﻿Kulu.
23.
Abhomʉ-o, Polo atsia Libi okpála natsia ’kpɨ́ lɨ ’ngʉ́ gba omaYuda ne kpéke djila. Do anɨ de-e: «Ondaise ma, nakolo pɨ mbɨa ɨnde-e, ma adhʉkʉ kala Ebhe ndjɨndjɨ.» 
Engʉ́ bini, bhele kpála gba odimandɵ Ananɨa aha lɨ́lɨ pɨ okpála ɨnde adʉ de anɨ-e me u sʉ ’bhɵ anɨ. 
Abhomʉ-o, Polo atsia apa pɨ anɨ me: «Ebhe asʉ́ mʉ ngae, ngamʉ kpála ɨnde maka pabu ’tɨ ɨnde u ato embú lɨe! Mo odʉ oo ngʉ́ nakodho ’ngʉ́ gba ma-a maka lɨ lɨ́lɨ apa lɨe. Engʉ́ bini, mo ogʉmʉ lɨ́lɨ anga mo opa me u sʉ ma!» 
Abhomʉ-o, okpála ɨnde adʉ de Polo atsia apa pɨ Polo me: «Mʉ ngasobho bhele kpála gba odimandɵ gba Ebhe!» 
Polo agie me: «Ondaise ma, ma mbɨla ɨgɨnɨ de me a ko bhele kpála gba odimandɵ gba Ebhe-e de. Padhá de, anga Bhuku gba Ebhe-e apa me: ‹Mo osóbho ngámá gba okpála na doto gba mʉ-o de.›» 
Lɨ Polo ambɨla la nanɨ lɨe me bhʉ́ ká okpála ɨnde apo bhʉ́la o bhomʉ-o, okoko adʉ oSadukai , okoko adʉ omʉFalisai-e , anɨ atsia asʉla bhʉ́ ká uo me: «Ondaise ma, ma ne mʉFalisai, ndɨlɨ gba omʉFalisai. Ɨ dʉ me u nde ngaꞌo ’ngʉ́ pɨ́ ma me-e, a ko anga nɨ́ ne ’to nɨ́ me okpála ɨnde amu-o, azúku mazuku.» 
Lɨ anɨ apa ’ngʉ́ bhomʉ-o lɨe, omʉFalisai ne oSadukai aholo natsi sʉnda o. Abhomʉ-o, okpála atsia agbo bhʉsʉ o bhisi. 
(Padhá de, anga oSadukai zɨba nanɨ naao de me okpála azúku mazuku-o de. U atsia apa di nanɨ matá me andjelu ade, bua di ade. Engʉ́ bini, omʉFalisai atsia azɨba nanɨ naao ndʉ ’ngʉ́ bhomʉ-o hana.) 
Abhomʉ-o, tolo atsia akolo naali. Omʉsuno na lɨ́lɨ koko ɨnde adʉ bhʉ́ ká omʉFalisai-e ayie bhʉ́lá, u atsia apa ne angu hana me: «Ya u siti ’ngʉ́ bhʉ́ kpála ɨnde-e belegʉ de bini. A mana mʉgɨto me andjelu bini, ɨ dʉ di-e bua, agama ’ngʉ́ pɨ anɨ ngae!» 
Lɨ okpála adʉ alo ’bhɵ lɨe sʉnda o naali-e, ’ngbé ngámá gba osʉdha-a aholo adje tsʉlʉ me u adji adolo Polo. Kaka-a, anɨ aha lɨ́lɨ pɨ osʉdha-a me, u kɵ, u nʉ ha Polo bhʉ́ ká uo, amba u gie anɨ abhʉ́ ’tɨ gba osʉdha ɨnde ngalila gʉdhʉ-o. 
Sukpe-e, Ngámá akoto lɨ Polo, anɨ atsia apa pɨ anɨ me: «Atou! Padhá de, anga maka mo okpokpo ’ngʉ́ gba ma lɨe bhʉ́ gʉdhʉ na Yelusalema-a, a ayo bhadi me mʉ nʉ kpokpo bhʉ́ gʉdhʉ na Loma moko.» 
