Na FaꞋarongoꞋa LeꞋa NeꞋe Sa Matthew Nia Keresia
Sa Matthew ta ngwae ana akwala ma ro ngwae fafarongo ba sa Jesus ki. Sa Matthew keresia buka neꞋe fuana fuuꞋi ngwae nia Ꞌi Jiu. ꞋIta ana kaidaꞋi na profet ki saena Fau AlangaꞋinga ꞋUa, kira alaꞋa sulia God ke baꞋa kwatea maꞋi taꞋi ngwae faꞋamauri neꞋe kira saea Ꞌania na Christ nama na Mesaea. Na Jiu ki kira kwaimaꞋa kwali naꞋa ana niaꞋa. Sui bore Ꞌana ka ꞋunaꞋeri, kaidaꞋi sa Jesus dao naꞋa maꞋi kira manata Ꞌuri, “Nia noaꞋa laꞋu na Christ neꞋeri. Nia noaꞋa laꞋu na Mesaea.” Na Farasi ki, ma na Sadusi ki, ma na gwaungaꞋi ngwae Jiu ki, kira Ꞌaila Ꞌani sa Jesus. Na ngwae Jiu ki fia fasi na Christ ke dao Ꞌani ngasingasiꞋanga doe, ma ka tatalafaꞋa fafia ngwae ki taꞋifau. Kira kasi fia nia totolia fuana na Christ ka mae ana Ꞌai rara folo. ꞋIu sa Matthew keresia buka neꞋe fuana Ꞌafilada Ꞌiri kika lia saiana neꞋe sa Jesus na Christ mamana, ma nia tatalafaꞋa mamana kira. KaidaꞋi Ꞌoro sa Matthew nia faꞋataꞋinia alaꞋanga saena KerekereꞋa Abu neꞋe kira alaꞋa sulia na Christ. Ma nia ka faꞋataꞋinia neꞋe alaꞋanga ki niꞋi dao mamana, kaidaꞋi sa Jesus dao maꞋi ka tua saena magalia.
Na ru talingaꞋi ki saena buka neꞋe:
Futalana maꞋi sa Jesus & 1:1—2:23
ꞋI naꞋona neꞋe sa Jesus tatabula na raoꞋa nia & 3:1—4:11
Sa Jesus talaꞋae ana raoꞋa nia Ꞌi Galili & 4:12—18:35
Sa Jesus talaꞋae ana raoꞋa nia Ꞌi Judea & 19:1—20:34
Na asoa ꞋisiꞋisi ki sa Jesus nia tua Ꞌi Jerusalem & 21:1—25:64
Sa Jesus mae ma ka mauri laꞋu & 26:1—28:20
1
IsufutaꞋanga sulia sa Jesus na Christ
(Luke 3:23-38)
1 IsufutaꞋanga sulia sa Jesus na Christ. Nia futa maꞋi ana sa David na ngwae tatalafaꞋa neꞋe nia futa maꞋi ana kwalafa sa Abraham.
2 Ma na isufutaꞋanga neꞋe, nia talaꞋae maꞋi ana sa Abraham.
Na ngela sa Abraham neꞋe sa Aesak,
sa Aesak alua sa Jakob,
ma sa Jakob ka alua sa Juda faꞋinia ngwaefuta nia ki.
3 Ma na ngela sa Juda ki neꞋe sa Peres faꞋinia sa Sera. (TeꞋa kera satana Ꞌi Tama.)
Ma na ngela sa Peres neꞋe sa Hesron,
sa Hesron neꞋe alua sa Ram.
4 Sa Ram ka alua sa Aminadab,
sa Aminadab ka alua sa Nason,
sa Nason ka alua sa Salmon.
5 Sa Salmon ka alua sa Boas, ma teꞋa nia satana Ꞌi Rahab.
Sa Boas ka alua sa Obed, ma teꞋa nia satana Ꞌi Rut.
Sa Obed ka alua sa Jesi.
6 Sa Jesi neꞋe alua sa David na ngwae tatalafaꞋa Israel.
Sa David ka alua sa Solomon, ma teꞋa nia neꞋe Ꞌuruna sa Iuraea.
7 Sa Solomon ka alua sa Rihoboam,
sa Rihoboam ka alua sa Abaeja,
sa Abaeja ka alua sa Asa.
8 Sa Asa ka alua sa Jehosafat,
sa Jehosafat ka alua sa Joram,
sa Joram ka alua sa Iusaea.
9 Sa Iusaea ka alua sa Jotam,
sa Jotam ka alua sa Ehas,
sa Ehas ka alua sa Hesikaea.
10 Sa Hesikaea ka alua sa Manase,
sa Manase ka alua sa Emon,
sa Emon ka alua sa Josaea.
