6
Yesu ka dala i Nazaret
Mata 13.53-58; Luka 4.16-30
1 Ma dəba eye na, Yesu ta gawla ŋgay hay, tə lətse abəra ka təv niye, ti ye a gəma nakə Yesu a gəl mə ɗəma aye. 2 Pat i mazəzukw bo na, a ye a gay i maɗuwule me. Mə ɗəma na, ndo hay haladzay. A ɗatay ha bazlam i Mbəlom. Tə tsəne bazlam i Mbəlom nakə a tsikatay aye na, a gatay hərɓaɓəkka. Tə gwaɗ: «A hutaw labara nakay na, məŋgay? Maa vəlay ndaraw nakay na, way? Masuwayaŋ nakay faya ma giye na, a yaw məŋgay? 3 Neŋgeye na, ndo matsətseɗe mayako bəɗa? Ada neŋgeye na, wawa i Mari bəɗa? Malamar ŋgay hay na, Yakuba, Zozes, Yuda ada Simoŋ bəɗa? Malamar ŋgay dem aye hay dərmak nəteye ka təv kway kanaŋ, nəkway dziye bəɗaw?» Hərwi wu neheye tebiye ndo i Nazaret hay ta kərah məpe mədzal gər ka Yesu.
4 Yesu a gwaɗatay: «Ndo məɗe ha bazlam i Mbəlom na, ndo hay ta təma na ada tə ɗəslay ha gər kwa məŋgay. Ane tuk na, ma gəma ŋgay mə walaŋ i ndo ŋgay hay ta malamar ŋgay hay na, tə ɗəslay ha gər bay.»
5 Hərwi niye, Yesu kə sla məge masuwayaŋ i wuray kwa tsekweŋ bay tebiye. Wu nakə a ge aye na, a pa həlay ka ndo wuray hay ɗəvats eye hay ada tâ mbəl abəra ma ɗəvats. 6 Ka təv eye niye, a gay wadəŋ wadəŋ a Yesu hərwi nakə ta dzala ha bay aye. Tsa na, a lətse a ye a gəma mekeleŋ eye hay bəse ta gəma ŋgay niye. A ye na, mata ɗatay ha bazlam i Mbəlom a ndo hay.
Yesu a slər gawla ŋgay hay kuro gər eye sulo
Mata 10.1,5-15; Luka 9.1-6
7 Pat wuray na, Yesu a zalatay a gawla ŋgay hay kuro gər eye sulo, a gwaɗatay: «Na sləriye kurom ha a gəma hay wal wal. Ka deyumeye na, sulo sulo.» Tsa na, a vəlatay gədaŋ ka mahəhere məsəfəre neheye ŋgwalak eye bay aye abəra ka ndo hay.
8 A gwaɗatay: «Ka deyumeye na, kâ zlum wuray a həlay bay. Sakwal na, ka zlumeye kəla. Ane tuk na, kâ zlum wu mənday bay. Kwa ɓəɓoro, kwa suloy kâ pum a gwezem bay. 9 Tahərak na, pum a sik, ane tuk na, kâ həlum petekeɗ i məkelkabo kurom hay sulo, sulo bay.»
10 Yesu a gwaɗatay sa: «Ka ndislum a gəma nakə ka deyumeye a ɗəma aye na, ndzum mə gay nakə ta təma kurom tə məŋgwese aye. Kâ yum kurom abəra mə gay niye bəse tsa bay. Ndzum mə ɗəma hus a pat nakə ka deyumeye a gəma mekeleŋ eye. 11 Taɗə ndo i gəma niye ka deyumeye a ɗəma, ta təma kurom bay ada agəna ta kərah məpe zləm ka bazlam kurom na, dum kurom abəra ma gəma niye. Ahəl nakə ka yumaw kurom, nəkurom ka tsəveɗ mazlambar ka gərumeye ha tsəveɗ i gəma niye na, tətəkum ha bətekwew i gəma niye abəra ka sik kurom hay. Niye na, ta səriye ha ta təma kurom bay.»
12 Yesu a ndəvatay ha me ŋgay niye a tsikatay aye na, tə həl bo ti ye. Tə ndisl a gəma niye hay na, ta dazlay a məɗe ha bazlam i Mbəlom a ndo hay. Tə gwaɗatay a ndo i gəma niye hay: «Mbəɗum ha mede kurom» 13 ada ta həhar fakalaw abəra ka ndo hay. Tə faɗa mal ka ndo neheye ɗəvats eye hay aye. Tə mbəl tay ha abəra ma ɗəvats niye. Ndo neheye tə mbəl tay ha aye na, nəteye haladzay.
