21
Ndasakaꞌnu ni na Jesús te ndikiꞌvi ra ñuu Jerusalén kuaꞌan ra
1 Ra saa kuu Jesús xika ra kuaꞌan ra xiꞌin yuvi kan, ra saa ndixaa na ñuu Betfagé ña ndikaa yachin xiꞌin iku ña nani Olivo, ra ikan xaꞌndia Jesús chiñu nuu uvi ndia itaꞌan xiꞌin ra, 2 ra kachi ra saa xiꞌin ndia:
―Kuaꞌan ndo ñuu loꞌo ña ndikaa yachin kaa, ra kaa ndaniꞌi ndo iin burru tiatan loꞌo íin ri xiꞌin burru loꞌo seꞌe ri, ra ndaxi ndo ri na kixi ri xiꞌin ndo. 3 Ra tu ndia na ndakoyo, ra kaꞌan na xiꞌin ndo xaꞌa ri, ra suꞌva ke kachi ndo xiꞌin na: “Tata yo ku ra xiniñuꞌu ri nuu, ra ndïꞌi ini ndo xaꞌa ri chi takaꞌan va kixi ndi ndiaka ndi ri”, kachi ndo xiꞌin na ―*kachi Jesús xiꞌin ndia.
4 Ra suꞌva ke kuu ña vaꞌa ndixinu nuu tuꞌun Ndioxi ña ndikaꞌan iin ra ndikaꞌan tuꞌun yuꞌu Ndioxi xinaꞌa, ta kachi ra suꞌva: 5 Kaꞌan ndo xiꞌin na ñuu Jerusalén na kuu ñuu Ndioxi, ra kachi ndo saa xiꞌin na:
“Kotoꞌni ndo chi kaa vaxi ra kuu Rey ndo,
ña ndakitaꞌan ra xiꞌin ndo,
ra iin ra toꞌo ni va kuvi ra,
ra yoso ra iin burru loꞌo seꞌe kiti
ri ndiso ña vee vaxi ra nuu ndo”,
kachi ra ndikaꞌan tuꞌun Ndioxi kan.
6 Ra saa kee ndia itaꞌan xiꞌin Jesús ndixaꞌan ndia, ra ta kuꞌva kachi ra xiꞌin ndia ke xa va ndia. 7 Ra saa ndiaka ndixa va ndia burru tiatan loꞌo kan xiꞌin seꞌe loꞌo ri xaa ndia, ra saa tiso ndia tikoto ña isukun ndia sata ri, ra ndakoso Jesús ri kuaꞌan ra xiꞌin ndia. 8 Ra yuvi na kuaꞌa ni kan, ra xaꞌa na ^xakin na tikoto ña isukun na ichi nuu yaꞌa ra kuaꞌan ra, ra sava tu na kuaꞌan xaꞌnu iku ndaꞌa itun va, ra xakin na ña ichi nuu yaꞌa ra. 9 Ra yuvi na inuu chi nuu, xiꞌin na ndikun chi sata ra, ra iin siso siso ndaꞌyu na kachi na saa:
―¡Ra kaꞌnu ni kuvi ra yoꞌo!, chi ndiseꞌe ra Rey David kuvi ra; ¡ra kaꞌnu ni ra, chi Tata yo Ndioxi kuvi ra tiꞌvi ra ña vaxi ra sakaku ra yoo! ¡Na ndasakaꞌnu ndo Tata yo Ndioxi ra iyoo ndivi! ―^kachi na.
10 Ra te ndikiꞌvi Jesús ñuu Jerusalén kuaꞌan ra, ra iin takundiꞌi yuvi na ndee ñuu kan, ra iin xaꞌa ndakaña yuꞌu na, ra iin ndakatuꞌun taꞌan na kachi na saa:
―¿Yoo ku ra yoꞌo? ―kachi na.
11 Saa ndakuiin na kuaꞌan xiꞌin Jesús kachi na saa xiꞌin na:
―Ra yoꞌo kuvi Jesús ra kaꞌan tuꞌun yuꞌu Ndioxi, ra kee ñuu Nazaret ña ndikun ndiaa Galilea ―kachi na xiꞌin na.
