9
MAKU 2.1-12 IRUKA 5.17-26 PIAT EWY
1 Yi Karata piaria yt iky'esat i Iesui ta'atuetawa piat pote teke i ra'yn yara pe hawyi ta'aipok i ra'yn temiit'in nywo ta'atue'yara puo ta'atusaipepe ihyemyi'a koro sakpo i ra'yn ta'atuetawa pakup Kawana'ũ kape i ra'yn te'era'aipok. 2 Put'ok'i'atu'e ta'atuetawa pe hawyi itotiaria tuerut Iesui kape wẽtup ok miit ipiit iheg nakat yni pe. Mi'i hawyi toikuap ta'yn topiat tomohey haria hap hawyi to'e ipy'a heg nakat pe — Eremowepit ro uha'yru katupono mesup ti atimohãpyk yne ra'yn ti emi'aparap ko'i Tupana piat e. Mio wyti waure wo toĩne'en na'yn eminug sa'ag ko'i yne hap kai e. Ati'atumoweityk yne ra'yn eminug sa'ag ko'i wyti e Iesui ipiit heg nakat pe. 3 Mi'i to'e Iesui turan ti tukupte'en wy itote Musei wo'onãpin hap kaipywiat wo'omu'e haria. Yt naku i kahato Iesui to'e mi'i tã — Ati'atumoweityk eminug sa'ag ko'i e hap ewy i'atu'e yt naku i mio tã wato'e i'atu'e katupono watikuap ta'yn Tupana yn ni ahehakyera'at kuap watunug yt naku i hawyi i'atu'e. Mi'i pote yt naku i Mi'i Miit meketã e hap e hamo i'atu'e te'eruwanẽtup hawe. 4 Ma'ato mio tã i'atuwanẽtup hap meremo Iesui tikuap ta'yn towanẽtup hap kaipyi hawyi to'e i'atuepe — Koitywy atimoweityk yne emi'aparap Tupana piat are'e i'ahu rakat pe pote eiwanẽtup sa'ag apo uhowawi uhyt'i'in e. — Yt uwe i mio tã e hap inug kuap ewei'e eiwanẽtup hawe. — Tupana yn ni mio tã e hap inug kuap ewei'e ti. — Yt naku i mio tã ere'e pãi ewei'e ti uhete eiwanẽtup hawe e. 5 Emi'aparap atimoweityk are'e tope pote — Yt naku i En ewei'e uhepe eipy'a pe ma'ato uhesaika kahato miit'in minug sa'ag moma hamo e. 6 Ta'i Miit'in Eyke'et kahato areĩne'en are wen ma'ato yt uimohey hin i te eipe e. Ta'i Tupana tum yne ra'yn tesaika hap wuat'i miit'in minug sa'ag mohãpyk hamo e. Atiky'esat kahato eweikuap uhesaika hap miit'in ehakyera'at hap e. Mi'i hap moherep hamo are'e yt hewyry kuap i rakat pe ipiit heg nakat pe — Epoĩ'ãm no uiwy hawyi meremo eti'okpoi ro e'yni hawyi ewyry ro e'yat kape ui'e hap ewy e Iesui yt hewyry kuap hin i rakat pe tesaika hap wuat'i miit'in minug sa'ag moma hap moherep hamo. 7 Mi'i to'e hawyi meremo ipy kĩ'ã rakat ipiit kĩ'ã rakat ihãite ra'yn hawyi meremo ipoĩ'ãm hawyi toto ra'yn to'yat kape wuat'i ehamo Iesui e hap ewy. 8 Mi'i pote itotiaria te'eraha'at kahato hawyi i'atuwepit kahato ra'yn — Urutuwehum kahato ewawi Tupana i'atu'e itotiaria. Waku kahato En Tupana katupono mesup ta'yn uruehamo etum na'yn esaika hap ewywuat meiũwat Miit Iesui pe i'atu'e irania'in itotiaria.
