Apaniba Jerusalem gasɨghasɨzir eghaghanim
52
(Sapta 52)
Babilonia Jerusalemia mɨsogha men nguibar ekiam ini
(2 Atriviba 24:18--25:7; Jeremaia 39:1-10)
1 Sedekaia 21plan azeniba ikia, Judan atrivimɨn oto. Egha 11plan azenibar Jerusalemɨn atrivimɨn ike. An amebam, Hamutal, a Jeremaian igharazimɨn guivim, a Lipnan nguibar ekiamɨn gumazir mam. 2 Sedekaia, Jehoiakimɨn arazibar gɨn ghua, egha Ikiavɨra Itir Godɨn damazimɨn arazir kurabagh ami.
3 Judaba ko Jerusalemian arazir kuraba Ikiavɨra Itir God gamizɨ, a bar men anɨngaghe. Egha Ikiavɨra Itir God gumazamizir kaba bar me batoghezɨ, me an guamɨn saghon ghue.
Ezɨ gɨn Sedekaia, Babilonɨn atrivim, a gativagh an ganan a bar aghua, egha a uam an apengan itir puvatɨ.
4 +Egha namba 9ɨn azenimɨn Sedekaia atrivimɨn ikia ghua, namba 10ɨn iakɨnimɨn otogha ghua namba 10ɨn iakɨnir kamɨn aruemɨn oto. Ezɨ Babilonɨn Atrivim Nebukatnesar uan mɨdorozir gumaziba bar dar akua iza Jerusalem avɨnigha, nguibam iniasa mɨsosi. Me Jerusalem korogha, ghua temeba okegha iza nguibar ekiamɨn dɨvazir gavgavimɨn boroghɨra dar pozim mɨkɨni. Egh me nguazim adav kɨnightɨ, da fɨgh ghuavanaboghtɨ, me mangɨ dagh isɨn mɨtivigh nguibar ekiam ko mɨsogham. 5 Me azenir vamɨra ko akuamɨn Jerusalem avɨnigha iti. Ezɨ Sedekaia 11plan azenibar atrivimɨn iti, 6 ezɨ an namba 4ɨn iakɨnimɨn otogha ghua, namba 9ɨn aruem otozɨ, men dagheba bar gɨfa. Kamaghɨn amizɨ, Jerusalemɨn gumazamiziba mɨtiriam bar puv men azi. 7 +Dughiar kamɨn Babilonia dɨvazimɨn vuer mam akarigha Jerusalemɨn aven ghue. Ezɨ Atrivim Sedekaia Jerusalemɨn mɨdorozir gumaziba koma are. Me dɨmagarimɨn suebar ghuava atrivimɨn dagher azenimɨn otivigha ghua, danganir dɨvazir pumuning uaning isasuiragha itir tiar akar kamɨn ghua, Jerusalemɨn nguibar ekiamɨn otivigha ghue. Egha me Jordanɨn Fanemɨn danganir zarimɨn ghuaghirir tuavimɨn zui. 8 Ezɨ Babilonɨn mɨdorozir gumaziba Atrivim Sedekaian agɨragha ghua Jerikon nguibar ekiamɨn boroghɨn itir danganir zarimɨn a bato. Ezɨ Sedekaian mɨdorozir gumaziba anetegha, ara tintinibar ghue.
9 Ezɨ Babilonia Sedekaian suiragha a inigha Babilonɨn atrivim bagha ghu. Ezɨ dughiar kamɨn Atrivim Nebukatnesar Riplan nguibamɨn iti, an Hamatɨn nguazimɨn aven itir nguibam. Ezɨ Nebukatnesar uan kotɨn aven Sedekaian gara egha ghaze, Sedekaia uan arazir kurar an amizimɨn ivezim iniam. 10 Ezɨ Babilonian atrivim Riplan nguibamɨn ikia Sedekaian otariba inigha, Sedekaian damazimɨn bar me mɨsuagharɨki. Egha a uaghan Judan gumazir dapaniba me mɨsuagharɨki. 11 +Egha atrivim mɨkemezɨ, me Sedekaian damazimning asi, egha an suemning ko dafarimning senɨn ada ikegha, a inigha Babilonɨn ghu. Egha a isa kalabus gatɨzɨ a ikia ghua areme.
