\NormalFont\ShortTitle{Niligur}

{\MT A UMANA KAKAILAI NA NILIGUR



\par }\ChapOne{1}{\SH A umana mangana niligur kai ra tarai Sion ba dia ki na vilavilau
\par }
{\Q \VerseOne{1}Ua, ra pia na pal nina i ga kor ma ra tarai i ki na lingling ika!

\par }{\Q Ua, i da ra ua na vavina, nina i ga ngala pire ra lavur vuna tarai!

\par }{\Q Ua, nina i ga tadar na vavina ta ra umana papapar i tar ki na vilavilau!


\par }{\Q \VS{2}I tangtangi tuna ra marum, ma ra lur na matana i varababakai ta ra pagupagu na ngiene;

\par }{\Q Ta diat par dia lalaure pa ta na i vamaram ia;

\par }{\Q A umana talaina par dia tar vagu pa ia, dia tar ki na vargegelenai me.


\par }{\Q \VS{3}Iuda i tar mareng, tago i ki na malari, ma tago ra papalum i tup ia;

\par }{\Q I ki livuan ta ra umana Tematana, ma pa i tikan tadav ra ningo;

\par }{\Q Diat par dia korot mur ia dia tar korot tadav ia ba i ki na malari.


\par }{\Q \VS{4}A umana nga Sion dia ki na niligur, tago pa ta na mulai i vana ta ra ngala na lukara;

\par }{\Q Kana lavur mataniolo dia kapakapana ka, kana umana tena tinabar dia riri;

\par }{\Q Kana umana inip na vavina a umana biaui, ma ia iat i ki ma ra niligur.


\par }{\Q \VS{5}Diat dia ki na vargegelenai me dia tar ki na lua, kana umana ebar dia tamtavua;

\par }{\Q Tago ra Luluai i tar vakadik ia ure kana peal varpiam;

\par }{\Q Kana umana bul ikilik dia tar vana ta ra kini na vilavilau ta ra luaina mata i ra ebar.


\par }{\Q \VS{6}Ma ra minamar par i tar panie kan natu i Sion;

\par }{\Q Kana umana luluai dia varogop ma ra umana me ba pa dia tikan tadav ta pia na vura,

\par }{\Q Ma dia tar lop kan nina i korot mur diat, tago pa ta ongor i diat.


\par }{\Q \VS{7}Ta ra e i ki na kinadik tana, ma ta ra e i malari tana,

\par }{\Q Ierusalem i nuk pa kana lavur vakak na tabarikik, nina i ga vatur vake papa ania iat;

\par }{\Q Ba kana tarai dia virua ta ra lima i ra ebar, pa ta na i maravut ia;

\par }{\Q Diat dia ki na vargegelenai me dia ga gire, ma dia ga varkulumai ure kana binilua.


\par }{\Q \VS{8}Ierusalem i tar varpiam tuna, kari i da ra magit i kerek;

\par }{\Q Diat par dia ga ru ia go dia pidimuane, tago dia tar gire ra pakana tuna;

\par }{\Q Maia, i oir, ma i tur tapuku.


\par }{\Q \VS{9}Kana mal i keo; pa i ga nuk pa ra mutuaina;

\par }{\Q Kari i tar bura vakaian; pa ta na i vamaram ia;

\par }{\Q Luluai, una bobe ra magit i tup iau; tago ra ebar i tar vangala pa mule.


\par }{\Q \VS{10}Nina dir ki na vargegelenai me i tar tulue ra limana upi kana lavur vakak na magit;

\par }{\Q Tago i tar gire ba ra umana Tematana dia tar ruk ta kana pal i gomgom,

\par }{\Q Nina u ga vartuluai tana ba koko diat a ruk ta kaum kivung.


\par }{\Q \VS{11}Kana tarai par dia oir, dia nuk upi ra nian;

\par }{\Q Dia tar kia kadia lavur vakak na magit upi ra magit na nian, upi ra bala i diat na lagar tana;

\par }{\Q Luluai, una gire, ma una bobe, tago iau tar ki kaina.


\par }{\Q \VS{12}Avat par ba ava vana pakit, pa ava mari iau vang?

\par }{\Q Ea, avat a gire upi ta niligur ba dir varogop ma kaugu niligur, nina di pait ia tagu,

\par }{\Q Nina ra Luluai i tar vatakunuan ra balagu me ta ra bung i ngangal na kulot tana.


\par }{\Q \VS{13}Marama liu i tar tulue ra iap ta ra umana urugu, ma i tar ongor pa diat;

\par }{\Q I tar vatur ra ubene ure ra kaugu, i tar tulue vatalil iau;

\par }{\Q I tar li iau, ma iau bilua ra bungbung parika.


