Lɑɑbɑɑu jiidɑ iyi Zɑ̃ɑ í kɔ
1
Inyɑ kumɑ́ do idei kuwɛɛ
1 Hee ɑ mɑɑ tɑkɑ ɑndunyɑ inɛ ɡɔ í wɛɛ ɑ̀ yɑ kpoo Ide. Ideu í wɛɛi do Ilɑɑɔ̃. Ideu tɑkɑɛ Ilɑɑɔ̃i. 2 Ideu njɛ í wɛɛi hɑi sinte do Ilɑɑɔ̃. 3 Nŋui í tɑkɑ mii bɑɑ yoomɑ fei, nɔ nkɑ̃mɑ kù wɛɛ iyi kù jɛ nŋui í tɑkɑɛ. 4 Nŋu tɑkɑɛi í jɛ irii kuwɛɛu, nɔ kuwɛɛu í mɑ́ɑ inɛ ŋɑ inyɑ. 5 Inyɑ kumɑ́u í mɑ́i do si ilu kuku fei, nɔ ilu kukuu kù yɔkɔ kù kɑ̃miɑɛ *.
6-7 Mɔkɔ ɡɔ í wɛɛ iyi ɑ̀ yɑ kpe Zɑ̃ɑ. Nŋui Ilɑɑɔ̃ í bɛ wɑ ku nɑɑ ku jɛɑ inɛ ŋɑ sɛɛdɑi inyɑ kumɑ́u, nɔ inɛ fei ku dɑsiò inyɑ kumɑ́u nɑɑnɛ do sɑɑbuɛ. 8 Zɑ̃ɑ tɑkɑɛ kù jɛ inyɑ kumɑ́u, ɑmmɑ ɑ̀ bɔɔ wɑi ku jɛ sɛɛdɑi inyɑ kumɑ́u. 9 Inyɑ kumɑ́u nŋu ɑkɑ̃i í jɛ inyɑ kumɑ́ ntɔ iyi í nɑɑ si ɑndunyɑ ku bɑ ku jɔ̀ inɛ fei ku yɛ ilu.
10 Inɛ iyi í jɛ Ideu í wɑ si ɑndunyɑ wo. Do sɑɑbuɛi Ilɑɑɔ̃ í tɑkɑò ɑndunyɑ. Do nŋu fei, inɛi ɑndunyɑ ŋɑ ɑ kù mɑ̀ɑ. 11 Bi inɛɛ ŋɑi í nɑɑ nɔ inɛɛ ŋɑu ɑ̀ kɔsiɛ. 12 Ammɑ inɛ ŋɑ iyi ɑ̀ ɡbɑɑ nɔ ɑ̀ dɑsiɛ nɑɑnɛ í mu nŋɑ kpɑ̃ɑ ɑ jɛò ɑmɑi Ilɑɑɔ̃ ŋɑ. 13 A kù jɛ ɑmɑi Ilɑɑɔ̃ ŋɑ do yɑɑse bɛi ɑ̀ yɑ ce ɑ bíò ɑmu ŋɑ si ɑndunyɑ. Kù jɛ do idɔɔbii ɑmɑnɛ ŋɑ, ti Ilɑɑɔ̃i.
14 Ideui í bɑɑ í jɛ ɑmɑnɛ. Í kɔ̃ò didɔ̃ nɔ bɛɛbɛ mɔi í kɔ̃ò ntɔ, nɔ í bɑ wɑ kuwɛɛ. À yɛ ɑmboeɛ, ɑ̀ cɔɔ do lɑɑkɑi, dimii ɑmboe iyi Ilɑɑɔ̃ Bɑɑbɑ í nɑ Amɑ ɑkɑ̃ɛu. 15 Zɑ̃ɑ í jɛɑ inɛ ŋɑ sɛɛdɑɛ, í lɑ í ni nŋu mbɛ inɛ iyi nŋu í fɔ ideɛu nŋu í ni ɑ́ nɑ ku nɑɑ si ɑnyii nŋuu, ɑmmɑ í re nŋu domi í wɛɛ hɑi wɑɑti iyi ɑ kù bí nŋu.
