16
Lusímo lwa Mwiimiriri Mʉweere
1 Kei Yéesu akavawyɨɨra lusímo ʉlʉ vapooji vaachwe, yoovasea, “Kʉjáa kwatɨɨte musúngaati ʉmwɨ na mwiimiriri wa máari jaachwe. Ʉwo musúngaati akateera mwiimiriri wa máari jaachwe yoosaambʉla máari. 2 Sa jeyyo ʉwo musúngaati akamwaanɨrɨra mwiimiriri akamʉsea, ‘Natéɨɨre kɨra ˆwoobweeyya na máari jaanɨ! Laɨra kɨra ˆʉbweeyyirya máari jaanɨ, sa sɨ ʉrɨ kʉva mwiimiriri wa máari jaanɨ tʉkʉ.’
3 Ʉra mwiimiriri akiiririkana mutimii waachwe, ‘Musúngaati waanɨ nɨ kʉʉnseyya iise murimwii waanɨ. Haaha nɨ che ndɨrɨ bweeyya? Nɨɨnɨ nsiina ngururu jo rɨma tʉkʉ, na nookoona soni yo loombaloomba. 4 Natáangire ˆcheene ndɨrɨ bweeyya, sa ˆndɨrɨ rekiwa mʉrɨmo waanɨ vaantʉ vaanteengye na nyuumbii jaavo.’
5 Jeyyo, akavaanɨrɨra vaantʉ voosi vara ˆvadaayiwáa noongwa nɨ musúngaati waachwe. Wa ncholo akamuurya, ‘Noongwa yaako kwa musúngaati waanɨ nɨ viintʉ vingaɨ?’ 6 Ne akasea, ‘Noongwa yaanɨ ndáayiwaa nɨ líita mayana yatatʉ na magana mufungatɨ (3,700) ya makuta ya saitúuni.’ Aho, mwiimiriri akamʉsea, ‘Toola karatáasi ɨhɨ ˆngʼeene yaandɨkwa noongwa yaako chaangʉ, andɨka noongwa yaako nɨ líita iyana rɨmwɨ, magana yanaanɨ na makumi yasaano (1,850).’ 7 Aho, akamuurya wa kavɨrɨ akamʉsea, ‘Weewe viintʉ vingaɨ ʉdáayiwaa?’ Ʉra akamʉsea, ‘Magunía magana yatatʉ na makumi yatatʉ (330) ya ngáano.’ Mwiimiriri akamʉsea, ‘Toola karatáasi ɨhɨ ˆngʼeene yaandɨkwa noongwa yaako, andɨka magana yavɨrɨ na makumi mʉsasatʉ (260).’
8 Ʉra musúngaati akamʉdʉʉmbɨrɨra ʉra mwiimiriri sɨ ˆarɨ wo kiilaangiwa, sa viintʉ ˆajáa abwéeyyiirye ʉweere. Sa kʉrɨ vaantʉ va mbyaala ɨhɨ, vara sɨ ˆvamurúmaa Mʉlʉʉngʉ nɨ vaweere mʉnʉmʉʉnʉ kwa masáare ya ɨhɨ weerʉ, kʉlookya vaantʉ vara ˆvamuruma Mʉlʉʉngʉ. 9 Nɨ kʉvawyɨɨra niise, vaambiriryi viivaanyu na máari jaanyu ja aha weerwii, sa ˆjiri sira mʉteengiwe na kiikalwii cha sikʉ ˆjisiina ʉhero.
10 Mʉʉntʉ ˆiiláangiwaa kwa masáare maduudi, kiilaangiwa eende kwa masáare makʉʉlʉ. Noo jeyyo, mʉʉntʉ ʉra ˆasova ʉwoloki kwa viintʉ viduudi, kʉva arɨ mʉʉntʉ ˆasova ʉwoloki kwa viintʉ ˆviri foo. 11 Na koonɨ sɨ mʉrɨ vo kiilaangiwa kwa máari ja ɨhɨ weerʉ, nɨ ani ˆarɨ viilaangya kwa máari ya kɨkomi? 12 Kei koonɨ sɨ mʉrɨ kiilaangiwa kwa máari ya mʉʉntʉ wɨɨngɨ, nɨ ani ˆarɨ kʉvaheera máari yaanyu veeneevyo?
13 Kusiina mʉtʉmami ˆadáhaa tʉmamɨra vasúngaati vavɨrɨ tʉkʉ. Sa mʉsʉʉla arɨ ʉmwɨ na amweende wɨɨngɨ, au mʉnyemya eende ʉmwɨ na kumuchwa eende matɨ wɨɨngɨ. Sɨ mʉrɨ daha kʉmʉtʉmamɨra Mʉlʉʉngʉ na máari tʉkʉ.”
14 Mafarisáayo ˆvakateere masáare yoosi Yéesu alʉʉsáa, maa vakamʉseka ko muchwa matɨ, sa vajáa veenda mpía maatʉkʉ vii. 15 Yéesu akavawyɨɨra yoovasea, “Nyuunyu mwiiyónekyaa kɨkomi mbere ja vaantʉ mʉrɨ vawoloki. Maa kaa, Mʉlʉʉngʉ amányire mɨtɨma yaanyu. Sa vira viintʉ vaantʉ ˆvavyoónaa nɨ vya kɨkomi, Mʉlʉʉngʉ avisʉʉla.