\par }{\Q \VS{14}Ra limana i tar vi tar ra kip i vuna ta kaugu lavur varpiam;

\par }{\Q Di tar vi guve diat, dia tar ki taun ra inoagu; i tar vapanie ra dekdekigu;

\par }{\Q A Luluai i tar tul tar iau ta ra lima i diat ba pa i tale iau pi ina tur bat diat.


\par }{\Q \VS{15}A Luluai i tar pidimuane kaugu lavur lebe piragu;

\par }{\Q I tar vatut ra ngala na kor ure iau upi na ubu vue kaugu umana barmana;

\par }{\Q A Luluai i tar rua ra inip na vavina Iuda da ta ra tung na vain.


\par }{\Q \VS{16}Ure go ra lavur magit iau tangtangi, ma ra matagu i lur;

\par }{\Q Tago ra tena varmaram ba na valagar ra balagu i tar ki vailik kan iau;

\par }{\Q A umana natugu dia tar lingling ika, tago ra ebar i tar ongor.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{17}Sion i tultulue ra limana; pa ta na akari ba na vamaram ia;

\par }{\Q A Luluai i tar vartuluai ure Iakob ba diat dia ki kikil ia diat a vargegelenai me;

\par }{\Q Ierusalem i da ra magit i kerek pire diat.


\par }{\Q \VS{18}A Luluai i tar takodo; tago iau tar piam vue kana vartuluai;

\par }{\Q Ea, avat ra lavur vuna tarai par, avat a valongore, ma avat a gire kaugu niligur;

\par }{\Q Kaugu lavur inip na vavina ma kaugu lavur barmana dia tar vana ta ra kini na vilavilau.


\par }{\Q \VS{19}Iau ga oro upi ra umana talaigu, ma dia ga tuam pa iau;

\par }{\Q Kaugu umana tena tinabar ma kaugu umana patuana dia tar mat ta ra pia na pal,

\par }{\Q Ba dia ga tikan upi ra magit na nian upi diat a valagar ra bala i diat me.


\par }{\Q \VS{20}Ea Luluai, una gire; iau tar ki na malari; ra balagu i purpuruan;

\par }{\Q I tapuku ra balagu, tago iau tar varpiam tuna;

\par }{\Q Aro irai a pakat na vinarubu i varvaligur, ma ati ra pia na pal a minat.


\par }{\Q \VS{21}Di tar valongore kaugu niriri; pa ta na ati ba na vamaram iau;

\par }{\Q Kaugu lavur ebar par dia tar valongore ra varvai ure kaugu kini na purpuruan; dia gugu, tago u tar pait ia;

\par }{\Q Ta kaum vartuluai na ga vut boko ra bung u ga vatang ia, ma diat a vardada ma iau.


\par }{\Q \VS{22}Boina ba kadia lavur varpiam diat a tur rikai ta ra luaina matam;

\par }{\Q Ma una babali pire diat, da u ga bali kaugu lavur varpiam piragu;

\par }{\Q Tago mangoro kaugu niriri, ma ra balagu i tar bilua.




\par }\Chap{2}{\SH A umana mangana niligur kai ra tarai Sion dia vana rikai tai ra Luluai
\par }
{\Q \VerseOne{1}Ua, ra Luluai i tar turup natu i Sion ma ra bakut i ta ta kana kankan!

\par }{\Q I tar rapue ra minamar i Israel marama ra bala na bakut ura ra pia,

\par }{\Q Ma pa i ga nuk pa ra ruarua na kauna ta ra bung i kankan tana.


\par }{\Q \VS{2}Ra Luluai i tar konom vue ra lavur kuba i Iakob par, ma pa i ga varmari;

\par }{\Q Ta kana kulot i tar rapue ra umana dekdek na pia na pal kai natu i Iuda;

\par }{\Q I tar vue tar diat ra pia iat; i tar vakaina ra kiki na varkurai ma ra umana luluai tana.


\par }{\Q \VS{3}Ta kana nginangal na kulot i tar kutu vue ra ram u Israel par;

\par }{\Q I tar tak vue ra limana tuna ta ra luaina mata i ra ebar;

\par }{\Q Ma i tar vaimur Iakob da ra biro na iap nina i vaimur ra magit kikil ia.


\par }{\Q \VS{4}I tar lale kana panak da ra ebar, i tar tur ta ra papar a lima tuna da ra tena tur varbat,

\par }{\Q Ma i tar ubu doko diat par dia vakak ta ra mata i diat ta ra kuba i natu i Sion.

