14
Gumazamiziba imoba mɨgɨrɨgɨar avɨribar God gami
1 Israelian gumazamiziba, 12plan gumazir dapanibar eghaghaniba baregha, dɨmagarir kamɨn pamten tiariba akara aziava ara ghuav itima, amɨnim tira. 2 Egha dɨkavigha ghua imoba mɨgɨrɨgɨar avɨribar Moses ko Aron gamua ghaze, “E Isipɨn kantrin ikiava aremezɨ, deraghai o, e gumazamiziba puvatɨzir danganir kamɨn ikia ariaghirezɨ, deraghai! 3 Tizim bagha, Ikiavɨra Itir God e inigha Kenanɨn zui? Me en taraziv sueghtɨ, e arɨmɨghiregham. Me ti en amuiba ko boriba inightɨ, me men ingangarir gumazamizir kɨnibar mɨn otivigham. E ti uamategh Isipɨn mangɨtɨ deragham.” 4 Egha me uariv gɨa ghaze, “E uari bagh gumazir dapanitam amɨseveghtɨ, an e inigh uamategh Isipɨn mangam.”
5 Ezɨ Moses ko Aron, gumazamiziba bar men damazimɨn nguazim girɨgha, guamning nguazim mɨtua. 6 Ezɨ Nunɨn otarim Josua, ko Jefunen otarim Kalep, aning moga garir gumazibar tongɨn gumazir mamning, aning bar osemegha uan korotiaba abɨagharɨki. 7 Egha aning kamaghɨn gumazamizibav gei, “Ga uaning nguazir kam bar a garua an gani, a bar dera. 8 Ikiavɨra Itir God, e bagha bar akongegha, guizbangɨra e inigh nguazir kamɨn aven mangɨ a isɨ e danɨngam. Kar nguazir bar aghuim, ezɨ dagheba an ikiava bar deraghavɨram aghui. 9 +Ia deravɨram oragh! Ia Ikiavɨra Itir Godɨn akaba batoghan markɨ! Egh ia gumazamizir nguazir kamɨn itibar atiatingan markɨ. Me pura bizibar mɨn, e me mɨsoghɨrarigham, mati gumazim asɨzir tuzim apa a tuavaremezɨ a bar iraghu. Men garir aseba, men akuraghan kogham. Ikiavɨra Itir God, e ko ikɨ me abɨragham. Kamaghɨn amizɨ, ia men atiatingan markɨ.” 10 Ezɨ Israelian gumazamiziba bar, Josua ko Kalepɨn akam nɨghnɨzir gavgavim an itir puvatɨgha, dagɨabar aning ginivightɨ, aning aremeghasa. Egha gumazamiziba maghɨra garima, Ikiavɨra Itir Godɨn angazangarir bar gavgavim zuamɨra izaghira a bativamin Purirpenim gisɨn iti.
Moses gumazamiziba bagha God ko mɨgei
11 Ezɨ Ikiavɨra Itir God kamaghɨn Moses mɨgei, “Kɨ mirakelɨn ekiar avɨribar gumazamizir kaba bagha dagh ami. Ezɨ me nan akam barazir puvatɨgha, nɨghnɨzir gavgavim nan itir puvatɨ. Me dughiar bar ruarimɨn, bar nan aghua. Kɨ bar men amɨragha men atari. 12 Kamaghɨn, kɨ arɨmariar ekiar kuratam amadaghtɨ, a me gasɨghasɨgham. Kɨ nɨ damightɨ nɨn ovavir boriba, ikɨzir ekiamɨn otogh bar gavgavigham. Eghtɨ men gavgavim bar Israelian gavgavim gafiragham.”
13 +Ezɨ Moses kamaghɨn Ikiavɨra Itir God ikaragha ghaze, “O Ikiavɨra Itir God, nɨ uabɨ, uan gavgavir ekiamɨn gumazamizir kaba Isipɨn kantrin me inigha azenan ize. Nɨ me gasɨghasightɨ, Isipia bizir kamɨn akam baregham. 14 Egh me Kenania mɨkemegham. Nɨ fo, Kenania kamaghɨn oraki, nɨ Ikiavɨra Itir God, nɨ e ko ikia uabɨ isa en akakazima, e nɨn boroghɨn ikia nɨn gari. Me kamaghɨn oraki, nɨn ghuariam e gisɨn itima, nɨ en faragha zui. Nɨ aruebar ghuariar ruarir ekiamɨn tongɨn e gisɨn ikia dɨmagaribar, nɨ ghuariamɨn aven avimɨn mɨn isia iti. 15 Nɨ uan gumazamizibav soghɨrarightɨ, ikɨzir igharazir nɨn ziar ekiam baraghiziba, me suam, 16 ‘Ikiavɨra Itir God fomɨra akar dɨkɨrɨzim gamua ghaze, a uan gumazamiziba inigh Kenanɨn nguazimɨn mangam. Egha a gavgaviba puvatɨgha, kamaghɨn a iburagha gumazamiziba puvatɨzir danganimɨn me mɨsuagharɨki.’