Ndukueꞌe Jesús xiꞌin na ndee ixiko nuu keꞌe veꞌe ñuꞌu kaꞌnu ñuu Jerusalén
12 Saa ndixaa Jesús ndikiꞌvi ra ini veꞌe ñuꞌu Ndioxi, ra tava ra takundiꞌi na ndee ixiko, ra saa tu na sata nuu va na, ra tiin ra mesa na ndee nama xuꞌun xiꞌin yuvi, ra sanduva ra nu kan va, ra saa tu tiayu tu ndee na ixiko paloma va; 13 ra ndikaꞌan ra xiꞌin na kachi ra saa:
―Tuꞌun Ndioxi ra suꞌva va kachi ña: “Veꞌe yu, ra veꞌe nuu kaꞌan takundiꞌi yuvi xiꞌin Ndioxi va ke kunani ña”, ^kachi ña, ndi su ndoꞌo, ra kava nuu ndakuitaꞌan na kuiꞌna va ndasa ndo ña ―kachi Jesús xiꞌin na.
14 Ra ini veꞌe ñuꞌu kan ndixaa kuaꞌa ni na xiꞌi, na kuaa, xiꞌin na nduchiꞌña küvi kaka, ra sandaꞌa Jesús takundiꞌi va na. 15 Ndi su ndia xikuaꞌa kunaꞌnu nuu ndia sutu, xiꞌin ndia maestro sañaꞌa ndiayu Ndioxi, ra ixtoꞌni ndia ña ^xa Jesús ña xituꞌun, ra iin siso siso tu ndaꞌyu na kuachi vali na ñúꞌu ini veꞌe ñuꞌu kan va, ^kachi na saa: “¡Ra kaꞌnu ni kuu Jesús seꞌe ra Rey David!”, ^kachi na. Saa ra ndukueꞌe ni ini ndia xikuaꞌa kan, 16 ra ndikaꞌan ndia xiꞌin Jesús kachi ndia saa:
―¿A xini soꞌo kun ña kuu yuꞌu na kuachi yoꞌo? ―kachi ndia xiꞌin ra.
Saa ndakuiin ra yuꞌu ndia kachi ra saa:
―^Xini va soꞌo yu. ¿Ra a ndia nii va ichi täan kaꞌvi ndo tuꞌun Ndioxi ña kaꞌan, kachi suꞌva?:
Yuꞌu na kuachi vali,
xiꞌin yuꞌu na sakan chichin ke
chinduꞌu kun tuꞌun ndaku ña ndixa,
ña ndasakaꞌnu na yoꞌo, ^kachi ña ―*kachi Jesús xiꞌin ndia.
17 Ndia saa ra ndakoo Jesús ndia ini veꞌe ñuꞌu kan, ra kanata ra chi keꞌe, ra ndakiꞌin ra kuaꞌan ra chi ñuu Betania va, ra ñuu kan vi ndixaa ra ndikixi ra.
Sataꞌvi chiꞌña Jesús iin itun koxi tu köo kuiꞌi ndaꞌa
18 Ra te ndituvi inka kii saa kee Jesús ñuu kan, ra nandiko tuku va ra vaxi ra ñuu Jerusalén, ra vaxi ra ichi saa xaꞌa ndikaꞌun ini va ra. 19 Ra saa xini ra ndichi iin tu koxi yachin yuꞌu ichi kan, saa ra ndakiꞌin ra ndixaa ra nuu íin nu, ra ndia nii koxi loꞌo köo ndaꞌa nu ndiniꞌi ra, chi takua niña iku va ke iyoo ndaꞌa nu, ra saa ndikaꞌan ra xiꞌin nu kachi ra saa:
―Ndia nii ka kii na küun kuiꞌi ndaꞌa kun ―kachi ra xiꞌin nu.
Saa ra ndikun ndachi va itun koxi kan. 20 Saa ra ixtoꞌni ndia itaꞌan xiꞌin ra, ra xaꞌa ndakanda ka vi ini ndia, ra ndakatuꞌun taꞌan ndia kachi ndia saa:
―¿Nichuun ke, ra kama ni ndachi itun koxi yoꞌo? ―kachi ndia.
