Josepɨn Eghaghanim
37
(Sapta 37--45)
Josepɨn aveghbuaba a baseme
1 Jekop Kenanɨn nguazimɨn iti, kar nguazir an afeziam Aisak fomɨra ikezim. 2 Ezɨ Jekop ko an ovavir boribar eghaghanimra kara. Josep a gumazir bar igiam, egha 17pla azeniba iti. Egha a sipsipba ko memeba uan aveghbuaba ko dar gari. Kar Bilha ko Silpan otariba, aning an afeziamɨn amuimning. Ezɨ Josepɨn aveghbuaba amir arazir kuraba a zurara dar gun uan afeziam mɨgei. 3 Ezɨ Jekop, an ziar mam Israel. Israel bar ghurizir dughiam an amuim Josep bate. Ezɨ bizir kam bagha, a uan otarir igharazibar tongɨn Josep bar a gifonge. Egha dughiar mam Jekop, Josep bagha korotiar agharir ruarir dirir mamɨn ingarigha a ganɨngi. 4 Ezɨ aveghbuaba gari afeziam bar Josep gifuegha, deragha me gifongezir puvatɨ. Kamaghɨn, aveghbuaba Josep bar a baseme, egha bar an aghuagha, mɨgɨrɨgɨar aghuibar a gamir puvatɨ. 5 Egha dughiar mamɨn Josep irebamɨn ganigha, aveghbuabagh eghari. Ezɨ me a baregha men naviba bar moghɨra an ikufi.
6 Ezɨ Josep kamaghɨn mɨgei, “Ia nan irebam baragh. 7 E bar moghɨra dagher azenimɨn aven ikia, egha witɨn ikɨziba ikia da arɨsi. Ezɨ nan witɨn ikɨzim voroghɨra tughav iti. Ezɨ ian witɨn ikɨziba nan witɨn ikɨzim gighuigha tuivighav ikia, dar dapaniba avigha ghuaghira nan witɨn ikɨzim mɨtifi.”
8 +Ezɨ an aveghbuaba oregha kamaghɨn Josep mɨgei, “Nɨ ghaze, nɨ en atrivimɨn otogh egh e gativagham?” Egha kamaghɨn, Josep zurara uan irebabagh egharima, an aveghbuabar naviba an derazir puvatɨ.
9 Egha gɨn Josep ua irebar mamɨn ganigha uan aveghbuabagh eghari. Egha kamaghɨn mɨgei, “Kɨ ua irebar mamɨn gani. Egha nan irebamɨn aven, kɨ aruem ko iakɨnim ko mɨkovezir 11plan garima, da nan guamɨn uan dapaniba avingi.”
10 A irebar kamɨn uan afeziam ko uan aveghbuabagh eghanigha gɨvazɨ, an afeziam an atara kamaghɨn a mɨgei, “Kar irebar manmagh amizim? Nɨ ti ghaze, kɨ ko nɨn amebam ko nɨn aveghbuaba, e bar izɨ nɨn guamɨn tevibar pɨrigh dapaniba avigham?” 11 +Ezɨ Josepɨn aveghbuaba naviba bar a baseme, ezɨ afeziam Josepɨn irebamning puvɨram aning gɨnɨghnɨsi.
Ismaelian gumaziba Josep inigha Isipɨn kantrin ghu
12 Ezɨ dughiar mamɨn Josepɨn aveghbuaba uan afeziamɨn sipsipbar ganasa Sekemɨn nguibamɨn ghue. 13 Ezɨ Israel kamaghɨn Josep mɨgei, “Nɨn aveghbuaba sipsipbar gara Sekemɨn nguibamɨn iti. Ezɨ nɨ mangɨ men ganasa kɨ ifonge.”
Ezɨ Josep kamaghɨn an akam ikaragha ghaze, “Are, Afeziam. Kɨ mangam.”
14 Ezɨ afeziam kamaghɨn a mɨgei, “Nɨ mangɨ uan aveghbuabar ganigh fogh suam, me deraghavɨra ti, o puvatɨ? Egh uaghan sipsipbar ganigh fogh, da dera, o puvatɨ? Nɨ men ganigh, egh uamategh izɨ na mɨkemegh.” Ezɨ dughiar kamɨn Israelɨn adarasi, Hebronɨn danganir zarimɨn iti. Ezɨ Josep Sekemɨn nguibamɨn otogha gɨfa. 15 Egha danganir kam garua uan aveghbuaba bagha rui. Ezɨ gumazir mam an ganigha kamaghɨn an azara, “Nɨ bizir tizim buri?”
16 Ezɨ Josep kamaghɨn mɨgei, “Kɨ uan aveghbuaba bagha rui. Nɨ danganir me ikia uan sipsipbar garim, an gun na mɨkɨmam o?”
17 Ezɨ gumazir kam a mɨgɨa ghaze, “Me danganir kam ataki. Egha kɨ orazi, me Dotan nguibamɨn mangasa mɨkeme.” Ezɨ Josep uan aveghbuabar gɨn ghua Dotan nguibamɨn me bato.
18 Egha a saghon ghuavɨra itima, an aveghbuaba an apigha, a mɨsueghtɨ an aremeghasa akam mɨsosi.
19 Egha me uarir tongɨn uarira kamaghɨn uariv gɨa ghaze, “Ia munagh gan, gumazir irebabar garim izi. 20 Aria, e a mɨsueghtɨ an aremeghtɨ, e an kuam inigh mozir kabar tam mɨkɨnika. Egh e gɨn suam, ‘Asɨzir atiar mam a mɨsoghezɨ an areme.’ Egh e ganam, an irebamning manmaghɨn otivam!”
