A Varumaraiang A Waambaar
Zin Pol Xa Waan
Sin Amun Korin
A Dor Vaamaravazang Pana A Waambaar Angkari
Pol xa langar adu aubina di inaxam paazaai di iziar Korin di gigiu amun matmalabuk taksaat lalozang amun sasaxotang taksaat ila winpin, malasing ma xa farar waan sin naandi araan ka iziar Efesas. Ka rauxin atavur amun matmalabuk taksaat lamanar wana aizit maxuzang inaan Korin, ma wana a linga bina Grik “matmalabuk Korin” aknaasna adu a matmalabuk iwana milivinang a ravin o a rapti rawarak.
Pol xa ra farar waan sin naandi waamua, singsaxai di baabaa nanga, malasing ma xa varaar a waambaar angkari xuna xana vamaravaas fatalamin. A waambaar angkanaan iwaamua xa malik. Azanon sin naandi zaait di ra farar waan sin Pol wana azanon iaariang, malasing ma naa xis lamaskana a waambaar angkari. Naan ka farar xuna vadikdikang naandi ma vawaalang naandi la non naadi ra zu wana. A maariaas iwana fararang ka malasing AD 55.
Korin, a bina laba xa iziar laxon la provins Aakaaiaa. A non sin aubina in Grik, singsaxai amun Judaa xa varas saait di iziar inaan.
A baar 1 Korin ka malasing kari:
(1) 1:1-9 A dor vaamaravazang
(2) 1:10-4:21 Aubina di inaxam paazaai di ra vatawagalaai
(3) 5:1-6:20 Amun matmalabuk taksaat ina aubina di inaxam paazaai di ra giu
(4) 7:1-40 A varaviraaiang pana aizi varamaxuzang
(5) 8:1-11:1 Tuaa di lotu waan sin Nakmai ma zin amun sapalaau zaait
(6) 11:2-14:40 Amun lus pana lotu ma amun talazang sin a Laklagaai a Raabu
(7) 15:1-58 A ramaraat puliang pana maatang sin Iesu ma zin aubina di inaxam paazaai
(8) 16:1-4 Amun talazang ka waan sin aubina di inaxam paazaai in Judia
(9) 16:5-24 A vaanongang iwana dorang
1
A Dor Vaamaravazang
1 Nia xari Pol, ina Nakmai xa ra viring luk lalozang a sasaxotang ma ainaxamang sina malasing ma ga balas a aaposal zin Iesu Kaarisito. Nimaa Sostenes daaza dia, 2 +maadi farar waan iaa zinim aubina naagu inaxam paazaai wana Nakmai ma naagut balas fatu la bina laba Korin. Nim ina Iesu Kaarisito xa ra vaninis nim ma xa ra viring luk nim naagu balas aubina ninis sina, varaxai wana aubina vaakdul lamun non faakdul ina dit lotu wana aizina a Piran sin dia Iesu Kaarisito, naan a Piran sin naandi ma zin dia zaait.
3 A daxaiang ma a luaai zin Nakmai Damana dia ma a Piran Iesu Kaarisito xana iziar varaxai wana nim.
Pol Xa Wisfaadaxa
4 Nia gai wisfaadaxa zin Nakmai wana nim panaze wana a daxaiang sina ina naa ra lis sinim lamaskana Iesu Kaarisito. 5 Avuna lamaskana Iesu, Nakmai xa ralaas famarazaat nim pana amun daxaiang sina wana amun lan faakdul zina, lamaskana dadorang faakdul zinim ma lamaskana rexaazang faakdul zinim. 6 Naan ka giu malasing kanaan panaze a dorang faaratunaan simaam pana Kaarisito ina maadi ra fazei zinim pana, xa maravas faanong pana roroiang sinim. 7 Malasing ma xawit naagu izi gogof pana ta talazang sin a Laklagaai a Raabu, araan naagu zimbong faraxai wana a maska xa ramaraat pana a Piran sin dia Iesu Kaarisito xana balas la maravas. 8 Naan nanga xana vadikdik nim ka ruaas a vaanongang, ma xawit ta vaakarang pana nim la raan sin a Piran sin dia Iesu Kaarisito. 9 Ma amun dorang ina Nakmai xai piaat, naat falos. Naan ka ra viring luk nim kuna izi maska zaxaiang faraxai wana Naatna Iesu Kaarisito a Piran sin dia.
Aubina Di Inaxam Paazaai Di Vatawagalaai
10 Amun taatum lamaskana Kaarisito, ga maainung nim lamaskana aizina a Piran sin dia Iesu Kaarisito adu nim faakdul naaguna ruvatu ma tuaa naagu vatawagalaai. Naaguna ruvatu ma a maskana nim ma ainaxamang sinim kana zaxai be.
11 Amun taatum surugu lamaskana Kaarisito, azanon aubina ina di iziar la vaal zin Kloe, di ra vazei nia adu naagu rauxin amun faruaazang lawalaua nim nanga. 12 +Gana dador vaamaravas malasing kari: Azanon aubina zinim di piaat malasing kari, “Nia ga los Pol,” ma azanon aubina di piaat malasing kari, “Nia ga los Aapolos,” ma azanon nanga di piaat malasing kari, “Nia ga los Sifaas,”* ma azanon nanga di piaat malasing kari, “Nia ga los Kaarisito.”