MAKU 2.13-17 IRUKA 5.27-32 PIAT EWY
9 Mi'i hawyi ti Iesui toto ra'yn tetawa pakup Kawana'ũ pyi. Mi'i hawyi mu'ap upi teha'at uhowawi. Uito ti Mateu apyk pe sa'awy'i areĩne'en itote tawa Kawana'ũ kapiat mu'ap py'asetpe mekewat pyhyp hamuat surara'in wywo morekuat piat ha'up sat wuat'i miit'in mu'ap sa'up sat hanuat areĩne'en itote. Mi'i hawyi Iesui put'ok'e itote. Mi'i hawyi Iesui teha'at kahato uhowawi hawyi to'e uhepe — Mateu e atiky'esat kahato en uhemiit no e. Ereto ro uhupi mehĩ uhemiit no e uhepe. Mio tã to'e uhepe hawyi meremo uipoĩ'ãm na'yn hawyi areto ra'yn hupi. 10 Mi'i hawyi ti atioto ra'yn Iesui ui'yat tote kape imoenuk ui'yat piat hamo. Mi'i hap ti typy'i kahato yt naku i rakaria wuat'i pu'ap pyhyp haria uiwyria'in tõ'ẽ tõ'ẽ kahato ui'yat kape te'erenuk hamo uimikaykay ko'i. Mi'iria ti te'erenuk itote Iesui wywo i'ewyte Iesui potmu'eria wywo to'otokpe tokpe yt naku i rakaria wywo uruwywo. 11 Mi'i hawyi ai'ywania eko nug yne haria te'eraha'at kahato Iesui kape hawyi te'ero'e to'ope — Yt kan hamo i Mi'i Miit Iesui katupono tenuk kahato yt naku i rakaria wywo yt aheko etiat mienoi yt ewywuat i i'atu'e. Mi'i hawyi te'ero'e Iesui emiit'in me — Kat pote som yt nakuaria i wywo emu'e hat Iesui tenuk kahato yt aheko ewy i i'atu'e. 12 Ma'ato apo'i'atu'e temiit'in miat hap Iesui tikuap hawyi toi'atuwesat — Pyno eweikuap teran apo kat pote arenuk teran yt nakuaria i py'asetpe yt eweimu'e hap yt ewy i e. Pyno ahenoi ehepe. Ta'i aikotã mohag nug haria i'ahu rakaria py'asetpe toĩne'en i'atumoehãite hamo mi'i hap ewy kahato areĩne'en yt naku i nug haria py'asetpe Tupana moherep i'atuepiat hamuat e. 13 Wo'omu'e haria e eweikuap kahato yne aheko hit Iuteu ywania wãi'e hap ko'i ma'ato Tupana e hap koro sese ko'i waku eweimu'e ro e. Waku eweimu'e Tupana ehay moherep haria sa'awy'iwuaria miwan ete aikotã Tupana to'e hap sese — Pywo ti rat yt atimorem kuap i eipe uhowawi — Uito po'og waku torania kai e haria ewei'e pote e Tupana sa'awy'i ehepiat e Iesui. — Yt atimohãpyk kuap i — Waku kahato ra'yn uito e haria e Tupana sa'awy'i ehepiat e. Mi'iria yt atikaykay kuap i uhemiit no e Tupana. Ma'ato irania'in — Tupana piat ati'aparap kahato uito e haria paa'e haria ati'atukaykay kuap kahato uhowawi i'atuehakyera'at hamo e Tupana sa'awy'i miwan me yt naku i nug haria etiat e Iesui — Uruto po'og e haria pe. Mi'i hawyi to'e i i'atuepe — Pyno waku eiwemu'e i'ewyte mekewat Tupana e hap sa'awy'iwuat — Ati'atuehakyera'at kuap uhepiat — Uruehakyera'at ro e haria paa'e haria e. Ma'ato irania'in — Tupana miehakyera'at yn uruto urutukupte'en e haria yt ati'atuehakyera'at kuap i e Tupana sa'awy'i e. — Uruto waku sese nug kahato e haria uruto po'og e haria yt ati'atuehakyera'at kuap i e Tupana sa'awy'i miwan me e. Mi'i e hap Tupana wat kape waku eweiwanẽtup kahato e Iesui mekewat Iuteuria wo'omu'e haria pe to'ywania seko moherep haria pe ui'yat pe.
