7
Wɑɑzoi Etiɛni
1 Ŋɔi woo wee nlɑi Ilɑɑɔ̃u í bee Etiɛni í ni, ideu ntɔi? 2 Ŋɔi Etiɛni í jɛɑɑ í ni, iŋɛ bɑɑm ŋɑ do kpɑɑsim ŋɑ, i ɡbɔ iyi ǹ wɑ n fɔ. Wɑɑti iyi Aburɑhɑmu bɑlɑ nwɑ í wɑ ilɛi Mesopotɑmi, Ilɑɑɔ̃ ilu ɑmboe í nɑɑ bi tɛɛ. Wɑɑti bɛɛbɛ, kù bɔ Hɑrɑ̃ɑ titɑ̃. 3 Ŋɔi Ilɑɑɔ̃ í sɔ̃ɔ í ni, jɔ̀ ilɛi ideɛ do nyɑɑnzeɛ ŋɑ nɔ i bɔ ilɛ bii ɑn nyisiɛ. 4 Ŋɔi Aburɑhɑmu í fitɑ hɑi ilɛi inɛi Kɑlɑdee ŋɑ nɔ í koo í bubɑ Hɑrɑ̃ɑ. Hɑi bɛ, si ɑnyii ikui bɑɑɛu ŋɔi Ilɑɑɔ̃ í jɔ̀ í nɑɑ ilɛ bii ì wɑ nsɛi ŋɑu ihɛ̃. 5 Wɑɑti bɛɛbɛ kù muɑɑ bii kɑ̃mɑ si ilɛu, bɑɑ bii ɑ́ lesi kutɛ titɑ̃. Ammɑ do iyi Aburɑhɑmu kù bí fei Ilɑɑɔ̃ í ceɑɑ kuwɑ̃ í ni nŋu ɑ́ muɑɑ ilɛu nɔ ku jɛ ti nŋu do ɑmɑɛ ŋɑ. 6 Ŋɔi Ilɑɑɔ̃ í sɔ̃ Aburɑhɑmu mɑ́ í ni, tɔkuɛ ŋɑ ɑɑ wɑ si ilɛ mmu ɡɔ, bɛi ɑɑ mu ŋɑ ɑ jɛ ɑru ɑ wɑhɑlɑ ŋɑ zɑkɑi ɑdɔ̃ cĩɔ mɛɛ. 7 Ilɑɑɔ̃ í nɔ í ni, ɑmui ɑn kiiti dimi iyi ɑ̀ mu ŋɑ ɑruu. Si ɑnyii nŋu tɔkuɛ ŋɑu ɑɑ fitɑ hɑi ilɛ bɛ ɑ bɑɑ ilɛu ihɛ̃ bii ɑɑ tɔɔm. 8 Wɑɑti bɛɛbɛ Ilɑɑɔ̃ í nɑ Aburɑhɑmu woodɑi bɑnɡo ku dɑsi ku jɛ sɛɛdɑi ɑkɑbuuɛ. Si ɑnyiɛ ŋɔi Aburɑhɑmu í nɑ í bí Izɑɑki nɔ í dɑsiɛ bɑnɡo si ɑjɔ mɛɛjɔsiɑɛ. Bɛɛbɛi Izɑɑki mɔ í ceɑ Zɑkɔbu, nɔ Zɑkɔbu mɔ í ceɑ ɑmɑ mɑɑteejiɛ ŋɑ bɛɛbɛ, ɑŋɑ iyi ɑ̀ jɛ bɑlɑi dimi mɑɑteejii Zuifu ŋɑ.
