4
Kaꞌan Jesús xiꞌin iin ñaꞌa ña ñuu Samaria
1 Ra saa kuu ra kundaa va ini ndia fariseo ña kuaꞌa ni ka yuvi ndakundikun sata Jesús nuu ra Juan, saa chi viꞌi ni ka va na sakuchi ra nuu ra Juan. 2 Ra süvi ndixa mii vi Jesús kuvi ra ndisakuchi na, chi ndia itaꞌan xiꞌin va ra kuvi ndia sakuchi na. 3 Ra te kundaa ini Jesús ña kachi ndia saa xaꞌa ra, ra saa kee ra chi Judea ra ndakiꞌin tuku ra kuaꞌan ra chi Galilea va.
4 Ra ña xaa ra chi Galilea ra xiniñuꞌu ndiakua yaꞌa va ra chi Samaria saa xaa ra. 5 Ra saa ndixaa ra iin ñuu ña nani Sicar ña ndikun ndiaa Samaria, ña ndikaa yachin nuu nduꞌu ñuꞌu ña saniꞌi ra Jacob ra José seꞌe ra. 6 Ra ikan íin yavi kunu ña kaan ra Jacob nuu tava na tiakuii xiꞌi na. Ra saa ndixaa Jesús xikunduꞌu ra yuꞌu ña ndakindiee ra, chi kuñaa ni ra. Ra kuꞌva ka uxi uvi kaꞌñu kuvi ña. 7 Saa ndixaa iin ñaꞌa ña ñuu kan ña tava ña tiakuii ini yavi kunu kan, ra saa ndikaꞌan Jesús xiꞌin ña kachi ra saa:
―Taxi loꞌo tiakuii na koꞌo yu, Nana ―kachi ra xiꞌin ña.
8 Ra ndia itaꞌan xiꞌin ra, ra ñaꞌa ña kuxi ndia xiꞌin va ra kuaꞌan ndia sata ndia ñuu kan.
9 Saa ndakuiin ñaꞌa kan kachi ña saa:
―¿Nichuun nduku yoꞌo tiakuii koꞌo kun nuu yu? Ra süvi taꞌan kun kuvi yuꞌu chi ña Samaria va kuvi yu, ra yoꞌo ra ra judío va kuvi kun ―kachi ña xiꞌin Jesús.
Ra suꞌva ke kachi ñaꞌa kan saa chi ndakanda ni va ini ña xaꞌa ña nduku ra tiakuii nuu ña saa chi na judío, xiꞌin na Samaria, ra itäꞌan vii na chi na kanitaꞌan va kuvi na.
10 Ra saa ndakuiin Jesús kachi ra saa xiꞌin ñaꞌa kan:
―Tu na kundaa ini kun ña kaꞌnu ña taxi Ndioxi, ra kundaa tu ini kun yoo kuvi ra kaꞌan xiꞌin kun ña taxi kun tiakuii koꞌo ra, saa ra mii va kun kuvi ña nduku tiakuii nuu ra, ra ra kan ra tiakuii ra taxi ña kutiaku va kun kuvi ra taxi ra koꞌo kun ―kachi Jesús xiꞌin ña.
11 Saa ndakuiin ñaꞌa kan kachi ña saa xiꞌin ra:
―Tata, tiaa ni kunu ndikaa tiakuii yoꞌo, ra nii ñaꞌa köo niꞌi kun ña tava kun ra. ¿Ra ndia mii kuꞌun kiꞌin kun tiakuii ra taxi ña kutiaku yuvi, ra kaꞌan kun xaꞌa taxi kun koꞌo yu? 12 Ra xii xikua ndi Jacob va kuvi ra ndakoo yavi yoꞌo ndaꞌa ndi, ra mii yoꞌo ke kana tiakuii xiꞌi va ra, ra saa tu seꞌe va ra, ra saa tu kiti sana va ra. ¿Ra a chee ka va yoꞌo nuu ra kan? ―kachi ña xiꞌin Jesús.
13 Saa ndakuiin Jesús kachi ra saa xiꞌin ña:
―Takundiꞌi yuvi na xiꞌi tiakuii tia kee ini yavi yoꞌo, ra iin kani loꞌo ra xa ndachi tuku va ini na. 14 Ndi su na koꞌo tiakuii ra ^taxi yuꞌu, ra ndia nii ka kii ndächi ini na. Saa chi tiakuii ra taxi yuꞌu, ra iin ta kuꞌva iyoo iin itia kaꞌnu iin saa koo ra, ña kana ra ini na, ra ra kan kuvi ra taxi ña kutiaku na ndia ndikaa ndikuꞌun ―kachi Jesús xiꞌin ña.