Babilonia Jerusalem gasɨghasɨki
(2 Atriviba 25:8-17)
12 Nebukatnesar Babilonɨn atrivimɨn itima, ezɨ an namba 19ɨn azenim otogha ghua an namba 5ɨn iakɨnimɨn, an namba 10ɨn dughiam oto. Ezɨ dughiar kamɨn, Nebusaradan, an atrivimɨn garir mɨdorozir gumazibar gumazir dapanir faragha zuim, a dɨkavigha Babilonɨn atrivimɨn ingangarim gativagh an ganasa Jerusalemɨn ize. 13 +Egha a Ikiavɨra Itir Godɨn Dɨpenim ko Judan atrivimɨn dɨpenim ko, Jerusalemɨn gumazir aruabar dɨpeniba sara, a bar dagh aponge. Babilonian dɨpeniba bar, a vaghvagha dagh aponge. 14 Babilonian mɨdorozir gumazir Nebusaradanɨn gɨn zuiba, me bar moghɨra Jerusalem avɨnizir dɨvazim gasɨghasɨgha bar anekaragharɨki. 15 Nebusaradan gumazamizir Jerusalemɨn ikiavɨra itiba inigha ghua, Babilonɨn kalabus gatɨ. Men marasi, onganarazibagh amir gumazamiziba. Egha a uaghan Judan faragha Jerusalem ategha ara ghua an gara, a ko ikezibar akua, me inigha Babilonɨn kalabus bagha ghue. Egha fofozir gumazir bizir igharagha garir avɨriba akɨribar akua, Babilonɨn kalabuziabar mɨn me inigha ghue. 16 Egha Nebusaradan, gumazamizir onganarazibagh amir marazi ataghizɨ, merara Judan nguazimɨn ikiavɨra iti. Egha a me mɨgɨa ghaze, ia wainɨn azeniba ko, azenir igharazibar gan ikɨ.
17 +Egha Babilonia ghua Ikiavɨra Itir Godɨn Dɨpenimɨn ghuegha, brasɨn guarir akɨniba ko, tengɨn doziba pɨn da afasa brasɨn ingarizir osazariba apɨragharɨki. Egha me uaghan tengɨn dɨpar ekiar me brasɨn ingarizim abɨki. Israelia fomɨra kamaghɨn a dɨbori, “Ongarim.” Egha me brasɨn kaba bar da inigha Babilonɨn ghue. 18 Babilonia uaghan averenim iniamin itariba ko, savolɨn muziariba ko, lamba munger biziba ko, itarir ofan ghuzibar arɨghamiba ko, pauran mughuriar aghuim zuiba tuer itariba ko, Judaba Ikiavɨra Itir Godɨn Dɨpenimɨn aven, ingarasa amizir brasɨn biziba sara me da ini. 19 Egha Nebusaradan uaghan bizir gumaziba gol ko silvan ingariziba ini, kar itarir muziariba ko, itarir avim ateriba ko, ofan ghuziba arɨzir itarir ekiaba ko, mɨneba ko, lamɨn aghoriba ko, itarir pauran mughuriar aghuim zuir tuezir itariba ko, wainɨn ofabar arɨghamin itarir ekiaba sara ini.
20 Atrivim Solomon fomɨra bras inigha guarir akɨnir kamning ko, tengɨn ekiar me kamaghɨn dɨborim “Ongarim,” adar ingari. Egha uaghan a bras inigha bulmakaun 12plan nedaziba tengɨn ekiar kamɨn apengan itimɨn ingara, egha wilkarɨn itarir ekiar dagh isɨn darɨghamibar ingari. Ezɨ Solomon mɨkemezɨ, me bizir kaba isa Ikiavɨra Itir Godɨn Dɨpenimɨn ada arɨki. Ezɨ brasɨn kabar osɨmtɨzim bar ekefe, eghtɨ gumazitam dar osɨmtɨzim gɨfofoghsɨ, da isɨ skel tam darɨghan iburagham. 21-22 Gumaziba fomɨra ababanir vamɨran brasɨn guarir akɨnir kamningɨn ingari. Aningɨn ruarimning 8 mitan tu, ezɨ aningɨn arozimning 5 mita ko 30 sentimitan tu. Me dɨpenir akɨnir pumuning paip brasɨn ekiamningɨn mɨn aningɨn ingari, ezɨ bras mɨtemegha an mɨtiam, 7 sentimita ko akuamɨn tu. Egha guarir akɨnimning dapanimning, me brasɨn aningɨn ingari, ezɨ dɨpenir akɨnir kamning mong ekefe. Ezɨ dapanir pɨn ghuavanadim 2 mita ko 20 sentimitan tu. Ezɨ me bras inigha iver nuzimɨn mɨn anesɨngi, mati temer pomigranetɨn ovɨziba. Me pomigranetɨn kaba tintinibar iver nuzimɨn mɨn da ike. Egha me guarir akɨnir kamningɨn dapanimning gighuigha, aning asɨngi. 23 Guarir akɨnimning vaghvagha 100plan pomigranetɨn ovɨziba aningɨn dapanimningɨn iti. Egha 96plan pomigranetba aningɨn 4plan mɨriaba iti.