9 Amɑi Zɑkɔbu ŋɑu ɑ̀ wɑɑ bɑ Zozɛfu ifɔ nŋɑ iɡu ku ce nɔ ɑ̀ muu ɑ̀ tɑɑ inɛ ŋɑ iyi ɑ̀ wɑɑ bɔ ilɛi Ezibiti. Ammɑ Ilɑɑɔ̃ í wɑ ɑnyiɛ, 10 ŋɔi í nyɑɑ hɑi si wɑhɑlɑɛ fei. Í muɑɑ bisi nɔ í jɔ̀ í nɛ bɛɛrɛ bi Fɑrɑɔ̃ ilɑɑlui Ezibitiu. Ŋɔi Fɑrɑɔ̃ í coo minjisiɑɛ si ilɛu nɔ í jɔ̀ í jɛ inɛ nɡboi kpɑsɛ̃ɛ mɑ́. 11 Ŋɔi ɑri í nɑɑ si ilɛi Ezibiti do si ilɛi Kɑnɑɑ̃ fei, í kpɑ̃ inɛ ŋɑ iju ntɔ ntɔ. Bɑlɑ nwɑ ŋɑu ɑ kù bɑ bɑɑ mii iyi ɑɑ jɛ. 12 Ŋɔi Zɑkɔbu í ɡbɔ iyi ijɛ í wɑ ilɛi Ezibiti, nɔ í bɛ ɑmɑɛ ŋɑu bɛ ɡbɑkɑ̃ ɑkɑ̃, ɑŋɑ iyi ɑ̀ jɛ bɑlɑ nwɑ ŋɑ. 13 Iyi ɑ̀ koo bɛ isɛ ɡbeejisiɑ ŋɔi Zozɛfu í tusɛ ɑrɑɛ bi iɡbɑ̃ɛ ŋɑu do ifɔɛ, nɔ Fɑrɑɔ̃ mɔ í tɔtɔɔ í mɑ̀ò ŋɑ. 14 Ŋɔi Zozɛfu í sɔ̃ ŋɑ í ni ɑ koo ɑ kpe Zɑkɔbu bɑɑi nŋu wɑ do nyɑɑnzeɛ ŋɑ fei. Wee inɛ ŋɑu ɑ̀ wɛɛi ɑmɑnɛ kitɑò fɛɛwɑ do miu. 15 Bɛɛbɛi Zɑkɔbu í bɔò Ezibiti. Bɛi í ku, bɛ mɔi bɑlɑ nwɑ ŋɑu ɑ̀ ku. 16 Nɔ ɑ̀ so iku nŋɑ ɑ̀ bɔò Sikɛmu ɑ̀ koo ɑ̀ si ŋɑ si bɑlɛ iyi Aburɑhɑmu í tɑko í rɑ bi ɑmɑi Hemɔɔ ŋɑu.
17 Ide iyi Ilɑɑɔ̃ í wɑ̃ò Aburɑhɑmuu, iyi wɑɑtii kuceɛ í mɑɑi wɑ inɛ nwɑ ŋɑ ɑ̀ kpɔ ɑ̀ wɑɑ kɔ̃ɔsi si ilɛi Ezibitiu. 18 Si ɑnyii ɑdɔ̃ nkpɔ nkpɔ inɛ mmu ɡɔ í nɑɑ í jɛ bommɑ, inɛ nŋu kù mɑ̀ Zozɛfu. 19 Nŋui í dĩ ijui inɛ nwɑ ŋɑ nɔ í ce nŋɑ lɑɑlɔ, nɔ í nyi í tilɑsi ŋɑ mɑ́ ɑ nyɔ ɑmɑ kpɔtɔɔ nŋɑ ŋɑ ɑ ku. 20 Wɑɑti bɛɛbɛi ɑ̀ bí Moizi. Amɑ kpɔtɔɔi iyi í sĩɑ hee í cɑɑ. Ŋɔi ɑ̀ wòo bɛ si kpɑsɛ̃i bɑɑɛ zɑkɑi cukpɑ mɛɛtɑ. 21 Iyi ɑ̀ koo ɑ̀ jilɔɔ, ŋɔi ɑmɑ inɑɑboi Fɑrɑɔ̃ í so ndɛɛ í muu bɛi ɑmɑi nŋu tɑkɑɛ. 22 Ŋɔi ɑ̀ kɔɑ Moizi si bisii inɛi Ezibiti ŋɑu fei nɔ í bɑɑ í jɛ ilu ɡbuɡbɑ̃ si ide ku fɔ do si kuceɛ.