Herod ta Yuhana madzəhuɓe ndo a yam
Mata 14.1-12; Luka 3.19-20, 9.7-9
14 Yesu a ɗa a zləm haladzay a gəma hay wal wal tebiye. Kwa bəy nakə tə zalay Herod aye kə tsəne labara i Yesu dərmak.
Ndo mekeleŋ eye hay tə gwaɗ ka Yesu: «Neŋgeye na, Yuhana madzəhuɓe ndo a yam kə lətsew abəra ma mədahaŋ. Hərwi niye nakə a huta gədaŋ ka məge masuwayaŋ.»
15 Siye hay na, tə gwaɗ: «Neŋgeye na, Eliya ndo məɗe ha bazlam i Mbəlom niye ahəl niye.»
Siye hay tə gwaɗ: «Neŋgeye na, ndo i maslaŋ i Mbəlom nəte mə walaŋ i ndo məɗe ha bazlam i Mbəlom neheye ahəl niye aye.»
16 Herod a tsəne andza niye na, a gwaɗ: «Ndo niye na, Yuhana nakə ahəl niye na ɗəs faya abəra gər eye na, kə lətsew abəra ma tsəvay.»
17 Herod a tsik andza niye na, hərwi maa vəl tsəveɗ ka məgəse Yuhana na, bo ŋgay eye. Tə gəs na ada tə pa na a daŋgay. Tə pay səselek a sik. Herod a ge andza niye na, hərwi Yuhana a gay me ka mabuwe Herodiyad ŋgwas i malamar ŋgay nakə tə zalay Filip aye. 18 A gəs Yuhana a pa na a daŋgay na, hərwi Yuhana a gwaɗay: «Bazlam i Mbəlom a ge me ka mabuwe ŋgwas i malamar yak.»
19 Yuhana a tsik andza niye na, a ndalay a Herodiyad. A say haɓe məkəɗe Yuhana. Herodiyad a sla məkəɗe na Yuhana bay na, hərwi Herod. 20 Hərwi mey na? Herod na, a dzədzaraway a Yuhana. A dzədzaraway na, a sər ha Yuhana na, neŋgeye ndo lele eye, kə ge mənese bay. Herod a ge faya me hərwi ada tâ kəɗ na bay. A tsəne andza niye na, a dzədzar haladzay. Haɓe ɗuh a pawa zləm ka bazlam i Yuhana na, lele. Aya ane a sla faya matəme bay.
21 Pat eye andaya na, Herodiyad a huta tsəveɗ ka məkəɗe Yuhana tuk. Pat eye niye na, Herod a ge magurlom i pat i məwe ŋgay. A zalatay a ndo ŋgay neheye bagwar eye ma məsler ka dala ŋgay aye. A zalay a bagwar i sidzew hay ada ta ndo neheye ka dala i Galile məzele tay a ɗa a zləm aye. Ti ye naha tebiye a magurlom niye. 22 Anəke na, dem i Herodiyad niye a ye, a fələkwa ka təv i ndo neheye mahaya gər eye. A ye naha na, a dazlay a məhetse. Məhetse i dem niye a hats eye na, a le ka bəy ta ndo neheye a zalatay a magurlom aye. Bəy a zalay a dem niye a gwaɗay: «Nəkar na, tsətsah fagaya wu nakə a saka aye, na vəlakeye.» 23 A mbaɗay tsaɗ tsaɗ, a gwaɗay: «Kwa mey mey! Ka tsətsah na, na vəlakeye. Kwa dala, na ɗəsakeye faya abəra, na vəlakeye ha a nəkar ka ləviye.»
24 Tsa na, dem niye a yaw abəra, a ye ka təv i may ŋgay. A gwaɗay a may ŋgay: «May ga, bəy a gweɗeŋ “Tsətsah wu nakə a saka aye, na vəlakeye” na, na tsətsah faya na, mey?»
May ŋgay a gwaɗay: «Tsətsah na, mâ ɗəsaka gər i Yuhana madzəhuɓe ndo a yam.»
25 Dem niye a ma ta bəse ka təv i bəy. A ye naha a tsətsah wu nakə a say aye tuk. A gwaɗay a bəy: «A seŋ na, vəleŋ gər i Yuhana madzəhuɓe ndo a yam ka bəgəlam anəke kiyye.»
