12
Labínda mə́ Maríya
(Mat 26.6-13; Mak 14.3-9)
1 +Í á ka zə bə, í mə́ lʉ́g mwɔ̂w mə́saman nə́ *Páska *Oyúdɛn zə́g bə, Yésus mə́ kə Betanî, də́nd mə́ Lazâr Yésus nyə a gwûmʉshi yɛ́. 2 +Bɔ́ɔ́l búúd ɔ də́nd dɔɔŋgʉ́ bwə́ á ka sá dína lúu mə́ Yésus dɨ̂. Mááta nyə á bə a ŋgə́ sá milwámá dína jɔɔŋgʉ́d, Lazâr njúl sámbá búúd bə́nɔ̂ŋ Yésus bwə́ á ŋgə də wád. 3 +Maríya mú ka ŋwa labínda álal-kus bwə́ á sá nə fwámɛ́ nâr* yɛ́. Nyə á ŋwa labínda nɨ kʉ́l njwɔmbɔ, zə gwáágʉlə Yésus məkuúd nə́ ndɛɛ́ a mú fîm nyə mwo nə shilú jé; məcud mə́ labínda mə́ mú lwánd njɔ́w wɛ̂sh. 4 +Ŋgwɔ́l *mpwíín mə Yésus nyə á bə cínɔŋg nə́ Yúdas Iskariyôt, mpwíín nyə́ á bə nə́ nyə wə́ mə́ bá kusha nə Yésus yɛ́. Ja Yúdas ɛ́nɛ mə́ dʉ́g nda Maríya nyə á gwáágʉlə Yésus labínda nâr nə́, a mə́ cɨ nə́ 5 +«Jɨ́ bwə́ ámə bə kú kusha labínda ɛ́ga odanarî† mitəd milɔ́ɔl nə́ ndɛɛ́ bwə́ kwíínd mímbúmbúwá nə ndɨ́ yí?» 6 Nyə a shígɛ́ cɨ ntʉ́nɨ nə́ a baam nə mimbúmbúwá. Nyə á cɨ ntɔ́ nəcé nyə á bə juwâl; nda nyə á dʉ bii maŋga *mwaanɛ̂ nə́, nyə á dʉ júwo mwaanɛ̂ cínɔŋg. 7 +Yésus mú cɨ nə́: «Bɨ́dʉ́g múdá ɛ́nɛ nə́ shɛɛ. A mə́ sá sɔ́ɔ́lʉ́gʉ́ nɨ, ŋgə́lə bwey tə́dʉga nda bwə́ bá dʉl mə nɨ́. 8 +Nəcé bɨ é dʉ ji nə mimbúmbúwá mwɔ̂w mɛ̂sh, njɨ sə́nɔ̂ŋ bɨ́ sə́ ábʉ́lɛ́ ji mwɔ̂w mɛ̂sh.» 9 +Na nyə á bə, kúdə zhwog Oyúdɛn bwə́ mə́ gwág nə́ Yésus jɨ Bétanî; bwə́ á ka ŋgə kə wu, kú bul bə njɨ shú dɛ́, bwə́ á ŋgə nə́mə́ kə nə́ bwə́ kə́ dʉ́g Lazâr nyə á gwûmʉshi yɛ́. 10 Nə́ ndɛɛ́, milúlúú myâ ofada mí mú ŋwa cígʉ́lá nə́ bwə́ jəlá nə gwú nə́mə́ Lazâr, 11 +nəcé sâ í á bə nə nyə yí í á sá nə́ kúdə zhwog Oyúdɛn bwə́ béégyág nə bwo, yidá kə, kə *búgʉla Yésus.
Yésus mə nyíi Yurʉ́səlɛm
(Mat 21.1-11; Mak 11.1-11; Luk 19.28-40)
12 Mán mələ̂m, ncúlyá buud bwə́ á zə zâŋ dɨ́ wá bwə́ mú gwág nə́ Yésus ŋgə zə Yurʉ́səlɛm. 13 +Bwə́ mú ŋgə ŋwa máŋ mə́ lə́ndú nə́ ndɛɛ́, kə lə́g nyə bwə́ ŋgə́ kɨ̂m nə́:
Hosána! Gúmə́ í bə́g nə nyɔɔŋg ŋgə́ zə jínə́ mə́ Cwámba dɨ́ yɛ́,
Njwú-buud á Izʉrəyɛ̂l.
14 Yésus mú kwey mwâ jakáás, a mú kəwa gwo gwɔ̂w nda Kálaad Zɛmbî ŋgə́ cɨ nə́, nə́:
15 +Yé shilə Siyôn‡, kú fúndə.
