15
Lutono kʉgʉ wa yɨgya ka ɓatɨtɛ
(Malɨkɔ 7:1-13)
1 Lɨsyɛ limoti, Ɓafalisayɔ na ɓowonisilo ɓa mʉtʉʉ ɓotukyoku ndɨ ka Yelusalɛma. Ngbingo yi nɨnɔ ɓasilya ndɨ mina Yeso, ɓamuusa ɓɛ: 2 «Ko bulya ɨkɨ yɔ ɓaɓɨɓya kakʉ ɓakoɓuno mina yɨgya ka ɓotitosu? A ɓɛyɔ, ɓakɨsʉkʉsagɨgʉ maɓɔkʉ nɨ ɓakalyalya!»
3 Yeso usikisya ndɨ ɓɛ: «Yɛgʉ sɛ iɓunu, ko bulya ɨkɨ yɔ mo mino koɓuna mʉtʉʉ ko Kunzi ko bulya yɨɓyɛ yɨgya ka ɓotitonu? 4 A ɓɛyɔ, Kunzi aɓɨkya ndɨ ɓɛ: ‹Mʉɓanga abakʉ na amakʉ.› Omotiloku ɓɛ: ‹Mʉmbanzʉ kagbusyo abakɨ ikanɨ amakɨ, okwononi ɓamwɨ.› 5 Luki limoti, iɓunu maɓɨkyaga ɓɛ mʉmbanzʉ akwanana kaɓɨkya abakɨ ikanɨ amakɨ ɓɛ: ‹Luki nɨlɔ nakwanano ɓi nolu kausingyo, nopí kʉwa ka apɛpɛ ko Kunzi.› 6 Mʉtʉ yi nɨnɔ kakwananɨgʉ ɓata kaɓanga abakɨ ikanɨ amakɨ. Iɓunu makolimogo Lɨkpʉmʉka ko Kunzi ko bulya yɨɓyɛ yɨgya ka ɓotitonu.
7 Ɓatʉ ɓa kʉɓɔɓɔkʉ! Ɓugyalandʉ ka Isaya a ndɨ ɓa lɨngʉnʉ kʉgʉ kunu, ngbingo yi nɨnɔ aɓɨkya ndɨ mina ɓɛ:
8 ‹Ɓatʉ ɓi nɨɓa ɓaɓɨkyaga ɓɛ ɓɛɓangagatʉ,
luki limoti, ɓɛmɨnaga payaya.
9 Malʉmba nɨmɔ ɓɛgyɨlyaga a payaya.
A ɓɛyɔ, mʉtʉʉ kaɓʉ akaɓyɛnɛnɛ na ɓopisi nɨɓayɔ ɓibisilyogo aka.›»
Luki nɨlɔ akwanana kapá mʉmbanzʉ ɓʉnyɛ
(Malɨkɔ 7:14-23)
10 Kumbuso yi, Yeso amaka ndɨ ambaza ka ɓambanzʉ, ʉɓɨkya ɓɛ: «Hukononi, motombisya ɓɨnza lɨkpʉmʉka li nɨlɨ. 11 Luki nɨlɔ ingyaga ka mʉnɔkʉ ka mʉmbanzʉ kapágɨgʉ ɓʉnyɛ. Luki limoti, nɨlɔ opupogo lɔ apága ɓʉnyɛ.»
12 Kʉwa wa, ɓaɓɨɓya ka Yeso ɓakpuɗoku ndɨ, ɓamuusa ɓɛ: «Wibito ɓi ɓɛ mʉnzɨna kakʉ utulito ɓi Ɓafalisayɔ?»
13 Yeso usikisya ndɨ ɓɛ: «Luki lasɨ nɨlɔ aɓakaga nɨ Baba nɨnɔ kʉgʉ wa lɨsyɛ kokunigʉ, ɓomukatʉ. 14 Yɛkɨ a ɓɛyɔ, husoni! Ɓa ɓatʉ ɓo koloɓu ya mamɔmɔ nɨɓɔ ɓakaukpokyonisa ɓadaɓʉ! Mʉtʉ wo koloɓu ya mamɔmɔ kika kakpokyonisa dakɨ, ɨɓʉ ɓasɨ ɓaɓa ɓogwatʉ ka lɨɓyɛ.»
