12
Dzeke i ndo neheye tə həl tay ha a guvah nəteye seweɗ eye hay aye
Mata 21.33-46; Luka 20.9-19
1 Ma dəba eye na, Yesu a tsikatay me ta dzeke, a gwaɗatay: «Ndoweye a ɗəs guvah. A zəv a ɗəma dərizl i gərɗaf haladzay. Dərizl i gərɗaf niye hay na, tə wa hohway aye. A ndəv ha mazəve na, a lawara na həndits ta zleɗ. Tsa na, a lambaɗ a ɗəma təgwaɗ hərwi maɗɨtse a ɗəma hohway i dərizl i gərɗaf niye hay. A ɗəzl a ɗəma təv matsəpe wu. A ndəv ha malembeɗe guvah ŋgay niye na, a həl ndo i məfəte hay ada tâ fətay na. Bo ŋgay aye a ye a tsekene.
2 «Həlay i maŋgəle hohway i dərizl i gərɗaf niye hay kə sla. A slər ndo nəte mə walaŋ i ndo i məsler ŋgay hay hərwi ada tâ vəlayaw faya abəra i ŋgay. 3 Tsa na, ndo i məsler niye a ye. A ye naha na, ndo neheye faya ta tsəpiye guvah aye tə gəs na. Tə ndaɓa na ada ta həhara ahaya həlay kəriye. 4 Ndo i guvah a ŋgatay andza niye na, a slər ndo neŋgeɗ. A ye naha na, kurah tə wuya faya məkəɗe na. Tə kəɗ na ka gər, tə tsaɗay pəleslesle. 5 Ndo i guvah niye a zla ndo i məsler ŋgay mamahkar eye, a slər na sa. Neŋgeye na, tə kəɗ na mədahaŋ eye. Ndo i guvah niye a slər ndo wal wal sa. Tə ge tay ha andza niye dərmak. Siye hay tə ndaɓa tay ha, siye tə kəɗ tay mədahaŋ eye hay.
6 «Anəke a zəkayaw a ndo i guvah niye na, wawa ŋgay nəte nakə a wuɗa na haladzay aye. A slər na wawa ŋgay niye nəte aye. Hərwi a dzala a gwaɗ: “Wawa ga na, ta rəhay ha gər, ta geye wuray bay.”
7 «Wawa niye a ye. Tə ŋgatay na, tə gwaɗ mə walaŋ tay: “Aya! Anaŋ magedze ŋgay nakə ma ta ndiye na guvah ŋgay aye, ki yaw! Takwa, kəɗakwa na, ada guvah nakay ma mətsakweye a nəkway!” 8 Tsa na, ti ye faya, tə gəs na. Tə kəɗ na. Tə kal ha mədahaŋ eye dəreŋ abəra ma guvah niye.»
9 Tsa na, Yesu a tsətsah fataya a gwaɗatay: «Ndo i guvah ma giye anəke na, kəkay? Ndo i guvah niye ma deyeweye na, ma gəsiye tay ha ndo niye hay, ma kəɗiye tay ha. Ada ma həliye a ɗəma ndo mekeleŋ eye hay. 10 Ka dzaŋgum bazlam nakay mə Ɗerewel i Mbəlom bəɗaw? Mə ɗəma mawatsa eye na, a gwaɗ:
“Kwar nakə ndo maɗəzle gay hay tə kal ha aye na,
maa təra kwar lele eye a ze siye kwar hay na, neŋgeye ɗuh.
11 Maa gwaɗ kwar niye mâ təra kwar nakə lele eye hərwi maɗəzle gay na, Mbəlom.
Niye na, məsler i Mbəlom hərwi kway.*”»
12 Madugula i Yahuda hay tə sər ha a tsik andza niye na, ka nəteye. Tsa na, ta pəla tsəveɗ məgəse na. Ane tuk na, tə gər ha, ti ye wu tay hərwi ta dzədzar ma ta ndalateye a ndo hay.