23 Iyi Moizi í to ɑdɔ̃ ciiji, ŋɔi í dɑsi idɔ nŋu koo cɔ inɛi Izirɛli ŋɑ dimiɛ ŋɑu. 24 Ŋɔi í yɛ inɛi Ezibiti ɡɔ wɑ kpɑ̃ inɛ ɑkɑ̃ nŋɑ iju, ŋɔi í bɔ inɛɛu ku fɑɑbɑ nɔ í cɑ̃ inɛi Ezibitiu í kpɑɑ. 25 Í tɑmɑɑ bɛi inɛi nŋu ŋɑ ɑɑ mɑ̀ iyi Ilɑɑɔ̃ í bɛ nŋu wɑi nŋu ku nɑ ku fɑɑbɑ ŋɑ, ɑmmɑ ɑ kù mɑ̀. 26 Iju kumɑ́ɛ ŋɔi Moizi í yɛ inɛ Izirɛli minji ɡɔ ŋɑ iyi ɑ̀ wɑɑ jɑ. Ŋɔi wɑ bi ku lɑ ŋɑ, nɔ í ni, kpɑɑsim ŋɑ, iŋɛ iyi ì jɛ nyɑɑnze ɑkɑ̃ ŋɑ, nɑ mii í ce ì wɑɑ wɑhɑlɑ njɛ bɛɛbɛ ŋɑ. 27 Ŋɔi inɛ iyi wɑ wɑhɑlɑ kpɑɑsiɛu í tɑle Moizi í ni, yooi í ceɛ inɛ nɡbo i nɑ i kiiti nwɑ. 28 I bi i kpɑ ɑmu mɔ bɛi ì kpɑ inɛi Ezibitiu ɑnɑi? 29 Iyi Moizi í ɡbɔ ideu ŋɔi í sɑ í nɛ ilɛi Mɑdiɑ̃ɑ í koo wɑ jɛ inɛ njoo bɛ. Bɛi í so ɑbo nɔ í bí ɑmɑ inɛmɔkɔ minji.
30 Si ɑnyii ɑdɔ̃ ciiji ŋɔi ɑjɔ nŋu ɡɔ ɑmɑlekɑ ɡɔ í nɑɑ bi tɛɛ si ɡbɑɑu kɔkɔi ɡeetei Sinɑi. Amɑlekɑu í nɑɑi si ɑmɑ wuɑ tũtũ ɡɔ iyi í ce bɛi wɑ jo. 31 Iyi Moizi í yɔɔ ŋɔi í biti. Nɔ í sɛkɛɛ siɛ í bɔ ku cɔɔ, ŋɔi í ɡbɔ ide ku fɔi Aɔ̃ Lɑfɛ̃ɛ wɑ ni, 32 ɑmui ǹ jɛ Ilɑɑɔ̃, Lɑfɛ̃ɛi Aburɑhɑmu do Izɑɑki do Zɑkɔbu, bɑlɑɛ ŋɑ. Ŋɔi Moizi í yɑyɑ do njo, kù wɑɑ bi inyɑu ku cɔ mɑ́. 33 Ŋɔi Aɔ̃ Lɑfɛ̃ɛ í sɔ̃ɔ í ni, bɔ́ bɑɑtɑɛ bɛ, domi inyɑ bii ì wɑɑ leekĩu bɛ inyɑ kumɑ́i. 34 Wee ǹ yɛ wɑhɑlɑi inɛm ŋɑ iyi ɑ̀ wɑ ilɛi Ezibiti. Ǹ ɡbɔ kukpɑtɑ nŋɑ, nɔ ǹ kitɑ wɑ n nɑɑ n fɑɑbɑ ŋɑ. To, nsɛi, nɑɑ wɑ, n bɛɛ Ezibiti.
35 Moiziu, iyi inɛi Izirɛli ŋɑ ɑ̀ kɔsi wo nɔ ɑ̀ niɑ, yooi í ceɛ inɛ nɡbo woo kiiti, nŋui Ilɑɑɔ̃ í bɛ ku jɛ inɛ nɡbo woo fɑɑbɑ nŋɑ do sobii ɑmɑlekɑ iyi í nɑɑ bi tɛɛ si ɑmɑ wuɑu. 36 Moiziu nŋui í nyɑ inɛi Izirɛli ŋɑ hɑi ilɛi Ezibiti nɔ í ce nyindɑ ŋɑ do mɑɑmɑɑke ŋɑ si ilɛu do si Tenku Nkpɑu do si ɡbɑɑ zɑkɑi ɑdɔ̃ ciiji. 37 Moizi tɑkɑɛ í nyi í sɔ̃ inɛi Izirɛli ŋɑu mɑ́ í ni, Ilɑɑɔ̃ ɑ́ bɛ si ŋɛ wɑlii wɑ bɛi ɑmu, iyi ɑ́ jɛ inɛ ɑkɑ̃ nŋɛ. 38 Moizii í tɑko í wɑ bii inɛi Izirɛli ŋɑu ɑ̀ tɔtɔɔ si ɡbɑɑu. Nŋui í wɑ ɑfei bɑlɑ nwɑ ŋɑ do ɑmɑlekɑ iyi í bɑɑ ide ku fɔ si ɡeetei Sinɑiu. Nɔ hɑi bi tɛɛi í ɡbɑ idei kuwɛɛ í nɑ wɑ.
