2
Nan Ummaliyan Nan Ispilitun Apudyus
1 Sa'ad san hummu'nakan nan Pijasta gway ma'gwaniyon Pentecostes,* naayus losan chanan namati san osa hoyoy. 2 Kun maag ekay iningkaw nan manawhawhayug gway nerpud langit gway amas awhayug nan napigsaay tungnin ad nagngor san intiluway chayo' nan hoyoy gway iningkagwancha 3 ja iningkaw chanan amas apuy gway ummoy nasinnossa nigwayas ja ummoy san gwaschi osa an chicha. 4 Kun ummoy nan Ispilitun Apudyus an chicha losan gwot illukichaay kuminga san uchumay na'aya'ayasi apapat kapu tan inatchan nan Ispilitun Apudyus chicha as ayobhonganay manapapat.
5 Sa'ad san sachi chimpu iningkaw ahos ad Jerusalem chanan Hudyu gway mangikakadto' san pammaticha gway nerpu san na'aya'ayasiyay ili san luhung. 6 Chingngorcha kun chay awhayug nangwhinu'nag chanan angsanay taku san sachi hoyoy. Kun nataagcha losan tan gwaschi osa an chicha chongyoncha chachay namati gway manapaapat san ugwachaay apapat. 7 Nataagchas amod gway manggwana, “Jo'o wha'on as iGalili nannatchaja asijaapapatay. 8 Kunja kamaangkay gwaschi osa an chita'uwon chochongyon ta'u chicha gway kuminga sasan apapat ta'u? 9 Agwad an chita'u chanan iPartia, iMedia, ijElam, iMesopotamia, iJudea, iCapadocia, iPonto ja ijAsia. 10 Anna ahos chanan iFrigia, iPamfilia, ijEgipto ja chanan nerpu san sa'upon nan Libya gway achani ad Cirene. Ja anna ahos chanan mangiliyay nerpud Roma gway Hudyu nan uchum ja wha'on kus Hudyu nan uchum gway nangngachan Hudyu. 11 Nerpu ahos nan uchum ad Creta ja Arabia. Chochongyon ta'u chicha gway kuminga san apapat ta'u mipangkop san mataakan gway inggwa'inggwan Apudyus.”
12 Nataagcha losan ja achicha kun maagwatan nan na'gwa, sija nan nanisijimuschaay manggwana, “Ngachan nan pijaon nina anan?”
13 Gwon iningkaw nan uchumay nangamamang sasay namati an Hesus gway manggwana, “Nahutong nannatchaja taku!”
Ipaagwat Pedro Nan Mipangkop San Ummaliyan Nan Ispilitun Apudyus
14 Gwon summi'ad as Pedro ja chanan nasagwayan as osa apostoles kun tinowhagna kumminga gway manggwana, “Ailija'ay Hudyu ja cha'ajuway iningkaw ad asnaay Jerusalem! Chongyonju ad, ipaagwat'u an cha'aju nan pijaon nina anan! 15 Wha'on kus nahutong nannachaja taku tan amas agwad mahutong san suminer! 16 Gwon nan annajaay na'gwa, sijana nan tummuttugwaan nan ingwhakan profeta Joel san agwi gway anana:
17 ‘Anan Apudyus: Amasna nan oo' nu takangay nan humu'nakan nan anungus nan erkaw.
Nachayaa' gway mangatod san Ispilitu' san losanay taku.
Ad sa'ad chanan anana'ju ipaakammu' chanan paiwhaka' an chicha.
Ad sa'ad chanan whabwhawhayuju agwad nan mailacha gway ipaila' an chicha.
Sa'ad chanan man'amangorragju agwad nan ininponcha gway ipaininop'u an chicha.
18 Isun ahos chanan mudchachu' gway lallaya'i ja hubhuwhai,
Atcho' hos nan Ispilitu' an chicha
Ad impaakammucha nan paiwhaka' an chicha.
19 Agwad nan ipaila' gway mataakan ad langit.
Isuna hos san luhung gway agwad nan ipaila'
gway mangimatunan gway chaya, apuy ja amochay asu'.
20 Ad hummulingot nan init,
Ad chummayag nan huyanay amas chaya.
Ad asiyot humu'nag nan apatkan ja umma'allasi awhayugwanay erkaw gway umaliyan Apudyus.†
21 Ad ngachanna manay takuway man'ochaw san achakun Apudyus,‡ mataku.’ ”§
22 Kun intuyuy Pedro gway manggwana, “Susunud gway ijIsrael, chongyonju nan annaja iwhaka'. Sa'ad as Hesus gway iNazaret impano'no' Apudyus an chita'u kapu sasan na'na'gwa gway mataakan ja chanan mangimatunan gway inggwan Apudyus kapu an sija. Akammuju tan na'na'gwa chachi san agwachan ta'u. 23 Ad nan sachiyay Hesus gway inatodna an cha'aju tan sachi nan sikud gway pangkop Apudyus, impailansaju sasan wha'on kus Hudyu san krus. Intoyyu as sija. 24 Gwon tinakun Apudyus as Hesus gway gwinajagwajaana san ayobhongan nan otoy tan maid kun ayobhongan nan otoy gway mangipaggwod an sija. 25 Tan ingwhakan Dabid san agwi nan mipangkop an Hesus gway anana,
‘Akammu' gway patinajunay agwad as Apudyus gway iingkaw an sa'on
tan anna as sija san machigwanan'u ad achiya' kun umogjat.