15 Ra saa ndikaꞌan ñaꞌa kan xiꞌin Jesús kachi ña saa:
―Tata, taxi loꞌo tiakuii ra kaꞌan kun xaꞌa ñaa koꞌo yu, ra na ndächi ka ini yu, ra nii na kïxi ka tu yu yoꞌo va ña tava yu tiakuii yoꞌo ―kachi ña.
16 Ra saa ndikaꞌan Jesús xiꞌin ña kachi ra saa:
―Kuaꞌan ndakiꞌin yii kun ra na kixi ra xiꞌin kun yoꞌo ―kachi ra xiꞌin ña.
17 Saa ndakuiin ñaꞌa kan kachi ña saa:
―Köo yii yu, Tata ―kachi ña.
Ra saa ndikaꞌan Jesús xiꞌin ña kachi ra saa:
―¡Mii ña ndixa ni va ke ndikaꞌan kun ña köo yii kun! 18 Saa chi xa uꞌun vi yii kun ndixiyo, ra nii ra nduꞌu xiꞌin kun vichin kuu süvi yii vi kun. ¡Mii ña ndixa ni va ke ndikaꞌan kun! ―kachi Jesús xiꞌin ña.
19 Saa ndikaꞌan ña xiꞌin Jesús kachi ña saa:
―Tata, ña tuvi yu, ra ra kaꞌan tuꞌun yuꞌu Ndioxi va kuvi kun. 20 Ra na xii xikua ndi, ra iku yoꞌo va ke ndasakaꞌnu na Ndioxi, ndi su ndoꞌo na judío, ra ñuu Jerusalén va ke xiniñuꞌu ndasakaꞌnu ndo Ndioxi kachi ndo ―kachi ña xiꞌin Jesús.
21 Ra saa ndakuiin Jesús kachi ra saa xiꞌin ña:
―Nana, na kandixa kun tuꞌun ña kaꞌan yu xiꞌin kun, chi xa ndixaa va kii ña xiniñüꞌu ka ndiakua kixi vi ndo xiki yoꞌo ña ndasakaꞌnu ndo Ndioxi, ra nii ñuu Jerusalén ke xiniñüꞌu kuꞌun vi ndo, ña ndasakaꞌnu ndo ra. 22 Ndoꞌo, na Samaria, ra kundäa ini vi ndo ni ñaꞌa ke ndasakaꞌnu ndo, ndi su nduꞌu, na judío, ra kundaa va ini ndi yoo ndasakaꞌnu ndi. Ra tiañu nduꞌu ke kanata va iin ra sakaku na yuuvi yoꞌo. 23 Ra vichin ke xa ndixaa va kii, ra na ndinuni ni ini ndasakaꞌnu Ndioxi, ra na ndasakaꞌnu ni ka va na Tata na Ndioxi xiꞌin ndiee Tachi Yii ra xiꞌin ña ndaa ta kuꞌva kuni mii ra, saa chi taꞌan na kan kuvi na kuni va Tata yo Ndioxi. 24 Saa chi Ndioxi ra ta iyoo tachi va saa iyoo ra, ña kan ke na ndasakaꞌnu na ra ta kuꞌva iyoo va ra ―kachi Jesús xiꞌin ñaꞌa kan.
25 Ra saa ndikaꞌan ñaꞌa kan kachi ña saa:
―Xa kundaa va ini yu ña tiꞌvi Ndioxi iin tiaa ña kixi ra sakaku ra yoo, ra ra kan kuvi ra kaꞌan yo kuu Cristo. Ra te na xaa ra kan, ra ra kan kuvi ra ndakani nuu yo xaꞌa takundiꞌi va ña iyoo ―kachi ña xiꞌin Jesús.
26 Ra saa ndakuiin Jesús kachi ra saa xiꞌin ña:
―Yuꞌu, ra kaꞌan xiꞌin kun yoꞌo kuvi va ra ―kachi ra xiꞌin ña.
