱ a ke̱tɔ ne̱ ɔɔ kyɔ tɔwe̱‑ɔ nya waa kase̱ŋtiŋ fe̱yɛ, “N se̱, mo̱ŋ sa ne̱ fo̱ ase̱sɛ ne̱ fo̱ a sa mo̱‑ɔ ɔko̱ŋko̱ gbaa a fo̱.”*
10 Saŋ amo̱‑ɔ Simɔŋ Peetroo de ke̱paŋ, ne̱ oo gyiiri ke̱mo̱ le̱e̱ ke̱mo̱ ke̱gyafo̱‑rɔ bo̱ ŋe Wuribware̱ ɔlɔŋŋɔpo̱ bre̱sɛ a anya‑ɔ ɔko̱ kigyisese̱bɔ te̱ŋ. Ke̱nya‑ɔ ke̱nyare̱ e̱ gye̱ Malakus.
11 Ne̱ Yeesuu a tɔwe̱ gywii Peetroo fe̱yɛ, “Taa fo̱ ke̱paŋ‑ɔ waa ke̱mo̱ ke̱gyafo̱‑rɔ! A le̱e̱ fe̱yɛ a tiri fe̱yɛ n gyi awo̱re̱fɔɔ mɔ, na ŋ wu lowi ne̱ n se̱ Wuribware̱ a tɔwe̱ fe̱yɛ ŋ wu‑o.”
Ane̱ŋ ne̱ Yeesuu a ye̱re̱ Hanaa akatɔ‑rɔ‑ɔ
12 Ne̱ asoogyaa awuye‑o na bamo̱ ɔbre̱sɛ na Wuribware̱ suŋkpa a ade̱e̱re̱se̱po̱‑ɔ a kra Yeesuu, ne̱ baa ŋure mò̱. 13 Ne̱ baa taa mò̱ yaa Hanaa ne̱ ɔ gye̱ Kayafas mò̱ saa nyaŋsɛ‑ɔ aye̱. Hanaa dɛɛ ɔ gye̱ Wuribware̱ ɔlɔŋŋɔpo̱ bre̱sɛ. Kayafas mɔ e̱ gye̱ Wuribware̱ ɔlɔŋŋɔpo̱ bre̱sɛ kasu amo̱. 14 Kayafas ya fo̱re̱ waa Yudaa awuye abre̱sɛ‑rɔ fe̱yɛ a bware fe̱yɛ se̱sɛ ko̱ŋko̱ wu sa ase̱sɛ pɛɛɛ.
Ane̱ŋ ne̱ Peetroo a swe̱e̱ fe̱yɛ ɔ mo̱ŋ nyi Yeesuu‑o
(Matiyo 26.58, 69–70; Maak 14.66–68; Lukas 22.54–57)
15 Simɔŋ Peetroo na agyase̱po̱‑ɔ ɔko̱ a gya Yeesuu si. Ane̱ŋ a ɔgyase̱po̱‑ɔ nyi Wuribware̱ ɔlɔŋŋɔpo̱ bre̱sɛ‑ɔ dame̱naŋsɛ, amo̱se̱ se̱‑ɔ ne̱ mò̱ aa Yeesuu a nare̱ yɔ ɔlɔŋŋɔpo̱ bre̱sɛ a lɔŋ‑ɔ kabuno. 16 Peetroo a sii ɔ bo̱ lɔŋ‑ɔ kibunogyi‑ro‑o si‑o, mò̱ ko̱so̱bɛɛ ɔgyase̱po̱ ne̱ o nyi ɔlɔŋŋɔpo̱ bre̱sɛ‑ɔ dame̱naŋsɛ‑ɔ a kiŋŋi yɔ kibunogyi‑o‑ro ya sa se̱ŋsa ko̱ gywii kakye̱e̱sɛɛ ne̱ ɔ ye̱re̱ kibunogyi‑o‑ro‑o, ne̱ ɔɔ sa ne̱ Peetroo a lweero.
17 Kakye̱e̱sɛɛ ne̱ ɔ ye̱re̱ kibunogyi‑o‑ro‑o a bise Peetroo fe̱yɛ, “Ne̱e̱ fo̱ gye̱ Yeesuu mɔ agyase̱po̱‑ɔ ɔko̱ ne̱e̱ ɛ?” Ne̱ Peetroo a lee kanɔ fe̱yɛ, “Daabii! N gye̱ bamo̱ ɔko̱ e̱ gye̱ mo̱!”
