19
Pol sike sina ga garu Episas
1 Ana pogos nap̃a Apolos pa sike ma Koren wa, Pol sum̃a mialoro ke e kiena mrapa nap̃a kom ke e lepas nap̃a pa m̃a metava e kunus lala, ana naga mlilu m̃a mrapa nene pano-o naga pimi tol Episas. Ana e yo nene, naga pa m̃alivin narin p̃egas nen li nalelagaena la nap̃a asike ea, 2 a pogos tai, naga piun tan la, pisape “?Pogos nap̃a amlelaga e Yesu, amninu Ninuna Wa pimi e amiu e pogos nene, pona pe amninu re poli?”
Ana la apisatam̃e naga, apisape “?Ana Ninuna Wa ya nene? Imimi pe memlogeli re suri tai sanene poli wa.”
3 Ana Pol piun ke sina ga tan la, pisape “?Ana pogos nap̃a akee amiu, amiu apisu sane naga nene na kana kinas sanape?”
Ana la apisatam̃ea, pisape “La akee imimi, imimi mepisu sane sa ke ga e nakeena nene nap̃a Yoane sum̃a kila ke nanua sumo.”
4 +Ana Pol naga pian ruru la, pisape “Ee, naga nene naga poga ga, ana nakeena nap̃a Yoane naga kila nanua sumo, naga kila pa yaru lala sane kile ga tai nap̃a sane yaru la nene la apilon la rui, ana naga nene na kana kinasa na pe sa re nap̃a amlelaga e Yesu po laa wa. Yoane naga m̃ena ga kilia m̃a suri nene, komin nap̃a naga pimi sumo, a naga sum̃a pisa ke pa yeririna lala, pisape la monar alelaga van nap̃a p̃isi na imi raunia, sane Yesu.” 5 A pogos nap̃a le Episas la amloge nap̃a Pol pisayu ruru suri nene pan la, la apisu sane popon la ava si e nakeena, ana la akeela e kia kiena ne Sup̃e Yesu. 6 A e pogos nene, Pol pu p̃arila, ana Ninuna Wa pitomi e la, kila la asum̃a apisi ke kome visena tap̃ena lala, a kila m̃ena la asum̃a apisawal ke m̃ena ga visena lap̃asia nap̃a Ntewa mla pan la. 7 E kiela narin p̃egas nene, pe la moki re poli, la atol ga lualima taaga pa lua.
8 Ana Pol na sike garu Episas tol sina ga kupario telu, a pogos punu ga naga pa kila ke lotuena loyum̃a e yum̃a kiena ne le Yu lala, a naga kila ke visena moki pan la. Pogos tai, naga pe sitom p̃ele re poli, naga pisi m̃arera pan la, pogos tai naga peveyu pan la, a pogos tai naga tagin la vena aimi loyum̃a e nasup̃enena kiena ne Ntewa. 9 Naga kila m̃a sanene pano-o, ana naga pisu nap̃a peraga, la ape p̃arm̃arera ga, la pe sinelan re nena nap̃a alelaga poli. Ana la p̃asia la asum̃a apisayu kare Mrapa Viu nene pa yaru tap̃ena lala loyum̃a e yum̃a na lotuena nene, ana Pol sum̃alu p̃ere plan si li nalogena lala, la amolue petan le Yu tap̃ena la nene, ana legiena punu ga la apa akila viorena a amlologo pa yaru lala e yum̃a na viorena kiena ne yaru nene Tiranas. 10 Naga nene, Pol sum̃a kila m̃a ga sanene pa tol ke sina ga kas lua, ana kila sanene yeririna lala nae lepas keviu nene Esia, le Yu lala amio yaru tap̃ena lala, la punu ga amloge visena kiena ne Sup̃e.
Yaru lap̃asia la amlenpal ga e kia kiena ne Yesu
11 Ana pogos nap̃a Pol sum̃a miyum̃ae ke sanene garu Episas, Ntewa miyum̃ae e naga, kila kile kerkeviu la moki ve na iilaen yeririna lala. 12 Visae narin kulmrae tai, pona kulsota tai, ana yaru la ap̃ar pimi Pol pilivili sumo wa, p̃isi na ap̃ar pano akila tol ga yepena ne li namaiena lala, a kulmrae la nene am̃ene plan kiela maiena lala, pona ninuna viowa la nap̃a asike e la.
