19
Yeésò bɔ̂ Jasê
1 Yeésò wa Jerikò ndɔ, à né lètenè lɔɔ̂ kelá. 2 Nuaré déì lé naâ lɔ sâ teèn, yilí seèn né Jasê, à né nùà koô felè bɔ̀ wèh-kàgàlɔ̀ŋ làmpɔ̂ŋ bɔ̀. Né nùà lieê. 3 À né ceér fɔɔ́n, ye te nyí ŋene kwa nuaá mé bɔ́ yilá né Yeésò sâ; lɔ́ŋ sam mé bɔ̀ nùàr, à lé naá cuù nùà tibî ndɔ.
4 À yeé ŋene aá ménâ, à dula kela nde gè toò bɔ̀ nùàr, à sie ŋaá toú* déì, à né Yeésò teèn kela den, te à ŋene ŋgweé bú ndɔ. 5 Yeésò waà bèh sâ, à sɔm njií njolo ter, à ŋene njií bú; ye bú a: «Súágà ká doó wúwágá, Jasê; lan mè cer nde né ké gwò yeè.» 6 Jasê wur suagà, à weh njií Yeésò ké gwò seèn mé vràb mene. 7 Bɔ̀ nùàr yeé ŋene aá ménâ, bɔ́ duɔɔ́m ndugô, ye: Nùà hên nde ké gwò nùà veên cer seér né dé keì wa?
8 Jomo sâ Jasê komo wuo ter ndɔ, ye Yeésò a: «Fehtoò mò, mè nde né bɔ̀ njèh mò dɔɔ́ŋ fèfà kɔbé bele, mè geé haá njií bɔ̀ saâm bɔ̀ kèb déì. Mɔ mè lé naâ kàgàlɔ̀ŋ beè nuaré déì bele weh, mè nde cu né bú jomo méménâ mbei nèà haá cuú.» 9 À yeé tueé gi aá ménâ, Yeésò ye: «Nùà hên né ndùté ndùtù Abrahâm ndɔ; lan, cɔ̀ŋ yilà baá te mbàgà seèn kèn. 10 +Bí kɔ́ɔ ye, bɔ̀ɔ́ mé né lòù leér le dɔɔ́ŋ, *Huaán Nùàr hên nde kuú naâ bɔ́ fɔɔ́n, te à yili sɔm bɔ́.»
Kàn felè bɔ̀ seê bɔ̀ déì yulà
(Matíô 25:14-30)
11 Bɔ̀ɔ́ mé naâ ŋgòr hên ŋgweé, Yeésò si cu bɔ́ kàn déì. Sâ, bɔ́ baá kwarè Jerusalem, bɔ̀ nùàr baá lom munó ye, doó sâ *Lò Càŋ nde aá ŋené ŋagá. 12 À ye bɔ́ a: «Nuaré déì lé naâ teèn, à né lè bɔ̀ŋ bɔ̀ huaán mgbè. À yeé nde aá mgbè cer, à nde lè lɔɔ́ déì bèh dàb mân, te bɔ́ lobo bú tì, à cuù, à cer ye mgbè.
13 «À yeé baá mé gò, à yilá bilí bɔ̀ seê bɔ̀ seèn yulà, à geé haá kwaá bele bɔ́ kàgàlɔ̀ŋ kám cécéné beè-beè, à ye bɔ́ a: Bí bɔ́ ŋgɔ́gɔ̀ toón mé njéh jomo; kɔ mè ndeè cuù aá. À yuo ndɔ. 14 À wa toò, bɔ̀ lɔɔ́ bɔ̀ seèn bunó bú ká jomo, bɔ́ tema njií ye: Té bú tì lòbò, béh bú gwàn ŋgwéh, à mgbè beèh sam. 15 Mé njéh mene, bɔ́ lobo bú tì. À cu cuù ká lɔ lètenè bɔɔ̀n. À waà, à ye, bɔ́ yílá njî bɔ̀ seê bɔ̀ nyî doô, kɔ ŋgweé kàgàlɔ̀ŋ naâ jomo ŋar wa.
16 «Déì waà ye bú a: Dé koô, kám yeè cén doô ŋar aá kám yulà; hên nɔ. 17 Mgbè doô ye bú a: Môn, wò né nùà gècên; wò né njèh memanè ke nyegé kɔɔ́, wèh bá bɔ̀ ndugo lɔɔ̂ yulà hên, wò cèr mgbè teèn.
