19
Jesús y Zaqueo
1 E Jesús 'ñe c'o mi pöji, o zät'äji a Jericó o cjogüji cja c'e jñiñi. 2 Mi bübü nu 'na bëzo c'ü mi chjũ Zaqueo c'ü mi jefe cja c'o mi cobra o contribución. Nuc'ü, mi rico c'ü. 3 E Zaqueo, 'ma mü o dyärä o cjogü e Jesús cja c'e jñiñi, mi jodü ja rvá jñanda. Pero dya mi sö, na ngue mi pöji e Jesús na puncjü o nte, 'ñe dya ma ndã e Zaqueo. 4 Nuc'ua o ot'ü a xo'ñi o ma ndes'e cja 'na za'a c'ü mi chjũ sicómoro. O ndes'e nu, ngue c'ua ro jñanda e Jesús. Na ngue je ro cjogü nu e Jesús 'ñe c'o mi pöji. 5 Nuc'ua 'ma mü o cjogü e Jesús a ngua c'e za'a, o nä's'ä c'ua o xipji:
―Zaqueo, dyagü na zëzhi. Na ngue rá oxü cja in nzungue dya, eñe.
6 Nuc'ua e Zaqueo ixco dagü c'ua. Me co mäjä va mëvi e Jesús cja ngumü. 7 C'o nte 'ma mü o jñandaji c'o, me mi tsjojne ma zo'büji e Jesús mi mamaji c'ü vi ma oxü e Jesús cja ngumü 'na bëzo c'ü ma s'o. 8 'Ma mi cãrãji cja c'e ngumü, o böbü e Zaqueo o xipji e Jesús c'ü ín Jmugöji:
―Nu'tsc'e ín Jmuts'ügö, bübü c'ü ni jyodü rá xi'tsc'ö. C'o rí pë's'i, rá unügö nde, yo dya pje pë's'i. 'Ma ró cjopcö rvá cobra, rá nzhopcö xe 'na nziyo c'ü ró cjopcö.
9 O mama c'ua e Jesús:
―Nudya o jogü o̱ mü'bü ne bëzo 'ñe yo cãrã o̱ ngumü. Ixna cjuana mboxbëche dya nu, cja e Abraham. 10 C'ü rvá ẽcjö cja Mizhocjimi, ngue c'ü rá jodü c'o cja na s'o, ngue c'ua rá emeji libre cja c'o na s'o. 'Ma jiyö, ra bëzhiji.
El ejemplo de las diez monedas
11 C'o nte xe mi cjijñiji c'o jña c'o vi xipjiji e Zaqueo. Mi unüji ts'ë ngüenda e Jesús mi ngueje c'ü vi 'ñeme Mizhocjimi ro 'ñe manda. Na ngue c'ü ya mi ngue ro zät'äji a Jerusalén, mi pëzhiji c'ü ya mi ngue ro manda e Jesús. Nguec'ua e Jesús xe go ña o xipjiji 'na jña c'ü rví unüji o ngüenda c'ü dya be ro manda. 12 O mama:
―'Naja rey mi 'ñeje 'na t'i. C'e t'i ya mi ngue ro ma cja 'na país c'ü ma jẽ, je ro ch'unü nu c'e poder c'ü ro manda. Jo rrũ nzhogü ro ẽ manda. 13 Ante c'ü ro ma, o ma't'ü diez c'o o̱ mbëpji, cjanu o unüji 'na merio c'ü me ni muvi nzi 'naji. Cjanu o xipjiji: “Rí pëpjiji co yo merio, ngue c'ua 'ma rá nzhogö, ya rguí ndõjõ”, embeji c'o mbëpji. Cjanu o ma c'ua. 14 C'o o̱ menzumü c'e t'i, mi nuji na ü c'ü. Nguec'ua va ndäji c'o xo ro ma'a nu ja ro ma c'e t'i, ro mamaji: “Dya rí negöjme ra mandazüjme nu”, ro 'ñeñe c'o ro ma zogü 'na jña. 15 Pero o ch'unü poder c'e t'i ro manda. Nuc'ua 'ma mü o nzhogü, o manda o zojnüji c'ua c'o mbëpji c'o vi unü o merio, ngue c'ua ro mbãrã ja nzi vi ndõ nzi 'na c'o. 16 O ẽjẽ c'ua 'naja mbëpji o mama: “Nu'tsc'e ín Jmuts'ügö, i̱ socüzü 'na merio c'ü me mi muvi. Xo va