26 Sija nan nayagsa' nan somsomo''u
ja mallaylajacha' gway manchaychajaw an si'a
tan anna nan namnamao' san longag'u.
27 Tan achim taynan nan alichodgwa' san ikaw nan natoy ja achim kuhos ijujaay mahuju' nan longag nan Mansilsilwhiyom gway maid whersuna.
28 Impaakammum an sa'on nan ininonay ma'awhijag an Apudyus as ingkaingkana. Mallaylajacha' tan anna'a an sa'on.’ ”*
29 Kun intuyuy ahos Pedro gway manggwana, “Susunud, tuttuwa nannaja iwhaka' an cha'aju mipangkop an Dabid gway nerpugwan ta'u. Natoy as sija kun niilhon ad san sana sissija maila ta'u nan lohonna sannaja ikaw ta'u. 30 Kapu tan osa as sija gway profetan Apudyus akammuna nan ingwhawhagkan Apudyus an sija gway osa sasan kana'na nan mangngachan ali san umaliyay erkaw.† 31 Nipacha''an an Dabid nan ma'gwa gway mataku nan Kristu gway manaku sasan taku. Sachi nan inukudna gway ananaon,
‘Achi' kun taynan as sija ad Hades gway ingkagwan nan natoy
ja achi kuhos mahuju' nan longagna.’‡
32 “Nan sachiyay Hesus tinakun Apudyus. Ad cha'ami losan nan nangila san natakuwana. 33 Ad kapu tan nipangatu as Hesus gwot agwad san machigwanan Apudyus chinagwatna nan merpu an Apudyus gway Amana nan Ispilitun Apudyus gway ingwhawhagkana. Kun impaalin Hesus gway ma'ayongag an cha'ami gway sachi nan inilaju ja chingngorju san sana. 34 Tan wha'on kus Dabid nan ummoy ad langit gwon anan Dabid,
‘Anan Apudyus san Apu'
tumu'chu'a san machigwanan'u
35 ingkanas ipaawha''u an si'a chanan ahursum ad isucha nan layappangan nan i'im.’§ ”
36 Sachi kun anan Pedro, “Sija nan chita'u losanay ijIsrael maserpuway akammugwon ta'u gway sa'ad nan sachiyay Hesus gway illansaju san krus, sija nan nangngachanon Apudyus as man'Apu ta'u ja sija ahos nan Kristu.”
37 Chingngorn ku chanan taku nan sachi nasakid nan somsomo'cha. Kun anancha an Pedro ja chanan uchum gway apostoles, “Susunud, ngachan maangkay oonmi?”
38 Kun summungwhat as Pedro an chicha gway manggwana, “Manchu'kanju chanan whersuju ad nampahonjag nan gwaschi osa an cha'aju gway mangipaakammu gway Apuju as Hesu Kristu tot ligwatan Apudyus nan whersuju ad chagwatonju nan Ispilitun Apudyus gway atchona gway maid kun oyosna. 39 Tan ingwhawhagkan Apudyus ta'u nan sachi an cha'aju ja sasan kana'ju ja mitapi ahos losan chanan agwad sasan achajuway inailin chi ili san losanay ajakana.”
40 Angsan nan ingwhakawhakan Pedro gway mangipano'no' ja mangagwis an chicha gway manggwana, “Iligtasju nan longagju san chusa gway ma'gwa sasan lagwingay taku.”
41 Ad sa'ad chachay namati san ingwhakan Pedro nampahonjagcha san sachiyay erkaw gwot ummoy as tuyu lihu chanan takuway nichoka sasan namati an Hesus. 42 Kun impapuutcha gway nanchongor san sussuyun chanan apostoles ja nanosossaancha san ooncha. Nallugwayucha ja na'api'pi''icha san tinapay gway nangan as manomsom'ancha an Hesus.
Nan Nanosossaan Chanan Namati
43 Kun ummogjat nan gwaschi osa takuway manggwas lagwing kapu san inilachaay angsan gway mataakan ja mangimatunan gway impa'gwapa'gwan Apudyus sasan apostoles. 44 Nanghuhuyun chanan losanay namati ja nangwhiwhinnachangcha gway losancha naninnatod san agwad an chicha. 45 Illa'ucha chanan tayuncha ja u'ugwacha kun whiniwhillaycha nan la'una insikun san maserpun nan gwaschi osa an chicha. 46 Kun whinikatay maayuscha san sowhan nan Templo ja maasinut sasan hoyoy gway nampa'pa''ayus ja nampi'pi''i san tinapay as manomsom'ancha an Hesus gway asilayajad. 47 Gwot patinajunchaay manchaychajaw an Apudyus kun nasom nan losanay taku an chicha. Kun whinikatay ichokan Apudyus an chicha chanan takuwona.
* 2:1 Osaay pijastan nan Hudyu gway tinagwonay ooncha as manjamanancha an Apudyus san whayu apitcha. Mawhasa san Levitico 23:15-21; Deuteronomio 16:9-11 † 2:20 Sa'ad nan nilista san Griego “erkaw gway umaliyan nan Apu.” ‡ 2:21 Sa'ad nan nilista san Griego “Nu ngachanna manay man'ochaw san achaku kapu san ngachan nan Apu mataku.” § 2:21 Mawhasa san Joel 2:28-32 * 2:28 Mawhasa san Salmo 16:8-11. † 2:30 Mawhasa san Salmo 132:11 ‡ 2:31 Mawhasa san Salmo 16:10 § 2:35 Mawhasa san Salmo 110:1.