IRUKA 5.33-39 PIAT EWY
14 Iesui mio tã to'e turan put'ok'i'atu'e Iesui kape mekewat wo'oset'ok hat Iuwãu potmu'eria ko'i. Mi'i hawyi apo'i'atu'e Iesui pe — Mehĩ i'atu'e irania'in wo'omu'e haria aheko moherep haria te'erewemosy'at kahato Tupana mõtypot hamo i'atu'e. I'ewyte uruto Iuwãu potmu'eria mi'iria ewy kahato urutuwemosy'at Tupana mõtypot hamo i'atu'e. Ta'i urutuwemosy'at kahato uruto Tupana mõtypot hamo ma'ato ewat epotmu'eria yt te'erewemosy'at hin i uruto ewy i'atu'e. Kat pote mi'i tã eupiaria i'atu'e Iesui pe. 15 Mi'i hawyi Iesui ti'atuwesat — Eweikuap kat pote pyno ahenoi ehepe. Pywo pe ti rat yt uwe i mesuwat yi tote tuwemosy'at wo'omowepit ienuk koro hap e'at pe turan mekewat wo'okyi'at hap e'at ienuk koro hap e'at pe yt uwe i tuwemosy'at teran i i'atumowepit hap e'at pote e. Mi'i ui'e hap ewy kahato uhemiit'in tukupte'en mesup areĩne'en i'atupy'asetpe pote e Iesui. Ta'i i'atuwepit kahato mesup katupono areĩne'en i'atupy'asetpe aikotã uhehary'i kyi'at hap e'at piat ienuk koro hap nug hat ewy areĩne'en mesuwe i'atupy'asetpe aikotã uhemiit mowepit kahato hat ewy areĩne'en mesup aikotã iwary rakat ewywuat e. Mi'i pote te'erenuk kahato aikotã ienuk hap iwary pakup takat mõtypot hap ienuk hap ewy e. Mi'i pote te'erenuk kahato at ka'ap e. I'atuwepit kahato areĩne'en i'atupy'asetpe pote mesuwe pote e. Ma'ato pywo ti rat meiũran ti aru uhewanĩkaptia uhereto saity ete pya uimimowepit ko'i kai e. Uhereto hap e'at pe ti aru yt kat hin i ta'atu'u teran aru uhemiit yt uwe i uito hawyi e. Ta'i yt i'atuwepit hin i aru mekewat e'at turan katupono irania'in yt uimohey haria i ui'auka aru e. Mi'i hap e'at pe uhemiit sese te'eremosy'at kahato uipotmu'eria e Iesui wo'oset'ok hat Iuwãu potmu'eria pe.
16 Mi'i hawyi to'e Iesui — Ui'ywania ahenoi teran ehepe aikotã uhehay pakup uheko pakup yt eheko pot'i yt ewywuat hin i hap ete e. I'ewyte ti uhehay ipakup i yt ai'ywania wãi'e hap ewy hin i e. Ta'i uhehay pakup ti topyhu'at aikotã ahesokpe pakup turan hap ewy kahato uhehay pakup e. Ui'ywania karãpe ahesokpe pot'i hiot'e rakat mi'i hawyi yt watomog neran i ra'yn sokpe ipakup mo are katupono watomog ahesokpe pot'i ahesokpe pakup wo pote mi'i hawyi karãpe watikoho aimimog hap tote hawyi tuweityk ta'yn ahesokpe pakup mimog hawyi toihiot ra'yn ahesokpe pot'i e. Mi'i hawyi ahesokpe pot'i hiot'e iwato po'og na'yn sa'awy'iwuat kai topyhu'at e. Yt naku i e. Mi'i pote waku watomog ahesokpe pot'i sokpe pot'i kawiat wywo yn. Yt naku i watomog sokpe pot'i sokpe pakup'i wo e. Mi'i hap ewy kahato tig yt naku i watomog aheko pot'i uheko pakup'i wo are katupono yt to'osat hin i uhehay pakup'i sehay pot'i upi hap ewy kahato ui'ywania e. 17 I'ewyte ti uhehay pakup'i topyhu'at kahato aikotã sapo hy pakup ewy yt nem hin i te turan e. Ta'i ahetama pe ywa pakup hy ti waku watopag heiam i'ape pakup we yn watopag katupono ti i'ape pakup yn wyti iporok kuap hat i'ape pakup pote e. I'ape pakup we watopag pote waku i'ywa pakup hy watopag heiam me iporok kuap