16 Si ɑmɑni nlɑɛu ɑwɑ fei ɑ̀ bɑ ɑndi bɑɑ nwɑ, nɔ ɑ̀ bɑ didɔ̃ si ɑntɑi didɔ̃u. 17 Hɑi bi Moizii Ilɑɑɔ̃ í nɑ wɑ woodɑ, ɑmmɑ didɔ̃ do ntɔ í nɑɑi hɑi bi Jesu Kirisi. 18 Inɛ kɑ̃mɑ kù yɛ Ilɑɑɔ̃ Bɑɑbɑ ɑjɔ kɑ̃mɑ. Amɑ ɑkɑ̃ɛ iyi í wɑ bi tɛɛu nŋu tɑkɑɛ Ilɑɑɔ̃i. Nŋui í jɔ̀ ɑ̀ mɑ̀ɑ.
Idei Zɑ̃ɑ woo dɑsi inyi
(Cɔ Mɑtie 3:1-12; Mɑɑku 1:1-8; Luku 3:1-8)
19 Ajɔ nŋu ɡɔ inɛ nɡboi Zuifu ŋɑ iyi ɑ̀ wɑ Zeruzɑlɛmu ɑ̀ bɛ si Zɑ̃ɑ woo weei Ilɑɑɔ̃ ŋɑ do inɛi Levi ŋɑ ɑ koo ɑ beeɛ ɑ ni, ɑwɔi yoo. 20 Ŋɔi Zɑ̃ɑ í jɛ nŋɑ í fɔ si bɑntumɑ í ni, n kù jɛ inɛ iyi Ilɑɑɔ̃ í cicɑ. 21 Ŋɔi ɑ̀ beeɛ ɑ̀ ni, debɛi, ɑwɔi yoo. Awɔi Elii wɑlii nlɑi tɑkou? Nɔ í ni, ɑɑwo. N kù jɛ Elii. Nɔ ɑ̀ beeɛ mɑ́ ɑ̀ ni, ɑwɔi ì jɛ wɑlii iyi ɑ́ nɑ ku nɑɑu? Nɔ í ni, ɑɑwo. 22 Ŋɔi ɑ̀ beeɛ mɑ́ ɑ̀ ni, debɛi, ɑwɔi yoo. Sɔ̃ wɑ ku bɑ kɑ bɑ iyi ɑɑ kɑɑ sisiɑ inɛ ŋɑ iyi ɑ̀ bɛ wɑ wɑ. Bɛirei ɑwɔ tɑkɑɛ ì wɑɑ niɑ ɑrɑɛ.
23 Ŋɔi Zɑ̃ɑ í so ide iyi wɑlii Ezɑi í tɑko í fɔu í jɛ nŋɑ do í ni,
Amui ǹ jɛ inɛ iyi wɑ dɔ̃ ɑnu si ɡbɑbuɑ wɑ ni,
I teese kpɑ̃ɑi Lɑfɛ̃ɛ kú tɛ ŋɑ.
24 Wee inɛ ŋɑ iyi ɑ̀ bɛ wɑ ŋɑu, Fɑrisi ŋɑi. 25 Ŋɔi ɑ̀ bee Zɑ̃ɑ ɑ̀ ni, ì ni i kù jɛ inɛ iyi Ilɑɑɔ̃ í cicɑu, i kù jɛ Elii, i kù nɔ i kù jɛ wɑlii iyi ɑ́ nɑ ku nɑɑu. To, nɑ mii í jɔ̀ ì yɑ mɑɑ dɑsi inɛ ŋɑ inyi. 26 Ŋɔi Zɑ̃ɑ í jɛ nŋɑ í ni, ɑmu inyii ǹ wɑ n dɑsi inɛ ŋɑ, ɑmmɑ inɛ iyi ɑ́ nɑ ku nɑɑu í wɑ ɑnini nŋɛ nɔ i kù mɑ̀ɑ ŋɑ. 27 Nŋui ɑ́ nɑɑ si ɑnyim. Nɔ n kù tosi n fũ bɑɑ ikũi bɑɑtɑɛ. 28 Ide ŋɑu ihɛ̃ fei Betɑnii í ce. Betɑniu do ikpɑ nunui dɑɑkɔi idoi Zuudɛ̃ɛi í wɑ. Tenɡi bɛi Zɑ̃ɑ wɑ dɑsi inɛ ŋɑ inyi.
