17
Ngolyate salaka ntembe na binwani ya Isayeli
1 Ba-Filiseti yonzikaka binwani ya bawu samu na kukwenda na muzingu. Bawu yonzamaka na mbanza Soko, na yinsi ya Yuda. Bawu yidikaka kivwandu ya bawu na Efese-Damime, na kati-kati ya mbanza Soko na mbanza Azeka. 2 Sawule na bantu ya Isayeli yonzamaka. Bawu salaka kivwandu ya bawu na mudimba ya Telembente. Bawu yilamaka na mulonga samu na kunwanisa ba-Filiseti. 3 Ba-Filiseti vwandaka na mongo mosi mpe bantu ya Isayeli vwandaka na mongo ya nkaka. Mudimba vwandaka na kati-kati ya bawu.
4 Muntu mosi ya ngolo basikaka na mukangu ya ba-Filiseti. Nkumbu ya yandi vwandaka Ngolyate. Yandi vwandaka muntu ya mbanza Ngate. Mutela ya yandi vwandaka keba ve Bakude sambanu+ mpe Epane+ mosi. 5 Yandi vwandaka na yimpu ya kisengo ya mbwaki na yintu. Yandi lwataka kinkuti ya makalu ya kisengo ya mbwaki, yina ke kebaka nzutu. Yawu vwandaka ya Basekele+ mafunda tanu (5 000). 6 Na makulu, yandi lwataka bima ya bisengo ya mbwaki, yina ke kebaka makulu. Yandi vwandaka na dyonga ya kisengo ya mbwaki na mukongo. 7 Yinti ya dyonga ya yandi vwandaka nene mutindu yinti yina bisadi-balele ke sadilaka. Nsongi ya dyonga ya yandi ya kisengo vwandaka na dema ya Basekele+ bankama sambanu (600). Kinati ya kinwanunu ya nene, yina ke kebaka ntulu, vwandaka tambula na mantwala ya yandi. 8 Ngolyate telamaka yandi mpe lookaka na sika ya binwani ya Isayeli. Yandi tubaka na bawu: «Beno me telama samu na kunwana! Munu, mu kele ve mu-Filiseti? Mpe beno, beno kele ve bandongo ya Sawule? Beno soola muntu mosi na kati ya beno mpe yandi kwiza na mantwala ya munu! 9 Kana yandi me lutila munu ngolo ya kunwana mpe kana yandi me nunga munu, beto ke vwanda bandongo ya beno. Kasi, kana mu me lutila yandi ngolo mpe mu me nunga yandi, beno ke kuma bandongo ya beto, mpe beno ke sadila beto.» 10 Mu-Filiseti yango tubaka dyaka: «Munu, bubu yayi, mu me sala ntembe na mikangu ya Isayeli: beno pesa munu muntu mosi, mu ke nwana na yandi!». 11 Ntangu Sawule mpe Isayeli nyonso kuwaka mambu yina tubaka mu-Filiseti, ngolo manisaka bawu mpe bawu kumaka na boma mingi.
Davidi na kisika ya muzingu
12 Davidi vwandaka mwana ya Yisayi, muntu ya dikanda ya Efalata, na mbanza Betelemi, na ntoto ya Yuda. Yisayi vwandaka na bana nana ya babakala. Na ntangu ya Sawule, yandi vwandaka me nuna. 13 Bana tatu ya ntete ya Yisayi kwendaka nwana mvita na Sawule. Nkumbu ya mwana ya ntete Elyabe, nkumbu ya mwana ya zole Abinadabe mpe nkumbu ya mwana ya tatu Sama. 14 Ni Davidi vwandaka mwana-nsuka ya bawu. Bayaya ya yandi tatu kwendaka nwana na Sawule. 15 Davidi vwandaka kwenda na sika ya Sawule mpe yandi vwandaka vutuka kuna na Betelemi, samu na kudikila mameme ya tata ya yandi.