ẽcjuã yo xe 'na dyëch'a merio yo ró tõcjö”, eñe. 17 Angueze o xipji: “Me na jo ga mbëpjits'ü. I̱ tsjacjuana i̱ tsjague na jo c'o ts'ëtjo c'o ró socüts'ügö. Nudya rá da'c'ü rí mandague cja dyëch'a jñiñi”, eñe c'e t'i c'ü ya mi rey. 18 O ẽjẽ c'ü 'naja mbëpji o mama: “Nu'tsc'e ín Jmuts'ügö, i̱ socüzü 'na merio c'ü me mi muvi. Nudya xo va ẽcjuã yo xe 'na tsi'ch'a merio yo ró tõgö”, eñe. 19 O ndünrü c'ua c'e rey o xipji: “Nu'tsc'e rá da'c'ü rí mandague tsi'ch'a jñiñi.” 20 O ẽjẽ c'ua c'ü 'naja mbëpji o mama: “Nu'tsc'e ín Jmuts'ügö, bübü c'ua nu in merio. Ró pös'ü cja 'na ts'imbayo ró pë's'i na jo. 21 Ró sũgö ró mama, zö rá pëpcjö na zëzhi, pero pje ra dyeje c'o, ró eñegö. Na ngue nu'tsc'e i̱ṉ dacüjme o bëpji c'o na jyü. Zö rí pë'pc'ijme, ngue'tsc'e i̱ṉ cjapü in tsjacje yo rí tõgöjme. Zö nguetscöjme rí podüjme c'o in nzhëxügue 'ñe rí cjajme texe, ngue in ch'ujmügue nu ja üt'üji c'o ndëxü”, eñe c'e mbëpji. 22 O ndünrü c'ua c'e rey o xipji: “Na s'o ga mbëpjits'ügue. Na ngue c'o i̱ṉ mangue, ixi 'ñetsetjo c'ü na s'o ga mbëpjits'ügue. Nu'tsc'e i̱ṉ pãrãgue c'ü rí da'c'öji o bëpji c'o na jyü, 'ñe rí cjapü ín tsjacjö c'o i̱ṉ pëpjigueji, 'ñe je ngue ín ch'ujmügö nu ja üt'üji c'o ndëxü c'o i̱ṉ podügueji cja ín juancjö. 23 Maco i̱ṉ pãrãgue yo, ¿jenga dya i̱ mague cja banco ri ma sogü nu, nu ín meriogö? 'Ma rva cjanu, 'ma ro ẽcjö, ro dyacöji ne merio, 'ñe c'o ya rví ndõjõ nu”, embe. 24 O sido o ña c'e rey o xipji c'o mi cãrã nu: “Jñünbüji ne merio ne bëzo, unüji nu o ndõjõ 'na dyëch'a merio.” 25 Anguezeji o xipjiji: “Nu'tsc'e ín Jmuts'ügöjme, maco ya jün dyëch'a merio.” 26 O mama c'ua c'e rey: “Rí xi'tsc'öji, c'o ch'unü pje rguí pëpjiji, 'ma ra ndõji, xe ra ch'unü 'ma c'o. Pero 'ma dya ra pëpjiji c'o vi ch'unüji ra ndõji, nu'ma, ra jñünbüji 'ma c'o vi ch'unüji. 27 C'o nte c'o nugü na ü, c'o dya go ne c'ü ro mandagö anguezeji, ma siji a 'ñecjua c'o, rí pö't'üji cja ín jmigö c'o”, eñe c'e rey.
Jesús entra en Jerusalén
28 Nuc'ua e Jesús 'ma mü o nguarü o mama c'o jña, go sido go ndëpi c'e 'ñiji c'ü mi ma a Jerusalén, mi pöji co c'o o̱ discípulo. 29 'Ma ya mi ngue ro zät'äji a Betfagé 'ñeje a Betania cja c'e t'eje c'ü ni chjũ Olivos, o ma't'ü c'ua yeje c'o o̱ discípulo. 30 Cjanu o xipjivi:
―Mëvi cja ne jñiñi nu bübü a ma a xo'ñi. 'Ma rí sät'ävi nu, rí chöt'üvi 'na ts'iburru c'ü 'nünt'ü, nu c'ü dya cjó be chägä. Rí xäpcävi, cja rrĩ sijivi. 31 'Ma cjó c'o ra dyönnc'üvi: “¿Jenga i̱ṉ xäpcävi ne burru?”, ra 'ñents'evi, nu'ma, rí xipjivi a cjava: “Ngue c'ü ín Jmugöji c'ü ni jyodü”, rí 'ñembevi c'o.