15 Pɛtɛlɛ aɓɨkya ndɨ ɓɛ: «Tɨtʉmbʉlyaga isi ya lizuni li nɨlɨ.»
16 Yeso usikisya ndɨ ɓɛ: «Ambɛ na gʉtʉgʉ iɓunu aka, makakwananɨgʉ kayibo isi yi? 17 Ambɛ, makibogigʉ mbɛyɨ ɓɛ luki lasɨ nɨlɔ ingyaga ka mʉnɔkʉ, osyaga ka mʉma, kumbuso yi, opupo, ɨnda ka lɨmbɨ? 18 Luki limoti, lasɨ nɨlɔ opupaga ka mʉnɔkʉ ka mʉmbanzʉ, atʉkyaga ka lɨmbɛngɨ kakɨ. Na ilu lɔ apága mʉmbanzʉ ɓʉnyɛ. 19 A ɓɛyɔ, tamanaga yanyɛ opupogo ka lɨmbɛngɨ ka mʉmbanzʉ, lɨmwɔmwɔ, kasyɛ na muko ikanɨ mbʉnya ɓɛngɛnɨ, ɓʉɗanda, kuɓakʉ, mʉtamanagɨ mʉɓɨkya ɓɔngɔ na ɓanvɛnvɛ. 20 Nɨmana masɨ mɔ apága mʉmbanzʉ ɓʉnyɛ. Luki limoti, kalyalya nɨ wakisukusigʉ maɓɔkʉ kakwananɨgʉ kapá mʉmbanzʉ ɓʉnyɛ.»
Waɓakanana aɓinikyonini Yeso
(Malɨkɔ 7:24-30)
21 Kumbuso yi, Yeso atʉkya ndɨ wa, ɨnda ndɨ misa ya iwili ya Tilo na nɨyɔ ya Sidɔna. 22 Kʉ ɓɛyɔ, Waɓakanana ɓemoti asilya ndɨ. Muko yi nɨnɔ akʉkwaga ndɨ, aɓɨkya ɓɛ: «Hiii Mombukwono-dosu, Mika ngama Daudi, ikwilyanɔ ɓaka kumbu! Mikamɨ mʉsɨka yi akaigyogyisa kʉgbɛ na lɨmbɛngɨ la ɓʉnyɛ!»
23 Luki limoti, Yeso kasikisyagʉ ndɨ lɨkpʉmʉka gʉtʉgʉ limoti aka. Kʉwa wa, ɓaɓɨɓya kakɨ ɓakpuɗoku ndɨ, ɓɨtatanaga na ɨyɨ ɓɛ: «Mʉkpamya nɛkɨ muko yi nɨmʉ aga, kyɛ akatigbomisa ɓamʉ aka na mʉpamʉ.» 24 Usikisya ndɨ ɓɛ: «Ɓetikoku ndɨ ka Ɓezaleli aka, nɨɓɔ ɓa mʉɗɔngɔnɨ abɛ ɓakɔndɔlɔ nɨɓɔ ɓoɓungaga ndɨ.»
25 Luki limoti, muko yi nɨnɔ odoku ndɨ koɓuna moli kambwa kakɨ, ɨtatanaga ndɨ na ɨyɨ ɓɛ: «Hiii Mombukwono-dosu, kikiliki, isingyanɔ ɓaka!» 26 Yeso asikisya ndɨ ɓɛ: «Kɛgʉ ɓɨnza kava malɨlɨ ka ɓomiki, kaumbimbilya ɓɛnva.»
27 Muko yi nɨnɔ aɓɨkya ndɨ ɓɛ: «A ɓɛyɔ, Mombukwono-dosu. Luki limoti, gʉtʉgʉ ɓɛnva aka ɓalyagatʉ gɔnɨ kumbo ya ɓamalɨlɨ nɨmɔ anyʉkaga ka mɨza ka mombukwana-daɓʉ.»
28 Kʉwa wa, Yeso asikisya ndɨ ɓɛ: «Yɛ ma, baya kakʉ a yidingi! Igyonosi ku kakʉ mʉɗɔngɔnɨ ɓɛyɔ baya kakʉ o mino.» Ko ngbingo yi nɨnɔ aka nɔ, mɨkakɨ mʉsɨka yi ahʉka ndɨ.
