4
Bèh Yeésò mé veên taâb
(Matíô 4:1-11; Mârk 1:12-13)
1 Bɔ́ yeé kou sɔm aá Yeésò nòmò Càŋ, à yuo kelà ké sòn nòmò Jurdên ndɔ, sâ Cúcuí Ŋagâ baá gi bú yoòr ŋgulí den, derré njií bú ké ya dueè ndɔ. 2 *Sátàn né bú mé veên ké teèn cieé yulà nèà taáb sɔɔ́. À njeré déì sònò nágá kéh ŋgwéh. Bɔ̀ cieé sâ yeé gi aá, cùè yila bú sieè. 3 Sátàn ye bú a: «Mɔ wò né ka Ŋunà Càŋ bɔ̀n, jɔ̀gɔ̀ júé ke ye taá hên a, ŋá ke sér ye.» 4 +Yeésò ye bú a: «Né te mvù Càŋe nyagá den ye: Nùàr mé ndândaà sêr yìlì lòm ndé ŋgwéh ma.»
5 Sátàn nde weh ŋaá mé bú ké ter. Mvúár cén à feh laré bú lò nùàr ká doó dɔɔ́ŋ, 6 ye bú a: «Mè terreb felè bɔɔ̀n dɔɔ́ŋ haá nde né mé wò; bɔ̀ njií mé né teèn dɔɔ́ŋ, mè haá gi nde né beè yeè ndɔ. Lòù sam, né dé mò, bɔ́ lé naâ mè haá njií. Mɔ mè gwaán né nùàr haá, né beè mò. 7 Sâ, mɔ wò cemmé né toò mò, bɔ̀ njií hên dɔɔ́ŋ nde gi né dé yeè.» 8 +Yeésò ye bú a: «Né gi te mvù Càŋe nyagá den ye: Cémmé cégé toò Càŋ Dueè Nùà koô yeè, wò die lom bú.»
9 Sátàn weh njií cu bú ké Jerusalem, à weh ŋaá mé bú ké te ndɔ́ŋ *gwà Càŋ koô, ye bú a: «Mɔ wò né ka Ŋunà Càŋ bɔ̀n, sâ lɔ́ súágá ké doó lòù; 10 +né gi te mvù Càŋe nyagá den ye: Càŋ nde né bɔ̀ cìlì seèn felè yeè tueé, te bɔ́ ke nyegé wò; 11 +ye: bɔ́ nde né wò teter kwaá sie, te wò gule te taá déì cén cú ndɔ.» 12 +Yeésò ye bú a: «Né te mvù Càŋe nyagá den ye: Té Càŋ Dueè Nùà koô yeè sòn félá.»
13 Sátàn yeé tab ke aá Yeésò mé veên bèh dɔɔ́ŋ ménâ, à jɔ̀gɔ̀ nde ŋgɔgɔ́ cuù ye.
Bèh duɔɔ̂m seé Yeésò ké Galilê
(Matíô 4:12-17; Mârk 1:14-15)
14 Jomo sâ Yeésò sɔm gò, à nde cu ké Galilê; sâ Cúcuí Ŋagâ né bú yoòr ŋgulí. Ŋgɔ́g seèn ŋgulí yɔŋ baá-re lè lò sâ bèh dɔɔ́ŋ. 15 À né bɔ̀ njèh te bɔ̀ *gwà sóù feh bele. Bɔ̀ nùàr né bú bèh dɔɔ́ŋ seén ŋellé ndɔ.
Bɔ̀ Najarête bɔ̀
(Matíô 13:53-58; Mârk 6:1-6)
16 Cieé déì Yeésò wa cu ké Najarêt, lɔɔ́ mé à lé kulà naâ teèn. Yeé baá loù sóù, à nde yila cu gwà sóù faá bèh jomò nɔ. À komo wuo ter bèh njèh jaŋê, 17 bɔ́ weh haá keéh bú mvù Esáyà *sòn-Càŋ ndɔ, à komo kwa beré déì mé né teèn nyagá den ye:
18 +«Cúcuí Càŋ né felè mò, à balé sɔm aá mè,
te mè tueé bɔ̀ saám bɔ̀ Njàgà Bagaà.