18 Saŋ amo̱‑ɔ afwii bo̱‑rɔ. Ane̱ŋ se̱‑ɔ ne̱ ayaafɔre̱ na ade̱e̱re̱se̱po̱‑ɔ a ba aduŋdurii bo̱ kure de̱e̱kpa, ne̱ baa kya muruwaa ba wo̱re̱, ne̱ Peetroo a yɔ bamo̱ ase̱ mfe̱ŋ ɔ wo̱re̱ de̱e̱kpa‑ɔ.
Ane̱ŋ ne̱ Hanaa a bise Yeesuu ase̱ŋ‑ɔ
19 Ne̱ Hanaa a bise Yeesuu mò̱ agyase̱po̱‑ɔ kuŋu si ase̱ŋ na mò̱ ke̱kaapo̱‑ɔ ase̱ŋ.
20 Ne̱ Yeesuu a lee kanɔ fe̱yɛ, “Saŋ ke̱maa lamaŋ‑nɔ ne̱ mo̱ e̱ tɔwe̱ abware̱se̱ŋ na mo̱ e̱ kaapo̱ atɔ ke̱bware̱ko̱re̱ akyaŋ‑nɔ na Wuribware̱ suŋkpa mfe̱ŋ ne̱ Yudaa awuye e̱ gyaŋŋe̱‑ɔ. Mo̱ŋ tɛɛ tɔwe̱ ko̱tɔko̱ bo̱ kwe̱e̱rɔ. 21 Ne̱ e̱me̱ne̱ se̱ ne̱ fo̱ i bise mo̱ ane̱ŋ a se̱ŋbise mɔ? Bise ase̱sɛ ne̱ mo̱ a kaapo̱ bamo̱‑ɔ. Bise bamo̱ ke̱tɔ ne̱ mo̱ a tɔwe̱ gywii bamo̱‑ɔ. Bo̱ nyi ke̱tɔ ne̱ mo̱ a tɔwe̱‑ɔ.”
22 Yeesuu a tɔwe̱ amo̱‑ɔ, ne̱ ade̱e̱re̱se̱po̱‑ɔ ɔko̱ ne̱ ɔ ye̱re̱ mfe̱ŋ‑ɔ a da mò̱ akatɔ‑rɔ ke̱baa tɔwe̱ fe̱yɛ, “E̱me̱ne̱ se̱ ne̱ fo̱ e̱ sa se̱ŋsa ane̱ŋ fo̱ i gywii Wuribware̱ ɔlɔŋŋɔpo̱ bre̱sɛ‑ɔ?”
23 Ne̱ Yeesuu a be̱ŋŋaa mò̱ fe̱yɛ, “Mo̱ ya tɔwe̱ ase̱ŋ ne̱ amo̱ e̱ mo̱ŋ bo̱ daŋ, fo̱ tɔwe̱ ane̱ŋ a ase̱ŋ‑ɔ na ɔke̱maa nu. Ne̱ ke̱tɔ ne̱ mo̱ a tɔwe̱‑ɔ mɔ e̱ gye̱ kase̱ŋtiŋ, ne̱ nte̱tɔ se̱ ne̱ ŋkee fo̱ e̱ da mo̱‑ɔ ne̱e̱?”
Ane̱ŋ ne̱ Yeesuu a ye̱re̱ Kayafas akatɔ‑rɔ‑ɔ
(Matiyo 26.57; Maak 14.53; Lukas 22.66)
24 Amo̱‑ɔ kamɛɛ‑rɔ, ne̱ Hanaa a sa ne̱ baa yaa Yeesuu ya bo̱ sa Kayafas, Wuribware̱ ɔlɔŋŋɔpo̱ bre̱sɛ‑ɔ, na agbarabi saŋ a ŋure mò̱.
Ane̱ŋ ne̱ Peetroo a be̱e̱ swe̱e̱ fe̱yɛ ɔ mo̱ŋ nyi Yeesuu‑o
(Matiyo 26.71–75; Maak 14.69–72; Lukas 22.58–62)
25 Peetroo saŋ ɔ ye̱re̱ ayaafɔre̱‑ɔ na ade̱e̱re̱se̱po̱‑ɔ ase̱ ɔ wo̱re̱ de̱e̱kpa. Ne̱ bamo̱ bo̱ko̱ a bise mò̱ fe̱yɛ, “Ne̱e̱ fo̱ gye̱ Yeesuu mɔ a agyase̱po̱‑ɔ ɔko̱ ne̱e̱ ɛ?” Amaa Peetroo a swe̱e̱ fe̱yɛ, “Daabii! N gye̱ bamo̱ ɔko̱ e̱ gye̱ mo̱!”