16 Ngolyate vwandaka na kifu ya kwendaka talana, suka na nkokila, na mantwala ya binwani ya Isayeli. Yandi salaka mutindu yina bilumbu makumi yiya. 17 Yisayi tubaka na mwana ya yandi Davidi: «Baka Efa+ yayi ya bambuma ya kukalinga samu na bayaya ya nge mpe mampa kumi yayi. Kwenda pesa yawu na mbangu nyonso na bayaya ya nge, na kisika ya binwani ya Isayeli. 18 Nata mpe ba folomaze kumi yayi na mfumu ya kikunku ya bawu. Tala kana bayaya ya nge kele mbote mpe natina munu kidimbu yina ke lakisa ti bawu kele mbote. 19 Bawu kele na Sawule mpe na bantu nyonso ya Isayeli, kuna na mudimba ya Telembente, samu na kunwanisa ba-Filiseti.»
20 Na suka-suka, Davidi vumbukaka. Yandi bikaka mameme na sika ya mukengi mosi. Yandi bakaka mufuna ya yandi mpe yandi kwendaka mutindu Yisayi pesaka yandi ntumunu. Ntangu yandi kumaka na kisika yina bawu vwandaka, nkonga ya binwani bandaka na kukwenda na kunwana, mpe bawu vwandaka sala milolo ya mvita. 21 Binwani ya Isayeli na binwani ya ba-Filiseti salaka milonga yina vwandaka talasana. 22 Davidi bikaka mufuna ya yandi na maboko ya muntu yina vwandaka keba bima ya binwani. Yandi kwendaka na mbangu nyonso na kisika yina vwandaka muzingu. Kaka na ntangu yina yandi kumaka, yandi yufulaka bayaya ya yandi kana bawu vwandaka mbote. 23 Ntangu yandi vwandaka zonza na bawu, kinwani ya ngolo, na nkumbu Ngolyate, basikaka na mulonga ya ba-Filiseti. Ya vwandaka mu-Filiseti ya mbanza Ngate. Ngolyate zonzaka dyaka mambu yina yandi vwandaka zonza bantangu nyonso mpe Davidi kuwaka yandi. 24 Ntangu bantu nyonso ya Isayeli talaka Ngolyate, bawu kumaka na boma mingi mpe bawu vutukaka manima. 25 Bantu ya Isayeli vwandaka zonza: «Beno me tala muntu yayi ke na kukwiza? Yandi ke na kukwiza samu na kusala ntembe na Isayeli. Muntu yina ke kufwa yandi, ntinu ke pesa yandi bimvwama mingi. Yandi ke kwelisa yandi mwana ya yandi ya kento mpe dikanda ya yandi ke futa dyaka mpaku ve.»
26 Davidi yufulaka bantu yina vwandaka pene-pene na yandi: «Yinki ba ke sala na muntu yina ke kufwa mu-Filiseti yayi mpe ke katula Isayeli na nsoni? Mu-Filiseti yayi yina ba zengaka ve bubakala, nani yandi kele, na kusala ntembe na binwani ya Nzambi ya moyo?» 27 Binwani zonzaka na Davidi mambu kaka mosi yina: «Tala mutindu ba ke sala samu na muntu yina ke kufwa yandi.» 28 Elyabe, yaya ya Davidi, kuwaka mutindu Davidi vwandaka zonza na binwani. Elyabe dasukaka mpe tubaka: «Samu na yinki nge me kwiza kwaku? Na nani nge me bika mwa nkonga ya mameme yina na yinsi ya kuyuma? Munu mu zaba lunangu ya nge, na ntima ya nge ya yimbi. Nge me kwiza kaka samu nge tala mvita.» 29 Davidi vutulaka: «Yinki mu me sala? Kaka kuzonza mu me zonza.» 30 Yandi bikaka yaya ya yandi kuna na kwenda zonza na kinwani ya nkaka. Yandi yufulaka mambu kaka mosi yina. Ba vutulaka na yandi mutindu na mbala ya ntete.