À mè tema njií né ká yoòr bɔ̀ nuaá mé né lòù tené le, ye mè a, júée bɔ́ a: bɔ́ mvelé yuo aá ma.
Mè nde né mé bɔ̀ cùgò njolo bɔ̀ tueé ndɔ,
ye bɔ́ a: bɔ́ nde né njolo ŋené.
Càŋ mè temà né te mè mvelé sɔm bɔ̀ cɔɔ́ŋ,
19 mè ye bɔ̀ nùàr a: Hên baá nyèmà mé Càŋ nde né bɔ́ jere teèn kɔɔ́ ma.»
20 Yeésò yeé jaŋé gi aá ménâ, à cib mvù, à haá njií cu mé nùà seê, à den nde doó ndɔ. Bɔ̀ nùàr gwà dɔɔ́ŋ ke ŋgaga le mé bú. 21 À den cuù ye bɔ́ a: «Bɔ̀ njií mé bí né gi te mvù Càŋe ŋgweé hên dɔɔ́ŋ, lan mboón né cí.» 22 Bɔ̀ nùàr yeé nde ŋgweé njií bɔ̀ ŋgòr bebagaà mé Yeésò né tueé hên, bɔ́ seén ŋellé bú doó dɔɔ́ŋ, hiím yɔgɔ́ bɔ́, bɔ́ ye: «Ŋgweéh hên né ka ŋunà Josêf wa?» 23 Yeésò ye bɔ́ a: «Né môn, mè né kɔɔ́ ye, bí nde né kàn si, ye mè a: Nùà lèh, lɔ̀ táré feh yeè mé be yeè. Bí tueé nde né ye: Bɔ̀ njií mé wò lé naâ ké Kapernahûm bɔɔ́ dɔɔ́ŋ, béh lé naá giì ŋgweé; ndê, bɔ́ dèn á môn ká lɔ yeè ndɔ.»
24 +À den cuù, ye bɔ́ a: «Mè né tueé ye bí a, nuaá mé né *sòn-Càŋ a: dèn méné naàn, ndɔ́g à lɔ seèn líé ndé ŋgwéh. 25 +Né gècên bɔ̀n, wanɔɔ́ŋ cu déì lé naâ ká lè tàbè *Iserálà teèn, lé naâ lè nàm *Elî, nom lé naâ gùm nyèmà tagár mé kwèh kelá. Cùè lé naâ die, ka yɔŋ wɔ́ŋ dɔɔ́ŋ. Sâ Elî né doó. Bɔ̀ ma kû ŋgún né mene kwarè seèn gèr ŋené, Càŋ lé bɔ́ táŋ ná ŋgwêh, 26 +à Elî tema njií seér yoòr ma kû déì lè lɔɔ́ Saréptà, te tàbè Sídɔ̀ŋ. 27 +Lé naâ faá bèh ménâ lè nàm Elisê sòn-Càŋ déì ndɔ; ká lè tàbè Iserálà hên, bɔ̀ beén-veên bɔ̀ lé naâ teèn ŋgún. Càŋ lé Elisê ké yoòr bɔɔ̀n témá njí ná ŋgwêh, ye te à taré sɔm bɔ́. Nàmân nùà Sirî déì nde taré yuo seér kɔɔ́.»
28 Te bɔ nùàr ké *gwà sóù yeé nde ŋgweé njií mân, temé ŋaâ bɔ́ lè, 29 bɔ́ kem wuo ter, bɔ́ sie yuo kela mé Yeésò cie, bɔ́ tulu ŋa mé bú ké cueè tòr mé lɔɔ́ cer né teèn sâ, te bɔ́ nde bú ŋaár sɔm. 30 Yeésò kar kela seér cu lètenè bɔɔ̀n, à fɔɔ́n gò.
Nùàr mé càŋ tándulu yoòr
(Mârk 1:21-28)
31 Yeé baá môn, Yeésò nde lè lɔɔ́ Kapernahûm; né te tàbè Galilê sâ ndɔ. Loù sóù déì à duɔɔ́m cu bɔ̀ nùàr njèh feèh. 32 +À yeé baá feh, hiím seér bɔ̀ nùàr dé hiîm. Lòù sam, à lé bɔ́ njèh feh loóm naâ faá nùà njèh nɔ.