21 Ra saa ndakuiin Jesús kachi ra saa xiꞌin ndia:
―Ña ndixa ke kaꞌan yu xiꞌin ndo, chi tu ndinuni ni na kandixa ndo, ra sä uvi ini ndo, saa ra süvi takua itun koxi kuvi nu kuchuun ndo sandachi ndo, ta kuꞌva xa yuꞌu, chi kuchuun tu ndo, ña kaꞌan ndo xiꞌin iku kaa ra kachi ndo saa xiꞌin ña: “Kita nuu iin kun ñaa, ra kuaꞌan sakoꞌni kun mii kun ini mini”, kachi ndo xiꞌin ña, saa ra, saa sa ndixa va ña. 22 Saa chi takundiꞌi ña nduku ndo nuu Ndioxi, ra taxi va ra ña ndaꞌa ndo, tu ndinuni ni na kandixa ndo ta kaꞌan ndo xiꞌin ra xaꞌa ña ―kachi Jesús xiꞌin ndia.
Ndiayu ña kuu mii Jesús
23 Saa kuu ra ndixaa Jesús ndikiꞌvi ra ini veꞌe ñuꞌu, ra saa xaꞌa ra sañaꞌa ra yuvi kan tuꞌun Ndioxi; ra sakan saa kuu ra sañaꞌa ra na, saa ra ndixaa va sutu ndia kunaꞌnu nuu ndia sutu, xiꞌin ndia xikuaꞌa kunaꞌnu nuu na ñuu, ra nindakatuꞌun ndia ra kachi ndia saa:
―¿Ni ndiayu ku mii kun ña xa kun saa? ¿Ra yoo taxi ndiayu ndaꞌa kun ña xa kun ña yoꞌo? ―kachi ndia xiꞌin ra.
24 Ra saa ndakuiin Jesús kachi ra saa xiꞌin ndia:
―Kuni tu yuꞌu va ndakatuꞌun yu iin ña ndoꞌo, ra tu na ndakuiin ndo yuꞌu yu, ra saa ke ndatuꞌun tu yuꞌu va xiꞌin ndo, yoo ko taxi ndiayu ndaꞌa yu ña xa yu ña yoꞌo ―kachi ra xiꞌin ndia. 25 Saa nindakatuꞌun ra ndia kachi ra saa:
―¿Yoo ko xaꞌndia chiñu nuu ra Juan ña sakuchi ra yuvi? ¿Ndioxi, a na yuuvi va? ―kachi ra xiꞌin ndia.
Ra saa xaꞌa ndia kaꞌan ndia xiꞌin taꞌan ndia kachi ndia saa:
―¿Ni ke kachi yo xiꞌin ra? Chi tu na kaꞌan yo: “Ndioxi va kuvi ra taxi ndiayu ndaꞌa ra”, saa ra, kachi ra saa xiꞌin yo: “¿Nichuun ndikandïxa tu ndo ña ndikaꞌan ra tu saa?”, kachi ra xiꞌin yo. 26 Ra tu na kachi tu yo: “Na yuuvi yoꞌo va kuvi na taxi ndiayu ndaꞌa ra”, saa ra iyo ni va xiꞌin yo, saa chi takundiꞌi na ñuu, ra kandixa va na ra Juan, ña kuu ra, ra ndikaꞌan ndoso tuꞌun Ndioxi ―*kachi ndia xiꞌin taꞌan ndia.
27 Ra saa ndikaꞌan ndia xiꞌin Jesús kachi ndia saa:
―Xïni ndi yoo kuvi na taxi ndiayu ndaꞌa ra ―kachi ndia.
Saa ndakuiin Jesús yuꞌu ndia kachi ra saa:
―Saa ra nii yuꞌu ndatüꞌun tu xiꞌin ndoꞌo va, yoo ko taxi ndiayu ndaꞌa yu ña ^xa yu ña yoꞌo ―kachi ra xiꞌin ndia.