26 Ne̱ Wuribware̱ ɔlɔŋŋɔpo̱ bre̱sɛ a anya‑ɔ ɔko̱ ne̱ Peetroo a ba ke̱paŋ bo̱ ŋe mò̱ ke̱se̱bɔ te̱ŋ‑ɔ mò̱ nyipo̱ ko̱ a bise Peetroo fe̱yɛ, “Ne̱e̱ mo̱ a ŋu fo̱ bo̱ mò̱ ase̱ bane̱‑ɔ‑rɔ ɛ?” 27 Ne̱ Peetroo a be̱e̱ tɔwe̱ fe̱yɛ, “Daabii!” Puri amo̱‑rɔ, ne̱ kyaŋare̱ a fo̱re̱.
Ane̱ŋ ne̱ Yeesuu a ye̱re̱ Pilat akatɔ‑rɔ‑ɔ
(Matiyo 27.1–2, 11–14; Maak 15.1–5; Lukas 23.1–5)
28 Ne̱ baa lee Yeesuu le̱e̱ Kayafas ase̱ yaa Romanyi gominaa ne̱ ba te̱e̱ mò̱ ɛ Pilat‑o leŋbu‑ro. Saŋ amo̱‑ɔ gye̱gyaye̱ kese‑ro ne̱e̱. Yudaa awuye abre̱sɛ mo̱ŋ kpa kulwee Romanyi leŋbu‑o‑ro a le̱e̱ fe̱yɛ bo̱ yɛ bamo̱ ya waa ane̱ŋ, iyisi e̱ kye̱na bamo̱ se̱, na bo̱ ma taare̱ nya kpa gyi Wuribware̱-a‑kya-ane̱-yɔwe̱ a ateese‑o. 29 Amo̱se̱ se̱‑ɔ ne̱ Gominaa Pilat a le̱e̱ yɔ bamo̱ ase̱ kawu ya bise bamo̱ fe̱yɛ, “Nte̱tɔ bɔye̱ ne̱ ɔnyare̱ mɔ a waa ne̱ mo̱ne̱ a baa mò̱ mfe̱e̱?”
30 Ne̱ baa lee kanɔ fe̱yɛ, “Ɔ dɛɛ ɔ mo̱ŋ waa bɔye̱ ne̱e̱, weetee ane̱ maa baa mò̱ fo̱ ase̱.”
31 Ne̱ gominaa‑o a tɔwe̱ gywii bamo̱ fe̱yɛ, “To, mo̱nꞌ taa mò̱ kiŋŋi, na mo̱nꞌ ya ba mo̱ne̱ fɔŋfɔŋ mbraa bo̱ gyi mò̱ ase̱ŋ.” Ne̱ baa lee kanɔ fe̱yɛ, “Mo̱ne̱ Roma awuye mo̱ŋ sa ane̱ kpa fe̱yɛ ane̱ mɔɔ abɔye̱waapo̱.” 32 Amo̱‑ɔ a ba ne̱e̱ a ke̱tɔ ne̱ Yeesuu a tɔwe̱‑ɔ nya waa kase̱ŋtiŋ bo̱ le̱e̱ lowi suyo ne̱ ɔ ba a ɔ bo̱ wu‑o si.
33 Ne̱ gominaa‑o a kiŋŋi yɔ mò̱ leŋbu‑ro, ne̱ ɔɔ te̱e̱ Yeesuu baa bo̱ ye̱ra mò̱ akatɔ‑rɔ. Ne̱ ɔ yɛ, “Baa po̱rɔ fo̱ fe̱yɛ fo̱ a tɔwe̱ fe̱yɛ fo̱ e̱ gye̱ Yudaa awuye owure‑o. E̱me̱ne̱ ne̱ fo̱ i lee kanɔ?”
34 Ne̱ Yeesuu a be̱ŋŋaa mò̱ fe̱yɛ, “Se̱ŋbise mɔ a le̱e̱ fo̱ ase̱ ne̱e̱, bɛɛɛ bo̱ko̱ ya tɔwe̱ mo̱ ase̱ŋ gywii fo̱ aaa?”
35 Ne̱ gominaa‑o a be̱ŋŋaa mò̱ fe̱yɛ, “Nte̱tɔ ne̱ fo̱ e̱ sa se̱ŋsa fo̱ i gywii mo̱ fe̱yɛ mo̱ a gye̱ Yudaanyi‑o? Fo̱ fɔŋfɔŋ ase̱sɛ na fo̱ fɔŋfɔŋ Wuribware̱ alɔŋŋɔpo̱ abre̱sɛ ya taa fo̱ bo̱ waa mo̱ ke̱sare̱e̱‑rɔ. Nte̱tɔ ne̱ fo̱ a waa?”