Dʉgɨ́ njwû woó ŋgə́ zə.
A mbə́d cwɔ̧ jakáás dɨ̂.
16 +*Ompwíín ɔ́ Yésus bwə́ áshígɛ́ fwo wámbʉlə sâ í á ŋgə sɨ̂y yí fwála dɔɔŋgʉ́d. Bwə́ á ka kə tə́dʉga gwo ja Yésus nyə á ŋwa gúmə́ yí; bwə́ mú mpu nə́ í á bə cilyá shú mə́ Yésus, sɔ́ɔ́lʉ́gʉ́ wɔɔŋg nə́mə́ wə́ bwə́ á sá nyə yí. 17 +Í á bə na, ncúlyá buud bwə́ á bə ja nyə́ á jɔ̂w Lazâr gwûmʉshi nyə yí, bwə́ ŋgə́ bwiiŋg láŋ yé. 18 Haaw. Bwə́ á ŋgə zə bwəma nə nyə nəcé bwə́ á gwág nə́ nyə a sá *shimbá dɔɔŋgʉ̂. 19 +Ntɔ́, *Ofarizyɛ̂ŋ bwə́ mú ka ŋgə cɨ bwə́mɛ́ nə bwə́mɛ́ nə́: «Bɨ mə́ dʉ́g ɨɨ́? Bɨ cugɛ́ nə ŋkul sá sâ. Dʉgá lɔɔm wɛ̂sh ŋgə́ kə nyə́dɨ́!»
Gúmə́ mə́ Yésus
20 Bʉ́baalɛ́ Ogʉrɛ̂k bwə́ á bád nə́mə́ zə Yurʉ́səlɛm nə́ bwə́ zə́ yə Zɛmbî gúmə́ zâŋ nɨɨ́d. 21 +Bwə́ á ka kə dʉ́gya nə Fílíp á mwâ Bɛtʉsayída, kə jî nyə nə́: «Mása, sə́ ŋgə cɛɛl dʉ́g Yésus.» 22 Fílíp mú kə jaaw Andrê, bá bɛ̂sh bwə́ mú kə jaaw Yésus. 23 +Yésus mú bɛ̧sa nə bwo nə́: «Wəla mə́ wɔ́ɔ́s, wəla *Mwân mə Múúd mə jəlá nə ŋwa gúmə́ yí. 24 +Bʉ́bə́lɛ́, mə́ jaaw bɨ́ nə́, bumə́ mpəg í ámə kə mə́ndəlúd yí, í ká kə ji kú yə, í bwên gwə́mɛ́fwó. Í ká yə, í wúmə íbumə́ məŋkund məŋkund. 25 Muud mə nywɨ́ɨ́lyá nə cʉg jé yɛ́ nyə e jímbal gwo; muud mə yídá bə kú nywɨ́ɨ́lya nə cʉg jé wa shí ga dɨ́ yɛ́, nyə é baagʉlə gwo kandʉgə kandʉgə. 26 +Ŋkí muud mə́ cɛɛl sɨ́ya nə mə, a bɛ̧ mə, í mú bə nə́, kʉ́l mə́ jísə́ yí, muud ŋgə́ sɨ́ya nə mə yɛ́ bə nə́mə́ cínɔŋg. Múúd mə ká sɨ́ya nə mə, Dâ yə nyə gúmə́.
27 +«Nda bɨ́ mə́ dʉ́g ɛ́ga, mitə́dʉ́gá mí mə́ búbulə mə lámʉ́d. Ká mə cɨ́g nə́ jɨ? Nə́ Dâ, ság nə́ mə fáámʉg nə cúŋ ŋgə́ zə ga? Mbɔ̂. Mə á yida zə nə́ mə zə́g bwəma nə cúŋ wɔɔŋg. 28 +Dâ, ság nə́ jínə́ dwô í ŋwág gúmə́.» A ká nə́mə́ shîn lás ntʉ́nɨ, kə́l mú wú joŋ dɨ́ nə́: «Mə mə́ sá, mə é nyiŋgə nə́mə́ sâ.» 29 Buud bwə́ á bə cínɔŋgʉ́ áncuncuma wá bwə́ á gwág kə́l dɔɔŋgʉ́, bwə́ mú cɨ nə́ jísə njum-mpú; bɔ́ɔ́lʉ́gá nə́ ŋgwɔ́l *éŋgəles mə́ lésha nə Yésus. 30 Yésus mú ka cɨ nə́: «Kə́l nɨ́ shígɛ́ lás na shú dâm, í ámə yida bə shú dʉ́n. 31 +Nəcé shí ga í zə bwəma nə sémbyé mílə́sʉ́ kɨ́kɨdɨ́ga, cî á shí ga wusɔw tɔ́ɔ́n. 32 +Mɛɛ, ja mə́ bá wú shí gaád bʉ̂nɔw gwɔ́w yí, mə bá julə búúd bɛ̂sh mə́dɨ́.»