17 “O Ekiam, nɨ uan gavgavir ekiam en akagh, bizir nɨ damuasa akar dɨkɨrɨzim gamizim, nɨ a damu. Nɨ uabɨ kamaghɨn mɨkeme, 18 +‘Kɨ Ikiavɨra Itir God, kɨ zuamɨra anɨngazir puvatɨ. Kɨ zurara gumazamizibar apangkuva, egha zurara uan mɨgɨrɨgɨabar gɨn ghua guizɨn arazibagh ami. Kɨ men arazir kuraba ko arazir akaba batoziba ko, igharagha garir bizir kurar avɨriba gɨn amadi. Egha kɨ garima, arazir kurabagh amir gumaziba, me osɨmtɨziba itima, kɨ ivezir kuram me ganɨdi. Egh men boribar borir gɨn otivamiba, kɨ ivezir kuram me danɨng mangɨtɨ men igiav otaribar boriba otivigham.’ 19 O Ikiavɨra Itir God, nɨ zurara apangkuva deravɨra gumazamizibagh ami. Egh nɨ uan apangkuvir arazim giraghan kogham. Kamaghɨn amizɨ, kɨ nɨn azangsɨsi, nɨ gumazamizir kabar arazir kuraba gɨn amadagh, mati me Isipɨn ikegha izima, nɨ men arazir kuraba gɨn amaga iza datɨrɨghɨn tu.”
20 Ezɨ Ikiavɨra Itir God Moses ikaragha ghaze, “Nɨ azarazɨ moghɨn, kɨ men arazir kuraba gɨnamangam. 21 +Bar guizbangɨra, kɨ Ikiavɨra Itir God, kɨ zurara angamɨra iti, ezɨ nan gavgavim ko angazangarim ko ziar ekiam nguazir kam bar a gizɨfa. Ezɨ kɨ datɨrɨghɨn uan ziamɨn akar dɨkɨrɨzim gamua ghaze, 22 Gumazamizir nan akaba barazir puvatɨzir kaba, nguazir kɨ men inazir afeziabar anɨngasa akar dɨkɨrɨzim gamizim, me an aven mangan kogham. Gumazamizir kaba, kɨ uan gavgavim ko angazangarir ekiam ko ziar ekiam isa men akazɨ, me dar gani. Egha me mirakelɨn kɨ Isip ko gumazamiziba puvatɨzir danganir kamɨn amizibar gani. Egha dughiar bar avɨriba, me nan akaba batogha, nan akamɨn gɨn mangan aghua. 23 Men tav nguazir kɨ men inazir afeziabar anɨngasa akar dɨkɨrɨzim gamizimɨn ganighan kogham. Bar puvatɨ. Me nan aghua, kamaghɨn amizɨ me nguazir kamɨn aven mangan kogham. 24 +Ezɨ nan ingangarir gumazim Kalep, an nɨghnɨziba bar ighara. A uan navir averiamɨn aven nan gɨn iza na bagha tugha gavgafi. Kamaghɨn amizɨ, kɨ a inigh nguazir a ghua ganizimɨn mangɨtɨ, an an ikiam. Eghtɨ an ovavir boriba uaghan nguazir kamɨn ikɨva uari bagh a iniam. 25 Datɨrɨghɨn, Amalekia ko Kenania nguazir kamɨn danganir zaribar iti. Eghtɨ ia gurumɨn bar moghɨra dɨkavigh, danganir kam ategh uamategh mangɨ Ongarir Aghevimɨn boroghɨn zuir tuavimɨn mangɨ, egh gumazamiziba puvatɨzir danganimɨn otogh an ikɨ.”
Ikiavɨra Itir God ivezir kuram Israelia ganɨdi
26 Egha Ikiavɨra Itir God kamaghɨn Moses ko Aron mɨgei, 27 “Dughiar avɨribar, gumazamizir kurar kaba imobir avɨribar na gami. Kɨ me baragha bar men amɨra. Me dazoghɨn imobir kurar kam ategham? Ti puvatɨgham. 28 Kamagh amizɨ, nɨ nan akar kamɨn gun kamagh me mɨkɨm, ‘Kɨ Ikiavɨra Itir God, kɨ zurara ikia mamaghɨra ikia, egha guizbangɨra mɨgei. Kɨ orazi ia kamaghɨn mɨgei, ia kaghɨra ikɨ ovengasa, kamaghɨn amizɨ, ia ifongezɨ moghɨn kɨ ia damuam. 29 +Ia arɨghireghtɨ, ian kuaba tintinimɨn gumazamiziba puvatɨzir danganir kam gireghɨv ikiam. Ia puvɨra na gimobi, kamagh amizɨ, gumazir 20plan azeniba itiba, ko 20 plan azenibagh afiraziba, kar gumazir me faragha men ziaba osirigha gɨvaziba, me bar nguazir aghuir kamɨn aven mangan kogham. 30 Kɨ fomɨra kantrin kamɨn ikiasa akar dɨkɨrɨzimɨn ia gami. Ezɨ puvatɨ, ia bar mangan kogham. Josua ko Kalep, aningra mangam. 