26 Bəy a tsəne andza niye na, a ndalay haladzay, hərwi a say məkəɗe na Yuhana bay. Kwa a ndalay bəbay na, a sla makərahay ha bay hərwi ɓa ka mbərəm məmbeɗe kame i ndo neheye mazala eye a magurlom aye. 27 A zalay a sidzew ŋgay nəte, a gwaɗay: «Do bəse! Tâ ɗəsaw gər i Yuhana madzəhuɓe ndo a yam ada kâ pa ahaya ka bəgəlam.» Sidzew niye a ye. A ye naha na, a fələkwa a gay i daŋgay, a ɗəs gər i Yuhana. 28 Tsa na, a pa ahaya ka bəgəlam. A zla ahaya a vəlay a dem niye. Dem niye a təma, a ye ha a vəlay a may ŋgay dərmak. 29 Gawla i Yuhana hay tə tsəne, ta ɗəs gər abəra ka Yuhana na, ti yaw tə zla ahaya mədahaŋ i Yuhana abəra ma daŋgay, tə pa na a bəɗ.
Tapa i ɗaf zləm tə kəlef sulo
Mata 14.13-21; Luka 9.10-17; Yuhana 6.1-14
30 Yesu kə slər ndo i maslaŋ ŋgay hay mata ɗa ha bazlam i Mbəlom. Anəke na, tə maw tuk. Tə maw ka təv i Yesu, ta təkəray wu nakə tə gaw aye ada tə matətike nakə ta tətikatayaw a ndo hay aye.
31 Azlakwa bay ka təv nakə nəteye mə ɗəma aye na, ndo hay haladzay faya ta diye naha ka təv tay ada siye hay haladzay faya ta mbəɗiye gər wu tay. Yesu ta gawla ŋgay hay ta huta həlay i mənde wu mənday kwa tsekweŋ bay tebiye. Yesu a zəba faya andza niye na, a gwaɗatay a gawla ŋgay hay: «Takwa kway abəra kanaŋ, takwa a təv nakə ndo hay andaya bay aye ta zəzukwakwa bo mə ɗəma.» 32 Tsa na, tə lətse, tə tsal a kwalalaŋ i yam, ti ye a təv nakə ndəray andaya mə ɗəma bay aye.
33 Ahəl nakə faya ta diye na, ndo hay haladzay ta ŋgatatay faya ta diye. Tə sər ha faya ta diye wu tay. Tsa na, ndo hay ti yaw abəra ma gəma hay wal wal ta hway tə sik, ka məndisle a təv nakə Yesu ta gawla ŋgay hay ta diye a ɗəma aye.
34 Yesu ta gawla ŋgay hay tə ndisl naha na, Yesu a mbəzlaw abəra ma kwalalaŋ i yam. A zəba ɗəre na, ndo hay mbərzəzza mahaya gər eye. A zəba fataya na, tə gay mə bo haladzay. Hərwi ndo neheye ta ndzəkit bo na, andza təɓaŋ neheye ndo mətsəkure tay andaya bay aye. Tsa na, a dazlay mətsikatay labara hay wal wal haladzay.
35 Mazlambar huwa faya ma giye na, gawla a Yesu ta həndzəɗ ka təv i Yesu tə gwaɗay: «Anəke huwa kə ge ada təv nakay kəsaf na, kəkay? Ndo neheye tebiye ta ndeyeweye wu mənday na, məŋgay? 36 Ŋgama gwaɗatay tâ ye mata səkəmaw wu mənday ma wuzlahgəma ada mə gay i ndo neheye tə mbay naha a wuzlahgəma aye.»
37 Yesu a mbəɗatay faya, a gwaɗatay: «Nəkurom eye vəlumatay wu mənday!»
Gawla ŋgay hay ta tsətsah faya, tə gwaɗay: «Nəmaa hutaweye dala masəkəmaw wu mənday a ndo neheye ɗa ta rahiye na, məŋgay?»
38 Yesu a gwaɗatay: «Tapa i makwala nakə andaya fakuma aye na, nday? Ehey! Dum, zəbum ahaya təday!» Tə tsəne andza niye na, ti ye ta zəba ka makwala niye, nəteye tapa nday.
Ta zəbaw faya na, ti yaw tə gwaɗay a Yesu: «Makwala andaya na, tapa zlam tə kəlef sulo.»
39 Ma dəba eye, Yesu a gwaɗatay: «Dum naha gwaɗumatay a ndo hay tâ ndza ka bəruk ka bəruk, ka guzer.» Guzer niye na, beremeffe a ndzohwaw mba. 40 Gawla i Yesu hay tə tsikatay a ndo niye hay andza niye. Tə ndza ka guzer niye. Ta nar bo na, siye nəteye temerre temerre. Siye hay kuro kuro zlam kuro kuro zlam.
41 Tə ndza na, Yesu a həl tapa i makwala niye zlam tə kəlef niye sulo aye. Tsa na, a zəba ɗəre a mbəlom, a gay naha sɨsœ a Mbəlom. A ndəv ha məgay naha sɨsœ a Mbəlom na, a ŋgəna ha makwala niye. A vəlatay a gawla ŋgay hay, a gwaɗatay: «Vəlumatay a ndo hay.» Tsa na, ti ye ta ŋgənatay a ndo neheye mandza eye tebiye. Yesu a həl kəlef neheye sulo aye, a ŋgənatay ha faya a ndo niye hay mandza eye tebiye sa. 42 Kwa way a nda makwala niye tə kəlef eye ka mərehe.