Jesui í jɛ ɑnɡudɑ̃i Ilɑɑɔ̃
29 Iju kumɑ́ɛ ŋɔi Zɑ̃ɑ í yɛ Jesu wɑ nɑɑ siɛ, ŋɔi í sɔ̃ inɛ ŋɑ í ni, i cɔɔ ŋɑ. Inɛ ihɛ̃i í jɛ ɑnɡudɑ̃i Ilɑɑɔ̃ iyi ɑ́ nyɑ dulum dii inɛi ɑndunyɑ ŋɑ ku nɛò. 30 Ideɛi ǹ tɑko ǹ fɔ wo ǹ ni inɛ ɡɔ wɑ nɑɑ si ɑnyim iyi í rem, domi njɛ í wɛɛ hɑi wɑɑti iyi ɑ kù bí ɑmu. 31 Amu tɑkɑm n kù mɑ̀ mɑ̀ nŋui ɑ̀ ni ɑ́ nɑ ku nɑɑu wo, ɑmmɑ ɑmu ǹ nɑɑ ku dɑsi ŋɛ inyii ku bɑ iŋɛ inɛi Izirɛli ŋɑ i mɑ̀ɑ ŋɑ.
32 Ŋɔi Zɑ̃ɑ í sɔ̃ ŋɑ mɑ́ í ni, ǹ yɛ Hundei Ilɑɑɔ̃ wɑ kitɑ siɛ wɑ hɑi lele. Hundeu í yɛi bɛi ɑnkɑsiidi. 33 Amu mɔ n kù mɑ̀ mɑ̀ nŋui ɑ̀ ni ɑ́ nɑ ku nɑɑu wo. Ammɑ Ilɑɑɔ̃i í bɛm wɑ n nɑɑ n dɑsi inɛ ŋɑ inyi. Nɔ nŋui í sɔ̃m mii iyi ɑ́ jɔ̀ n mɑ̀ɑ. Í ni ɑn yɛ inɛ ɡɔ iyi Hundei nŋu ɑ́ kitɑ ku de siɛ wɑ nɔ ku mɑɑ wɑ bɛ. Nŋui ɑ́ dɑɑ inɛ ŋɑ si Hundei nŋu. 34 Ǹ yɔɔ, nɔ ǹ wɑ n jɛɑ inɛ ŋɑ sɛɛdɑ iyi nŋui í jɛ Amɑi Ilɑɑɔ̃.
Mɔcɔ sintei Jesu ŋɑ
35 Iju kumɑ́ɛ Zɑ̃ɑ í wɑ bɛ mɑ́, wɑ leekĩ do mɔcɔ minjiɛ ɡɔ ŋɑ. 36 Ŋɔi ɑ̀ yɛ Jesu wɑ lɔ nɔ Zɑ̃ɑ í ni, i cɔɔ ŋɑ. Inɛ ihɛ̃i í jɛ ɑnɡudɑ̃i Ilɑɑɔ̃.
37 Iyi mɔcɔ ŋɑu ɑ̀ ɡbɔ ideu ŋɔi ɑ̀ too Jesu. 38 Ŋɔi Jesu í sindɑ í bɑ ɑ̀ wɑɑ too nŋu wɑ, nɔ í bee ŋɑ í ni, mii ì wɑɑ dɛ ŋɑ. Ŋɔi ɑ̀ ni do fee nŋɑ, Rɑbi, wɑɑtɔ mɛɛtu. Ŋɔi ɑ̀ beeɛ ɑ̀ ni, iwoi í jɛ kpɑsɛ̃ɛ. 39 Ŋɔi í jɛ nŋɑ í ni, i nɑɑ i cɔ ŋɑ. Nɔ ɑ̀ tooɛ ɑ̀ koo ɑ̀ cɔ bii í wɑ nɔ ɑ̀ hoe bɛ. Ideu ihɛ̃ í cei ɑlɛ zɑkɑi isɔ mɛɛ.