Məvəlay dzaŋgal a bəy i Roma
Mata 22.15-22; Luka 20.20-26
13 Ma dəba eye na, tə slər Farisa hay ta ndo hay ŋgal mə walaŋ i ndo i Herod. Ti ye ka təv i Yesu hərwi məhəle faya abəra suwat. 14 Ti ye naha tə gwaɗay: «Miter, nəmaa sər ha nəkar ka tsik na, deɗek. Ka dzədzaray a wu nakə ndo hay ta dzaliye təbey ada ka ŋgəna tay ha ka bo bəra ndo hay təbey. Faya ka tətikateye a ndo hay deɗek ka mede nakə a say a Mbəlom aye. Ane tuk na, a samay matsətsehe fakaya: Bazlam kway mapala eye kə vəl tsəveɗ məvəle dzaŋgal a bəy i Roma tsukuɗu kə vəl tsəveɗ məvəle bay? Lele məvəle bay tsukuɗu, lele məvəle ɗaw?»
15 Yesu a sər ha a satay məhəle faya abəra suwat. Tsa na, a gwaɗatay: «A sakum məhəle fagaya abəra suwat na ka mey? Ehe zlumeŋew kwar i suloy təday, a seŋ mazəbe faya.»
16 Tə zlay naha kwar i suloy nəte. Tə vəlay.
A təma kwar i suloy niye a zəba faya. Tsa na, a tsətsah, a gwaɗatay: «Mandzəkit bo nakay ta məzele nakay faya na, i way?»
Tə gwaɗay: «I bəy i Roma ada mawatsa eye faya na, məzele ŋgay.»
17 Tsa na, Yesu a gwaɗatay: «Aya! Wu i bəy i Roma na, vəlumay ha a bəy i Roma ŋgway. Wu i Mbəlom na, vəlumay ha a Mbəlom ŋgway.»
Tə tsəne bazlam i Yesu niye na, a gatay hərɓaɓəkka.
Mələtsew abəra ma mədahaŋ
Mata 22.23-33; Luka 20.27-40
18 Ma dəba eye na, Saduke hay ti ye ka təv i Yesu. Azlakwa bay Saduke hay na, nəteye tə dzala ha tə gwaɗ: «Ka mət na, mələtsew abəra ma mədahaŋ andaya sa bay.» 19 Ti ye ta tsətsah ka Yesu, tə gwaɗay: «Miter, bazlam nakə Musa a watsamay a bazlam i Mbəlom mapala eye na, anaŋ. A gwaɗ: “Taɗə ndo a mət a gər ha ŋgwas ŋgay, ta wa zuk bay na, mata zle na madakway i ŋgwas niye na, malamar i ndo niye a mət aye bəɗaw? Ma zliye na, hərwi ada hulfe i ndo niye a mət aye mâ dze bay.†” 20 Aya andaya ahəl niye ndo ta malamar ŋgay hay tasəla. Malamar tay bagwar eye a zla dahəlay. A zla dahəlay na, a mət. A mət na, ta wa ta dahəlay ŋgay niye a zla aye bay. 21 Məmbager ŋgay a zla na madakway i ŋgwas niye. Tsa na, a mət ze məwe wawa ta ŋgwas niye. Malamar tay mamahkar eye a ge ha andza niye dərmak. 22 Nəteye niye tasəla tə zla ŋgwas niye na, tə mət tebiye. Ndəray nəte mə walaŋ tay ta wa wawa ta ŋgwas niye bay. Ma dəba eye nəteye niye tebiye tə mət na, ŋgwas a mət dərmak. 23 Pat nakə aza ndo hay ta lətseweye abəra ma mədahaŋ aye na, ŋgwas niye ma mətseye na, a way? Hərwi mey na, nəteye niye tasəla aye ta zla na ka ŋgwas!»