Tuꞌun ndichi xaꞌa iin tiaa ra iyoo uvi tiaa vali seꞌe
28 Ra saa ndikaꞌan Jesús iin tuꞌun ndichi xiꞌin na kachi ra saa:
―Na ndakani yu ña yoꞌo nuu ndo, ¿ra ndia kuꞌva ke tuvi ndo xiꞌin ña? Ndixiyo iin tiaa, ra ndixiyo uvi tiaa vali seꞌe ra, ra saa ndikaꞌan ra xiꞌin seꞌe ra, ra nuu, kachi ra saa: “Ra loꞌo, naꞌa, ra kuꞌun kun loꞌo kii vichin sachiñu kun xiꞌin teꞌe uva yu”, kachi ra xiꞌin ra. 29 Ra saa ndakuiin ra loꞌo kan kachi ra saa: “Küꞌun yu”, kachi ra xiꞌin iva ra. Ndi su nduꞌu ra saa, saa ra nandiko ini va ra, ra ndakiꞌin ra ndixaꞌan ra xachiñu va ra. 30 Ra saa ndixaꞌan tu ra tata kan ndikaꞌan ra xiꞌin seꞌe ra, ra kuloꞌo va, ra iin ta kachi ra xiꞌin ra nuu kan ke kachi tu ra xiꞌin ra uvi kan va. Ra saa ndakuiin ra kan kachi ra saa: “Vaꞌa va, tata, kuꞌun va yu sachiñu yu xiꞌin kun”, kachi ra xiꞌin iva ra, ndi su ndixäꞌan vi ra. 31 ¿Ra ndia iin ndia kan kuvi ndia xiin xa suvi chiñu ña xaꞌndia iva ndia nuu ndia, tuvi ndo? ―kachi Jesús xiꞌin na.
Ra saa ndakuiin na kachi na saa:
―Ra nuu va ku ra xiin xachiñu nuu iva ―kachi na.
Ra saa ndikaꞌan ka Jesús xiꞌin na kachi ra saa:
―Ña ndixa ke kaꞌan yu xiꞌin ndo vichin, chi na kaya xuꞌun ndaꞌa na ñuu, ña kuaꞌan ndaꞌa gobierno ñuu Roma, xiꞌin na siꞌi na ixiko mii, ra xiꞌna ka va na kan kuvi na kunuu kiꞌvi nuu xaꞌndia Ndioxi chiñu nuu ndoꞌo. 32 Saa chi kixi ra Juan sañaꞌa ra ndoꞌo xaꞌa ichi ndaku ña kuni Ndioxi na kundikun ndo, ndi su ndikandïxa ndo; ra na kaya xuꞌun, xiꞌin na siꞌi ixiko mii, ra kandixa va na kan ña ndikaꞌan ra. Ndi su ndoꞌo, ra vaꞌa ni xini nuu va ndo ña xa ra, ndi su ndixïin ndo ña nandiko ini ndo xaꞌa kuachi ndo, ra kandixa ndo ña ndikaꞌan ra xiꞌin ndo ―*kachi Jesús xiꞌin na.
Tuꞌun Ndichi xaꞌa na tatu too ñuꞌu
33 Saa ndikaꞌan Jesús xiꞌin na kachi ra saa:
―Tiaa soꞌo ndo na ndatuꞌun yu inka tuku tuꞌun ndichi xiꞌin ndo kachi ra: Suꞌva ndoꞌo iin tiaa, ra ndataan teꞌe uva iin nuu ñuꞌu kaꞌnu, ra chikaa tu ra korra yuu va nuu ñuꞌu kan, ra kaan tu ra yavi sata kava nuu kuꞌni na uva va, ra saa xavaꞌa tu ra iin veꞌe sukun nuu kundee na kondiaa teꞌe uva kan va. Ra te ndiꞌi, saa satatu ra ña inka yuvi, ra ndakiꞌin ra kuaꞌan ra inka ñuu xika va. 34 Ra te nditiandiaa kii ña tiaꞌndia uva, ra saa tiꞌvi ra sava na xachiñu nuu ra kuaꞌan na nuu na tatu too ñuꞌu kan, ña na ndataxi na loꞌo kuenda ra. 35 Ndi su na tatu ñuꞌu nuu yoo teꞌe uva kan, ra ndukuiin na tiin na na xachiñu nuu ra, ra kani na na, ra sava na xaꞌni na, ra sava tu na kuun na yuu va. 36 Ra saa tiꞌvi kuaꞌa ka va ra xitoꞌo uva kan, na xachiñu nuu ra ndixaꞌan na, nuu na tatu too ñuꞌu kan, ndi su ta xa na xiꞌin na inuu ndixaꞌan kan ke, xa tu na xiꞌin na kan va.
