8
Inɑɑbo ŋɑ iyi ɑ̀ wɑɑ too Jesu
1 Si ɑnyii nŋu, Jesu í dɑbii dɑbii si wɑnɡɑɑ ŋɑ do si ilɛɛko ŋɑ, wɑ wɑɑzo wɑ sisi lɑɑbɑɑu jiidɑi bommɑi Ilɑɑɔ̃. Nɔ mɔcɔ mɑɑteeji ŋɑu ɑ̀ suu 2 do inɑɑbo nkpɔ ɡɔ ŋɑ. Si inɔi inɑɑbo ŋɑu, ɡɔɡɔ ŋɑ ɑ̀ wɑɑ ce bɔ̃ɔ wo, ɡɔɡɔ ŋɑ mɔ ɑ̀ nɛ inɛi inɔɔko ŋɑ wo, nɔ Jesu í jɔ̀ ɑŋɑ fei ɑ̀ bɑ iri. Inɑɑbo ŋɑu wee. Mɑɑri iyi ɑ̀ yɑ kpe inɛi Mɑdɑlɑ, nŋui Jesu í leleɑ inɛi inɔɔko mɛɛje ŋɑu, 3 do Zoɑnɑ ɑboi Cuzɑ, woo mu ɑmɑnii ilɑɑlu Herodu, do Suzɑni do inɑɑbo nkpɔ ɡɔ ŋɑ mɑ. Abo ŋɑu ɑ̀ wɑɑ sobi ŋɑ do ɑmɑni nŋɑ.
Mɔndɑi woo ɡbɛ̃
(Cɔ Mɑtie 13:1-9; Mɑɑku 4:1-9)
4 Hɑi ilu fei inɛ ŋɑ ɑ̀ wɑsi ku nɑɑ bi Jesu. Si bɛi zɑmɑɑ í tɔtɔɔ ŋɔi í kpɑ nŋɑ mɔndɑ.
5 Si mɔndɑu í ni, mɔkɔ ɡɔ í fitɑ wɑ fɑ̃ dimi. Si bɛi wɑ fɑ̃ dimiu, ŋɔi ɡɔɡɔ ŋɑ ɑ̀ cuku si kpɑ̃ɑ, nɔ inɛ ŋɑ ɑ̀ nɛ̀ si nɔ yɛi ŋɑ ɑ̀ jɔɔ. 6 Nɔ ɡɔɡɔ ŋɑ mɔ ɑ̀ cuku si ilɛ iyi í nɛ kutɑ. Iyi í fitɑ ɡbɑkɑ̃, í ɡbɛi, domi mɑndi kù wɑ si. 7 Gɔɡɔ ŋɑ mɔ ɑ̀ cuku si inɔ ɑɡũ ŋɑ. Ŋɔi ɑɡũ ŋɑu do dimi jiidɑu ɑ̀ fitɑ ɑjɔ, ŋɔi ɑɡũ ŋɑu ɑ̀ dede ɑ̀ lɑ ɑ̀ bii dimi jiidɑu. 8 Gɔɡɔ ŋɑ mɔ ɑ̀ cuku si ilɛ jiidɑ, nɔ ɑ̀ fitɑ ɑ̀ lɑ ɑ̀ so iso cĩɔ cĩɔ.
Iyi Jesu í fɔ bɛɛbɛ í tɑ̃, nɔ í lɑ hee lele í ni, inɛ iyi í nɛ itĩ iyi ɑ́ ɡbɔò ide, ku ɡbɔ.
Mii í jɔ̀ Jesu í yɑ mɑɑ kpɑ mɔndɑ
(Cɔ Mɑtie 13:10-17; Mɑɑku 4:10-12)
9 Nɔ mɔcɔɛ ŋɑ ɑ̀ beeɛ yɑɑsei mɔndɑu. 10 Ŋɔi í jɛ nŋɑ í ni, iŋɛi Ilɑɑɔ̃ í jɔ̀ ì mɑ̀ ɑsiii bommɑɛ, ɑmmɑ inɛ ŋɑ iyi ɑ̀ ɡbe ɑ̀ wɑɑ sɔ̃ ŋɑi do mɔndɑ ŋɑ ku bɑ
Bɑɑ bii ɑ̀ wɑɑ cɔ ɑ mɑɑ̀ yɔɔ.
Nɔ bii ɑ̀ wɑɑ ɡbɔ ɑ kɑɑ mɑ̀ yɑɑseɛ.
