32
Dene ngü teka Yakobo ake Me
1 Fütanga wü ngü la, fü wü *Yakobo ayia de wü kpara ka-ye, atï te kaje, edu agbü *Kanana. Fütanga bi sïkpï, fü ewü anü akoro agbü tö ka wü Kanana. Fü ewü akoro ede gara ngu kpala. Fü ewü ayia ade gugu ka-wü, angbü sela. Yakobo gü ba, ni ceka kpï bane de, gbangbara! te mere bi wü *malayïka ka Me, te ewü di ka-wü kpah sela. 2 Te Yakobo wu wü malayïka la, fü ah angbü de mere tadu, gü ba, “Me tima wü malayïka ka-ye la, teka ale ta-ngü te ani.” Fü ah ayia agü ïrï sü engu la Manayïma,* teka ngü ka wü malayïka la.
3 Fü wü Yakobo ayia angbü la mba takü gbü Manayïma sela. Fü Yakobo ayia afï nga enga ni ye, Esawu, de tane, ta te sü gü, teka mani, ta te ni mere fefe. Fü engu ayia atima süka wü kpara ka-ye kpa engagira nü, kpaka Esawu, ede da de ïrï ye Seyira, gbü tö ka Edomo ne, 4 gü ba dene, “Te wü nü maka Esawu la, de wü mala fefe, gü ba, ‘Mere kpara deyï, de-ni Yakobo, enga ni ye, ni tima ngü fü ye me-ni. Mere bi wü re te nye sü ne, ni ngbü ta la fï kpa gba loko ani, Labana. 5 Tïtïne ni du koro eyi dene, de mere bi wü kpara, bete wü nü fütanga ni. Ni tima ngü ne fü ye, teka de ye ce wü *siti ngü, ta te ni mere fü ye ne, ꞌburu asidi. Fü ye aza ni ba enga ni ye.’ ”
6 Fü wü kpara ka Yakobo ayia anü amaka Esawu. Fü ewü atï te ngari Yakobo la, amala ꞌburu fefe. Fü ewü adu amala ngü la ꞌburu fü Yakobo, gü ba, “Ani nü maka Esawu eyi. Fü ani amala ngü la ꞌburu fefe. Te engu je ngü la, fü ah ayia angbü ereke te-ye teka akoro kpakine. Engu kpala eyi te kaje enü kpaka ye, de mere bi wü komoko gbü nga ye, baka e kama bala (400).” 7 Te Yakobo je ngü la tete bala, fü mamaguma ayia agürü. Fü ah aza wü kpara de gbü nga ye ne, kpah de wü nü ꞌburu, aye süka ewü ꞌbasu, aza gara ewü, atima kpa engagira nü, aza gara ewü, ao kpa sidi. 8 Ah ngbü efï, gü ba, te Esawu koro teka amörö ani la, de engu mörö gara ewü, de gara ewü la küwa.
9 Fü Yakobo ayia aku gba fü Me, gü ba “Wayi bala Me, mü de *vüngüte ka wü wüba, Abarayama ake Yïsaka. Mü je gba ka-ra. Mere kpara, mü je gba ka-ra, angü mü mala ta cu me-mü, teka de ma ce gba Labana, ma du kpa gbü tö te wüh bï ra gbügbü, kpaka wü mürü ra. Fü mü amala kpah, gü ba, ‘Ni ena angbü fï tundu ake ra,’ ne. 10 Te di bala, Me, ma de siti kpara. Ma tï ta amaka züka ngü, baka te mü mere fere, ato mere bi wü e enatikine fere, ne de. Kükürü de, angü baka ta te ma koro kö Yürüdene ne, e ta te di esaka ra bü duu ngbangba te ma ngbü endoro di. Tïtïne dene, ma ngbü tïne eyi edu de mere bi wü kpara, abe kpah te wü nü, fütanga ra, baka e te ma ye süka ewü eyi de ꞌbasu ne. 11 Ako Me, ma koro engagira mü dene, ayi-ta mü, teka de mü le-ta ngü te ra, de ma küwa esaka enga wüna. Cücürü na ngbü eyi emere ra amere, angü engu ena akoro, amörö a anza, de wü jaji, de wü ni ewü ꞌburu. 12 Wayi, Me, mü tata engu eküte ra atata. Mü fï la nga kïna, ta te mü kïna tüngü ra, gü ba, ‘Ni ena angbü fï ake ra ne, fü ni ato wazi fere, teka de wü kundu ra bï wü ye, sibi asibi baka zu-tö, te ewü tï atanga de,’ ne.” Dela ta gba te Yakobo ku fü Me, kpa gbü Manayïma kpala, teka cürü enga ni ye.