18 «Dé jomò wa cuù, ye bú a: Dé koô, dé mò ŋar cu aá kám tîn déì ndɔ. 19 Mgbè doô ye bú a: Bɔ̀ ndugo lɔɔ̂ tîn hên baá dé yeè ndɔ; cèr á mgbè teèn kɔɔ́.
20 «Déì wa cuù ndɔ, ye bú a: Dé koô, wèh cú-re kàgàlɔ̀ŋ yeè. Mè lé naâ bú te cɔ̀gɔ̀ kaga nyegé, mè leér kwaá lòù. 21 Wò yeè né nùà yɔgɔ̂; mè veéh naâ cí. Wò mene njeré déì kɔɔ́ kwá ŋgwéh, wò né yeé mbaá weh njií. Wò mene kɔɔ́ dòbò bèh, wò né yeé mbaá kwaá njií.
22 «Mgbè doô ye bú a: Nùà veên faá wò nɔ! Wò ju kènê beè mò die nde né mé ŋgòr yeè sâ. Wò lé naá giì kɔɔ́ ye mè né nùà yɔgɔ̂: mè mene kɔɔ́ kwá ŋgwéh, mè né yeé mbaá weh njií. Mè mene kɔɔ́ dòbò bèh, mè né yeé mbaá kwaá njií. 23 Lé bɔɔ́ naâ naàn mé wò lé mè kàgàlɔ̀ŋ mò ké te mbiîn kwá njí ná ŋgwêh te ŋar, mè cuù, sâ nòmò baá teèn wa?
24 «À tueé njií mé bɔ̀ nùàr ndɔ, ye bɔ́ a: Bí ŋgà sɔ̀m bú kàgàlɔ̀ŋ sâ beè ŋgaà; bí ságá njí mé nùà kám yulà jɔ̀gɔ̀. 25 Bɔ́ ye bú a: Dé koô, á dé sâ baá gi dé seèn mé kám yulà beè nɔ. 26 +Ye bɔ́ a: Mè tueé bí, nuaré déì nde gi né mé njèh beè, bɔ́ haá sagá cu bú déì teèn. Nuaré déì dé seèn mé njèh beè sam nde ŋgweéh, né mene dé maàn mé à né mé njéh dɔɔ́ŋ, bɔ́ nde né bú beè horó sɔm. 27 Dé bɔ̀ bùnò bɔ̀ mò, bí sìè ndé gî mé bɔ́ ká toò mò; bɔ́ ye mè mgbè bɔɔ̀n sam, bí wúlá sɔ̀m gí bɔ́ wulà.»
Ké Jerusalem yilâ
(Matíô 21:1-11; Mârk 11:1-11; Jâŋ 12:12-19)
28 Yeésò yeé tueé gi aá ménâ, à gɔ kela nde gè toò bɔ̀ nùàr ndɔ, bɔ́ bɔ́ né Jerusalem ndeé. 29 Bɔ́ yeé wa kèbè Betafajê bɔ̂ Betanî, kwarè tòr mé bɔ́ yilá yeé tòr Oliviê, Yeésò tema keéh bɔ̀ mbɔ̀ŋ fà déì toò, ye bɔ́ a: 30 «Bí ndé lè lɔɔ́ toò biì sâ. Mɔ bí yilá baá lɔ, bí nde né huaán vuɔmndeè ŋené. Nuaré déì née teèn ŋá lɔ́gɔ́ ŋgwéeh ye. À né te yuiî mân. Bí sè ndê mé bú. 31 Mɔ nuaré déì ye bí a, bí bú se né dé keì wa, bí júée bú a: Nùà Dueè gwaán né bú kɔɔ́.»