Yɑɑsei mɔndɑi woo ɡbɛ̃
(Cɔ Mɑtie 13:18-23; Mɑɑku 4:13-20)
11 Yɑɑsei mɔndɑu wee. Dimiu, idei Ilɑɑɔ̃i. 12 Inɛ ɡɔ ŋɑ ɑ̀ yɛi bɛi kpɑ̃ɑ tenɡi bii dimiu í cuku. Aŋɑi ɑ̀ ɡbɔ ideu, ɑmmɑ Seetɑm í nɑɑ í nyɑɑ hɑi si idɔ nŋɑ ku bɑ ɑ mɑɑ̀ dɑsi nɑɑnɛ ɑ bɑ fɑɑbɑ. 13 Inɛ ɡɔ ŋɑ mɔ ɑ̀ yɛi bɛi ilɛ kutɑ. Aŋɑi ɑ̀ ɡbɔ ideu nɔ ɑ̀ ɡbɑɑ do inɔ didɔ̃. Ammɑ ɑ kù jɔ̀ kù ce icɑ̃ si idɔ nŋɑ. Nɑɑnɛ ku dɑsi nŋɑ í kpɛ keeke ɑmmɑ iyi wɑhɑlɑ í nɑɑ, ɑ̀ nyiò ɑnyi. 14 Inɛ ɡɔ ŋɑ mɔ ɑ̀ yɛi bɛi inyɑ iyi í nɛ ɑɡũ ŋɑu. Aŋɑi ɑ̀ ɡbɔ ideu, ɑmmɑ si bɛi ɑ̀ wɑɑ nɛ, inɔ ku fɔ do ɑmɑni do didɔ̃i ɑndunyɑ ŋɑi ɑ̀ bii ideu ɑ̀ kpɑɑ, nɔ iso nŋɑ ŋɑ kù jĩɑ. 15 Inɛ ɡɔ ŋɑ mɔ ɑ̀ yɛi bɛi ilɛ jiidɑu. Aŋɑi ɑ̀ ɡbɔ ideu nɔ ɑ̀ jilɔɔ si idɔ jiidɑ hɑi nɛ muɑfiti, nɔ ɑ̀ wɑɑ temuɑ hee wɑ so iso.
Mɔndɑi fitilɑ
(Cɔ Mɑɑku 4:21-25)
16 Ŋɔi Jesu í sɔ̃ ŋɑ mɑ í ni, inɛ ɡɔ ci yɑ mɑ fitilɑ ku biiɛ do cɑkɑ, wɑlɑkɔ ku dɑsi ɑbɛ dɑɑi. Ammɑ ɑ̀ yɑ kɔɑɛi lele ku bɑ inɛ ŋɑ iyi ɑ̀ wɑɑ lɔ wɑ fei ɑ yɛ inyɑ kumɑ́. 17 Si bɛɛbɛ mii iyi wɑ mɑnji fei ɑ́ boli, nɔ mii iyi ɑ̀ ce si ɑsii fei ɑ́ nɑ ku fitɑ ɡbuɡbɑ̃ɑ.
18 Nɑ nŋu, i ce lɑɑkɑi ŋɑ do yɑɑse bɛi ì wɑɑ ɡbɔò ide ŋɑ, domi inɛ iyi í nɛ, nŋui ɑ̀ yɑ kɔ̃ɔɑ si. Inɛ mɔ iyi kù nɛ, ɑndi iyi wɑ tɑmɑɑ siu mɑ́ ɑ̀ yɑ ɡbɑɑi.
Iyei Jesu do ifɔɛ ŋɑ
(Cɔ Mɑtie 12:46-50; Mɑɑku 3:31-35)
19 Iyei Jesu do ifɔɛ ŋɑ ɑ̀ nɑɑ bi tɛɛ, ɑmmɑ ɑ kù bɑ ɑ kù to siɛ nɑ zɑmɑɑu. 20 Nɔ inɛ ŋɑ ɑ̀ sɔ̃ɔ ɑ̀ ni, iyeɛ do ifɔɛ ŋɑ ɑ̀ wɑɑ leekĩ wɑduude ɑ̀ wɑɑ bi ku yɛɛ. 21 Ammɑ í jɛ nŋɑ í ni, inɛ ŋɑ iyi ɑ̀ wɑɑ ɡbɔ idei Ilɑɑɔ̃ nɔ ɑ̀ wɑɑ jirimɑɛ, ɑŋɑi ɑ̀ jɛ iyem wɑlɑkɔ ifɔm ŋɑ.