hamo e. Mi'i hawyi meiũran mahy wo topyhu'at e. Mi'i hap ewy watunug ahetama pe e. Yt naku i wen ma'ato watopag i'ywa hy pakup mekewat heiam i'ape pot'i kawiat pe ipe teneg nakat kawiat pe are katupono yt put'ok'e kuap i yt iporot kuap i pote e. Ma'ato watopag Uwa hy pakup Uwa hy eĩam teneg me pote yt naku i sese topyhu'at aru katupono mahy we'amut hawyi i'ape teneg me hawyi i'ape teneg i'apok'e e. Mi'i pote i'apok'e kahato heiam teneg e. Mi'i hawyi mekewat mahy Uwa hy wakuat yne yi tote tuwepun ne'i e. I'ewyte heiam i'ape teneg kawiat yt kan hamo i topyhu'at i'apok'e hawyi e. Yt kat pe kuap i ra'yn waheiam nug i'apok'e hawyi e. Yt kat i ahesapo hy i'ewyte ti yt kat i heiam e. Pywo ti rat mi'i ewy kahato uhehay pakup'i topyhu'at e aikotã kat kat ywa hy ipakup takat ewywuat topyhu'at mesuwe e. Ta'i uhehay pakup'i yt toĩne'en kuap i ahehay pot'i puo e. Yt watomohey kuap i wẽtup sehay yt uiat ewywuat i e. Watomohey teran mote aiwepyi sehay pot'i pote hawyi yt naku i topyhu'at aikotã ahesapo hy eiam teneg nakat pok'e hap ewywuat toĩne'en e. Uhehay pakup'i yt to'osat i ahehay pot'i wywo e. Yt to'o'ewy i pote yt naku i to'opuo tukupte'en e. Eweipag uhehay pakup'i wo'omu'e haria sehay pot'i puo pote meiũran yt naku i sese topyhu'at itote e. Ma'ato ehã'ãg mote uhehay pakup sehay pot'i puo wẽtup sehay nug hamo pote yt kat i sehay pywuat topyhu'at aru katupono uhehay pakup yt sat'e i kahato wẽtup sehay wywo tu'uka kahato e. Waku uhehay pakup watopag heiam pakup we e. Yt pote tu'uka to'ope hawyi sehay sa'ag ewywuat topyhu'at e Iesui sehay pot'i moherep haria pe mekewat uiat ui'yat pe. Uito Mateu.
MAKU 5.21-43 IRUKA 8.41-56 PIAT EWY
18 Mio tã e Iesui turan wẽtup ok Iuteuria akag put'ok'e hawyi tuwepỹ'ãtutuk Iesui mõtypot hamo hawyi to'e — Yt naku i uhete Mehĩ e. Mesup ta'yn uhaki'yt sese uimiky'e kahato iku'uro sese ra'yn ipyhu tek'e ra'yn Mehĩ e. Ma'ato ereto uhupi hawyi ereponug ipiit ete hawyi uhaki'yt tuwẽtem i ra'yn gu'uro pyi hap atikuap Uhyt e haty wo Iesui pe. 19 Mi'i hawyi — Pyno areto e Iesui hawyi toto ra'yn mekewat tu'isa upi ui'yat pyi. Mi'i hawyi ipotmu'eria tuwat hupi wy. I'ewyte typy'i kahato mu'ap upiaria seha'at reran howawiat hanuaria tuwat ahupi. Toĩne'en wy aipy'asetpe wẽtup haryporia. 20 Mi'i haryporia ti i'ahu kahato. Huu wato kahato rakat toĩne'en. 12 anu ra'yn toho'opot at ka'ap mekewat tosuu wato hap. Mi'i hawyi toto Iesui upi tehãite Iesui esokpe mig hamo toto hap toiky'esat. 21 — Are an e atemig Iesui esokpe uipo wo mi'i hawyi waku i mono uhete e haryporia tuwepe. Uimoehãite hap topyhu'at i ra'yn mono e huu wato rakat tuwanẽtup hawe toto hupiat haype. 22 Mi'i hawyi totemig na'yn hesokpe ete. Mi'i hawyi meremo temig hap Iesui tikuap topy'a pe hawyi tuwemorem meremo uwe temig hat kat hamo. Toipuẽti temig hat hawyi to'e — Waku ra'yn mana eremowepit ro katupono uimohey hap epiat hap ti emoehãite hap topyhu'at e. Mi'i hawyi mekewat haryporia tikuap meremo topiit piat huu wato tek'e hap. Tohãite hap toikuap ta'yn.