13 Ana e pogos nene, le Yu m̃ena ga lap̃asia amialiali ke yaru lala, la asum̃a am̃ene plan ke ninuna viowa petan la. La nene pe amlelaga re e Sup̃e Yesu poli, ana pogos nap̃a amloge sane Pol miyum̃ae ke sanape, la m̃ena ga asitom asape p̃isi na la akilali nap̃a ayum̃ae e nam̃areraena na kia nene. Ana pogos nap̃a am̃ene plan ninuna viowa, la apisi pania, apisape “Mepisa mesmesun pan ko e kia kiena ne Sup̃e Yesu nap̃a Pol sum̃a mlologon ke ne, pisape ko oure vetan yaru nene.”
14 Ana e pogos tai, m̃ee m̃ena ga lap̃as sinelan asape akilali ve sanene. La nene, la olua nene la na narina ne p̃arin yar wa kiena ne le Yu nap̃a kiena kia Skeva. 15 Ana la nap̃ani apimi amlenwo yaru tai nap̃a ninuna viowa sike e naga, ana la apisi pa ninuna viowa nene vena ligania, ana ninuna viowa nene sinena kar la, pisape “Ee, nekilia m̃a kia nap̃a Yesu, a nemloge ke m̃ena ga kia nap̃a apisape Pol, ana amiu na ai? !In na nemninue amiu nena ga, avisuar amiu!” 16 Ana veraga ga, yaru nene pula pimi pula, kila mara amio la su la pano pano-o, taulu la olua nene, kilapel la nap̃a kilapel la pitolwowa make m̃ala kulsota lala. Ana apurmatan yo nene ap̃ar kuruta pap̃isi. 17 Ana yeririna la apisayu suri nene pano tol le Yu lala amio m̃ena ga yaru tap̃ena lala, le Episas lala la punu ga amloge, a suri nene kila narui la sinela kurkur towe la sane, a kila narui amieluar kia kiena ne Sup̃e Yesu pa laa sane.
18 Ana siraunia, la moki nap̃a nanagane la apimi ape li nalelagaena la p̃isi rui, la apimi apisawal apisape la ap̃ar ke kimi, a la apisawal suri la nap̃a la amiyum̃aen ke e purkol. 19 A lap̃as nap̃a ape purp̃es nen kimi kemua lelaga, ap̃ar polo suri la nap̃a amiyum̃aen ke amio la apimi lele taaga, sa nap̃a kana tus ne lala, ana e marana ne la nap̃a apisu ke e pogos nene, la akoven make ga pa e kapi. Tusi la nene moki pap̃isi, ana pogos nap̃a asitom̃al kana kilavaru ne la punu ga nap̃a apul la e sumo, ana la apisu sane keviu pap̃isi, taulu tenario na kilavaru moki pap̃isi. 20 Ana pogos nap̃a suri la ne sanene pimi p̃arwowo ke yo, la apisu sane nam̃areraena kiena ne Ntewa naga sum̃a miyum̃ae ke m̃arera pap̃isi, a la apisu nap̃a visena kiena ne Sup̃e naga sum̃a kulkululu pano taulu yaru la moki laa narui e yo punu ga.
Veveyuena keviu garu Episas
21 Ana Pol pisu kilale nap̃a yum̃aena kiena ne Ntewa pa ke metava narui, ana naga mninukilale pisape naga m̃ena ga monar yum̃ae va re laa na wa, vena naga va telivi visuveveli sina ga lepas la nene M̃asitonia amio Akaea, gare Kris, a sirau, p̃isi na naga wasup̃e ke sina ga va Yerusalem. A naga pisaar m̃ena ga e pogos nene, pisape “A siraun nap̃a nowasup̃e neva si Yerusalem, p̃isi na monar neyaloro si neva re laa na wa, monar neva m̃a neva m̃a netol ma Rom.” 22 Ana naga pisu sane p̃isi na naga monar su re laa yam ve plas laa sane sumo wa e lepas nae Esia amio kana pupia pulkumali nena nap̃a Episas, ana yaru naiilaen lalua nene, Timote amio Erastas, naga mligan la asumo apa M̃asitonia.