13 Malasing faa, Kaarisito xa vatawagalaai, aan? Ma iaak di tukfating Pol wana robuxul xu nim, aan? Ma iaak di baaptaais nim pana aizina Pol, aan? 14 +Ga wisfaadaxa zin Nakmai wana xawit ga baaptaais tazaxai zinim. Krispas be ma Gaaius ga baaptaais nandiaa. 15 Malasing ma xawit tazaxai zinim kat faraxas kana piaat adu nia ga baaptaais naan pana aizinugu. 16 +Aiang, ga ra baaptaais saait naandi ina di iziar la vaal zin Stefanaas ma xawit ga naxaam tamon ga ra baaptaais taxazak kaarik nanga. 17 Avuna Kaarisito xawit na kling nia xuna baaptaaizang aubina. Singsaxai naan ka ra kling nia ma ga ifazei wana Dorang Daxa. Ma xawit ga ifazei wana dorang iwana mazamang sin aubina, taulaan gana ruxol a dikdikang iwana robuxul zin Kaarisito ma xana zaan palaau be.
Kaarisito Naan A Dikdikang Sin Nakmai Ma A Mazamang Sin Nakmai
18 Avuna a dorang pana a robuxul, a dorang ka baabaa wana naandi ina di waan kuna milungang. Singsaxai wana dia ina Nakmai xa zaxot faulin dia, di rexaas adu a dorang pana robuxul naan a dikdikang sin Nakmai. 19 Avuna Nakmai xa ra piaat lamaskana a Baar Xoxok naako,
“Nia gana vanong pizin a mazamang sin aubina mazam,
ma gana waakol ainaxamang daxa zin naandi ina di rauxin ainaxamang daxa.” (Aais 29:14)
20 +Naan a rapti mazam faa? Ma naan a maravas iwana amun Lus sin Moses faa? Ma a rapti vuvuna dadorang taning faa? Kawit mase ta zaxai iriat. Nakmai xa vabaabaa a mazamang ila pira angkari. 21 Avuna lamaskana mazamang sin Nakmai, aubina ila pira angkari xawit nat faraxas dina rexaazin naan pana a mazamang sin naandi vaatak. A Dorang Daxa ina maadi fazei wana, aubina di naxaam adu a dorang ka baabaa, singsaxai wana a dorang kanaan Nakmai xa nanam pana zaxot faulinang naandi ina di inaxam paazaai.
22 Faaratunaan amun Judaa di iaari dikdik kuna raaminang amun faakilanang ka banglala ma amun Grik di zazaleng a mazamang. 23 Singsaxai maam maadi ifazei be wana Kaarisito, di ra tukfating naan pana robuxul. Ka lagaf mase wana amun Judaa dina inaxam paazaai wana a dorang kanaan. Ma xa malasing be a dorang ka baabaa wana langarang sin aubina xawit amun Judaa. 24 Singsaxai Kaarisito, naan a dikdikang ma a mazamang sin Nakmai aaxan aubina ina Nakmai xa ra kalin luk naandi zin amun Judaa ma zin naandi zaait kawit amun Judaa. 25 A mazamang sin Nakmai ina aubina di naxaam adu xa baabaa, naan kanaan ka laaup nanga wana a mazamang sin aubina. Ma a dikdikang sin Nakmai ina aubina di naxaam adu xawit na dikdik, naan kanaan ka dikdik nanga wana a dikdikang sin aubina.
26 Amun taatum lamaskana Kaarisito, naaguna naxaam faulin nim aze rawat aubina araan Nakmai xa ra viring luk nim. Kawit amala zinim aubina mazam lamarana aubina ila pira angkari. Kawit amala zinim di rauxin a burburaaiang. Ma xawit amala zinim lamaskana amun patbung di rauxin aiza laba. 27 Singsaxai Nakmai xa ra kalin aubina ila pira angkari ina di baabaa, xuna vamangilang aubina mazam. Ma Nakmai xa kalin aubina ila pira angkari ina xawit di rauxin a dikdikang, kuna vamangilang aubina di rauxin a dikdikang. 28 Ma Nakmai xa kalin aubina ila pira angkari ina di rataamin pizin ma aubina ina naadi wiaal ma aubina ina di naxaam adu amun sangof. Naa kalin kuna vabalozang aubina ila pira angkari ina di laaup pana inaxamang sin aubina dina balas amun sangof. 29 Naan ka giu malasing kanaan kuna xawit taxazak kana langga wana naan nanga lamarana Nakmai.
30 Nakmai nanga xa ra giu a lan ma naagu iziar varaxai wana Iesu Kaarisito, ina xa ra balas a vuvuna a mazamang ka wat sin Nakmai aaxan dia. Kaarisito naan a vuvuna matmalabuk ka tak sin dia, ma dia di ninis lamarana Nakmai, ma wana naan Nakmai xa ra wul vaxarom dia ziaana amun matmalabuk taksaat sin dia. 31 Malasing ma dia dina giu malasing di varaar lamaskana a Baar Xoxok malasing kari, “Tamon axazak ka saxot kana langga, xa daxa adu naan kana langga wana a Piran singbe.” (Jer 9:24)
+ 1:2 Giu 18:1 + 1:12 Giu 18:24 * 1:12 Adu Pita. + 1:14 Giu 18:8,Giu 19:29, Rom 16:23 + 1:16 1Kor 16:15 + 1:20 Jop 12:17, Aais 19:12, 33:18, Aais 44:25