31 Binwani kuwaka mambu yina tubaka Davidi mpe bawu kumisaka yawu na Sawule. Na yina, Sawule tumisaka ba bokila yandi. 32 Davidi tubaka na Sawule: «Ata muntu kulemba ve samu na mu-Filiseti yayi. Munu kisadi ya nge, mu ke kwenda nwanisa yandi.» 33 Sawule vutulaka na Davidi: «Ve! Nge ke lenda ve na kwenda telama na mantwala ya mu-Filiseti yayi, samu na kunwana na yandi. Nge kele kaka ntwenya. Kasi yandi kele muntu ya bamvita kubanda buntwenya ya yandi.» 34 Davidi tubaka na Sawule: «Kisadi ya nge vwandaka muvungi ya mameme na sika ya tata ya yandi. Ntangu nkosi to uluse vwandaka kwiza bwila dimeme na kunata yawu ntama na nkonga ya mameme, 35 mu vwandaka landa yawu, kubula yawu mpe kubotola dimeme yango na yinwa ya yawu. Ntangu yawu vwandaka nwanisa munu, mu vwandaka simba yawu na mika ya laka. Mu vwandaka bula yawu mpe kufwa yawu. 36 Ni mutindu yina mu vwandaka kufwa nkosi mpe uluse. Mu-Filiseti yayi, yina ba zengaka ve bubakala, ke vwanda mutindu mosi na bibulu yina, samu ti yandi me sala ntembe na binwani ya Nzambi ya moyo.» 37 Davidi tubaka: «Yave, yina kuulaka munu na maboko ya nkosi mpe na maboko ya uluse, ni yandi ke kuula munu na maboko ya mu-Filiseti yayi.» Sawule tubaka na Davidi: «Kwenda mpe bika ti Yave kuvwanda na nge.»
Muzingu ya Davidi na Ngolyate
38 Sawule lwatisaka Davidi bikunti ya yandi ya mvita. Yandi tulaka na yintu ya yandi yimpu ya kisengo ya mbwaki mpe yandi lwatisaka yandi kinkuti ya kisengo yina ke kebaka ntulu. 39 Davidi tulaka mbele ya mvita ya Sawule na singa ya luketo, na zulu ya bilele ya yandi. Yandi mekaka na kutambula, kasi yandi lendaka ve, samu ti yandi mesanaka ve. Davidi tubaka na Sawule: «Mu ke lenda ve na kutambula na bima nyonso yayi, samu ti mu me mesana ve.» Davidi katulaka yawu. 40 Yandi bakaka yinti ya yandi, mpe yandi soolaka na kisika yina ke lutilaka maza matadi tanu yina vwandaka na lengo-lengo. Yandi tulaka matadi yango na nkutu ya yandi ya muvungi. Yandi simbaka kizukumununu ya matadi* na diboko mpe yandi kwendaka na mantwala ya Ngolyate.