43 Ma dəba eye na, gawla i Yesu hay, ti ye naha, tə hayay gər a siye i makwala tə kəlef eye nakə a ləkaw aye. Tə hayay gər na, a rah a gwaŋ kuro gər eye sulo. 44 Ndo neheye tebiye tə nda makwala niye aye na, hasləka hay na, gwezem zlam.
Yesu a ye ka gər i yam tə sik
Mata 14.22-33; Yuhana 6.15-21
45 Ma dəba eye kwayaŋŋa na, Yesu a gwaɗatay a gawla hay ŋgay: «Tsalum a kwalalaŋ i yam, dum ka gər i dəlov nakay a diye neŋgeɗ. Ka deyumeye na, a diye i gəma i Betesayda. Dum kame! Na ndziye kurom naha a ɗəma.» Tsa na, tə lətse ti ye. Yesu na, a tsikatay me a ndo neheye a ndatay ha wu mənday aye. A gwaɗatay: «Dum kurom a mətagay kurom hay tuk.» 46 Ma dəba eye na, ndo neheye ti ye wu tay na, Yesu a tsal a tsaholok. A ye na, mata ɗuwule me.
47 Həvaɗ a ge na, ahəl nakə gawla i Yesu hay faya ta diye, tə ndisl a wuzlah i dəlov. Yesu na, neŋgeye mahəŋgeye ka dala mba, kə həl bo mede zuk bay. 48 Gawla ŋgay hay faya ta giye ɗəretsətseh hərwi mətasl a ge ta gədaŋ ta diye tay, a say məme ha kwalalaŋ i yam ta dəba. Yesu a ŋgatatay na, nəteye faya ta siye ɗəretsətseh. Mbəlomɗa i dzagulok məzlehe na, Yesu a həl bo a ye ka təv tay tsəpak tsəpak ka gər i yam tə sik. A həndzəɗ bəse ta nəteye na, a say məlahatay kame.
49 Tə ŋgatay a Yesu faya ma diye ka gər i yam tə sik na, tə gwaɗ ma giye na, wu matəre ka ndo. Ta wuda. 50 Nəteye niye tebiye tə ŋgatay na, ta dzədzar haladzay.
Ane tuk na, neŋgeye a tsikatay naha me, a gwaɗatay: «Tete kurom! Kâ dzədzarum bay. Nakay na, neŋ!»
51 Tsa na, a həndzəɗ ka təv i kwalalaŋ i yam. A tsal ka təv tay a kwalalaŋ i yam na, mətasl a ndza ɗeɗik. Tsa na, a gatay hərɓaɓəkka a gawla ŋgay hay. 52 A gatay hərɓaɓəkka na, hərwi ta sər ha gədaŋ i Yesu zuk bay. Kwa masuwayaŋ nakə Yesu a ge ta wu mənday aye bəbay na, huya ta pa na a mədzele gər tay bay, hərwi ta kula ha gər tay.
Yesu a mbəl tay ha ndo i ɗəvats hay ma Genesaret
Mata 14.34-36
53 Ma dəba eye nakə Yesu ta gawla ŋgay hay tə tas abəra ma dəlov niye aye na, tə ndisl a gəma eye andaya tə zalay Genesaret. Tə ndisl a ɗəma na, tə ɓar na, kwalalaŋ i yam tay ka pəpəz i dəlov niye. 54 Tə mbəzlaw abəra ma kwalalaŋ i yam na, ndo neheye ma gəma niye aye tə sər na Yesu. 55 Ta hway məzalatayaw a ndo hay kwa məŋgay kwa məŋgay, ta həlatay ahaya ndo i ɗəvats hay a Yesu. Kwa ma gəma waray waray Yesu a yawa na, tə həlaway naha ndo i ɗəvats hay ta sləlah. 56 Kwa Yesu a ye na, a ŋgay, kwa a gəma wawa eye, kwa a gəma bagwar eye, kwa ndo neheye mandza eye ma dəba i gəma aye bəbay na, ndo hay tə haya gər ka təv məhay gər. Tə həlawayaw ndo i ɗəvats hay. Tə gaway amboh a Yesu hərwi ada mâ vəlatay tsəveɗ a ndo i ɗəvats hay tâ lamay na, a me i petekeɗ ŋgay tsa. Ndo neheye ta lamay aye na, nəteye tebiye ta mbəl.