Lɨ ekpɨ́ aseke lɨe, omaYuda adje lɨo pɨndjɨ Polo, u atsia atʉ silika me o zʉ́ bha bini ’he, lɨ o ndjɨ́ la bhadi ’he bhe nandjɨ mandjɨ-e me, o nde abhɵlɵ bha bini anɨ kalanʉ. 
Okpála ɨnde nanɨ adje lɨo bhomʉ-o ane nanɨ ndjɨkpa badha mane. 
U anʉ abhaka ongbengbe odimandɵ di ne obhelesɨ okpála, u atsia apa pɨ uo me: «Ya atʉ silika me ya azʉ́ bha ’he me ya nde abhɵlɵ Polo kalanʉ. 
Mbɨa ɨnde-e, a ayo me ngayi ne Libi okpála natsia ’kpɨ́ lɨ ’ngʉ́ gba omaYuda-a, yi yo ka ’ngbé ngámá gba osʉdha-a me, anɨ go ne Polo kala yi sɨ. Yi mene mʉgɨto me yi akʉnda atsia ’kpɨ́ lɨ engʉ́ gba anɨ-e ndjɨndjɨ. La pɨ ya-a, ya bedhe ngʉ́ nabhɵlɵ anɨ me anɨ nde kolo nga de.» 
Engʉ́ bini, ndɨlɨ na bhobhoko gba ndai Polo na ɵɵlɵ-o adje engʉ́ ango-o. Anɨ anʉ, anɨ alɨ bhʉ́ ’tɨ gba osʉdha ɨnde ngalila gʉdhʉ-o. Anɨ atsia apa pɨ Polo. 
Abhomʉ-o, Polo aꞌɨ sʉka ongámásɨ gba osʉdha-o. Do anɨ pɨ anɨ me: «Nʉ ne makombi ɨnde-e pɨ ’ngbé ngámá gba osʉdha-o. Padhá de, anga anɨ ne engʉ́ napapa pɨ anɨ.» 
Ngámá gba osʉdha-a aha anɨ, anɨ anʉ ne anɨ pɨ ’ngbé ngámá gba osʉdha-o. Anɨ atsia apa me: «Bhʉlʉ ’kpʉ́ Polo aꞌɨ ma, anɨ atsia ayo ka ma me, ma go ne makombi ɨnde-e pɨ mʉ. Padhá de, anga anɨ ne engʉ́ napapa pɨ mʉ.» 
Abhomʉ-o, ’ngbé ngámá gba osʉdha-a aha ’kpa makombi-o. Anɨ anʉ ne anɨ ne lɨ ngongo, anɨ atsia ayi anɨ me: «Mo okʉnda napa mʉma mangua ’ngʉ́ dho?» 
Anɨ atsia apa me: «OmaYuda adje lɨo me, o yo ka mʉ me ha Polo, amba mʉ go mambi ne anɨ kala Libi okpála natsia ’kpɨ́ lɨ ’ngʉ́ gba omaYuda-o. U améne mʉgɨto me u ngakʉnda atsia ’kpɨ́ lɨ ’ngʉ́ gba anɨ-e ndjɨndjɨ. 
Engʉ́ bini, mo obhúka uo de. Padhá de, anga okpála nane ndjɨkpa badha bhʉ́ ká uo, adje lɨo ngʉ́ namene anɨ sisiti. U atʉ silika me o zʉ́ bha bini ’he, lɨ o ndjɨ́ la bhadi ’he bhe nandjɨ mandjɨ-e me, o nde abhɵlɵ bha bini Polo kalanʉ. Mbɨa ɨnde-e, uo bedhe. U ngadjeke bha maka mo opá lɨe ko.» 
’Ngbé ngámá gba osʉdha-a apa pɨ makombi ango-o me: «Mo opá pɨ kpála bini de me, nɨ apa engʉ́ ɨnde-e mʉma apa-a de.» Pɨpɨta-a, ’ngbé ngámá gba osʉdha-a atsia agie anɨ sidi. 