41 Mu-Filiseti belamaka fyoti-fyoti na sika ya Davidi. Kinati ya kinwanunu ya nene, yina ke kebaka ntulu, vwandaka na mantwala ya yandi. 42 Ntangu mu-Filiseti talaka Davidi, yandi talaka yandi mutindu kima ya mpamba, kaka mwa mwana ya mbwaki, na kizizi ya kitoko. 43 Mu-Filiseti tubaka na Davidi: «Mu kele yimbwa samu ti nge kwiza nwanisa munu na bayinti?» Mu-Filiseti singaka Davidi na nkumbu ya banzambi ya yandi. 44 Yandi tubaka na Davidi: «Kwiza awa, mu pesa nzutu ya nge na bandeke ya mazulu mpe na bibulu ya musitu.» 45 Davidi vutulaka na mu-Filiseti: «Nge me kwiza na mbele ya mvita, na madyonga samu na kunwanisa munu. Kasi munu, mu me kwiza nwanisa nge na Nkumbu ya Yave, Nzambi ya Binwani, Nzambi ya bankonga ya binwani ya Isayeli, yina nge me sadila ntembe. 46 Bubu yayi, Yave ke yekula nge na maboko ya munu. Mu ke kufwa nge mpe mu ke zenga nge yintu. Bubu yayi, mu ke pesa bamvumbi ya binwani ya ba-Filiseti na bandeke ya mazulu mpe na bibulu ya ntoto. Ntoto nyonso ke bakula ti Isayeli kele na Nzambi. 47 Bantu nyonso yayi ke bakula ti Yave ke nungisaka ve na bambele ya mvita mpe na madyonga. Kasi Yave, kele mfumu ya mvita, mpe yandi ke yekula beno na maboko ya beto.» 48 Ntangu mu-Filiseti vwandaka kwenda pene-pene na Davidi, Davidi mpe kimaka na mbangu nyonso na kwenda bwabana yandi. 49 Davidi kotisaka diboko na nkutu ya yandi na kubaka ditadi. Yandi zukumunaka yawu na kizukumununu ya yandi ya matadi. Ditadi yango kuzwaka mu-Filiseti na mbunzu mpe kotaka yandi. Mu-Filiseti kubwaka kizizi na ntoto.
50 Na yina, kaka na kizukumununu mpe ditadi, Davidi lutilaka mu-Filiseti na ngolo. Yandi kufwaka mu-Filiseti ata mbele ya mvita na maboko. 51 Davidi kimaka mpe kwendaka telama pene-pene ya mu-Filiseti. Yandi bakaka mbele ya mvita ya mu-Filiseti. Yandi basisaka yawu na nkutu ya yawu. Yandi kufwaka mu-Filiseti mpe zengaka yintu ya yandi na mbele yango ya mvita. Ntangu ba-Filiseti talaka ti kinwani ya bawu ya ngolo me kufwa, bawu kimaka ya bawu. 52 Binwani ya Isayeli na bantu ya Yuda telamaka na kusala milolo. Bawu landaka ba-Filiseti tii na nkotolo ya mudimba mpe tii na myelo ya mbanza Ekelone. Bamvumbi ya ba-Filiseti fulukaka na nzila ya Saalayime tii na mbanza Ngate mpe tii na mbanza Ekelone.
53 Na manima ya kulanda ba-Filiseti na kibakala nyonso, bana ya Isayeli vutukaka. Bawu botolaka bima nyonso yina vwandaka na kisika ya binwani ya ba-Filiseti. 54 Davidi bakaka yintu ya mu-Filiseti mpe yandi nataka yawu na Yelusalemi. Yandi tulaka binwanunu ya mu-Filiseti na yinzo ya lele ya yandi mosi Davidi.
Yonatane salaka ngwisani ya bunkundi na Davidi
55 Ntangu Sawule talaka Davidi na kwenda kunwanisa mu-Filiseti, Sawule yufulaka Abinele, kuluntu ya binwani: «Abinele, yayi mwana ya nani?» Abenele vutulaka: «Ya tsyelika, ntinu, mu zaba ve.» 56 Ntinu tubaka: «Kwenda yufula na kuzaba, ditoko yayi kele mwana ya nani.» 57 Ntangu Davidi vutukaka na manima ya kufwa mu-Filiseti, Abinele bakaka yandi samu na kunata yandi na mantwala ya Sawule. Davidi vwandaka na yintu ya mu-Filiseti na maboko. 58 Sawule tubaka na yandi: «Mwana ya munu, nge ke mwana ya nani?» Davidi vutulaka: «Mu kele mwana ya kisadi ya nge Yisayi, muntu ya Betelemi.»
+ 17:4 Mba 6.15 + 17:4 Kbk 28.16 + 17:5 Mba 23.15 + 17:7 Mba 23.15 + 17:17 Efa Kbk 16.36 * 17:40 Kizukumununu ya matadi kele kima yina ba ke losilaka matadi ntama, ni yawu mpe ba ke sadilaka samu na kufwa bandeke. Ba ke yidikaka yawu na singa ya ngolo.