23 Ana e pogos nene, nap̃a Pol sike gar yo nap̃a Episas wa, ana pupia veveyuena tai molue e lepas na Mrapa Viu kiena ne Yesu. 24 Suri nene, kana purp̃esia nap̃a le Episas lala, la apisa apisape kiela ntewa, naga sira tai, kiena kia Atemis, a la amlotun ke kana pupia nono nena e kana pupia yum̃a wa nena. Ana yaru tai nae e yo nene, kiena kia Timitrias, naga p̃ere yaru moki liu apimi amiyum̃ae kiena, nap̃a la asum̃a amiyum̃aen ke narin nono lala na yum̃a m̃ana ne sira ntewa nene, la amiyum̃aen e selpa, a yaru la asum̃a apul ke tania, nap̃a naga amio kiena yeririna lala la asum̃a ap̃ar manene kilavaru e pap̃isi.
25 Ana sirau, naga pisu yum̃aena nap̃a Pol kila ke ne sum̃a m̃e mom̃ar ke kiena yum̃aena nene narui, ana pogos tai naga pio kiena yeririna la nene, amio yaru tap̃ena la nap̃a la amiyum̃aen ke suri la e selpa, ana pogos nap̃a apimi lele taaga, naga pisi pan la, pisape “A, aulai, amiu akilia m̃a nap̃a sane ita temali ke ga e kieta yum̃aena nene nap̃a ita tesum̃a temiyum̃aen ke suri la e selpa. Yum̃aena ga nene kila na ita tesum̃a top̃ar ke kilavaru lap̃asia. 26 Ana nesitom nesape amiu na amloge narui, pona ita lap̃asia tepisu e kilamarata rui, nap̃a yaru suri nap̃a Pol nene naga sum̃a pilon ke sitomena kiena ne yeririna la pa pe tap̃ena. Naga sum̃a kila ke e nini, a sum̃a kila ke m̃ena e lavisin pulkumali punu ga na pupia kieta lepas nini Esia, nap̃a naga sum̃a pian ke yaru lala pisape nono la nap̃a yaru miyum̃aen e limana, la pe ape ntewa re nena poli. 27 Ana in na nepisu sane visena kiena ne yaru nene p̃isi na kila kieta yum̃aena vito tano vap̃isi, nap̃a p̃isi na yaru la ve akekaran re si auli suri la nap̃a ita temiyum̃aen ke narui. A metavania, ita temio le Esia lala, amio m̃ena ga yeririna tap̃ena kar ga lala e yomarava nini, ita tesum̃a temlotun ke ntewa wo tanea tai nene nap̃a Atemis, pona yaru nene sinenan pisape kovenlua kare naga yo, pona sinenan pisape kila m̃ana yum̃a wa imi ve suri korena tai yo.”
28 Ana pogos nap̃a naga p̃alelar kare kiela sitomena la sanene, kila la sinela mimi manene laa narui, ana la asum̃a apiovionia, apisape “!Atemis nae Episas naga po, tepinaia naga taaga-o!” 29 Ana la sane am̃arera laa narui, ana la apa akila pupia m̃aagena gar kumali, ana apa atarar Kaias amio Aristakas, yere M̃asitonia lua nap̃a amialoro amio Pol apimi asike e yo nini, ana la apurela, akiriri amio la apa loyum̃a e pupia lelen viorena nae Episas nene, a le Episas m̃ena ga lala apa amio la, apa akokonia yo nene p̃isa.
30 Ana Pol m̃ena ga sinenan pisape va loyum̃a vena kilali nap̃a visi amio pupia p̃ina nene, ana nalogena nae Episas lala amaraun asape sa p̃isi awem̃arlaea, ana apisalup̃ar naga. 31 A yerkawa lap̃as na Lokol Kansel kiena ne le Esia lala, la ape erau ruru po amio Pol, ana la m̃ena ga amligan visena pimi, apiun manene pa Pol vena naga ve va re loyum̃a, akila sanene naga pe pa re si poli.
