16
1 Yukan ti Pablo jiin Silas ni na jakoyo tuku da ñuu Derbe. Ni ka nayaꞌa tuku da ñuu Listra. Yukan ni ka ndejnaꞌan da jiin ɨɨn chaa nani Timoteo. Ni ndɨvɨ da jiin Yandios. Nana da ni kuu ña ɨɨn ñaꞌan Israel, ko suni ni kandixia ña Jesús. Tata da ni kuu chaa griego. 2 Yɨvɨ ka kandixia ñuu Listra ni ka kachi ja chaa vaꞌa kuu Timoteo. Suni siaꞌan ni ka kachi yɨvɨ Iconio. 3 Yukan kuu ja ni kuni Pablo ja na kiꞌin Timoteo jiin da, ko xnakan ni saꞌa da seña yɨkɨ kuñu Timoteo nava tu kaꞌan chaa Israel kanchuku un sɨkɨ da, chi ka jini da ja chaa griego kuu tata da, ti tu siuku da jnuꞌun chaa Israel. 4 Yukan ni ka yaꞌa da ndɨ ɨɨn ndɨ ɨɨn ñuu un, ti ni ka jani dajnuꞌun nava ni ka chiso da nuu tutu un. 5 Yukan kuu ja ni ka kundee ini yɨvɨ ka kandixia un, chi ni ka kandixia ndaa da Yandios. Ti taka kɨvɨ kuan kukuaꞌa yɨvɨ ka kandixia un.
Ni jani Pablo ɨɨn chaa ñuu Macedonia
6 Pablo jiin chaa kuaꞌan jiin da, ni ka yaꞌa da ñuu Frigia, ti suni ni ka yaꞌa da ñuu Galacia, chi Espíritu Santo tu ni jaꞌa ya jnuꞌun ja kaꞌan da jnuꞌun Yandios ñuu Asia. 7 Yukan ti na jakoyo da nuu ndejnaꞌan ñuu Misia jiin ɨnga ñuu, chi ka kuni kinkoyo da ñuu Bitinia, ko Espíritu Santo tu ni jaꞌa ya jnuꞌun ja kinkoyo da yukan. 8 Yukan kuu ja ni ka kɨvɨ da ñuu Misia, ti ni jakoyo da ñuu Troas. 9 Yukan ni ka kixi da jakuaa, ti ni jani Pablo ja ni jini da ɨɨn chaa ñuu Macedonia kandichi da yukan. Kndaꞌu da jiin Pablo, ti ni kachi da:
―Yaa ni ñuu Macedonia, ti chindee ni saña naa na ―ni kachi da.
10 Yukan kuu ja ni jini Pablo nuu jani da. Ruꞌu Lucas suni ni jaa ri nuu kaꞌiin Pablo jiin chaa kuaꞌan jiin da. Yukan ni ka saꞌa tuꞌva ri maa ri, ti kuankoyo ri ñuu Macedonia, chi ni ka jini ri ja Yandios taji ruꞌu ja na kinkoyo ri yukan, ja na kaꞌan ri jnuꞌun ya nuu yɨvɨ yukan.
Kaꞌiin Pablo jiin Silas ñuu Filipos
11 Ni ka kɨvɨ ri barco ñuu Troas yukan, ti kuankoyo ndoo ri undi ñuu Samotracia. Ni kundijin ɨnga kɨvɨ, ni jakoyo ri ñuu Neápolis. 12 Yukan ni ka xndoo ri barco ti kuankoyo ri ñuu Filipos, ja kuu ɨɨn ñuu kaꞌnu yukan. Tu iyo ɨnga ñuu kaꞌnu ga ja kuu ñuu Macedonia un ja yɨndaꞌa ñuu Roma. Naꞌan ni kuꞌiin ri yukan. 13 Ɨɨn sábado kuankoyo ri yuꞌu ñuu un, ni ka jaꞌan ri nuu ni ka ndututu yɨvɨ Israel yuꞌu ɨɨn yucha un, ja kanajaa da Yandios. Ni jakoyo ri, ti ni ka nukoo ri, ti ni ka kaꞌan ri jiin ñasɨꞌɨ ni ka ndututu yukan. Ni ka kaꞌan ri jnuꞌun Yandios. 14 Ɨɨn ñasɨꞌɨ un ni nani ña Lidia. Xiko ña saꞌma vaꞌa, saꞌma ja ni ka saꞌa jiin yuꞌva nchaa. Ni kuu ña ɨɨn ñaꞌan ñuu Tiatira, ti suni ni nchañuꞌun ña Yandios nanu ka saꞌa yɨvɨ Israel. Ni chunsoꞌo vaꞌa ña, ti ni chindee Yandios maa ña. Yukan kuu ja ni kandixia ña nava ni kachi Pablo. 15 Ni janducha ña jiin taka jnaꞌan ña kanchuku veꞌe ña, ti ni kachi ña nuu ri naa ri:
―Ñaꞌan veꞌe ri, ti kendo ra naa ra, chi ka jini ra ja kandixia ndaa ri Jesús ―ni kachi ña.