24 Yesu a mbəɗatay faya, a gwaɗatay: «Andza niye bay. Kâ vumay gər a mədzal gər kurom bay. Ka tsikum andza niye na, hərwi ka sərum wu nakə mawatsa eye mə Ɗerewel i Mbəlom aye bay ada ka sərum gədaŋ i Mbəlom bay. 25 Ahəl nakə ta lətseweye abəra ma mədahaŋ aye na, hasləka hay ta ŋgwas hay ta zliye bo sa bay. Ane tuk na, ta ndziye na, andza gawla i Mbəlom neheye mə mbəlom aye. 26 Bazlam nakə a tsik ka mələtsew abəra ma mədahaŋ aye na, ka dzaŋgum ɗaɗa mə ɗerewel i Musa təbəɗew? A ɗa ha na, bazlam nakə Mbəlom a tsikayaw mə gay i dak niye dzaydzay andza faya ma təmiye na aye. Ka təv eye niye na, Mbəlom a gwaɗay a Musa: “Neŋ na, Mbəlom i Abraham, Mbəlom i Izak, Mbəlom i Zakob.‡” 27 Mbəlom na, neŋgeye Mbəlom i mədahaŋ hay bay, neŋgeye Mbəlom i ndo neheye ta ndziye huya ta sifa aye. Nəkurom ka dzum tsəveɗ hərwi nakə ka gwaɗum mələtsew abəra ma mədahaŋ andaya bay aye.»
Bazlam mapala eye bagwar eye
Mata 22.34-40; Luka 10.25-28
28 Ahəl nakə Yesu ta Saduke hay faya ta tsikiye me aye na, ndo mədzaŋgawa bazlam i Mbəlom mapala eye andaya dərmak, faya ma piye zləm. A tsik ma mədzele gər ŋgay, a gwaɗ: «Yawa! Yesu a mbəɗatay faya a Saduke hay na, lele.» Tsa na, a həndzəɗ ka təv i Yesu. A tsətsah ka Yesu a gwaɗay: «Bazlam i Mbəlom mapala eye nakə a ze siye hay aye na, waray?»
29 Yesu a gwaɗay: «Bazlam i Mbəlom nakə mapala eye a ze siye hay aye na, anaŋ: “Nəkurom Israyel hay, pum zləm! Bəy Maduweŋ Mbəlom kway na, neŋgeye Bəy Maduweŋ nəte ŋgweŋ. 30 Wuɗa Bəy Maduweŋ Mbəlom yak tə ɗərev yak tebiye, ta məsəfəre yak tebiye, tə metsehe yak tebiye, ada ta gədaŋ yak peteh.§” 31 Bazlam mapala eye masulo eye anaŋ sa: “Wuɗa ndo i məgeɗ yak dərmak andza ka wuɗa na gər yak.*” Bazlam i Mbəlom mapala eye maze neheye sulo aye na, andaya sa bay.»
32 Tsa na, ndo mədzaŋgawa bazlam i Mbəlom mapala eye a gwaɗay a Yesu: «Lele haladzay ŋgalaka! Wu nakə ka tsik aye na, deɗek. Bəy Maduweŋ na, neŋgeye Mbəlom nəte. Ma dəba ŋgay na, Mbəlom mekeleŋ eye andaya bay. 33 Kwa way mâ wuɗa Mbəlom tə ɗərev ŋgay tebiye, ta ndaraw ŋgay tebiye. Ada mâ wuɗa ndo i məgeɗ ŋgay dərmak andza a wuɗa na gər ŋgay. Niye na, a ze məfəkay naha slo i gənaw a Mbəlom tə məvəlay naha siye i wu hay wal wal.»
34 Yesu a ŋgatay ndo niye a mbəɗay faya na, tə metsehe lele. Tsa na, a gwaɗay a ndo niye: «Nəkar na, bəse tə mede a Bəy i Mbəlom.»
Ma dəba eye na, horoy a gatay a ndo hay matsətsehe faya bazlam.
Kəriste na, Wawa i Davit ɗaw?