31 Ia ghaze, me ti ian boriba inightɨ me men ingangarir gumazamizir kɨnibar mɨn otivam. Eghtɨ puvatɨgham. Kɨ ian boriba inigh mangɨ nguazir ia aghuazimɨn me atɨgham. Eghtɨ a men nguibamɨn mɨn ikɨtɨ, me deraghvɨram a dapiagh ikiam. 32 Eghtɨ ia puvatɨgham. Ia gumazamiziba puvatɨzir danganir kamɨn arɨghireghtɨ, ian kuaba kagh ireghɨv ikiam. 33 +Eghtɨ ian boriba gumazamiziba puvatɨzir danganir kamɨn mangɨgh izegh damutɨ, 40plan azeniba gɨvagham. Ia na ataghizir arazir kam, mati amizim uan pam ategha tuavir amizimɨn mɨn oto. Kamaghɨn amizɨ, ian arazir kam bangɨn, ian boriba mɨzaziba baragh mangɨtɨ, ian abuananaba arɨghiregh gɨvagham. 34 Ian gumazir dapaniba 40plan aruebar nguazir aghuim getigha, moga an gani. Eghtɨ ia uan arazir kuraba bangɨn, ivezir kuram inivɨra ikɨ mangɨtɨ, 40plan azeniba gɨvagham. Kɨ 40plan aruer kabagh nɨghnɨgha da mengegha 40plan azenibar ivezir kuram ia danɨngam. Eghtɨ ia kamaghɨn ganigh na gɨfogham, arazir ia amir kaba, kɨ bar dagh ifongezir puvatɨ. 35 Kɨ guizbangɨra mɨgei, gumazamizir kurar akaba barazi puvatɨgha, akɨrim ragha na gasaraziba, kɨ pazɨ me damuam. Me bar moghɨra, gumazamiziba puvatɨzir danganir kamɨn arɨghiregham. Kɨ Ikiavɨra Itir God kɨ mɨkemegha gɨfa.’ ”
36-37 Moga garir gumazir Moses nguazim getiasa amangiziba, men marazi eghaghanir ifavarim gamua ghaze, “Nguazir kam, a nguazir kuram.” Ezɨ men akar kam gumazamizibagh amizɨ, me imobir avɨrim Ikiavɨra Itir God gami. Ezɨ Ikiavɨra Itir God arɨmariar kuram moga garir gumazir kabar amadazɨ, me zuamɨra ariaghire. 38 Moga garir gumazir 10plan kaba bar ariaghirezɨ, Josua ko Kalep uaningra aremezir puvatɨgha iti.
Israelia ghua Kenanɨn nguazim
iniasa mɨsosi
(Godɨn Araziba 1:41-46)
39 Ezɨ Moses Ikiavɨra Itir Godɨn akar kabar gun Israelian gumazamizibav kemezɨ, me puvɨram azi. 40 Bar mɨzaraghara, me dɨkavigha ghua mɨghsɨabar itir danganimɨn pɨn ghua ghaze, Ia oragh. E fo, e arazir kurabagh ami. Egha e datɨrɨghɨn mangɨ Ikiavɨra Itir God e danɨngasa mɨkemezir nguazimɨn mangam. Egha me Kenania mɨsoghasava ami.
41 Ezɨ Moses kamaghɨn me mɨgei, “Manmaghsua ia Ikiavɨra Itir Godɨn Akar Gavgaviba batosi? Ia me mɨsogh me abɨraghan kogham. 42 Ia mangan markɨ. Ikiavɨra Itir God ia ko mangɨ ian akuraghan kogham. Kamaghɨn, ian apaniba bar ia abɨragham. 43 Ia akɨrim ragha Ikiavɨra Itir God gasara, egha an gɨn zuir puvatɨ. Kamaghɨn amizɨ, Ikiavɨra Itir God ia ko mɨdorozim bagh mangɨghan kogham. Bar guizbangɨra, ia mangɨ Amalekia ko Kenania ko mɨsoghtɨ, me ia mɨsoghɨrarigham.”
44 Moses kamaghɨn me mɨkemezɨ, me an akam baraghizir puvatɨ. Me an akam batuegha, uari fa ifaghata, dɨkavigha apanibav soghasa mɨghsɨabar itir danganimɨn zui. Ezɨ Moses me ko ghuzir puvatɨ. Me uaghan Ikiavɨra Itir Godɨn Akar Dɨkɨrɨzir Gavgavimɨn Boksiam inigha ghuzir puvatɨ. A me itir danganimɨn ikiavɨra iti. 45 Me zuima, Amalekia ko Kenanian danganir mɨghsɨabar itiba, dɨkavigha iza, me mɨsogha me abɨra. Egha men marazir agɨntɨgha bar ghua Horman nguibar ekiamɨn oto.
+ 14:9 Hibru 3:16 + 14:13 Ua Me Ini 32:11-14 + 14:18 Ua Me Ini 20:5-6; 34:6-7; Godɨn Araziba 5:9-10; 7:9-10 + 14:21 Hibru 3:18 + 14:24 Josua 14:9-12 + 14:29 Hibru 3:17 + 14:33 Aposel 7:36