36 Ne̱ Yeesuu a tɔwe̱ gywii mò̱ fe̱yɛ, “Amo̱ e̱ gye̱ kase̱ŋtiŋ fe̱yɛ mo̱ e̱ gye̱ owure‑o, n gye̱ kaye̱ mɔ‑rɔ ne̱ mo̱ i gyi kuwure. N dɛɛ mo̱ i gyi kaye̱ mɔ‑rɔ kuwure ne̱e̱, weetee mo̱ kamɛɛ‑rɔ awuye a kɔ bo̱ kuŋ mo̱ na m ma lwee Yudaa awuye abre̱sɛ‑ɔ ke̱sare̱e̱‑rɔ. Daabii, kuwure ne̱ mo̱ i gyi‑o mo̱ŋ bo̱ kaye̱ mɔ‑rɔ mfe̱e̱.”
37 Ne̱ gominaa‑o a bise mò̱ fe̱yɛ, “To, ne̱e̱ fo̱ gye̱ owure ne̱e̱, bɛɛɛ?”
Ne̱ Yeesuu a lee kanɔ fe̱yɛ, “Mo̱ kuwure mo̱ŋ du fe̱yɛ kuwure ne̱ fo̱ i bise mo̱ ke̱mo̱ ase̱ŋ‑ɔ. Ase̱ŋ ko̱ŋko̱ mɔ se̱ dɛɛ ne̱ baa ko̱we̱ mo̱ waa kaye̱ mɔ‑rɔ na m bo̱ tɔwe̱ kase̱ŋtiŋ‑o. Ɔke̱maa ne̱ ɔ bo̱ kase̱ŋtiŋ a ke̱be̱gya‑ɔ se̱‑ɔ e̱ gya mo̱ kanɔ se̱.”
38 Ne̱ gominaa‑o a bise mò̱ fe̱yɛ, “Nte̱tɔ e̱ gye̱ kase̱ŋtiŋ?”
Ane̱ŋ ne̱ baa sure si fe̱yɛ bo̱ mɔɔ Yeesuu‑o
(Matiyo 27.15–31; Maak 15.6–20; Lukas 23.13–25)
Ne̱ Gominaa Pilat a kiŋŋi yɔ kawu lamaŋ‑ɔ ase̱, ne̱ ɔɔ tɔwe̱ gywii bamo̱ fe̱yɛ, “M fe̱raa, ma taare̱ a ŋ ŋu ke̱tɔ ne̱ mo̱ e̱ ye̱re̱ se̱ na m bo̱ bu ɔnyare̱ mɔ ke̱pɔ‑ɔ. 39 To, ane̱ de ananatɔ ko̱ ne̱ ane̱ e̱ waa ane̱ e̱ sa mo̱ne̱ Wuribware̱-a‑kya-ane̱-yɔwe̱ ateese kigyibe̱e̱ ke̱maa‑rɔ‑ɔ. Amo̱ e̱ gye̱ fe̱yɛ ane̱ lee ase̱sɛ ne̱ ane̱ a tii bamo̱ tiikpa‑ɔ ɔko̱ bo̱ sa mo̱ne̱. Amo̱se̱‑ɔ mbe̱yɔmɔ, mo̱ne̱ e̱ kpa fe̱yɛ n lee mo̱ne̱ Yudaa awuye owure bo̱ sa mo̱ne̱ aaa?”
40 Ne̱ baa fɛɛ‑rɔ fe̱yɛ, “Daabii! N gye̱ mò̱ ne̱ ane̱ e̱ kpa fe̱yɛ fo̱ lee le̱e̱ tiikpa‑ɔ bo̱ sa ane̱. Lee Bar‑Abas bo̱ sa ane̱!” Bar‑Abas mɔ gye̱ bamo̱ ne̱ baa ko̱so̱ kɔ bo̱ kye Roma abane̱ maŋ mɔ‑rɔ‑ɔ ɔko̱ ne̱ baa kra mò̱ tii‑o ne̱e̱.
* 18:9 Yohanee 6.39.