33 +Ja Yésus nyə á ŋgə cɨ ntʉ́nɨ yí, nyə á ŋgə lwágʉlə váál shwɨy á bá yə yí. 34 +Zhwog buud ɔ́nɨ bwə́ mú bɛ̧sa nə́: «Sə́ á jɨ́ɨ́g *mbwoomb mə́cɛ̧ɛ̧ dɨ́ nə́ *Krîst mə bá cʉgə kandʉgə kandʉgə. Wó nyiŋgə́ zə jaaw sə́ nə́ í bá jɨɨ nə́ Mwân mə Múúd bʉ́nɔ́wʉ́g gwɔ́w, ntɔ́ nyɛ wə́ jɨ? Mwân mə Múúd§ wɔɔŋg wə́ zə?» 35 +Yésus mú bɛ̧sa bwo nə́: «Məŋkɛnya mə́sə ná wa bɨ́dɨ́ nə fúfwálá. Ŋgəgá nə kyey té bɨ́ bʉ́sə́ ná nə məŋkɛnya yí, yídʉ́gʉ́ í kú bá zə byalʉga nə bɨ̂; nəcé, muud mə kyéy yídʉ́gʉ́d yɛ́ nyə ádɛ́ mpu kʉ́l á ŋgə́ kə yí. 36 +Ŋgəgá nə *búgʉla məŋkɛnya té mə́ŋkɛnya mə́sə́ ná bɨ́dɨ́ yí, bɨ ŋgə́g nə bə bwân ɔ́ mə́ŋkɛnya.» Ja Yésus nyə a shîn lás nə bwo ntʉ́nɨ yí, nyə a béégya nə bwo, a mú kə shwaaw.
Buud bwə́ á búgʉ́láyɛ́ Yésus
37 +Yésus nyə á tɛɛm sá bímbí lʉ́ *mə́shimbá mə́nɨ buud bwə́ ŋgə́ dʉ́g ɨɨ́, buud bwə́ áshígɛ́ *búgʉla nyə. 38 +Sâ jɔɔŋg í á sá nə́ ciyá mə́ Izayí *muud micúndə́ í bwə́mag. Nyə á cɨ nə́:
Cwámba, zə́ nyə a búgʉla kɛ́ɛl sə́ á ŋgə bwiiŋg yí?
Zə́ Cwámba nyə a lwágʉlə mpífə́ nyɛ́ yɛ́?
39 Gwə́ wə́ í sá nə́ buud ɔ́nɨ bwə́ bə́g kú búgʉla sâ Izayî nyə á cɨ yí.
40 +Zɛmbî nyə a shwu bwo ncím míshʉ́d,
a lʉlʉshi bwo milâm,
nəcé mísh máŋ mə́ á bá dʉ́g,
milâm myáŋ mí á bá wámbʉlə,
bwə́ á bá cɛ́nd kuú njɔɔnd,
nə́ ndɛɛ́ mə mú lwag bwo.
41 +Izayí nyə á lás ntɔ́ nəcé nyə á bwey dʉ́g milwanə́ mí Yésus, a mú lás sâ í dʉ́gyá nə Yésus yí. 42 +Í á tɛɛm bə ntɔ́, bɔ́ɔ́l zhwog buud wâ sámbá ótɔ́we ɔ shwóg bwə́ á shí búgʉla Yésus. Njɨ, bwə́ áshígɛ́ bə nə ŋkul məm nyə mísh mə́ búúd dɨ́, bwə́ á ŋgə fúndə nə́ *Ofarizyɛ̂ŋ bwə́ á bá yîl bwo *mpáánzə́ minjɨ́ɨ́gʉ́lá. 43 +Nəcé bwə́ á cɛɛl ŋwa gúmə́ mísh mə́ búúd dɨ́, kú bə mísh mə́ Zɛmbî dɨ̂.
