19
Pɔ̂l ké Efêse
1 Te cu mé Apɔlɔ̂s né ké Kɔrênt sâ, Pɔ̂l lé naâ dé seèn te bɔ̀ lò tòre ŋaá kelá bele, à suaga nde ké Efêse. Wa ké teèn, à kwa bɔ̀ mbɔ̀ŋ déì, 2 ye bɔ́ a: «Cu mé bí lé naâ temé mé Càŋ kwaá njií, bí lé naâ Cúcuí Ŋagâ kwa wa?» Bɔ́ ye bú a: «Ndɔ́g, nuaré déì béh túé ŋgúŋgwéh ye Cúcuí Ŋagâ né teèn.» 3 Pɔ̂l ye bɔ́ a: «Bɔ́ lé bí koú naâ mé nòmò Càŋ dé heè wa?» Bɔ́ ye bú a: «Lé naâ mé nòmò Càŋ dé Jâŋ.» 4 +Pɔ̂l ye bɔ́ a: «Jâŋ lé bɔ̀ nùàr kou belé naâ, te feh keéh ye bɔ́ kweéh seér aá temé. À lé naá giì bɔ́ tueé ye bɔ́ a, nuaré déì baá jomo nyî ndeê, bɔ́ kwá njí temé yoòr seèn ma. À lé sâ jueè naâ Yeésò.»
5 Bɔ́ yeé ŋgweé aá ménâ, bɔ́ weh nòmò Càŋ mé yilí Yeésò ndɔ. 6 Pɔ̂l ba bɔ́ be felè, Cúcuí Ŋagâ waà felè bɔɔ̀n, kema bɔ́, bele seér bɔ́ leba, bɔ́ né ju bɔ̀ nùàr hihiné tueé, bɔ́ né *sòn-Càŋ tueé bele ndɔ. 7 Bɔ́ dɔɔ́ŋ lé waà naâ yulà cùɔ̀b fà.
8 Pɔ̂l bɔɔ́ ké doó sâ weéh tagár, à né ŋgòr te *gwà sóù tueé, à njeré déì vèh ŋgwéh, à né bɔ́ felè *Lò Càŋ tueé, à né ceér fɔɔ́n, ye te nyí dɔr keéh bɔ̀ nùàr teèn. 9 Mé njéh mene, bɔ̀ nuaré déì lé naâ berɔ́ŋ, bɔ́ duagá seér cu tie lòù, bɔ́ né ceér Fehtoò beèh toò bɔ̀ nùàr tueé beéh. Pɔ̂l yeé ŋene aá ménâ, à weh bɔ̀ mbɔ̀ŋ, bɔ́ bɔ́ yuo nde ser lè gwà jaŋendè Tiranûs, à né ŋgòr Càŋ teèn cieé dɔɔ́ŋ feh den. 10 Bɔ́ bɔɔ́ teèn nyèmà fà. Bɔ́ yeé bɔɔ́ baá ménâ, bɔ̀ Jûf mé bɔ̀ɔ́ mé Jûf sam te tàbè Asíà dɔɔ́ŋ ŋgweé laré gi ŋgòr Fehtoò beèh.
Bɔ̀ ŋunà Seévà
11 Càŋ lé naâ bɔ̀ kèkènè fêm beè Pɔ̂l bɔɔ́ keéh. 12 Bɔ̀ nùàr né bɔ̀ fùlù cɔ̀gɔ̀ beè seèn mé yoòr seèn weh bele, bɔ́ né bɔ̀ beên bɔ̀ mé njéh kemá bele, bɔ́ né taré yuo, bɔ̀ tándulu né bɔ́ yoòr durá yuo bele ndɔ.
13 Bɔ̀ Jûf mé né yeé teter yɔŋ gɔ lé naâ doó sâ teèn, bɔ́ né yeé tándulu kwɔgɔ́ ndɔ. Bɔ́ yeé ŋene aá ménâ, bɔ́ yegé weh yilí Yeésò Fehtoò beèh, bɔ́ nde tándulu mé njéh kwɔgɔ́ ndɔ. Dé kàn ye bɔ̀ tándulu a: Yeésò mé Pɔ̂l né tueé doô, nyí wò kwɔgɔ né mé yilí seèn ma.