Ni chayɨka ña ruꞌu naa ri, ti ni ka jaꞌan ri veꞌe ña.
16 Ɨnga kɨvɨ kuankoyo ri ichi nuu ka kanajaa chaa Israel un Yandios. Ni ka ndejnaꞌan ri jiin ɨɨn ñaꞌan suchi. Nɨnɨ kaꞌan ña nuu yɨvɨ nasa kuu ɨnga kɨvɨ vaji, ti kaꞌan ña nasa jnaꞌan yɨvɨ un, chi yɨꞌɨ tachi xaan jiin ña. Ni kuu ña muzu uu ga chaa un naa da, ti ni niꞌin kuaꞌa ña xuꞌun nuu chaa un naa da. 17 Ni kejaꞌa ndikun ña Pablo jiin tendɨꞌɨ ri naa ri, ti ni kejaꞌa ña kanajiin koꞌo ña, ti ni kachi ña:
―¡Chaa jaꞌa ka saꞌa da jniñu ja kuu Yandios ñaꞌnu kancha andɨvɨ! ¡Ka jani da jnuꞌun nasa nanitaꞌu yo! ―ni kachi ña.
18 Siaꞌan ni ndikun ña tɨjnɨ kɨvɨ ruꞌu naa ri undi tukaa ni kundee Pablo. Ti ni ndeokoto da nuu ña, ti ni kachi da nuu tachi xaan ja yɨꞌɨ jiin ña un:
―Na kachi ri ja kin kee ra ini ñaꞌan jña, nava jniñu taꞌu Jesús, ya kuu Cristo ―ni kachi da.
Ti hora jña ni kenchaa tachi xaan un kuaꞌan.
19 Yukan ti nu ni ka jini chaa ka taꞌu jniñu nuu ña un, ja tukaa ga niꞌin ña xuꞌun, chi ni kenchaa tachi xaan un. Yukan ti ni ka jnɨɨ da Pablo jiin Silas kuankoyo da jiin da nuu ni ka ndututu chaa ka kuñaꞌnu nuu yaꞌu un. 20 Kuankoyo chaa un jiin da naa da nuu juez un, ti ni ka kachi da:
―Ka jaꞌa chaa jaꞌa nundoꞌo ñuu yo, ti chaa Israel ka kuu da. 21 Ka kaꞌan da ja na kuandatu yo jnuꞌun da, ko tu kaꞌan ley yo ja kuandatu yo jnuꞌun da, chi Roma taꞌu jniñu nuu yo ―ni ka kachi da.
22 Suni siaꞌan ni ka kachi tendɨꞌɨ yɨvɨ un. Yukan ni ka kachi juez nuu policía:
―Tava saꞌma da, ti kani ra yujnu sɨkɨ da naa ra ―ni ka kachi da.
23 Ni ka kani xaan da Pablo jiin Silas, ti ni ka jnaa da chaa vekaa, ti ni ka kachi da nuu policía ndito vekaa un:
―Kundito vaꞌa ra chaa jña naa da ―ni ka kachi da.
24 Siaꞌan ni ka kachi juez nuu policía un, ti policía un ni ka jnɨɨ da chaa, ti ni ka jnaa da undi sandɨꞌɨ ni ga jikɨ vekaa un. Ti ni ka saꞌa kutu da sɨꞌɨn Pablo jiin Silas tɨkuɨ yujnu naꞌnu.