44 +Njɨ, tɛɛm bə ntɔ́, Yésus nyə á cúndə gwɔ́w-gwɔ̂w nə́: «Muud mə búgʉ́lá mə yɛ́ nyə abúgʉ́láyɛ́ njɨ mə, a búgʉ́lá nə́mə́ múúd nyə á ntɨ mə yɛ́. 45 +Muud mə́ dʉ́g mə yɛ́, a mə́ dʉ́g nə́mə́ múúd nyə á ntɨ mə yɛ́. 46 +Mɛɛ muud jísə́ mə́ŋkɛnya yɛ́, mə á zə shí ga dɨ́ nə́, muud yɛ̂sh mə búgʉ́lá mə yɛ́ bə́g kú nyiŋgə ŋgə cʉgə yídʉ́gʉ́d.
47 +«Muud mə gwágʉlə lə́sʉ́ mə́ ŋgə́ lás yɛ́, njɨ a kú sá nda mə́ ŋgə́ cɨ nə́, mə dɨ́ mə́ yə́ nyə intʉ́gʉ́lí; mə áyəyɛ́ nyə intʉ́gʉ́lí nəcé mə a shígɛ́ zə nə́ mə zə́ yə búúd ɔ shí ga intʉ́gʉ́lí, mə á yida zə sá nə́ buud ɔ shí bwə́ fáámʉg. 48 Muud mə ká ban mə, ban lə́sʉ́ mə́ ŋgə́ lás yí, muud wɔɔŋg mə́ bwey bə nə sâ í bá yə nyə intʉ́gʉ́lí yí; lə́sʉ́ mə́ ŋgə́ lás ga wə́ í bá yə nyə intʉ́gʉ́lí jwɔ́w á məzhúgʉ́lâ. 49 +Mə aŋgɛ̂ nə lás nə lúu wâm; Dâ muud nyə á ntɨ mə yɛ́ nyə a bwey lwágʉlə mə sâ mə́ bág dʉ cɨ yí nə sâ mə́ bág dʉ bwiiŋg yí. 50 +Mə mpú ntâg nə́ sâ Dâ mə cɨ́ nə́ í bə́g yí, gwə́ wə́ í dʉ yə búúd cʉg á kandʉgə kandʉgə. Nə́ ndɛɛ́, sâ jɛ̂sh mə́ ŋgə́ lás yí, mə ŋgə lás nda Dâ nyə á cɨ nə́ mə dʉ́g lás nə́.»
+ 12:1 11.1-2 + 12:2 Luk 10.40 + 12:3 Luk 7.37-38 * 12:3 nâr: Jisə wúl kɔ̧ɔ̧lə́ í dʉ́gə́ mpə nə́mə́ nda ntaŋga. + 12:4 Yúdas Iskariyôt: 6.71; 13.2, 27; 18.2; Mat 10.4 + 12:5 Iza 58.7; Mat 19.21; Zhk 2.15-16 † 12:5 danarî: Danarî ŋgwúd í á dʉ kwaga nə myə́na myâ ŋkúmba jwɔ̂w. + 12:7 19.40 + 12:8 Mbá 15.11 + 12:9 11.43-44 + 12:11 11.45 + 12:13 Sôm 118.26; Mat 27.42; Yuá 1.49 + 12:15 Zak 9.9 ‡ 12:15 Siyôn: Nyə á bə məma mbʉ́ŋ bwə́ á lwɔ̧́ ŋgwə́la á Yurʉ́səlɛm cínɔŋg gwɔ́w yí. + 12:16 2.22; 17.1 + 12:17 11.42-45 + 12:19 11.48 + 12:21 1.44; Luk 19.3; 23.8 + 12:23 2.4; 12.16 + 12:24 Mat 10.39; 16.24-25; 1Kr 15.36 + 12:26 14.3; 17.24 + 12:27 12.23; Mat 26.38 + 12:28 17.1; Mat 3.17; 17.5 + 12:31 5.22; 14.30; 16.11 + 12:32 3.14 + 12:33 18.32 + 12:34 Sôm 89.37; 110.4; Eze 37.25; Yuá 12.23; 3.14 § 12:34 Mwân mə Múúd: Ntɔ́ mə́ kə́ nə́ «Mesî Zɛmbî nyə á ntɨ yɛ́. (Wo jɨ nə ŋkul dʉ́g Dan 7.14.) + 12:35 7.33; 8.12 + 12:36 5.13 + 12:37 16.9 + 12:38 Iza 53.1; Rom 10.16 + 12:40 Iza 6.10 + 12:41 Iza 6.1-3 + 12:42 2.23; 9.22 + 12:43 7.18 + 12:44 5.24 + 12:45 14.9; 5.18 + 12:46 12.35-36 + 12:47 3.17; 5.22 + 12:49 7.16-17 + 12:50 4.34