Pɨpɨta-a, ’ngbé ngámá gba osʉdha-a aꞌɨ ongámásɨ na sʉdha gba e-e bhisi. Anɨ atsia apa pɨ uo me: «Yi po bhʉ́la osʉdha kámá bhisi, di ne obhende ndjɨkpa mananɨka ɨnde adhʉdhʉkʉ pɨ́ ’ngbʉ opunda, amba yi po la di bhʉ́la obhende na mandambi-e kámá bhisi. Ndʉ yi hana yi dʉ bedhe ngʉ́ nanʉ bhʉ́ gʉdhʉ na Sedjale tagolo bhʉ́ saa na odukpabini. 
Yi leke di punda ngʉ́ nabɨ Polo. Yi mene me anɨ kolo lɨ bɨlɨ lɨ ngámá Felikisi nde lɨe ndjɨndjɨ me ehe bini nde mene anɨ de.» 
Abhomʉ-o, anɨ atsia aye balʉa me: 
«Kolode Lisiasɨ apa me, nɨ yi Felikisi, ngámá na asasaua, mayi. 
OmaYuda aholo nako kpála ɨnde ma atima e pɨ mʉ ɨnde-e ngao. U adʉ akʉnda nabhɵlɵ anɨ. La-a, ma adje lɨe me a ko ndɨlɨ na kʉtɨ na Loma-a, ngama ne osʉdha gba ma-a, ya atsia agbʉlʉ anɨ ka uo. 
Maka ma adʉ akʉnda nambɨla ta ’ngʉ́ ɨnde u aholo anɨ ngʉ́ e lɨe, ma atsia anʉ ne anɨ kala Libi okpála natsia ’kpɨ́ lɨ ’ngʉ́ gba uo-o. 
Ma au me, u aholo anɨ pɨndjɨ ongʉ́ ɨnde atsia lɨ́lɨ gba uo-o. La-a, ma u anɨ ne engʉ́ bini ɨnde u tɨ da nabhɵlɵ anɨ, di ne bhende u tɨ da naholo anɨ ka e de. 
Lɨ u apa mʉma lɨe me u adʉ agɨlɨ nabhɵlɵ anɨ-e, ma atsia atima anɨ pɨ mʉ kolo má gala! Ma atsia apa di pɨ okpála ɨnde aꞌo ’ngʉ́ pɨ́ anɨ-e me, u nʉ kpokpo ’ngʉ́ gba anɨ-e pɨ mʉ.» 
Abhomʉ-o, osʉdha-a atsia amene maka lɨ ’ngbé ngámá gba uo apa pɨ uo lɨe ko. U aha Polo, u atsia anʉ bha ne anɨ sukpe bhomʉ bhʉ́ gʉdhʉ na Atipatilisi. 
Lɨ ekpɨ́ aseke lɨe, osʉdha bhende adhʉkʉ ne ’dhʉ o agie lɨo lɨ bɨlɨ lɨ osʉdha nalila gʉdhʉ-o adʉdʉ lɨe ko. U atsia aꞌo obhende adʉ adhʉkʉ pɨ́ ’ngbʉ opunda-a me, u nʉ ne Polo. 
U akolo lɨe bhʉ́ gʉdhʉ na Sedjale-e, osʉdha-a aha balʉa pɨ ngámá na ndu doto ango-o. U atsia aꞌo di Polo sa ’kpa anɨ. 
Abhomʉ-o, ngámá-a atanga balʉa-o. Anɨ atsia ayi me Polo ne kpála na ndu doto bhedho. Anɨ adje la lɨe me a ko kpála na ndu doto na Silisia-a, 
anɨ atsia apa pɨ anɨ me: «Ma adjé engʉ́ gba mʉ-o me okpála ɨnde yi nde ne o bhʉ́ ’ngʉ́-o nde akolo.» Abhomʉ-o, anɨ atsia aha lɨ́lɨ me u lila Polo bhʉ́ etɨ gba ’ngbé ngámá Elode. 