32 O ma c'ua c'o yeje o ma chöt'üvi ja c'o nzi va mama e Jesús. 33 'Ma ma xäpcävi c'e ts'iburru, cjanu o mama c'ua c'o mi ngue o̱ cjaja c'e ts'iburru o xipjivi:
―¿Jenga i̱ṉ xäpcävi ne ts'iburru?
34 Anguezevi o mamavi:
―Ngueje c'ü ín Jmugöji c'ü ni jyodü.
35 Nuc'ua 'ma mü o nguarü o xäpcävi, cjanu o sinpivi c'ua e Jesús. Cjanu o ts'o's'üvi c'o mi tëjëvi, cjanu o ngãsp'ãvi c'e ts'iburru. Cjanu o 'ñes'evi c'ua e Jesús. 36 Nu ja mi pa e Jesús, c'o nte xo mi c'o's'üji c'o mi tëji, cja ma xĩ'p'ĩji cja c'e 'ñiji. 37 'Ma ya mi ngue ro zät'äji cja c'e t'eje c'ü ni chjũ Olivos, nza texe c'o nte c'o mi pöji e Jesús o mäji o mapjüji c'ua na jens'e o mamaji:
―Me na jo Mizhocjimi, me na nojo yo o dyacöji ró jandaji. 38 Me na jo nu va ẽjẽ nu o 'ñeme Mizhocjimi ra manda. Ya dyacöji Mizhocjimi c'ü rá pötca mäpäji angueze, dya pje rá mbeñeji; me na nojo Mizhocjimi, eñe c'o nte.
39 Nuc'ua c'o ja nzi fariseo c'o mi dyoji c'o nte, o mamaji o xipjiji e Jesús:
―Xöpüte, huënch'i yo nte yo i̱ṉ pöcjeji, xipji ra ngo't'ü o̱ neji.
40 O ndünrü c'ua e Jesús o xipjiji:
―Rí xi'tsc'öji, 'ma dya ra mapjü yo, ra mapjü yo ndojo.
41 Nuc'ua 'ma ya mi ngue ro zät'äji, 'ma mü o jñanda e Jesús c'e jñiñi a Jerusalén, o huë'ë na ngue ja ma cja c'o mi menzumü nu. 42 O mama:
―Quera ri unnc'eji ngüenda c'o mi xi'tsc'öji. Nu'ma, ri salvagueji 'ma. Pero ya tsot'ü in chögueji. 43 Ngue c'ua ra zädä c'o pa 'ma ra ẽjẽ c'o nuc'üji na ü ra 'ñe dyö'büji o sanja ra mundoji c'e jõmü, ra ngãrãji texe lado cja in jñiñigueji. Nguec'ua dya ra sö rí pedyeji, dya xo ra sö cjó ra cjogü ra 'ñe mböxc'üji. 44 Ra yä'tc'äji nin jñiñigueji; dya ra nguejme ne ri 'na ndojo a xes'e cja c'ü nín mindojovi. Y ra mbö'tc'üji. Na ngue dya i̱ tsjapüji ngüenda nu nu o 'ñeme Mizhocjimi ro ẽ 'ñempc'eji libre.
Jesús purifica el templo
45 Nuc'ua cjanu o cjogü a mbo cja c'e templo. Cjanu o pjongü c'o pje mi pö'ö cja c'e templo, 'ñe c'o pje mi tõmü. 46 O xipjiji:
―Ya t'opjü a cjava: “Nín nzungö ngue 'na ngumü c'ua ja ra dyötüji Mizhocjimi”, eñe o̱ jña Mizhocjimi. Nu'tsc'eji na cjapcütjoji nín nzungö nza cja 'ma ri ngue o̱ ngumü o mbẽ'ẽ c'ua ja tsjõji, embeji c'o.
47 Nuc'ua pama mi pa cja c'e templo mi xöpü c'o nte. C'o ndamböcjimi 'ñe c'o mi xöpü o̱ ley Mizhocjimi, 'ñe c'o 'ñaja c'o mi pjëzhi na nojo, mi jodü ja rvá mbö't'üji e Jesús. 48 Dya mi töt'üji ja rvá tsjapüji, na ngue texe c'o nte me mi mä ma dyäräji c'o jña c'o mi mama e Jesús.