39 Ammɑ bɑlɑ nwɑ ŋɑu ɑ kù wɑɑ bi ideɛ ku ɡbɔ. À kɔsiɛ ɑ̀ wɑɑ bi ɑ nyi ikpɑ ilɛi Ezibiti mɑ. 40 Ŋɔi í jɔ̀ ɑ̀ sɔ̃ Arɔ̃ɔ ɑ̀ ni, ce nwɑ iwɛ̃ iyi ɑ́ cuɑ nwɑ si kpɑ̃ɑ domi Moiziu iyi í nyɑ wɑ wɑ hɑi ilɛi Ezibiti ɑ kù mɑ̀ mii iyi í coo. 41 Ŋɔi ɑ̀ ce iwɛ̃ ɡɔ iyi í jɔ ɑmɑ kɛtɛ, nɔ inɔ nŋɑ í dɔ̃ nɑ icɛi ɑwɔ nŋɑu nɔ ɑ̀ ceɑɑ kuwee. 42 Nɑ nŋu, Ilɑɑɔ̃ í fɑ ɑrɑɛ hɑi bi tu ŋɑ nɔ í jɔ̀ ɑ̀ wɑɑ tɔɔ inunu do cukpɑ do ɑndɑiyɑ ŋɑ. Ide nŋui ɑ̀ kɔ si tiɑi wɑlii ŋɑu ɑ̀ ni,
Ilɑɑɔ̃ í ni,
Iŋɛ inɛi Izirɛli ŋɑ, kù jɛ ɑmui í ceɑ dimii kuwee ikɑ̃ ikɑ̃
Adɔ̃ ciiji si ɡbɑɑ ihɛ̃ ŋɑ.
43 Ammɑ iwɛ̃ ŋɑ iyi iŋɛ tɑkɑ nŋɛ ì ce ŋɑi ì ceɑ kuwee ŋɑ.
Ilei ɑcɔi iwɛ̃ Mɔlɔkui ì yɑ mɑɑ so ŋɑ do ɑndɑiyɑi iwɛ̃ Refɑ̃ɑ.
Nɑ ŋɔi í jɔ̀ ɑn jɔ̀ ɑ mu ŋɛ ɑ nɛò ŋɛ hee ilɛi Bɑbilɔni.
44 Nɔ Etiɛni í ni mɑ́, bɑlɑ nwɑ ŋɑu ɑ̀ nɛ ilei ɑcɔ si ɡbɑɑu, nŋui wɑ nyisi iyi Ilɑɑɔ̃ í wɛɛ do ɑŋɑ. Moizi í cooi bɛi Ilɑɑɔ̃ í nyisiɛ í ni ku coou. 45 Ilei ɑcɔu, bɑlɑ nwɑ ŋɑ iyi ɑ̀ nɑɑ si ɑnyii inɛ sinte ŋɑu, ɑŋɑ do Zozue woo cuɑ nŋɑ ɑ̀ soo ɑ̀ nɛò wɑ ilɛu ihɛ̃. Ilɛu Ilɑɑɔ̃i í lele dimi ŋɑ iyi ɑ̀ tɑko ɑ̀ wɑ si wo. Nɔ ilei ɑcɔu í wɑ ihɛ̃ hee wɑɑtii ilɑɑlu Dɑvidi. 46 Si bɛi Dɑvidi í bɑ didɔ̃i Ilɑɑɔ̃, nŋui í jɔ̀ í tɔɔɛ ku jɔ̀ nŋu ku mɑɑ ile tenɡi bii tɔkui Zɑkɔbu ŋɑ ɑɑ yɑ ɡulɛɑɑ *. 47 Ammɑ Sɑlomɔɔi í mɑɑ ileu.
48 Ammɑ Ilɑɑɔ̃ kù nɛ sɑɑ. Ci yɑ wɑ si ile iyi ɑmɑnɛ ŋɑ ɑ̀ mɑ. Bɛɛbɛi wɑlii ɡɔ í tɑko í fɔ wo í ni,
49 Ilɑɑɔ̃ í ni, lelei í jɛ kitɑ̃i bommɑm,
Nɔ ilɛ í jɛ bi ku lesi isɛm.