27 Ra saa kuu Jesús kaꞌan ra xiꞌin ñaꞌa kan, saa ra xaa tu ndia itaꞌan xiꞌin va ra, ra ndakanda ni ini ndia ta xini ndia ña ndatuꞌun ra xiꞌin ñaꞌa kan. Ndi su ndia nii ndia ndixändiee ini ña ndakatuꞌun ndia ra nichuun ke ndatuꞌun ra xiꞌin ña, a ni xaꞌa ke kaꞌan ra xiꞌin ña. 28 Ra saa ndakoo ñaꞌa kan yoo ña xiko ña tiakuii, ra ndakiꞌin ña xinu ña kuaꞌan ña ñuu kaꞌnu kan, ra ikan ndikaꞌan ña xiꞌin takundiꞌi yuvi kan kachi ña saa:
29 ―Naꞌa ndo, kuꞌun yo xiꞌin yu ra kuni ndo, chi ikan nduꞌu iin tiaa ra ndikaꞌan ra xiꞌin yu xaꞌa takundiꞌi va ña xa yu. Ra kusana ra kan va kuvi Cristo, ra xaa sakaku yoo ―kachi ña xiꞌin na.
30 Ra saa kee takundiꞌi na ñuu kan kuaꞌan na nu nduꞌu Jesús. 31 Ra nani saa kuu yuvi yoꞌo kuaꞌan na nuu nduꞌu ra, ra saa xaꞌa ndia itaꞌan xiꞌin ra ña xakundaꞌvi ndia nuu ra, ra kaꞌan ndia kachi ndia saa:
―Rabí, kuxi va ra loꞌo ―kachi ndia xiꞌin ra.
32 Ra saa ndikaꞌan ra xiꞌin ndia kachi ra saa:
―Xa iyoo va ñaꞌa ña kuxi yu, ra xïni vi ndoꞌo ña ―kachi ra xiꞌin ndia.
33 Ra saa xaꞌa ndia itaꞌan xiꞌin ra kaꞌan ndia xiꞌin taꞌan ndia kachi ndia saa:
―¿A ndia na kixi taxi ña xixi va ra? ―kachi ndia.
34 Ra saa ndakuiin Jesús kachi ra saa xiꞌin ndia:
―Ñaꞌa ña xixi yu kuvi ña xa yu chiñu ña kuni Tata yu ra tiꞌvi yuꞌu vaxi va yu, xiꞌin ña saxinu yu chiñu ra. 35 “Ra vaꞌa ni kuni ka va kumi yoo saa sakee ndoꞌo”, kachi ndo; ndi su yuꞌu, ra suꞌva va tu kachi yu xiꞌin ndo vichin, ndoniꞌi ndo nuu ndo ra koto ndo iinii kuvi nuu ñuꞌu ra kuni ndo, chi xa iin yayaa va kaa xiꞌin ñaꞌa tata, ra xavaꞌa va sakee yo. 36 Ra na sakee ra ndakiꞌin na yaꞌvi va na, ra ñaꞌa ña sakee na kan, ra ña kutiaku ndia ndikaa ndikuꞌun va kuvi ña, ra na ^chiꞌi ña xiꞌin na ndakaya ña ra na kusii ni ini va na. 37 Ra yoꞌo ke xinu nuu tuꞌun ndichi ña kaꞌan na ta kachi na suꞌva: “Iin na chiꞌi ña ra inka tu na ^ndakaya va ña”. 38 Ra yuꞌu kuvi ra ^tiꞌvi ndoꞌo ña kuꞌun ndo ndakaya ndo ñaꞌa ña ndichïꞌi ndo, saa chi inka yuvi va kuvi na chiꞌi nuu kuꞌun ndo sakee ndo vichin ―kachi Jesús xiꞌin ndia.
39 Ra tiaa ni kuaꞌa na Samaria kandixa Jesús xaꞌa tuꞌun ña ndatuꞌun ñaꞌa kan xiꞌin na, saa chi ndikaꞌan ña kachi ña saa: “Ndikaꞌan ndiꞌi va ra xiꞌin yu xaꞌa chiñu ña xa yu”, kachi ña. 40 Ra saa kuyachin na Samaria kan nuu Jesús, ra xakundaꞌvi na nuu ra ña na kuachi ra xiꞌin na, ra saa kuachi ra ñuu kan uvi kii xiꞌin na. 41 Ra kuaꞌa ni ka va na kandixa tuꞌun ña xini soꞌo na ña ndikaꞌan mii ra xiꞌin na. 42 Ra saa ndikaꞌan na kachi na saa xiꞌin ñaꞌa kan:
―Vichin ra kandixa va ndi, ndi su süvi takua xaꞌa tuꞌun ña ndikaꞌan yoꞌo xiꞌin ndi ke kandixa ndi, chi xini tu mii va ndi ña ndikaꞌan ra ña kan ke kundaa ini ndi ña ndixa ra yoꞌo kuvi va ra kuu Cristo, ra xaa sakaku na ñuu yuuvi yoꞌo ―kachi na.
