12
Orong ina Saabat
(Mak 2:23-28; Luk 6:1-5)
1 Sin abia xolot ina leng, Iesu mii xan no tsi asasing di es liu lalon uma wit sin Saabat. Xan no tsi asasing di itol ma di ga paaski no waan ina wit di ga ngani no. 2 Biaa no Paarasi di ta lasi abia, di paare ngali Iesu, “Lasi, num no tsi asasing di xosaraa abala maarang, di ta laxei lo ina Saabat.”
3 A xisi, “Gim tii xap xoxoti samaarang Dewit tii xosaraa mii xan no turan biaa di tii itol? 4 A tsiga lalon Xan Anua Moroaa ma ia mii abia xan no turan di ga ngani abia tsoki pat, biaa ta laxei lo amuina biaa tsoki pat xadi no unsausawit mu ma Moroaa ga xap adodo we, maarang di ta xosaraa, a xap tutiik. 5 Gim xap xoxoti lalon Lo, we no unsausawit araraa, di taktaxaa sin Saabat lalon Xan Anua Moroaa, biaabi nawe di tsolaa atsoti, di ba xap til lalon ininte? 6 Iaa asaaiti gim, iexa ia ta suk lot ngen abala Xan Anua Moroaa ila. 7 Nawe gim nii atii muina ina abala totore, ‘Iaa saan ngali biirbirum buxa ngen tsutsungit,’✡ gim nii xap atutali tsaxa sin nugu no tsi asasing di ta tutiik. 8 Sinsa xan Tsi Taamat ia Orong ina Saabat.”
Liman taamat a tuo
(Mak 3:1-6; Luk 6:6-11)
9 Iesu a poroklii abia xolot, ga laa tsiga lalon xadi anua sausawit no Jiu. 10 Ma iexa taamat liman ta met a manman bula. Biexaa Paarasi di nanen ngali xa sal ngali atuti Iesu, di ga atsuraa ia, “A tutiik ngali atoaa xa sin Saabat?”
11 A paare sin di, “Nawe xa ina gim xaka sipsip a rik lalon lis sin Saabat, gim ba xap logo atsuulngi ia?✡ 12 No inaman di lot buxa ngen sipsip, biaabi ga tutiik ngali xosaraa namaang tutiik sin Saabat.”
13 Mil Iesu ga asaaiti aia taamat, “Apalasaa limaam.” Mil ga apalasaa liman ma ga suk tsap uul ma ga suk axaau malen biexaal. 14 Oro no Paarasi di ga tsuul ma di ga ngiti ngali tsalei xa sal ngali sas amantei Iesu.
Moroaa axilangi xan untutule
15 Iesu a se atii we no Paarasi di se ngiti ngali sas amantei ia o tii ga se papaalii abia xolot. Xuduxudu ina inaman di amusili ia. O ga atoaa xadi no maramase araraa, 16 ga atewaai di ngali di na xap asaaiti xaal taman sawe ta xosaraa. 17 Biaabi xan xuxubu Moroaa ga taxaa puaa malen propet Aisaia tii paare.
18 “Ilawaa se nugu untutule, iaa ta axilangi,
iaa ta titii buxaai, ma ga atatoni iaa.
Iaa ba tali Nantanuaaga sin ia,
ma naba, asaait leng taman ininte tutiik lalon no inaman labalaba.
19 Naba xap engangaae o xuup,
ma naba xap xa na alongen inan lalon no sal.
20 Naba xap tabaxi xa pu paas tsaxa,
o xuu pusi xa pu ie ngali naba met,
pupua naba ta tali ininte tutiik ngali paapok.
21 Sin iesan mu, no inaman labalaba di ba aturungi xadi no tinaalnge sin.”✡
Iesu ma Belsebub
(Mak 3:20-30; Luk 11:14-23)
22 Mil di ga le tali iexa taamat salawa tsaxa ta tsigaii ma ta matababa ma ngusbong o Iesu ga atoaa ia ga pupua ngali paare ma lasi no maarang. 23 No inaman araraa di tunga di ga we, “Ilawaa se xan tsi Dewit?”
24 Oro biaa no Paarasi di ta alongmen abala di ga paare, “Sin Belsabap mu iwaa lalaamua ina no salawa tsaxa, ilawaa taamat ga saali no salawa tsaxa.”✡
25 Iesu a se atii xadi no adodo o ga paare sin di, “No Maradaan araraa di ba epuske mii di tsaa, ma naba tsaalen ma no inaman laba araraa o no anua xuxuuk di ba epuske mii di tsaa ma naba xap man. 26 Nawe Saatan a saali Saatan a xap turangen ia tsaa, balawaa xan maradaan naba sen maan we? 27 Ma nawe iaa saali no salawa tsaxa sin xan xoror Belsabap, sin saa num no inaman di saali di? Biaabi di ba tsap malen num no unininte. 28 Oro nawe iaa saali no salawa tsaxa taman Nantanuan Moroaa, biaa xan Maradaan Moroaa a se xaalame papan gim.
29 “Xa naba sen pupua we ngali tsiga lalon xan anua aila taamat watwat ma na atsaxei atsuulngi xan no mat maarang? Naba setauan pis aturungi iwaa taamat watwat mil na pulaxi xan no mat maarang.