23 Iesui timoehãite mekewat haryporia hawyi toto i mu'ap upi mekewat tu'isa wywo ra'yn. Mi'i hawyi put'ok'i'atu'e hawyi tuwehyt'ok tu'isa yat pe. Mi'i hawyi Iesui ta'akasa ra'yn itote pĩ'ã iku'uro potiat wo'okak'i haria ahyt tukupte'en itote i'ewyte akuara piat wepy haria pĩ'ã iku'uro potiat wepy haria tukupte'en tu'isa yat pe. 24 Mi'i hawyi Iesui to'e itotiaria pe — Eweiwat ro meiũpepyi eipe yne e katupono yt iku'uro i wyti tu'isa saki'yt are ma'ato toket ne'i rat e. Mio tã e hawyi to'okyry'i sa'ag kahato Iesui ete. 25 Mi'i hawyi Iesui ti'atusopo mi'iria torania tu'isa yat pyi. Toiporenõ'ẽ ra'yn miit'in wo'okak'i haria hawyi toto ra'yn tu'isa upi haki'yt iku'uro rakat e'okipy kape. Mi'i hawyi pĩ'ã ok puk toimopoĩ'ãm ipo ete. Totat ipo hawyi pĩ'ã tuwehymut toku'uro sese hap pyi hawyi meremo ipoĩ'ãm na'yn ihãite i ra'yn. 26 Karãpe irania'in tikuap ta'yn haki'yt tuwẽtem sese gu'uro pywiat hap hawyi ta'atuhenoi henoi kahato wuat'i miit'in me Iesui minug wakuat yt uwe minug kuap ewywuat i. Mi'i hawyi yne tawa hit puo yne tawa wato puo meremo ra'yn miit'in yne tikuap iminug wakuap etiat. — Toimoieĩne'en kuap i'ok puk takaria i'atu'e to'ope.
27 Mi'i hawyi Iesui toto ra'yn mekewat tu'isa etawa pyi hawyi mu'ap upi typy ok yt ihapytig i sese rakaria tuwat hupi. Mi'i hawyi ta'atuwẽpowat kahato Iesui kape — Morekuat Koro Tawi saipepiat i'atu'e yt uruehapytig hin i pote urumoehãite ro uruky'e hap ok tã i'atu'e haty wo Iesui pe. 28 Mi'i hawyi Iesui teke wẽtup yat pe ra'yn hawyi ti meimuẽwuaria yt ihapytig i rakaria i'ewyte tuwehyt'ok iwywuat pe. Mi'i hawyi apo'e Iesui i'atuepe — Eweimohey apo uhepiat eimoehãite kuap hap e. — Ta'i Mehĩ i'atu'e uruimohey kahato epiat urumoehãite kuap hap ehepap kahato hap i'atu'e Iesui pe. 29 Mi'i hawyi totemig i'atueha ko'i hawyi to'e — Pyno uimohey hap ok tã na'yn wyti topyhu'at eheha ete e. 30 Mi'i hawyi meremo i'atuehapytig na'yn hawyi mehit i'atu'e kahato ra'yn. Mi'i hawyi Iesui i'atunãpin — Uhyt'i'in yt uwe pe tei'o ewehenoi uiminug eimoehapytig hap e haty wo tomimoehãite ko'i pe. 31 Ma'ato yt tutunug i Iesui miky'esat ewy hawyi tuwat hawyi wuat'i puo — Iesui ti wuat'i sepap hat i'atu'e. Pywo ti rat urumoehapytig kahato hat Iesui i'atu'e wuat'i miit'in me — Yt eweihenoi tei'o e Iesui pytkai ta'atumoherep. Mi'i pote miit'in wuat'i etawa piat — To'iro Iesui kape imisepap ko'i akasa hamo i'atu'e katupono Mi'i Miit Iesui yt uwe misepap ewywuat nug hat i i'atu'e. Pywo ti rat wakuap sese nug hat yt miit minug ewywuat i tutunug itote i'atu'e. To'iro pyno wateha'at hamo i'atu'e to'ope.