Miiro na Ʉtemi wa Mʉlʉʉngʉ
(Matáayo 11:12-13; 5:31-32; Maáriki 10:11-12)
16 Miiro na masáare ya valáali na mʉtwe, yavariyʉlwa fʉʉrʉ mpɨɨndɨ ja Yooháani Mʉbatisáaji. Fuma mpɨɨndɨ ijo, Masáare Maaja ya Ʉtemi wa Mʉlʉʉngʉ yaváriyʉlwaa na kɨra mʉʉntʉ iiyingiryáa ʉtemii ʉwo na ngururu. 17 Maa kaa, nɨ vyoolo kwa kurumu na weerʉ kʉlooka, kʉlookya lʉtalo baa lʉmwɨ kʉrɨmɨra fuma Miirwii ya Mʉlʉʉngʉ.
18 Mʉʉntʉ mʉlʉme ˆamusíitaa muki waachwe, maa akaloola muki wɨɨngɨ, ʉwo ayéendaa na muki wa mʉʉntʉ. Kei, mʉʉntʉ mʉlʉme ʉra ˆamʉlóolaa mʉʉntʉ muki ˆarekwa nɨ mʉlʉme waachwe, ʉwo ayéendaa na muki wa mʉʉntʉ.
Lusímo lwa Musúngaati na Lasáaro
19 Haaha, kʉjáa kwatɨɨte musúngaati ʉmwɨ, ˆiivɨkɨráa ɨngo ja kɨtáani ˆjiri gyaa ja kisúngaati, ˆjalʉkwa na mputi ja kɨkomi. Na sikʉ joosi yeeye arijáa chóorya cha kibuya. 20 Kei, kʉjáa kwatɨɨte mʉkɨva ʉmwɨ ˆasewáa Lasáaro. Areetwáa, maa akavɨɨkwa mʉryaangwii kwaachwe. Ʉhʉ ajáa atɨɨte viloonda mʉvɨrɨ vʉʉ. 21 Yeeye iikaláa mʉryaangwii na ajáa atɨɨte mpɨɨma yo rya mangʼenyengʼenye ˆyawíire ɨsɨ ya méesa kwa ʉhʉ musúngaati. Kei, kúri jʉʉjáa noo mʉnaampa viloonda vyaachwe.
22 Sikʉ ˆjikalooke, ʉra mʉkɨva akakwya. Mirimʉ miija ɨkʉʉja noo mʉsʉmʉla, ɨkamʉtwaala fʉʉrʉ kɨpeembii cha Aburaháamu. Ʉra musúngaati ne akɨjoowulala na akataahwa. 23 Yeeye akatamanya na ntarii. Ʉko uturikirii, akiinurirya miiso yaachwe na mweeri, maa akamoona Aburaháamu kwa kʉlɨ arɨ na Lasáaro. 24 Aho, ʉra musúngaati akamwaanɨrɨra Aburaháamu, ‘Taáta Aburaháamu, naanga na riiso ra wʉʉja. Nooloomba ʉmʉtʉme Lasáaro atukye imaamba raachwe luujii, maa atoonyerye lurimii lwaanɨ sa lʉhole. Kɨkomi nɨ tʉrɨkɨra niise mʉnʉmʉʉnʉ mootwii ʉhʉ.’
25 Aho, Aburaháamu akamʉsea, ‘Mwanawaanɨ, kʉmbʉkɨra, weewe mpɨɨndɨ ˆʉjáa mooyo, ʉjáa ʉtɨɨte viintʉ vyoosi ˆvyabooha ˆʉsaakáa. Maa kaa, Lasáaro nɨ uturikiri vii apatáa. Haaha yeeye atúuriiwe mʉtɨma aha na weewe ʉmwaarɨ wootʉrɨkɨra mʉnʉmʉʉnʉ. 26 Sɨ jeyyo vii tʉkʉ, katɨkatɨ yiiswi na nyuunyu kwatɨɨte iduundu ikʉʉlʉ mʉnʉmʉʉnʉ. Iduundu ɨro, ravɨɨkwa sa vaantʉ va kʉnʉ ˆvarɨ saaka kʉʉja nooko kwaanyu, vasiindwe fɨrɨra na vaantʉ va ʉko vasiindwe kʉʉja na kʉnʉ.’
27 Aho, ʉra musúngaati akasea, ‘Haaha nookʉloomba ee taáta ʉmʉtʉme Lasáaro atamanye na kaayii kwa taáta wiitʉ. 28 Ʉko natɨɨte vaaniitʉ vasaano. Lasáaro akavalʉme kutu sa karɨ luu vʉʉje na kʉnʉ kʉʉntʉ kwa uturikiri tʉkʉ.’
29 Maa kaa, Aburaháamu akamʉsea, ‘Vaanaanyu vatɨɨte ʉtali wa Mʉ́sa na valáali na mʉtwe va Ijʉva, vayateere ayo!’
30 Ʉra musúngaati akamʉsea, ‘Taáta Aburaháamu tʉkʉ! Koonɨ mʉʉntʉ afúfukire na adome akavawyɨɨre, aho, valandʉka varɨ fuma uvii waavo.’ 31 Aburaháamu akamʉsea, ‘Koonɨ sɨ vatéerɨɨre yara ˆyaandɨkwa nɨ Mʉ́sa na valáali na mʉtwe, sɨ varɨ ruma baa ya mʉʉntʉ afúfukire tʉkʉ.’ ”