13 Fü Yakobo ayia ara ciki era ngu sela. Fü ah ayia afï nga gara ngü, gü ba, ah le de ni fe mba gara wü nü ka-ni, teka atima ewü engagira nü fü Esawu, baka takpa fefe na. Wü nü ta te engu tima ewü ne, wüh bane. 14 Wü ca meme kama ꞌbasu (200), wü moko meme teke biri, wü ca kambiliki kama ꞌbasu (200), wü moko kambiliki teke biri, 15 wü yï kamele, bete wü di enga wü teke biri de füh ye nzükpa, wü ca yiti teke ꞌbasu, wü moko yiti nzükpa, wü ca dongï teke biri, wü moko dongï nzükpa. 16 Fü Yakobo adu aza wü nü la, aye süka ewü, te nga nguwa wü nü la. Fü ah aza wü labï ka-ye, ao gbü nguwa wü nü la biri biri ꞌburu, atima ewü kpa engagira nü. Fü ah amala ngü fü wü labï la, de wüh di enü biri biri de zengba wü. Wüh mere e anü ꞌburu te sü biringbö de.
17 Fü Yakobo adu amala gara ngü fü mene labï, te tï engagira nü de gina wü nü la, gü ba, “Te Esawu maka ye, fü ah ayi-ta ye, gü ba, ‘Ye neh de kpara ka da? Ye ngbü enü neh kaye? Mürü mere bi wü nü ne, neh da?’ la, 18 de ye lügü ngü fefe na, gü ba dene, ‘Mere kpara deyï, ni de labï ka Yakobo, enga ni ye. Wü mere bi wü nü ne ꞌburu kaka, te engu tima ewü fü ye. Ah to ewü eyi fü ye ba takpa, angü ye de mere enga ni ni. Amba Yakobo engu ladü kpa sidi kpala ekoro.’ ” 19 Fü Yakobo amala ngü la fü wü labï la, te nga wü biri biri kpah ꞌburu bala, gü ba, “Dela ngü te wü ena amala fefe na, te wü maka te-wü la. 20 Wü mala ngü fefe, gü ba, ‘De-ni, Yakobo, labï ka-ye, ni ladü sidi kpala ekoro.’ ” Yakobo to ta mere bi wü züka wü e de bala, teka de sü reke mba eküte Esawu, de engu boro wü siti ngü, ta te ni mere engu di ne. 21 Te Yakobo tima mere bi wü nü la tete bala fü Esawu, fü Yakobo ayia ara ka-ye ciki kpa gbü Manayïma sela.
22 Fü Yakobo ayia gbü biti la, aza wü wara ye de bala ne, bete wü di ye de nzükpa de füh ye biri ne, atima ewü kpa eta ngu.† 23 Fü ah adu kpah aza wü gara e ka-ye ꞌburu, atima kpa eta ngu. 24 Fü Yakobo ace te-ye, angbü nda-ye ciki sela kpikpi ye, ah kö ngu nda de.
Te Yakobo ngbü ta tete kpala, fü gara komoko ayia akoro, atï te Yakobo, akama de gü. Fü ewü akama te-wü, da efüfü te-wü fï bü bala, zalü te kpï kpo ngbü eseke tete. 25 Te komoko la wu tete, gü ba, ni tï agbo Yakobo kötö nda-ni de ne, fü engu ayia amï nzö-ku Yakobo kpööö, afu ka! 26 Fü Yakobo azoro komoko la kpah fï, gö gö gö! Fü komoko la amala ngü fü Yakobo, gü ba, “Ye ce kpa te ni! Kpï seke eyi!” Yakobo gü ba, “Te ye le de ni ce kpa te ye la, de ye sü ngüsü emaguma ni. Ni tï ace kpa te ye de. ꞌDuwa te ye ena asü ngüsü ye emaguma ni feke, fü ni adu ace kpa te ye, fü ye anü.” 27 Komoko la gü ba, “Ïrï ye neh da?” Yakobo gü ba, “Ïrï ni de Yakobo.” 28 Komoko la gü ba, “Ni fü ïrï ye tïne eyi, *Yïsarayele. Kükürü de, angü ye de kpeke kpara, ye mere wü kpara füh kotö ne, fa eyi. Ye mere ni, Me, fa kpah eyi!” 29 Yakobo gü ba, “Mere kpara deyï, ye gü la kpah nda-ye ïrï ye fü ni.” Fü komoko la amala ngü, gü ba, “Ye le aje ïrï ni neh teka ne? Ni tï agü ïrï ni fü ye nda-ni de, angü wü kpara tï aje ïrï ni nda-wü de.” Fü kpara la adu tïne, asü ngüsü emaguma Yakobo. Fü ah ayia anü sü ka-ye. 30 Fü Yakobo adu awu, gü ba, amba kpara te ani kama te-ani ake di ne, ah ka-ye de Me. Fü ah ayia agü ïrï sü la tïne Penuwele, angü ni wu Me eyi de cu jia ni, amba ni kpi nda-ni de. 31 Fü kpï ayia aseke. Fü Yakobo ayia ace Penuwele sela, anü sü. Ah ngbü enü tïne jigbi jigbi, teka nzö-ku ye te fu la.
32 Dela si-ngü gbü gele ka wü di enga Yïsarayele, te ewü le azü nzö-ku de gbü ku nü di de ne, angü komoko la mï ta nzö-ku Yakobo.
* 32:2 Manayïma ba e te ewü gü ba, wü da-sü ka wü kpara te ewü biti te-wü, angbü ka-wü sela. † 32:22 Ïrï ngu la de Yaboka.