Jesu í leekĩ fufu si tenku
(Cɔ Mɑtie 8:23-27; Mɑɑku 4:35-41)
22 Ajɔ nŋu ɡɔ Jesu í lɔ ɑkɔi inyi nŋu do mɔcɔɛ ŋɑ, nɔ í sɔ̃ ŋɑ í ni, kɑ kuɑ tenkuu kɑ bɔ ice ikpɑ ihɔ̃. Nɔ ɑ̀ nɛ. 23 Si bɛi ɑ̀ wɑɑ nɛu, Jesu í sĩ njoo. Ŋɔi fufu nlɑ ɡɔ í dede si tenkuu, nɔ inyi wɑ kɔ̃ ɑkɔu. À wɑ si mbirisi. 24 Ŋɔi ɑ̀ sɛkɛɛ si Jesu ɑ̀ jũu ɑ̀ ni, Mɛɛtu, Mɛɛtu, ɑ̀ wɑɑ bɔ nfe ku ce.
Ŋɔi Jesu í jĩ nɔ í lɑ si fufuu do kucɑ̃i inyiu. Nɔ ɑ̀ dɛ̀ ɑ̀ coko sɔ̃m sɔ̃m. 25 Nɔ í bee mɔcɔɛ ŋɑ í ni, hee iwoi nɑɑnɛ iyi ì dɑsim í wɑ.
Nɔ njo í mu ŋɑ ɑ̀ biti, ɑ̀ bee njɛ ɑ̀ wɑɑ ni, dimii ɑmɑnɛ yoomɑi ihɛ̃, iyi wɑ bɑ fufu do inyi ide ku fɔ nɔ ɑ̀ wɑɑ ɡbɔ ideɛ.
Jesu í jɔ̀ inɛ ɡɔ iyi í nɛ inɛi inɔɔko í bɑ iri
(Cɔ Mɑtie 8:28-34; Mɑɑku 5:1-20)
26 Nɔ Jesu do mɔcɔɛ ŋɑu ɑ̀ to ice ikpɑ ihɔ̃, si ilɛi inɛi Zerɑzee ŋɑ iyi í wɑ do wɑjui ilɛi Gɑlilee. 27-29 Ŋɔi ɑ̀ fitɑ hɑi inɔi ɑkɔi inyiu. Iyi ɑ̀ kitɑ ilɛ ŋɔi Jesu í yɛ mɔkɔ ɡɔ wɑ nɑɑ ku kòo. Mɔkɔu inɛi ilu bɛi. Wee í bɛi í nɛ inɛi inɔɔko ŋɑ. Wɑɑti kɑ̃mɑ fei ɑ̀ yɑ mɑɑ dede siɛi. Ŋɔi inɛ ŋɑ ɑ̀ yɑ dũu do sesee nɔ ɑ̀ dĩ isɛɛu do isɔ ku bɑ ɑ nɔɔ. Ammɑ í yɑ dɑ kudĩ ŋɑui fei nɔ inɛi inɔɔkoɛ ŋɑu ɑ̀ bɔòɛ hee si ɡbɑbuɑ ŋɑ. Hɑi kukpɛ bɑsĩi í yɑ mɑɑ wɛɛ, ci yɑ bubɑ kpɑsɛ̃. Bi ku si iku ŋɑi í yɑ wɑ.
Iyi mɔkɔu í yɛ Jesu ŋɔi í koo í cuku si wɑjuɛ í dɔ̃ ɑnu hee lele wɑ ni, mii í wɑ ɑninii ɑwɑɛ, Jesu ɑwɔ Amɑi Ilɑɑɔ̃. Ilɑɑɔ̃ í re fei nɔ ǹ wɑ n tɔɔɛi, mɑɑ̀ wɑhɑlɑm. Wɑ dɔ̃ bɛɛbɛi si nɑ iyi í jɔ̀ Jesu í ni inɛi inɔɔko ŋɑu ɑ fitɑ siɛ. 30 Nɔ Jesu í beeɛ í ni, irei iriɛ. Nɔ í jɛɑɑ í ni, Zɑmɑɑ. Í ni bɛɛbɛi si nɑ iyi í jɔ̀ inɛi inɔɔko nkpɔ nkpɔi í nɛ. 31 Nɔ inɛi inɔɔkoɛ ŋɑu ɑ̀ wɑɑ tɔɔ Jesu suuru ntɔ ntɔ ku mɑɑ̀ dɑsi ɑŋɑ si isɑ nlɑ hɑi nɛ kɔɔu.