11 Sa Josaea ka alua sa Jekonaea faꞋinia na ai burina ki.
Kira futa ka sui mala na malimae kira ki ka fiꞋi ngalia ngwae Ꞌi Israel ki Ꞌuana fanoa ꞋaꞋana Ꞌi Babilon.
12 ꞋI buri ana na malimae kira ki ka ngalia ngwae Ꞌi Israel ki Ꞌuana Ꞌi Babilon,
sa Jekonaea ka fiꞋi alua sa Sialtiel.
Ma sa Sialtiel ka alua sa Serababel.
13 Sa Serababel ka alua sa Abaeud,
sa Abaeud ka alua sa Elaeakim,
sa Elaeakim ka alua sa Aso.
14 Sa Aso ka alua sa Sadok,
sa Sadok ka alua sa Akim,
sa Akim ka alua sa Eliud.
15 Sa Eliud ka alua sa Elaesa,
sa Elaesa ka alua sa Matan,
sa Matan ka alua sa Jakob.
16 Sa Jakob ka alua sa Josef araꞋi Ꞌi Mary teꞋa sa Jesus neꞋe kira saea logo Ꞌani na Christ, osiꞋana niaꞋa neꞋe na ngwae God nia filia fuana tatalafaꞋa Ꞌanga.
17 Ma talaꞋae maꞋi ana sa Abraham leleka ka dao ana sa David na ngwae tatalafaꞋa, akwala ma fai unitaꞋi ngwae. Sui ka talaꞋae maꞋi ana sa David na ngwae tatalafaꞋa leleka maꞋi ka dao ana kaidaꞋi ba malimae kira ki ngalia ngwae Ꞌi Israel ki Ꞌuana Ꞌi Babilon, taꞋi akwala ma fai unitaꞋi ngwae. Ma ka talaꞋae ana kaidaꞋi ngwae Israel ki kira leka Ꞌuana Ꞌi Babilon leleka maꞋi ka dao ana kaidaꞋi sa Jesus na Christ nia futa, taꞋi akwala ma fai unitaꞋi ngwae laꞋu.
Na futalana maꞋi sa Jesus na Christ
(Luke 2:1-7)
18 Na futalana maꞋi sa Jesus na Christ nia Ꞌuri: KaidaꞋi kira alu fafia Ꞌi Mary na teꞋa sa Jesus fuana sa Josef, ma noaꞋa kera kasi tua fiku Ꞌua, Ꞌi Mary ka saiana nia kulufaꞋa naꞋa sulia na AnoꞋi ru Abu. 19 Ma sa Josef, na ngwae neꞋe kira alu fafia fuana, nia ka manata Ꞌuana ka ilangaꞋinia, osiꞋana niaꞋa na ngwae saga. Bore ma nia Ꞌaila Ꞌani faꞋaꞋekelana Ꞌi maana ngwae ki, ma ka manata Ꞌuana ka ilangaꞋi ago ana. 20 Bore ma kaidaꞋi nia ka manata goꞋo Ꞌana Ꞌua sulia na ru neꞋeri ki, na Ꞌainsel God ka faꞋataꞋi fuana Ꞌi saena maliu boleꞋa ka Ꞌuri, “Josef Ꞌae, ꞋaeꞋo ngwae ana kwalafa sa David, Ꞌoe kosi maꞋu Ꞌani korelana Ꞌi Mary fuana na Ꞌafe Ꞌoe. DuꞋungana nia kulufaꞋa lala sulia na AnoꞋi ru Abu. 21 Ma nia ke baꞋa faꞋafuta taꞋi ngela ngwane, ma Ꞌoke saea Ꞌani sa Jesus (neꞋe fadalana ‘FaꞋamauri’), sulia nia ke baꞋa faꞋamauria na ngwae nia ki faꞋasia na abula taꞋangaꞋa kira ki.”
22 Ma na ru neꞋe ki ka fuli fasi Ꞌiri ka faꞋamamana ru ba God nia faꞋarongo maꞋi Ꞌani, ana kaidaꞋi ba profet nia fata Ꞌuri, 23 “TaꞋi sariꞋi abugani ke baꞋa ina ma ka faꞋafuta taꞋi ngela ngwane, ma kira ke saea Ꞌani sa Emanuel.”✡ Ma fadalana sata neꞋeri: “God nia tua faꞋi kia.”
24 Ma kaidaꞋi sa Josef ada naꞋa, nia ka sasi naꞋa sulia ru neꞋeri ki neꞋe Ꞌainsel God saeꞋe fuana. Ma nia ka korea naꞋa Ꞌi Mary. 25 Bore ma noaꞋa kera Ꞌiri tua fiku Ꞌua leleka ka dao ana kaidaꞋi Ꞌi Mary nia faꞋafuta na ngela ngwane. Ma sa Josef ka faꞋasata Ꞌani sa Jesus.
✡ 1:23 Aesea 7:14