40 Inɛ ɑkɑ̃i ɑmɑnɛ minji ŋɑ iyi ɑ̀ ɡbɔ idei Zɑ̃ɑ nɔ ɑ̀ too Jesuu, nŋui í jɛ Anderee, ifɔi Simɔɔ Piɛɛ. 41 Iyi í sɛkɛɛ hɑi bi Jesu ɡbɑkɑ̃ í koo í kpe Simɔɔ iɡbɑ̃ɛ nɔ í sɔ̃ɔ í ni, ɑ̀ yɛ inɛ iyi Ilɑɑɔ̃ í cicɑu. 42 Ŋɔi í bɔò Simɔɔ bi Jesu. Iyi Jesu í cɔɔ nɔ í ni, ǹ mɑ̀ iyi ɑwɔi ì jɛ Simɔɔ ɑmɑi Zɑ̃ɑ, ɑmmɑ Sefɑsii ɑɑ yɑ kpeɛ bɛbɛi. (Iriu bɛ do Piɛɛ fei, yɑɑseɛi í jɛ kutɑ.)
Jesu í kpe Filipu do Nɑtɑniɛli
43 Iju kumɑ́ɛ Jesu í dɑsi idɔ nŋu ku bɔ ilɛi Gɑlilee. Iyi í to bɛ ŋɔi í ko Filipu nɔ í sɔ̃ɔ í ni, toom wɑ. 44 Wee Filipu inɛi Bɛsɑidɑi. Anderee do Piɛɛ ŋɑ mɔ inɛi ilu bɛ ŋɑi. 45 Ŋɔi Filipu í koo í dɛdɛ Nɑtɑniɛli í sɔ̃ɔ í ni, ɑ̀ yɛ inɛ iyi Moizi í kɔ ideɛ si tiɑi woodɑu nɔ wɑlii ŋɑu mɔ ɑ̀ fɔ ideɛ. Inɛɛu nŋui í jɛ Jesu inɛi Nɑzɑrɛti ɑmɑi Zozɛfu. 46 Ŋɔi Nɑtɑniɛli í beeɛ í ni, inɛ jiidɑ ɡɔ ɑ́ yɔkɔ ku fitɑ hɑi Nɑzɑrɛti mbɛ? Ŋɔi Filipu í ni, nɑɑ i koo i cɔ.
47 Ŋɔi ɑ̀ wɑɑ koo. Iyi Jesu í yɛ Nɑtɑniɛli wɑ nɑɑ bi tɛɛ ŋɔi í ni, i cɔ ŋɑ, ɑmɑi Izirɛli tɑkɑɛi wɑ nɑɑ bɛ, kù nɛ tɑki kɑ̃mɑ si idɔɛ. 48 Ŋɔi Nɑtɑniɛli í beeɛ í ni, hɑi iwoi ì mɑ̀m. Ŋɔi Jesu í ni, bɑɑ hee Filipu koo mɑɑ kpeɛ wɑ ǹ yɛɛ icui jĩi ndii fiɡiu ihɔ̃. 49 Ŋɔi Nɑtɑniɛli í ni, Mɛɛtu, ɑwɔu Amɑi Ilɑɑɔ̃i, ɑwɔu Ilɑɑlui Izirɛlii. 50 Ŋɔi Jesu í jɛɑɑ í ni, ì dɑsim nɑɑnɛ tɑ̃ si nɑ iyi í jɔ̀ ǹ ni ǹ yɛɛ ɑbɛ jĩi ndii fiɡiu ihɔ̃? Aɑ yɛ nɡɔɡɔ iyi í lɑ í re iyi bɛ.
51 Nɔ í ni mɑ́, ntɔ ntɔ ǹ wɑ n sɔ̃ ŋɛ, ɑɑ nɑ i yɛ lelei Aɔ̃ í cĩ ŋɑ nɔ ɑmɑlekɑi Ilɑɑɔ̃ ŋɑ ɑɑ ɡũ ɑ mɑɑ kitɑ si ɑmu Amɑi Amɑnɛ.
* 1:5 kù yɔkɔ ku kɑ̃miɑɛ Tiɑ nwo ɡɔ ŋɑ ɑ̀ ni kù ɡbɑɑ.