32 Wee, kuusɔɔ ɡɑɑ nlɑ ɡɔ ŋɑ ɑ̀ wɑ bɛ ɑ̀ wɑɑ jɛ si iri kutɑ ɡɔ. Nɔ inɛi inɔɔko ŋɑu ɑ̀ tɔɔ Jesu ku jɔ̀ ɑŋɑ ɑ koo ɑ mu kuusɔɔ ŋɑu ku bɑ ɑŋɑ ɑ mɑɑ wɑ bɛ. Nɔ í yɔɔdɑ nŋɑ. 33 Nɔ inɛi inɔɔko ŋɑu ɑ̀ fitɑ hɑi si mɔkɔu, ɑ̀ koo ɑ̀ mu kuusɔɔ ŋɑu. Nɔ kuusɔɔ ɡɑɑ ŋɑu ɑ̀ sɛi hɑi ɑntɑi iri kutɑu ɑ̀ dɑsi tenku nɔ inyiu í jɛ ŋɑ.
34 Ŋɔi woo deɡbe kuusɔɔ ŋɑu ɑ̀ yɛ mii iyi í ce, nɔ ɑ̀ sɑ ɑ̀ koo ɑ̀ wɑɑ sisi lɑɑbɑɑui ideu si ilu nlɑu do si ilɛɛko ŋɑ. 35 Nɔ inɛ ŋɑ ɑ̀ fitɑ ɑ̀ bɔ̀ ku cɔ mii iyi í ceu. Iyi ɑ̀ to bi Jesu, ŋɔi ɑ̀ yɛ mɔkɔ iyi inɛi inɔɔko ŋɑ ɑ̀ fitɑ siɛu. Mɔkɔu í bɑɑ si lɑɑkɑɛ mɑ́, nɔ wɑ bubɑ kɔkɔi Jesu í dɑsi jĩnɛ ŋɑ. Ŋɔi njo í mu ŋɑ. 36 Inɛ ŋɑ iyi ideu í ce iju nŋɑ ɑ̀ wɑɑ sisiɑ inɛ ŋɑ bɛi inɛɛu í ce í bɑ iri. 37 Ŋɔi inɛi ilɛi Zerɑzee ŋɑ fei ɑ̀ tɔɔ Jesu suuru ɑ̀ ni ku nɛ hɑi bɛ, domi njo í mu ŋɑ ntɔ ntɔ. Nɔ Jesu í lɔ ɑkɔi inyiu wɑ bi ku nɛ. 38 Ŋɔi mɔkɔ iyi inɛi inɔɔko ŋɑ ɑ̀ fitɑ siɛu wɑ tɔɔ Jesu ku jɔ̀ nŋu ku tooɛ. Ammɑ Jesu í ni ku sindɑ ku 39 nyi ideɛ, koo sisi mii iyi Ilɑɑɔ̃ í ceɑɑ fei. Nɔ inɛɛu í nɛ í koo í wɑsi ku sisi mii iyi Jesu í ceɑ nŋu fei si iluu fei.
Amɑ inɑɑboi Zɑirusi do inɑɑbo iyi í lu ibɔi Jesu
(Cɔ Mɑtie 9:18-26; Mɑɑku 5:21-43)
40 Iyi Jesu í bɑɑ hɑi ilɛi Zerɑzee nɔ zɑmɑɑ í wɑsi ku coo fɔɔ, domi ɑŋɑ fei ɑ̀ wɑɑ deɡbeɛi. 41 Ŋɔi inɛ ɡɔ í nɑɑ bi tɛɛ. Lɑfɛ̃ɛi ɑ̀ yɑ kpe Zɑirusi. Inɛ nɡboi ile bii Zuifu ŋɑ ɑ̀ yɑ ce kutɔtɔɔi. Iyi í yɛ Jesu, ŋɔi í sɛɛbɑtɑ si wɑjuɛ nɔ í tɔɔɛ ku nɑɑ kpɑsɛ̃i nŋu. 42 Wɑ tɔɔ Jesu ku nɑɑ kpɑsɛ̃ɛi si nɑ iyi í jɔ̀ ɑmɑ inɑɑbo ɑkɑ̃ leɡe leɡeɛ iyi í nɛ ɑdɔ̃ mɑɑteeji, wɑ bi ku ku. Ŋɔi Jesu wɑ koo.