14 Sâ lètenè bɔ̀ sâ bɔ̀, bɔ̀ huaán déì naâ teèn téhbeh. Bɔ́ né bɔ̀ ŋunà *ŋgàŋ sèmè dé koô déì. Yilí ŋgàŋ sèmè sâ né Seévà. Bɔ́ né yeé ménâ bɔɔ́ taré ndɔ. 15 Bɔ́ yeé baá ménâ bɔɔ́, tándulu ye bɔ́ a: «Mè né Yeésò kɔɔ́, mè né Pɔ̂l kɔɔ́ ndɔ. Á, dé biì nɔ? Bí né bɔ̀ neì wa?» 16 Nùà mé tándulu yoòr hèllè toró ŋgumó yila bɔ́ yoòr ndɔ, à né bɔ́ téhbeh dɔɔ́ŋ taré yɔgɔ́, à né bɔ́ nu, bɔ́ né cie luŋturu mé nyer yoyoòr durá yuo kelá.
17 Bɔ̀ Efêse bɔ̀ mé né Jûf mé bɔ̀ Greêk mene dɔɔ́ŋ yeé ŋgweé aá ménâ, veéh yila bɔ́ lè, bɔ́ yila yilí Yeésò Fehtoò beèh seên. 18 Bɔ̀ɔ́ mé baá temé mé Yeésò kwaá njií, né ká toò Pɔ̂l kem ndeê, bɔ́ né bɔ̀ veên bɔɔ̀n cie tueé sɔm. 19 Bɔ̀ táhuno bɔ̀ kókoó mbaá domó wa giì mé bɔ̀ mvù táhunò bɔɔ̀n, bɔ́ né toò bɔ̀ nùàr ŋgie sɔm. Mɔ bɔ́ sé naâ kàgàlɔ̀ŋ bɔ̀ mvù sâ dɔɔ́ŋ mberé, sé lé naâ kám yulà tîn waá. 20 Yeé baá ménâ, ŋgòr Fehtoò beèh sɔm keéh terreb seèn cie; né lom tetoò yaám ndeé.
Bèmè tarê ké Efêse
21 Jomo bɔ̀ njèh sâ, Pɔ̂l kaga ndòn, ye nyí nde né ké Masedínà mé Akayî kelá, te nyí nde cu ké Jerusalem. Ye, mɔ nyí baá ké sâ, kɔ nyí wa Rɔ̂m ndɔ. 22 Yeé baá ménâ, à tema keéh bɔ̀ gàm bɔ̀ toò fà, lé naâ Timotê bɔ̂ Herástà, ye bɔ́ a, bí ndé ké Masedínà ma. À dé seèn le ŋgɔgɔ̂ lè tàbè Asíà.
23 Cu sâ bèmè tarê lé naâ kɔ die, lé naâ felè ceér Fehtoò beèh. 24 Yìè lé naâ mé nùà lè déì, yilí seèn né Dèmeteriyû. Sâ ké Efêse mɔ̀ cècàŋ déì lé naâ teèn. Yilí cècàŋ hèllè né *Aretémì. Dèmeteriyû né yeé mɔ̀ sâ mé lɔ̀ŋ si seér, à nde go, bɔ́ bɔ̀ seê bɔ̀ seèn kwa nòmò teèn.
25 Ŋgòr Càŋ yeé baá tetoò yaám ndeé, à yilá bilí bɔ̀ seé bɔ̀ seèn, mé bɔ̀ɔ́ mé bɔ́ bɔ́ né mé seé cên ndɔ, ye bɔ́ a: «Belà, bí né kɔɔ́ ye, béh yieé yeé mé seé hên, béh ŋueé mé njéh. 26 Ŋgweéh bí né Pɔ̂l ŋené wa? À né cie tueé sɔm, ye bɔ̀ nùàr a, bɔ̀ càŋ mé bɔ́ bɔɔ́ né mé be dɔɔ́ŋ, Càŋ gècên déì sam. À né ménâ tueé, à né bɔ̀ nùàr dɔɔ́r weh. Kènê bɔ̀ nùàr kókoó mbaá yuo bele gi aá bú. Ká Efêse hên gí lòm cú, nde aá mé tàbè Asíà mene dɔɔ́ŋ beè laré sie. 27 Nde né seé beèh nyimé sɔm. Mɔ̀ Aretémì, càŋ beèh dé koô, nde né mé njéh calé yuo, te bɔ̀ nùàr ke njií terreb seèn faá njèh mbaâ nɔ. Bí ŋéné ŋgwéh ye bɔ̀ Asíà bɔ̀ mé bɔ̀ nùàr wɔ́ŋ dɔɔ́ŋ dua gi né bú wa?»