32 Bɔ́ yuo gò ndɔ, bɔ́ wa, bɔ́ kwa gi ka dɔɔ́ŋ faá Yeésò tueé naâ bɔ́ nɔ. 33 Bɔ́ yeé baá ménâ se den, bɔ̀ njèh bɔ̀ bie ye bɔ́ a: «Bí huaán vuɔmndeè sâ se den né dé keì wa?» 34 Bɔ́ ye bɔ́ a: «Nùà Dueè gwaán né bú kɔɔ́.» 35 Jomo sâ, bɔ́ se haá njií bú mé Yeésò ndɔ; bɔ́ né bɔ̀ cɔ̀gɔ̀ bɔɔ̀n huaré weh, bɔ́ né ŋgètenè vuɔmndeè teé njií, bɔ́ né Yeésò teèn jɔgɔ́ kwaá. 36 À yuo gò, à né ndeé, bɔ̀ nùàr né bɔ̀ cɔ̀gɔ̀ yoòr bɔɔ̀n huaré weh, bɔ́ né ceceér teé njií. 37 À né ké te tòr Oliviê doô suagá ndeé, à wa kwarè Jerusalem, sâ dàm bɔ̀ mbɔ̀ŋ né ceér dueè léláŋ vɔ́gɔ́-temê samé den, bɔ́ né Càŋ ké ter seén njií. Bɔ́ né bú felè bɔ̀ fém mé bɔ́ lé naá giì ŋené dɔɔ́ŋ seén laré. 38 +Bɔ́ ye: «Càŋ a, kúlú nyégé Nùà Dueè mé ndeè né mé yilí seèn hên kulù. Cɔ̀ŋ ké ter te vulúu mé *sùsùm né dé Càŋ.»
39 Sâ bɔ̀ *Farisiên déì lé naâ lètenè bɔ̀ nùàr doó sâ teèn. Bɔ́ ye Yeésò a: «Júée bɔ̀ mbɔ̀ŋ yeè a, bɔ́ húné-re nɔɔ́ŋ.» 40 Yeésò ye bɔ́ a: «Mè tueé bí ndɔ, mɔ bɔ́ huné mene nɔɔ́ŋ, bɔ̀ taá nde né ménâ seén den.»
Felè Jerusalem yueê
41 Yeésò yeé baá kwarè Jerusalem, à ke njií lɔɔ́, à yueé velé, 42 ye lɔɔ́ a: «Nuaá mé sé naâ wò dɔlê haá, wò sé naâ yeè bú keí mé né hên ŋené kɔɔ́ nɔ. Ŋgweéh kènê leér baá njolò yeè mà. 43 Kékɔɔ̀ ye, cieé déì nde né teèn, bɔ̀ bùnò bɔ̀ yeè nde né wò beè kaáŋ sie, bɔ́ kaga keéh wò yí lètenè, bɔ́ sané yilà nde né lètenè biì dɔɔ́ŋ, 44 bɔ́ kibí kela mé bɔ̀ nùàr yeè doó, bɔ́ kum sɔm bí. Taá déì felè mbeî lè ndé ŋgwéh. Lòù sam, Càŋ ndeè né ye te nyí yili sɔm wò. Mé njéh mene, wò ŋéné kɔ́ ŋgwéh.»
Yeésò ké *gwà Càŋ koô
(Matíô 21:12-17; Mârk 11:15-19; Jâŋ 2:13-22)
45 Yeésò yila nde yí cie gwà Càŋ koô ndɔ. À wa, sâ bɔ̀ nùàr né toón teèn bɔɔ́ den. À yeé nde ŋene njií ménâ, à yila bɔ́ cie kwɔgɔ́ sɔm keêh. 46 +À né bɔ́ teèn tueé yií, ye bɔ́ a: «Né gi lè mvù Càŋe nyagá den ye: Gwà mò né lom gwà Càŋ duaà. Keí mé bɔɔ́ bí weh kwaá seér aá gùr yîb biì wa?»
47 +Cieé dɔɔ́ŋ Yeésò né bɔ̀ nùàr njèh ké gwà Càŋ feh den. Yeé baá môn, bɔ̀ *ŋgàŋ sèmè dé kokoô mé bɔ̀ *njí-sóù, bɔ́ bɔ̀ kokoô bɔ̀ dɔɔ́ŋ duɔɔ́m aá ceér fɔɔ̂n, te bɔ́ wula sɔm bú. 48 Njèh cén, bɔ́ bú sìè kwà ŋgwéh. Lòù sam, cìlì nùàr lé naâ doó, bɔ́ né ŋgòr seèn felá.
* 19:4 Bɔ́ toú sâ yilá né “sycomore”. + 19:10 Mat. 18:11 + 19:26 Mat. 13:12; Mk. 4:25; Lûk 8:18 + 19:38 Ps. 118:26 + 19:46 Es. 56:7; Jér. 7:11 + 19:47 Lûk 21:37