32 Ana loyum̃a e yo nene, yeririna lala la akila ke pupia m̃aagena pap̃isi, la moki liu nap̃a apisi veraga, lap̃asia apisi pa sanene, lap̃asia apisi pe tap̃ena, a la moki nap̃a amninue nena ga sane am̃a akila ke viorena na ya wa.
33 Ana le Yu lala la amaraun asape sa p̃isi yaru la asitom asape la ke nap̃a la ape purp̃es nen veveyuena nene narui, ana la asupon lala yaru tai, kiena kia Aliksanta, naga pa sum̃alu se maran yaru lala vena visli van la vena la ve sinela kar re le Yu lala. Naga kuan limana kila avarurula, ana la am̃ape naga ke tai nap̃a pe yaru na veveyuena narui. 34 Ana siraunia, pogos nap̃a la apisu kilale asape naga pe yere Yu ga tai, m̃aagena pe pito re nena tano poli, ana la asum̃a apio manene ke e kia kiena ne kiela ntewa nap̃a sira nene, la asum̃a apiovion ke veraga, apisa apisape “!Kiamimi Atemis imimi le Episas lala naga po pap̃isi-o! !Kiamimi Atemis naga taaga po pap̃isi-e!” Ana la apio m̃a sanene pano-o tol mrae lua pe suri tai.
35 Ana siraunia, sup̃e kiena ne le Episas la nene sum̃alu se marala, naga kilali nap̃a aimi amalumu sina pano-o p̃isi, ana naga pisa pan la, pisape “Yeririna nae Episas lala, ita punu ga tekilia ruru rui tesape kieta pulkumali nene, naga pe kumali keviu tai, a pe pulkumali wa tai. Ita ke narui nap̃a tesum̃a tepisuar ke yum̃a wa kiena ne pupia kieta ntewa nene, Atemis, a tekilia tesape kieta lelagaena pe lelaga, komin nanua sumo verue ta nene mlai, ana kana pupia kilavaru wa nena mloru ma e peni pitomi, nap̃a pe mloru re e yo tap̃ena la poli, mloru ga e ita rui, ana ita tesum̃a tepisuar ruru m̃a ga. 36 Suri la nene tekilia rui tesape lelaga make ga, yaru tap̃ena lala tap̃atete nena ga avisa karea. Ana sanene na, pe pon re tekila manene p̃arita poli, popon tekilali nap̃a tesu ruru ga tesu m̃aga. 37 Ana e lepas kien la nene nap̃a amiu ap̃ure la apimi e nini, in na pe nemloge re nap̃a amiu apisa apisape la apa apinaun suri wa tai e yum̃a wa m̃ana ne kieta ntewa poli, pona la apiuelin kiena kia, ana visae ve sanene ita tap̃atete tekila suri tai va lalua nene e yo nini.
38 “Ana visae yaru na kilaen selpa la nene, sane Timitrias lala, visae la kiela suri na visaen lap̃asia sike ga wa vena avisa van lalua nene, poga ga, kieta kumali la sum̃a ga, a kieta nalip̃ereena la sum̃a ga, ana visae avisu ve sanape, la akilia aurela ava avis van la e kana yo nena. 39 Ana visae amiu asitom avisave suri si lap̃as sike ga wa vena ita punu ga tevisuveve sina, poga ga, tekilia tevisuveve ga e kieta viorena si tai.
40 “Naga nene, komin p̃elaga nap̃a tekila ke nanagane, ita tepa manene laa narui. Pe pe suri re tai nap̃a mesmesun tekilia tekila manene m̃aagena nene vanon poli, pona tekila naveveyuena keviu sanene vanonia, a visae peraga, pona p̃isi na yerkawa kiena ne le Rom lala la p̃isi na akoven ita e yum̃a nakoaena na wa vanon kieta yum̃aena na nanagane.”
41 Ana pogos nap̃a naga pisa visena nene p̃isi, sitomena kiena ne yeririna lala pimi pa ruru ke sina ga po narui, ana naga kalo visena, naga pisa pan la pisape la akilia aviap̃a ke sina ga.
+ 19:4 Mat 3:11; Mak 1:4,7,8; Luk 3:4,16; Yoan 1:26,27