25 Saꞌa yo ja kuan kuu ñuu, ti Pablo jiin Silas ka kanajaa da Yandios, ti ka jita da himno. Ti taka chaa kaꞌiin ini vekaa un ka ñusoꞌo da. 26 Sana ini da ti ni chaa ɨɨn ñujnaa xaan. Ni kanda nɨ nama vekaa un, ti tendɨꞌɨ yuxeꞌe un ni ka nuña, ti ni ka ndaji cadena ka ndikun taka presu un. 27 Ni ndoto chaa ndito yuxeꞌe un, ti ni jini da ja ni ka nuña yuxeꞌe un. Ni tava da machete da. Kuni da kaꞌni da maa da, chi ni ndoꞌo ini da ja ni ndɨꞌɨ presu un ni ka kee kuaꞌan. 28 Ni jini Pablo ti ni kana koꞌo da xini da, ti ni kachi da:
―Tu kaꞌni ra maa ra, chi tendɨꞌɨ ri kaꞌiin jaꞌa ―ni kachi da.
29 Ni jikan policía un ɨɨn ñuꞌun, ti jaꞌa da corrɨ ni kɨvɨ da ini vekaa un, ti ni jakunjitɨ da nuu Pablo jiin Silas. Ti nɨꞌɨn da ja yuꞌu da. 30 Yukan ti ni keniꞌin policía un Pablo jiin Silas, ti ni kejaꞌa jikajnuꞌun da:
―Taa, ndoo saꞌa na nava na kenchaa kuachi na, ti nanitaꞌu na ―ni kachi da.
31 Yukan ti ni kachi Pablo:
―Kandixia Jitoꞌyo Jesús ti na nanitaꞌu ra, ti suni tendɨꞌɨ yɨvɨ kanchuku veꞌe ra nanitaꞌu i ―ni kachi da.
32 Yukan ti ni ka kaꞌan Pablo jiin Silas jnuꞌun Yandios nuu da jiin tendɨꞌɨ yɨvɨ kanchuku veꞌe da. 33 Ti suni hora jakuaa yukan ni nakacha policía un nuu ni ka tuji Pablo jiin chaa ka jika jiin da. Yukan ti ni ka janducha policía un jiin tendɨꞌɨ yɨvɨ kanchuku veꞌe da, chi ni ka kandixia da jnuꞌun Jitoꞌyo Jesús. 34 Yukan ti ni ka kɨvɨ da veꞌe policía un, ti ni jaꞌa chaa un ja ni ka yaji da. Ni kusɨɨ ini policía un jiin tendɨꞌɨ jnaꞌan da kankuchu veꞌe da, chi ni ka kandixia da Yandios. Yukan ti ni ka nandeokuñɨ Pablo jiin Silas vekaa un tuku.
35 Ni kundijin ɨnga kɨvɨ, ti ni ka taji juez un policía ja na kachi da nuu policía ndito vekaa un ja na sia da Pablo jiin Silas. 36 Yukan ti ni kachi policía ndito vekaa un nuu Pablo:
―Ni ka taji juez razón ja na sia na niꞌin naa ni. Yukan kuu ja kuu kekoyo ni, ti na kukuee kinkoyo ni ―ni kachi da.
37 Yukan ti ni kachi Pablo nuu policía un:
―Kaꞌan ley ja yɨvɨ yɨꞌɨ ñuu Roma, tu kuu kani da i nu tu jaꞌi xndichi da. Chaa Roma ka kuu na. Tu ni ka xndichi ni saña naa na. Ni ka kani ni saña naa na nuu yɨvɨ kuaꞌa un, ti ni ka chondee ni saña vekaa. Ti vijna ka kuni keniꞌin xeꞌe ni saña naa na. Ko tu kuu. Kuan kachi ni nuu chaa kuñaꞌnu un na kikoyo maa da, ti na sia da saña ―ni kachi Pablo.
38 Yukan ti ni kachi policía un nuu juez nava ni kachi Pablo. Nu ni ka jini juez un ja suni chaa Roma ka kuu Pablo jiin Silas, ti ni ka yuꞌu da. 39 Yukan ti kuankoyo da nuu kaꞌiin Pablo jiin Silas vekaa un, ti ni ka nandakan taꞌu da nuu da. Ni ka keniꞌin da chaa, ti ni ka kachi da nuu da naa da:
―Ka kandaꞌu na jiin ni naa ni, ja na kekoyo ni ñuu na jaꞌa ti kinkoyo ni ―ni ka kachi da.
40 Yukan ti ni ka kee da vekaa un, ti kuankoyo da veꞌe Lidia. Yukan ni ka kaꞌan tuku da nuu uu ga yɨvɨ ka kandixia un, ti ni ka jaꞌa da jnundee ini yɨvɨ un, ti sa kuankoyo da.
Ni ka ndondaa yɨvɨ Tesalónica