Sandaꞌa Jesús seꞌe iin tiaa ra xachiñu nuu iin rey
43 Ra saa kuu ra ndiyaꞌa va uvi kii kan, ra saa kanata Jesús ñuu kan ra ndakiꞌin ra kuaꞌan ra chi Galilea va. 44 Ra “Ndia nii na kaꞌan tuꞌun yuꞌu Ndioxi ra xätoꞌo na na mii ñuu na” kachi Jesús ndikaꞌan ra ta yachi. 45 Ra saa te ndixaa ra chi Galilea, ra na ndee ñuu kan ra vii ni ndakiꞌin na ra, saa chi te ndixaꞌan na viko pascua ñuu Jerusalén ra xini ndiꞌi va na ña xa ra.
46 Ra saa nandiko tuku Jesús chi ñuu Caná ña ndikun ndiaa Galilea nuu ndasa ra tiakuii vino. Ra yachin kan ndikaa iin ñuu ña nani Capernaum, ra ikan kanduꞌu iin tiaa ra xachiñu nuu ra rey Herodes ra Antipas, ra tiaa kan ra iyoo iin seꞌe ra, ra xa ra kuni kuvi va kuvi ra loꞌo kan. 47 Ra te kundaa ini ra xachiñu nuu ra rey kan ña kee Jesús ndia Judea ra xaa ra ndia chi Galilea, ra saa ndixaꞌan ra nuu Jesús ra xakundaꞌvi ra nuu ra, ña na kuꞌun ra xiꞌin ra veꞌe ra, ra sandaꞌa ra seꞌe ra, chi xa ra kuni kuvi va kuvi ra loꞌo seꞌe ra. 48 Ra saa ndakuiin Jesús kachi ra saa xiꞌin ra:
―Ndoꞌo, ra kandïxa vi ndo yuꞌu tu na sä yu ña xituꞌun xiꞌin ña ndichi kuni ndo ―kachi ra xiꞌin tiaa kan.
49 Ra saa ndikaꞌan tiaa ra xachiñu nuu ra rey kan kachi ra saa:
―Tata, sa ña mani ra na koꞌo xiꞌin yu chi tu köo, ra kuvi va seꞌe yu ―kachi ra xiꞌin Jesús.
50 Ra saa ndakuiin Jesús kachi ra saa xiꞌin ra:
―Kuanuꞌu veꞌe kun, chi xa iyoo vaꞌa va seꞌe kun, Tata ―kachi ra xiꞌin ra.
Ra tiaa kan ra kandixa va ra ña ndikaꞌan Jesús xiꞌin ra, ra saa ndakiꞌin ra kuanuꞌu ra veꞌe va ra. 51 Ra nani saa kuu ra ndikaa ra ichi kuaꞌan ra, saa xaa sava na xachiñu nuu ra ichi kan ndakutaꞌan na xiꞌin ra, ra ndikaꞌan na xiꞌin ra kachi na saa:
―Xa nduvaꞌa va seꞌe kun ―kachi na xiꞌin ra.
52 Ra saa nindakatuꞌun ra na kachi ra saa:
―¿Ndia hora ke xaꞌa kuaꞌan kuvita loꞌo ña xiꞌin seꞌe yu? ―kachi ra xiꞌin na.
Ra saa ndikaꞌan na kachi na saa xiꞌin ra:
―Kuꞌva ka iin xikuaa kuni vi ke nuu kaꞌni seꞌe kun ―kachi na xiꞌin ra.
53 Ra saa ndakaꞌan ra iyoo seꞌe kan ña kuꞌva mii hora kan ke ndikaꞌan Jesús xiꞌin ra kachi ra saa: “Xa nduvaꞌa va seꞌe kun”, kachi ra. Ra mii ra xiꞌin na veꞌe ra ra kandixa ndiꞌi va na Jesús.
54 Ra ña yoꞌo ku ña xituꞌun ña uvi xa Jesús, te kee ra Judea ra nandiko ra xaa ra Galilea.