Mata 22.41-46; Luka 20.41-44
35 Ahəl niye na, Yesu a tətikawatay a ndo hay mə gay i məɗəslay ha gər a Mbəlom. A tsətsah ka ndo hay, a gwaɗatay: «Ndo mədzaŋgawa bazlam i Mbəlom mapala eye tə gwaɗ Kəriste neŋgeye na, Wawa i Davit na, kəkay? 36 Hərwi kwa Davit na, a tsik ta Məsəfəre Tsəɗaŋŋa eye, a gwaɗ:
“Bəy Maduweŋ Mbəlom a gwaɗay a Bəy Maduweŋ ga na:
Dara, ndza tə həlay i mənday ga,
hus a pat nakə neŋ, na piye tay ha ndo məne ɗəre yak hay a huɗ i sik yak aye.†”
37 «Davit tə gər ŋgay na, kə zalay a Kəriste “Bəy Maduweŋ” tuk na, Kəriste ma təriye wawa ŋgay na, kəkay?»
Bazlam i Yesu niye a tsik eye na, a yatay a gər a ndo niye hay faya ta pay zləm aye.
Məgay metsehe a masəpete
Mata 23.1-14; Luka 20.45-47
38 Wu nakə faya ma tətikateye aye na, anaŋ. A gwaɗatay: «Həbum gər kurom abəra ka ndo mədzaŋgawa bazlam i Mbəlom mapala eye hay. Nəteye i tay ta wuɗa mahəhele na, ta rəkwat eye. Ka təv məhay gər na, a satay ndo hay tâ tsikatay me ta məɗəslatay ha gər. 39 Kwa mə gay i maɗuwule me na, ta pəlawa i tay na, təv məndze nakə kame i ndo hay aye, ndo hay ta ŋgatateye lele. Mə magurlom, ta wuɗa na, təv məndze ŋgwalak eye. 40 Wu nakə tə vəlawatay a madakway i ŋgwas hay aye na, tə ndayawa na. Tə ɗuwulawa me na, vəɗvəɗ a ndəv bəse bay hərwi ada ndo hay tâ gwaɗ fataya nəteye ndo ŋgwalak eye hay. Slala i ndo neheye andza nakay aye na, Mbəlom ma giye fataya sariya na, ma ziye ndo siye hay!»
Madakway i ŋgwas mətawak eye
Luka 21.1-4
41 Ma dəba eye na, Yesu a ndza bəse ta təv nakə ndo hay tə pawa a ɗəma suloy mə gay i məɗəslay ha gər a Mbəlom. Ahəl nakə ndo hay faya ta piye suloy a wu məpe suloy aye na, Yesu faya ma zəbiye ka ndo hay ta piye suloy eye na, kəkay. Ndo i zlele hay haladzay tə pa a ɗəma suloy haladzay. 42 Madakway i ŋgwas wuray mətawak eye a ye naha dərmak. A ye naha a pa a ɗəma koɓo sulo. Koɓo ŋgay niye na, a sla dala nəte bay. 43 Yesu a ŋgatay a madakway i ŋgwas niye na, a zalatay a gawla ŋgay, a gwaɗatay: «Sərum ha, madakway i ŋgwas nakay na, maa vəl dala haladzay a ze i ndo hay na, neŋgeye. 44 Hərwi ndo mekeleŋ eye hay tə vəl na, abəra ka siye. A gatay mə gər sa bay. Ane tuk na, madakway i ŋgwas nakay mətawak eye na, a vəl ha tebiye, siye andaya sa bay.»
* 12:11 Dəmes hay 118.22-23. † 12:19 Madazlay i wu hay 38.8; Bazlam mapala eye masulo eye 25.5-10. ‡ 12:26 Madayaw abəra ma Ezipt 3.2-4, 6, 15-16. § 12:30 Bazlam mapala eye masulo eye 6.4-5. * 12:31 Levitik 19.18. † 12:36 Dəmes hay 110.1.