28 Te bɔ̀ nùàr yeé nde ŋgweé njií mân, temé ŋaâ bɔ́ lè doó dɔɔ́ŋ, bɔ́ sɔm gi hueh ye: «Hê ceè, Aretémì bɔ̀ Efêse bɔ̀ kela né kɔɔ́.» 29 Lɔɔ́ dɔɔ́ŋ salé gi mé njéh. Bɔ́ sie kwa bɔ̀ mbeí seê Pɔ̂l déì fà. Né bɔ̀ Masedínà bɔ̀. Yilí bɔɔ̀n né Gayûs bɔ̂ Aristârk. Bɔ́ mgbɔmé nde mé bɔ́ ké gwà sɔ̀ŋ. 30 Pɔ̂l yeé nde aá teèn ndeé, bɔ̀ Yeésò bɔ̀ yiín bú. 31 Bɔ̀ mbeí seèn mé né bɔ̀ kokoô bɔ̀ dé ŋgɔ́mnà lè tàbè Asíà, tema njií ye bú a, kúkùr seèn, à té ké gwà sɔ̀ŋ ndé ma.
32 Ké gwò bèmè lé dé tueê ná cû. Dé kàn né tueé, dé kân né tueé. Nùà ŋgún né lom mbaá ŋgaré njií, bɔ́ kwɔ̀m juù hèllè kɔ́ ŋgwéh. 33 Bɔ̀ nuaré déì yeé ŋene aá ménâ, bɔ́ se Alesándà dɔ̀gɔ̀tì. Sâ bɔ̀ Jûf lé bú toò lu keéh naâ kɔɔ́. Alesándà yeé ŋgweé nyegé aá dɔ̀gɔ̀tì, à me njií bɔ̀ nùàr mé be ndɔ, ye te nyí se bɔ́. 34 Bɔ̀ nùàr yeé nde ŋene kɔ ye, à né nùà Jûf mân, bɔ́ bɔm njií cu ké ter mé sòn cên ye: «Hê ceè! Aretémì bɔ̀ Efêse bɔ̀ kela né kɔɔ́!» Bɔ́ mé njéh tum nde den ka tɔ́g gùm yɔ̀ŋ loù fà, bɔ́ né tum den.
35 Jomo sâ te nuaá mé nyagá yeé njèh lɔ sâ bɔɔ́ cemé ye bɔ́, ye bɔ́ a: «Bí bɔ̀ Efêse bɔ̀! Mɔ̀ Aretémì dé koô den né ká Efêse. Ŋgùlàmúr* seèn lé naâ ké te vulúu die suagâ. Nuaá mé ménâ kɔ́ ŋgwéh, né neì wa? 36 Nuaré déì nde né saán ndɔ wa? Mɔ né ménâ, bí sé la née mbaá mbóró wèh ŋgwéeh ye. Bí sé la naâ nɔɔ́ŋ den. 37 Bí mé bɔ̀ nùà hên weh nde kuû né mbaá, bɔ́ njeré déì ké lè mɔ̀ beèh ŋúɔ́b ŋgwéh; bɔ́ càŋ beèh sèb ŋgwéh ndɔ. 38 Mɔ Dèmeteriyû bɔ́ bɔ̀ seê bɔ̀ seèn gwaán né nuaré déì mé ju, bèh ju tueê né teèn, bɔ̀ kokoô bɔ̀ né teèn ndɔ. Mɔ né ménâ, kɔ bɔ́ nde lòù sií. 39 Mɔ bí né cu mé ju déì teèn, bɔ́ nde né ju sâ faá né yeé nɔ tená. 40 Mè tueé bí, njií mé né kelá hên, béh nde né njìè teèn jɔgɔ́. Lòù sam, bɔ́ sé ye «túé bá kùɔ̀m”, béh sè kòmò ndé ŋgwéh.» 41 À yeé tueé gi aá ménâ, ye bɔ́ a: «Bí ŋéŋellè!» ndɔ.
+ 19:4 Mat. 3:11; Mk. 1:4, 7-8; Lûk 3:4, 16; Jâŋ 1:26-27 * 19:35 Njií mé bɔ́ bɔɔ́ né lòù te den faá nùàr nɔ.