Yeso uhukusini ɓatʉ ɓudingi ɓa ɓokoloɓu
29 Kʉmbuso yi, Yeso atʉkya ndɨ kʉ, ɨnda ka mutili ma ibombu ya Galilaya. Kʉ ɓɛyɔ, aɗaka ndɨ ka ngʉpa, iko. 30 Kʉwa wa, ɓambaza ka ɓambanzʉ ɓudingi ɓakpuɗoku ndɨ. Ɓadulyogoku ndɨ na ɓatʉ ɓa mʉtɨngbɨ, nɨɓɔ ɓa ɓokoloɓu ɓaya mamɔmɔ, ɓazɛgɛsɨ, ɓoɓoɓo na ɓatʉ ɓagɔgɔ ɓa ɓokoloɓu ɓudingi. Ɨɓʉ ɓasɨ, ɓubisaga ndɨ kambwa ka Yeso na ɨyɨ anuhukuso.
31 Nɔkʉ ʉdɨka ndɨ ɓambanzʉ nɨɓɔ ɓa ndɨ ka ɓambaza wa ɓɨdɛ kaʉmɨna ɓaɓoɓo kanzɨna, ɓatʉ ɓa mʉtɨngbɨ kananɨkana, ɓazɛgɛsɨ kakpakyana na ɓatʉ ɓa ɓokoloɓu ɓaya mamɔmɔ kaɨna. Ɓapʉnga kʉwa ndɨ kabibiso Kunzi wa Izaleli.
Yeso ulyolyisini ɓambanzʉ ɓɛlɔfʉ ɓakwanganya
(Malɨkɔ 8:1-10)
32 Yeso ʉmaka kʉwa ndɨ ɓaɓɨɓya kakɨ, ʉɓɨkya ɓɛ: «Nakaʉmɨnyɨlya ɓatʉ ɓi nɨɓana kumbu. Ta kʉwa na ɨɓʉ na masyɛ masaa, ɓakɛgʉ ɓata no luki lɨlya. Nakɛgʉ kapa kaʉsa ɓɛ ɓaga nɨ ɓanɨmʉkana ɓanza. Ɓakaga ɓɛyɔ, yagɔgɔ nzʉyɨ ʉdɨkagatʉ ko pisi.»
33 Ɓaɓɨɓya kakɨ ɓamuusa ndɨ ɓɛ: «Wanʉ ka ɨsa, tinisonoku na malɨlɨ yanɨ nɨmɔ akwanana ɓɛ ambaza mudingi ka ɓambanzʉ ɓɛnɛ ikuti?» 34 Yeso umuusa ndɨ ɓɛ: «Ma na mukati mɨnga?» Ɓasikisya ndɨ ɓɛ: «Ta na mukati maɗɨya na ɨka na ɓosi ɓakɛɗɛ aka.»
35 Kʉwa wa, Yeso ʉkpamya ndɨ ɓambanzʉ ɓɛ ɓikononi wasɨ. 36 Ava ndɨ mukati maɗɨya na ɨka na ɓosi ɓi nɨɓɔ. Kumbuso kabibiso Kunzi, oɓunonogo, ʉpága ɓaɓɨɓya kakɨ, ɓʉgbananɨlyaga kʉwa ndɨ ɓambanzʉ.
37 Ɨɓʉ ɓasɨ ɓalyalya ndɨ, ɓikutogo ɓɨkpɛkɛɗɛ-kpɛkɛɗɛ. Kumbuso yi, ɓaɓɨɓya ɓamʉmʉlaga ndɨ ɓodongbu nɨɓayɔ asɨkana ndɨ, otuma ndɨ mʉmbɨ maɗɨya na ɨka. 38 Ɓatʉ nɨɓɔ ɓalyalya ndɨ, ɓa ndɨ banda ɓalʉkʉ ɓɛlɔfʉ ɓakwanganya nɨ ɓakutongigʉ ɓoko na ɓomiki.
39 Kumbuso Yeso kaʉpá ɓambanzʉ ɓi nɨɓɔ lɨgʉndʉ, aɗaka ka ɨngbɔlɔ, aga ndɨ ka iwili ya Magadani.