30 “Saa ia ta xap manman mii iaa a epuske mii iaa, ma iwaa xa ta xap man etudim mii iaa a palaaen iaa.✡
31 “Biaabi iaa ga asaaiti gim, no namaang tsaxa araraa ma no papaare tsaxa taman biexaal di ba adodolii no, oro no papaare reret ngali Nantanua naba xap adodolii no. 32 Saa ia ta paare taman xa totore ngali epuske mii xan tsi taamat naba adodolii, oro nawe xa a paare epuske ngali Nantanua Pat, Moroaa naba xap adodolii di,✡ sin abala nan ul ma sin abalaa nan ul naba ta xaalame.
33 “Gim putsangi xa ie axaau ma xan no waawaan naba axaau o gim putsangi xa ie a tsaxa ma xan no waawaan naba tsaxa, amuina ie gim nen xilalaa sin xan no waawaan.✡ 34 Gim no tsitsi dokdok tsaxa,✡ asen parawe gim ta tsaxa mu o gim xap pupua ngali paatinai no maarang axaau. Amuina ngus naba paatinai samaarang butsa ta us taman.✡ 35 Iwaa taamat axaau, a xaa tali no maarang axaau, ina abia axaau ta manman lalon ia, o taamat morokon, a xaa tali no maarang morokon, ina abia morokon ta manman lalon ia. 36 Oro iaa we ina asaaiti gim, no inaman araraa di ba tali xadi no iliil xuxuuk sin leng ina ininte ngali no totore gomsaa di tii paare taman. 37 Amuina sin num no totore di ba inten iu we, u tutiik, ma sin num no totore mu di ba atutali mamaet sin iu.”
Axixila sin Jonaa
(Mak 8:11-22; Luk 11:29-32)
38 Biexaa Paarasi ma biexaa unaasasing ina lo di paare ngali Iesu, “Unaasasing giem saan ngali lasi xa axixila xoror xaal sin iu.”✡
39 A xisi, “Ilawaa nan ul tsaxa, gim man palaaen Moroaa malen biaa di, di ta matmatuul mii no inaman di ta xap maxis sin di, di atsuraa ngali xa axixila xoror. Oro naba xap xa axixila ngali tali, oro axixila mu ina propet Jonaa.✡ 40 Malen Jonaa tii man a tuul no siaat ma a tuul no bing lalon balan xaraxin xoo, biaabi xan Tsi Taamat naba man a tuul no siaat ma a tuul no bing lalon xan butsa pula.
41 “No inaman Niniwe di ba til lalon ininte mii balawaa ul ma di na atut tali mamaet papan abala nan ul; amuina di puxisbal sin xan babaais Jonaa, ma talaawaa iwaa ta lot buxa ngen Jonaa ila se. 42 Iwaa Kwin nan no paxel naba tapaas sin ininte mii balawaa ul ma na atut tali xan mamaet; amuina tii xaal sin xapkap ina pula ngali le longmien xan sinaae Solomon, o talaawaa iwaa ta lot buxa ngen Solomon ila se.
43 “Nawe xa salawa tsaxa a tsuul alen xa taamat, a laa lalon no xolot ta pura ma ga tsal xolot ngali iaawis ma ga xap tatanginai xa. 44 Mil ga paare, ‘Iaa ba mula laa nan anua iaa tii papaalii.’ Biaa ta tsap, a xap tatanginai xaal nan anua, di tii rii lii no pun ma di ga aturung axaautsi no maarang lalon. 45 Mil ga tsuul ma ga laa giwaa apaasaalua ina biexaa salawa tsaxa di ta morokon buxa ngen ia tsaa, ma di ga tsiga ma man tia. Ma xan tino aia taamat ga suk tsaxa buxa ngen setauan. Balawaa naba tsap weaatia sin abala nan ul tsaxa.”
Xan nagaa ma no turumasen Iesu
(Mak 3:31-35; Luk 8:19-21)
46 Sin Iesu ta papaare tsaa mii abia malep, xan nagaa ma no turumasen di tiltil tsaa lokobel, di we di na papaare mii ia. 47 Xa ia ga asaaiti, “Num nagaa ma no turamasen iu balaa di ta tiltil lokobel ngali papaare mii iu.”
48 Ga xisi ia, “Saa aia nugu nagaa ma no saa abia no turaagamasen?” 49 Ga tulsi xan no tsi asasing ma ga paare, “Lasi, balawaa di, nugu no nagaa ma no turaagamasen. 50 Amuina iwaa xa ta xosor puaa xan sirsiir nugu Mom balalangit iwaa mu turaagamasen ma motogo ma nugu nagaa.”
✡ 12:7 Ose 6:6; Met 9:13 ✡ 12:11 Luk 14:5 ✡ 12:21 Ais 42:1-4 ✡ 12:24 Met 9:34; 10:25 ✡ 12:30 Mak 9:40 ✡ 12:32 Luk 12:10 ✡ 12:33 Met 7:20; Luk 6:44 ✡ 12:34 Met 3:7; 23:33; Luk 3:7 ✡ 12:34 Met 15:18; Luk 6:45 ✡ 12:38 Met 16:1; Mak 8:11; Luk 11:16 ✡ 12:39 Met 16:4; Mak 8:12