Judaba ghua Babilonɨn kalabusɨn iti
(2 Atriviba 25:18-21)
24 Nebusaradan, Babilonian gumazir dapanir faragha zuir kam, an ofan gamir gumazibar dapanim Seraia, ko Seraian apengan itir gumazim Sefanaia, ko Godɨn Dɨpenimɨn tiar akamɨn garir gumazir 3plan igharaziba sara ini. 25 Egha Jerusalemɨn, gumazir dapanir Jerusalemɨn mɨdorozir gumazibar garim ini. Egha nɨghnɨziba Judan atrivim ganɨdir gumazir 7pla ini. Egha a Judan mɨdorozir gumazibar gumazir dapanibar akɨnafariba osirir gumazim ini, kar gumazir gumaziba isima, me mɨdorozir gumazibar otivim. Egha a 60plan gumazamizibar garima me Jerusalemɨn ikiavɨra iti, ezɨ a uaghan me ini. 26 Egha Nebusaradan gumazamizir kaba bar me inigha Babilonɨn atrivim bagha Riplan nguibamɨn ghu. 27 Kar Hamatɨn nguazim. Ezɨ atrivim mɨkemezɨ, me gumazir kabav soghezɨ me ariaghire.
Babilonia kamaghɨn amigha, me gɨn Judan igharaziba inigha ghua Babilonɨn kalabus gatɨ. 28 Nebukatnesar inigha ghua kalabus gatɨzir gumazamizibar dɨbobonim, a kamakɨn: Namba 7ɨn azenimɨn an atrivimɨn itir dughiam, a Judan 3,023plan gumazamiziba ini. 29 Egha a namba 18ɨn azenimɨn atrivimɨn itir dughiamɨn, a 832plan Jerusalemian gumazamiziba ini. 30 Ezɨ a namba 23ɨn azenimɨn atrivimɨn itir dughiamɨn, gumazir dapanir faragha zuim, Nebusaradan, Judan gumazamizir 745pla inigha kalabus gatɨ. Me bar moghɨra men dɨbobonim, 4,600plan gumazamiziba.
Babilonɨn atrivim, a kalabusɨn Atrivim Jehoiakin fɨri
(2 Atriviba 25:27-30)
31 Judan Atrivim Jehoiakin, Babilonɨn 37plan azenibar kalabusɨn itima, Evil Merodak, Babilonɨn atrivimɨn oto. Egha azenir kamɨn aven an namba 12ɨn iakɨnim otogha ghua, namba 25ɨn aruemɨn otozɨ, Evil Merodak Jehoiakinɨn apangkuvigha, kalabusɨn anegɨfa. 32 Evil Merodak arazir aghuimɨn a gamua, ziar ekiam ko dabirabir aghuim a ganɨngi, ezɨ an dabirabir kam atrivir igharazir Jehoiakin ko Babilonɨn kalabusɨn ikezibar dabirabim gafira. 33 Kamaghɨn amizɨ, Jehoiakin ua kalabuziar korotiaba azuir puvatɨ. Egha a zurara dughiabar Babilonɨn atrivim ko apiav ikia apa ghua, Jehoiakin aremezir dughiamɨn tu. 34 Babilonɨn atrivim mɨkemezɨ, me dughiabar dagɨaba isa Jehoiakin ganɨdi, eghtɨ a deraghvɨra ikiam. Me kamaghɨram amua ghua, Jehoiakin aremezir dughiamɨn tu.
+ 52:4 Esekiel 24:2 + 52:7 Esekiel 33:21 + 52:11 Esekiel 12:13 + 52:13 1 Atriviba 9:8 + 52:17 1 Atriviba 7:15-47