21 Ezɨ Ruben me barasi, me mɨgɨrɨgɨar kam gamizɨ, a Josepɨn akurvaghasa. Egha ghaze, “E a mɨsueghtɨ an aremeghan markiam. 22 E uari an ikɨrɨmɨrim agɨvaghan kogham. A inigh gumazamiziba puvatɨzir danganimɨn itir mozir kam mɨkɨnigh.” Guizbangɨra Ruben kamaghɨn nɨghnɨsi, a Josep uam a inigh an aku uam afeziam bagh mangasa, akar kam mɨkeme.
23 Ezɨ Josep uan aveghbuaba batozɨma, me pamten an suiragha, a gekuava an korotiar agharir ruarir dirir an afeziam a ganɨngizim sue. 24 Egha me a inigha ghua mozir dɨpar mɨsɨngizir mam mɨkɨni.
25 Egha gɨn me apiaghava api. Me apa ikia garima, Ismaelian gumaziba uan kamelba ko izi. Gumazir kaba, Gileatɨn nguazimɨn ikegha iza, Isipɨn kantrin zui. Egh me mangɨ bizir bar pɨn koziba dagɨaba bagh da mangasa, bizir kabanang, temebar eboriba, ko mɨkarzibagh azuir bizir guar avɨriba, ko mughuriar aghuim zuir boreba.
26 Ezɨ Juda kamaghɨn uan aveghbuabav gɨa ghaze, “E uan aveghbuam mɨsueghtɨ an aremeghtɨ, bizir e amizir kam modoghtɨ, arazir kam manmaghɨn en akuragham? 27 Kamaghɨn e ti Ismaelɨn adarazi bagh anemadaghtɨ, me pura ingangarir gumazir kɨnimɨn mɨn a givezegham. Guizbangɨra, an en aveghbuamra egha ghuzir vamɨra, kamaghɨn e uari a gasɨghasɨghan kogham.” Ezɨ an aveghbuaba akar kam gifonge.
28 +Egha an aveghbuaba mɨgɨavɨra itima, Midian gumazir dagɨaba bagha ingarir maba iza Josepɨn garima, a mozimɨn iti. Ezɨ aveghbuaba a gekuizɨ an anabozɨ, me pura ingangarir gumazir kɨnimɨn mɨn Ismaelian gumazibar anemada. Ezɨ Ismaelian gumaziba 20 silvan dagɨaba Midianian gumazibagh anigha, Josep inigha Isipɨn kantrin zui.
29 Ezɨ gɨn Ruben ua ghua mozimɨn garima, Josep mozimɨn itir puvatɨ. Ezɨ a dɨgavir kuram gamigha nɨghnɨgha avegha uan korotiam abɨki, 30 egha uamategha uan aveghbuaba bagha ghua kamaghɨn me mɨgei, “Josep mozimɨn itir puvatɨ. Ezɨ kɨ manmaghɨn damuam?”
31 Ezɨ an aveghbuaba memen mam mɨsuegha, me Josepɨn korotiar agharir ruarir dirim isa an ghuzim garugha uam a ini. 32 Egha me an korotiar dirim inigha afeziam bagha ghugha, an akaghava a mɨgei, “Nɨ kagh ganigh, korotiar dirir kam a danganir mamɨn iti e an api. Ka ti nɨn borir tamɨn korotiam, o puvatɨ?”
33 Ezɨ afeziam korotiar dirir kamɨn ganigha fogha kamaghɨn mɨgei, “Are, kar Josepɨn korotiam. Laionɨn tam ti nan otarim mɨsoghezɨ an aremezɨ, a ti bar anemeghama.” 34 Ezɨ Jekop uan borim bar an apangkuvigha, uan korotiam abigha, azir korotiar mam aru. Egha dughiar ruarimɨn uan borim bagha azia iti.
35 Ezɨ an otariba ko guiviba, iza an navim damutɨ a ua deraghasa mɨgɨrɨgɨabar a mɨgei. Ezɨ a bar aghuagha kamaghɨn mɨgei, “Kɨ a bagh arang mamaghɨra ikɨ mangɨ, Gumazamizir Oveaghuezibar Nguibamɨn magɨrɨgh a batogham.” Egha Jekop aziavɨra iti. 36 Ezɨ Midianian gumazir kaba* Josep inigha ghua Isipɨn kantrin otogha, pura ingangarir gumazir kɨnimɨn mɨn a isa dagɨaba bagha Potifan anemada. A Isipɨn atrivimɨn ingangarir gumazir mam. Potifar, a Isipɨn atrivimɨn dɨpenir ekiamɨn garava, mɨdorozir gumazibar faragha zuir gumazim.
+ 37:8 Jenesis 42:6; 50:18 + 37:11 Aposel 7:9 + 37:28 Aposel 7:9 * 37:36 E garima, ves 37:28 ko 39:1 kamaghɨn mɨgei, Ismaelɨn adarazi Josep inigha Isipɨn ghu. Ezɨ ves 36 kamaghɨn mɨgei, Midianian gumaziba a inigha ghu. E fozir puvatɨ, akar manam guizbangɨra.