33 Sâ lè gwà sóù sâ, nuaré déì lé naâ teèn, à né mé càŋ tándulu yoòr. À lɔgɔ njií ké ter, ye: 34 «Óè! Yeésò nùà Najarêt, wò ndeè né béh wulá sɔm wa? Béh bí né lè keé-re? Mè né gi ndègè yeè kɔɔ́, wò dé yeè né jolosé, Càŋ wò temà né kɔɔ́.» 35 Yeésò pam bú ndɔ, ye bú a: «Húné sòn yeè, yùò kélâ lè nùà hên wágácén.» Tándulu jege si njií nùà hèllè doó toò bɔ̀ nùàr, yuo kelà nɔɔ́ŋ, à bú njeré déì bɔ́ ŋgwéh. 36 Geí laré bɔ̀ nùàr gwà dɔɔ́ŋ. Bɔ́ né lètenè bɔɔ̀n bieé kuú, ye: «Hên né gèh ŋgòr dé heè? Kè kú, à né mé terreb mé felè bɔ̀ càŋ mene, à né tueé, bɔ̀ càŋ né sòn seèn ŋgweé, bɔ́ né lè bɔ̀ nùàr durá yuo kelá gií.» 37 Ŋgɔ́g Yeésò ŋgulí yɔŋ cu baá-re lè tàbè sâ bèh dɔɔ́ŋ.
Bɔ̀ beén bɔ̀ ŋgún taré sɔɔ̀m
(Matíô 8:14-17; Mârk 1:29-34)
38 Yeésò komo wuo ter ndɔ, à yuo kelà lè *gwà sóù sâ, à nde ké gwò Simɔ̂ŋ. Sâ gùnà Simɔ̂ŋ né baán, á né mé dùlù kagâ. Yeé baá ménâ, bɔ́ bɔŋ Yeésò, te à taré sɔm bú teèn. 39 Yeésò geér nde doó yoòr seèn ndɔ, à pam dùlù hèllè, dùlù kem yuo ma doô yoòr, à komo wuo ter doó sâ, à bɔɔ́ haá bɔ́ yáb.
40 Yeé baá liyilì, bɔ̀ nùàr weh waà mé bɔ̀ beên bɔ̀ feh hihiné ká yoòr Yeésò. À né bɔ́ be yoòr baá bele, à taré sɔm gi bɔ́. 41 Bɔ̀ tándulu durá yuo gi lè bɔ̀ nùàr ŋgún ndɔ, bɔ́ né ké ter lɔgɔ njií ye: «Ŋgweéh, wò dé yeè né Ŋunà Càŋ mà!» Yeésò pam bɔ́ ndɔ, à yiín bɔ́ sòn tueê. Lòù sam, bɔ́ lé naâ ŋené kɔɔ́ ye à dé seèn né *Nùà Cɔ̀ŋ.
Yeésò ké Judê bèh ŋgòr Càŋ tueê
(Mârk 1:35-39)
42 Cieé ŋaga maánjɔ̀gɔ̀ Yeésò komo yuo kela gwò, à nde ké ya bèh ndɔ́ŋ-ndɔ̀ŋ. Bɔ̀ nùàr yeé baá bú fɔɔ́n, bɔ́ nde kwa bú ndɔ, ye te bɔ́ bɔ́ den le, bɔ́ ye te à yùò cú. 43 À tueé seér ye bɔ́ a: «Kɔ mè nde lè bɔ̀ lɔɔ́ déì ndɔ, mè nde Njàgà Bagaà felè *Lò Càŋ se. Càŋ mè tema kuú naâ dé cî.» 44 À yeé tueé gi aá mân, à yuo ndɔ, à nde ké Judê ŋgòr Càŋ te *gwà sóù se yɔŋ bele.
+ 4:4 Deut. 8:3 + 4:8 Deut. 6:13 + 4:10 Ps. 91:11 + 4:11 Ps. 91:12 + 4:12 Deut. 6:16 + 4:18 Es. 61:1-2 + 4:24 Jâŋ 4:44 + 4:25 1 Rois 17:1 + 4:26 1 Rois 17:8-16 + 4:27 2 Rois 5:1-14 + 4:32 Mat. 7:28-29