Iyi wɑ koo, nɔ zɑmɑɑ nlɑ nlɑ wɑ mɑnteɛ. 43 Wee ɑbo ɡɔ mɔ í wɑ bɛ iyi wɑ ce bɔ̃ɔi ɑwɔ ku mu hɑi ɑdɔ̃ mɑɑteeji. Nɔ í jɛ fiɑɛ fei bi lokotoro ŋɑ, nɔ kɑ̃mɑ nŋɑ kù yɔkɔ kù fɑɑbɑɛ. 44 Ŋɔi í sɛkɛɛ si Jesu do ɑnyi í koo í lu itĩi ibɔɛ. Bɛ ɡbɑkɑ̃ bɔ̃ɔu í tɑ̃. 45 Nɔ Jesu í bee í ni, yooi í lum. Ŋɔi ɑŋɑ fei ɑ̀ wɑɑ jɑ̃, ŋɔi Piɛɛ í ni, Mɛɛtu, zɑmɑɑui í kɑɑkoɛ wɑ mɑnteɛ. 46 Ammɑ Jesu í ni, ǹ mɑ̀ iyi inɛ ɡɔ í lum kɑm kɑm si nɑ iyi í jɔ̀ ɡbuɡbɑ̃m í ce icɛ. 47 Iyi ɑbou í yɛ iyi Jesu í mɑ̀ iyi inɛ ɡɔ í luu, ŋɔi í koo í ɡulɛ si wɑjuɛ do kuyɑyɑ. Nɔ í fɔ si wɑjui zɑmɑɑu mii iyi í ce í jɔ̀ nŋu í lu Jesu, do bɛi nŋu í bɑ iri ɑnu ɑkɑ̃. 48 Nɔ Jesu í sɔ̃ɔ í ni, ɑbooyi, nɑɑnɛɛi í fɑɑbɑɛ, koo nɛ do lɑɑkɑi ku sũ.
49 Si bɛi Jesu wɑ fɔ ideu ŋɔi inɛ ɡɔ í nɑɑ hɑi kpɑsɛ̃i Zɑirusi inɛ nɡbou í sɔ̃ɔ í ni, ɑmɑ inɑɑboɛu kù wɛɛ, mɑɑ̀ bitɑndi Mɛɛtu mɑ́. 50 Iyi Jesu í ɡbɔ ideu nɔ í sɔ̃ Zɑirusi í ni, mɑɑ̀ jɔ̀ ziɡiɛ ku dɑ, ɑwɔ de dɑsi nɑɑnɛ, ɑ́ bɑ iri. 51-53 Ŋɔi ɑ̀ dɑsi kpɑ̃ɑ mɑ́ ɑ̀ wɑɑ koo. Iyi í to kpɑsɛ̃ bɛ, í bɑ wee, inɛ fei í wɑsi ku kpɑtɑ ɑ̀ wɑɑ cɑ̃ kpokpo nɑ irii ɑmɑu. Nɔ Jesu í ni, i mɑɑ̀ kpɑtɑ ŋɑ, kù ku, wɑ sĩ njooi. Ŋɔi ɑ̀ wɑɑ yɑɑkoɛ domi ɑ̀ mɑ̀ iyi í kui. Ŋɔi Jesu kù jɛ inɛ ɡɔ ku lɔ kpɑsɛ̃u do nŋu ɑjɔ bii kù jɛ Piɛɛ do Zɑ̃ɑ do Zɑɑki do iyeò bɑɑi ɑmɑu. 54 Iyi í to bi ɑmɑ inɑɑbou ŋɔi í mu ɑwɔɛ nɔ í fɔ ide hee lele í ni, ɑmɑ mudɛ̃ɛ, dede. 55 Nɔ hundeɛ í bɑɑ mɑ́, nɔ í dede tenɡi bɛ ɡbɑkɑ̃. Nɔ Jesu í sɔ̃ ŋɑ í ni ɑ nɑ ɑmɑu ijɛ. 56 Nɔ nyɑɑnzeɛ ŋɑu ɑ̀ biti ntɔ ntɔ, ɑmmɑ Jesu í sɔ̃ ŋɑ í ni ɑ mɑɑ̀ sɔ̃ inɛ ɡɔ mii iyi í ce.