Debɛi, dimii ile yoomɑi ɑɑ yɔkɔ i mɑɑm ŋɑ.
Mɑ̀ iwoi inyɑ í wɑ bii ɑn yɑ n sĩmi.
50 Kù jɛ ɑmui ǹ ce fei ndɛɛ?
51 Nɔ Etiɛni í ni mɑ́, iŋɛ inɛ ku ɡɑɑbu ŋɑi, idɔ nŋɛ do itĩ nŋɛ fei í le. Ì yɑ mɑɑ kɔsi Hundei Ilɑɑɔ̃ ŋɑi wɑɑti kɑ̃mɑ fei. Iŋɛ mɔ ì wɑɑ ce bɛi bɑlɑ nŋɛ ŋɑ ɑ̀ tɑko ɑ̀ ce wo. 52 Wɑlii yoomɑ ŋɑi bɑlɑ nŋɛ ŋɑ ɑ kù kpɑ̃ iju. À kpɑ hee do inɛ ŋɑ iyi ɑ̀ fɔ kunɑɑi Inɛ Dee deeu, inɛ iyi iŋɛ tɑkɑ nŋɛ ì zɑmbɑɛ si nsɛi ì kpɑɑ ŋɑu. 53 Iŋɛ iyi do sɑɑbui ɑmɑlekɑ ŋɑu Ilɑɑɔ̃, í nɑ ŋɛ woodɑɛ, i kù too si woodɑu ŋɑ.
Etiɛni í ku
54 Iyi inɛ ŋɑu ɑ̀ ɡbɔ ideu ŋɔi idɔ nŋɑ í kɔ̃ si Etiɛni hee ɑ̀ wɑɑ ŋɔ ɑmɑɑwɔ nŋɑ ŋɑ. 55 Ammɑ Etiɛni í kɔ̃ò Hundei Ilɑɑɔ̃ nɔ í cɔ lele, ŋɔi í yɛ ɑmboei Ilɑɑɔ̃ nɔ í yɛ Jesu mɔ wɑ leekĩ do ikpɑ ɑwɔ njɛɛ. 56 Ŋɔi í ni, i ɡbɔ ŋɑ, ǹ yɛ lele í cĩ nɔ Amɑi Amɑnɛ wɑ leekĩ do ikpɑ ɑwɔ njɛi Ilɑɑɔ̃. 57 Ammɑ ɑ̀ dĩ itĩ nŋɑ ɑ̀ bɛi ɑ̀ dɔ̃ ɑnu nlɑ nlɑ nɔ ɑ̀ sɛi ɑjɔ ɑ̀ koo ɑ̀ wo siɛ. 58 Ŋɔi ɑ̀ fɑɑ hɑi inɔ ilu ɑ̀ koo ɑ̀ nyɔɔ ku bɑ ɑ tɑɑ kutɑ ɑ kpɑɑ. Ŋɔi inɛ ŋɑ iyi ɑ̀ tɑko ɑ̀ mɑ́ɑ ideu ɑ̀ bɔ kumboo nŋɑ ŋɑ ɑ̀ jɔ̀ɑ ɑwɑɑsũ ɡɔ bɛ ɑ̀ yɑ kpoo Sɔlu. 59 Si bɛi ɑ̀ wɑɑ tɑ Etiɛni kutɑu ŋɔi Etiɛni í ce kutɔɔ í ni, Lɑfɛ̃ɛ Jesu, ɡbɑ hundem. 60 Ŋɔi í cuku í ɡulɛ wɑ dɔ̃ ɑnu hee lele wɑ ni, Lɑfɛ̃ɛ, mɑɑ̀ mu ŋɑ do dulum nɔu ihɛ̃. Iyi í fɔ bɛɛbɛ í tɑ̃ ŋɔi í ku.
* 7:46 ku mɑɑ ile, tenɡi bii tɔkui Zɑkɔbu ŋɑ ɑɑ yɑ ɡulɛɑɑ À kɔɔi si tiɑ nwo ɡɔ ŋɑ ɑ̀ ni, ku mɑɑ ile, nŋu iyi í jɛ Ilɑɑɔ̃ Lɑfɛ̃ɛi Zɑkɔbu.