37 ’Ndi su te ndiꞌi, ra saa tiꞌvi ra xitoꞌo uva kan seꞌe mii ra, ña kuaꞌan ra nuu na, chi ndakani ini ra kaꞌan ra saa: “Satoꞌo va na seꞌe yo”, káꞌán ra. 38 Ndi su na tatu too ñuꞌu nuu yoo teꞌe uva kan, ra te xini na ra loꞌo seꞌe ra, ra saa ndikaꞌan na xiꞌin taꞌan na kachi na saa: “Ra yoꞌo va kuvi ra ndoo ndiꞌi ña yoꞌo ndaꞌa; ra naꞌa ndo vichin ra tiin yo ra, ra kaꞌni yo ra, ra ñaꞌa mii yo nduu ndiꞌi va ña yoꞌo”, kachi na xiꞌin taꞌan na. 39 Ra saa tiin na ra loꞌo kan, ra tava na ra nuu ñuꞌu iva ra, ra ikan xaꞌni va na ra.
40 Ra vichin na kundaa ini yo: ¿Ni ke sa ra xitoꞌo uva kan, xiꞌin na tatu too ñuꞌu nuu yoo teꞌe uva, te na ndiko ra, tuvi ndo? ―*kachi Jesús xiꞌin na.
41 Ra saa ndakuiin na ndee xini soꞌo kan kachi na saa:
―Ña sa ra ke, kaꞌni ndiꞌi va ra yuvi ñaꞌa kan, ra ndia nii na köo kaꞌnu ini ra xiꞌin vi, ra saa satatu ra ñuꞌu nuu yoo teꞌe uva kan inka yuvi na toꞌo, na kuiin chaꞌvi nuu ra, te xa na xinu uva ―kachi na.
42 Ra saa ndikaꞌan Jesús xiꞌin na kachi ra saa:
―¿A ndia nii va ichi täan kaꞌvi ndo tuꞌun Ndioxi ña tiaa na xinaꞌa, ña kachi suꞌva?:
Yuu ña kuñuꞌu na xavaꞌa veꞌe ta yachi
kuu yuu ña xiniñuꞌu vaꞌa ka va vichin.
Ra Ndioxi va ku ra xa ña yoꞌo,
ra ndakanda ni ini yo xiꞌin ña,
^kachi ña.
43 ’Ra ña kan ke kaꞌan yu xiꞌin ndo, ra na kundaa ini ndo: chi kindiaa va Ndioxi ndiayu ndaꞌa ndo ra küvi kiꞌvi ndo nuu xaꞌndia ra chiñu, ra ndataxi ra ña ndaꞌa inka yuvi na xiin sa ña kuni va ra. 44 Ra ndia ndia ka yuvi na nduva sata yuu yoꞌo, saa ra taꞌnu ndiꞌi va na; ra tu mii yuu yoꞌo tu na ndakava sata na, saa ra kuu xeꞌe yaa va na sa ña ―*kachi Jesús xiꞌin na.
45 Ra saa ixtoꞌni ndia xikuaꞌa kunaꞌnu nuu ndia sutu, xiꞌin ndia fariseo, ña ndakani Jesús tuꞌun ndichi yoꞌo, saa ra kundaa va ini ndia, ña kaꞌan ra xaꞌa mii ndia. 46 Ra saa kuni ndia ña tiin ndia ra, ndi su ndiyuꞌvi va ndia nuu na ñuu, saa chi takundiꞌi na ñuu, ra kandixa va na Jesús, ña kuu ra, ra kaꞌan tuꞌun yuꞌu Ndioxi.