32 Mi'i hawyi Iesui toto ra'yn mekewat getap wyi topotmu'eria wywo. Mi'i hawyi mu'ap upi ta'atuerut wẽtup ok miit yt ihay kuap hin i rakat ahiag ipiit piat rakat pote. 33 Mi'i hawyi Iesui tisopo ra'yn mekewat mã'ãu sa'ag hawyi ihay i ra'yn. Sa'awy'i yt ihay kuap takat i waku pe iwẽ piat. Mi'i hawyi itotiaria te'erewanẽtup kahato — Ta'i yt karãpe i ti wata'akasa meketã ewywuat ai'ywania Isareu ywania etama pe i'atu'e katupono Iesui ti'atusytpok kuap sese ahiagnia miit'in piit pyi i'atu'e. Waku kahato Mi'i Miit i'atu'e to'ope. 34 Ma'ato irania'in Iuteuria wãi'e hap seko sehay moherep haria te'ero'e to'ope — Iesui ahiagnia akag koro esaika hamo ti toi'atusopo ahiagnia i'atu'e miit'in me itote. Ahiagnia porekuat ehay pyi tohytpok ahiag ko'i i'atu'e sa'ag Iesui ete.
35 Mi'i hawyi Iesui toto wuat'i tawa kape wuat'i hy totiaria mu'e hamo tehay wawiat hamo. I'ewyte wuat'i Tupana mõtypot yat pe teke ra'yn i'atumu'e hamo. Toi'atumu'e kahato tehay wakuat no — Ewei'atoiat ro yne eiminug sa'ag hap ko'i Tupana kape morem hamuat are katupono yt pya hin i Tupana topyhu'at Aipotypot no hap e'at pe e. I'ewyte toi'atumoehãite kahato torania i'ahu rakaria aikotã aikotã ahu hap ewywuat toi'atumoehãite torania tewyry hap upi. 36 Ta'i miit'in sem tõ'ẽ tõ'ẽ Iesui ewawi. Mi'iria kape teha'at kahato tepiat i'atuky'e kahato hap mywo — Are pãi e ati'atuehakyera'at teran kahato wuat'i mi'iria e katupono mi'iria ti piku piku ko'i ho'owasat rakaria ewywuaria gupte'en haria uiwanẽtup hawe e. Ahaty'u kahato uipy'a pe mi'iria ekyi uhowawi are katupono aihũria yt i'atu'apykok hat i ewywuaria ti mi'iria tukupte'en uiwanẽtup hawe uipy'a pe e. Ta'i meimuẽ puaria ti aikotã aihũria iku'uro ku'uro rakaria ewy tukupte'en yt uwe i ta'atupoi hat pote e. Pywo pe uipy'a pe i'atuhaky'e'i kahato hap yn uhete katupono yt uwe i te i'atumu'e hat i'atu kahato rakaria pytkai e Iesui topotmu'eria pe. 37 — Uipotmu'eria miit'in typy'i kahato wyti yt wati'atumu'e i te mesuwat yi totiaria mi'iria i'ewyte waku aimimu'eria wo torania e. Uimohey haria e aimikoi haat kahato ra'yn i'ok kahato ra'yn hap ewywuaria tukupte'en yt aimimu'e i te ko'i e. Yt typy hin i i'atumu'e hanuaria tukupte'en e. Ta'i aikotã aimikoi haria yt put'ok'i'atu'e hin i aimi'u yne terek hamo hap ewy kahato miit'in mu'e haria yt put'ok'i'atu'e i te ti wuat'i mu'e uhehay wo mesuwarotiaria e Iesui topotmu'eria pe i'ewyte ahepe. 38 Mi'i pote uiwyria'in ehẽtup to haty wo mekewat mikoi wato Ka'iwat ewywuat pe — Tupana ewei'e — Etipo'oro ro ehay moherep haria wuat'i ywania mu'e hamo ewei'e ro Ai'ywot Tupana kape e. — Aikotã uruipo'oro motpap nug haria ahyt uruko wato kape urumikoi wato terek hamuat hap ewywuat ro eti'atupo'oro emiit'in sem ehay moherep wuat'i ywania pe waku ewei'e o Tupana pe e Iesui topotmu'eria pe i'ewyte ahepe.
Iesui enoi hap ewy atiwan mesuwe uito Mateu.