\par }{\Q I tar lolonge kana karangap na kankan da ra iap.


\par }{\Q \VS{5}A Luluai i tar varogop ma ra ebar, i tar vamutue Israel;

\par }{\Q I tar vamutue kana lavur pal na luluai; i tar nila vue kana lavur dekdek na pia na pal;

\par }{\Q Ma i tar vangala ra tabunuk ma ra tinangi ta ra natu i Iuda.


\par }{\Q \VS{6}I tar re vakaina vue ra kubana da ra pal na uma, ma i tar li vue kana pal na kivung;

\par }{\Q A Luluai i tar kure ba da valubane ra ngala na kivung ma ra Bung Sabat ta ra gunan Sion.

\par }{\Q Ma ta kana ngala na kulot i tar pidimuane ra king ma ra tena tinabar.


\par }{\Q \VS{7}A Luluai i tar vung vue kana uguugu na vartabar, i tar milikuane kana pal i gomgom,

\par }{\Q I tar nur tar ra umana kakamir ta kana lavur pal na luluai ta ra lima i ra ebar;

\par }{\Q Dia tar urung ta ra kuba i ra Luluai da ta ra bung i ra ngala na kivung.


\par }{\Q \VS{8}A Luluai i tar kure ba na re vue ra liplip kikil natu i Sion;

\par }{\Q I tar vung tar ra vinau na valavalar, pa i tak vue ra limana kan ra nila;

\par }{\Q I tar vabilua ra bobokon ma ra liplip; dir par dir tarip.


\par }{\Q \VS{9}Kana umana banbanu dia tar tapunang ra pia; i tar re vue kana lavur kinalat, ma i tar bubur diat;

\par }{\Q Kana king ma kana umana luluai dia ki livuan ta ra umana Tematana; pa ta vartovo na varkurai mulai;

\par }{\Q Kana umana propet bula pa dia vatur vake ta ninana tai ra Luluai.


\par }{\Q \VS{10}A umana patuana kai natu i Sion dia ki ra pia ka, dia ki mut uka;

\par }{\Q Dia tar imire ra tobon ta ra ulu i diat, dia vi pit ma ra mal na tabun;

\par }{\Q A umana inip na vavina Ierusalem dia ula tadoko.


\par }{\Q \VS{11}A matagu i tar gavul ma ra tinangi, a balagu i purpuruan;

\par }{\Q A katigu i tar bura ra pia ure ra vinirua i tadav kaugu tarai;

\par }{\Q Tago ra umana bul ikilik ma ra umana kuramana dia matmat ika ta ra lavur nga na pia na pal.


\par }{\Q \VS{12}Dia tir ra umana na i diat dari: Akave ta kon ma ta vain?

\par }{\Q Ba i talili ra mata i diat da ra mata i ra tarai dia kinkin ta ra lavur nga na pia na pal,

\par }{\Q Ba dia vung vue ra tulungea i diat ta ra bongbongo i ra umana na i diat.


\par }{\Q \VS{13}Ava ra magit ina ve tar ia tam? Ava ra magit ina valarue amur me, u natu i

\par }{\Q Ierusalem?

\par }{\Q Ava ra magit ina valar tar ia tam upi ina vamaram u me, natu i Sion, a inip na vavina?

\par }{\Q Tago kaum kinkin i ngala da ra ta; to ia na valagar u?


\par }{\Q \VS{14}Kaum umana propet dia tar gire ra umana ninana ure u, a umana ninana vakuku ma ra umana ninana na papaua;

\par }{\Q Ma pa dia vaarike kaum varpiam upi da vatalil u kan ra kini na vilavilau;

\par }{\Q Dia gire ke ra magit vakuku ure u, ma ra magit i vuna ta kaum kini na vilavilau.


\par }{\Q \VS{15}Diat par dia vana pakit dia papar tam;

\par }{\Q Dia ititinga, ma dia loe ra ulu i diat ta ra natu i Ierusalem, ma dia biti dari:

\par }{\Q Dave, go di vatang ia vang ba, Ra minamar kakit, Ra pia na pal ba ra rakarakan a gunagunan i gugu tana?


\par }{\Q \VS{16}Kaum lavur ebar par dia panganga ure u;

\par }{\Q Dia ititinga, ma dia vangvangia ra pal a ngie i diat; dia biti dari: Ave tar konom vapar ia;

\par }{\Q A dovotina ave ga nuk upi go ra bung; ave tar laun tadav ia, ave tar gire.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{17}A Luluai i tar pait ra magit i ga nuk upi ia; i tar pait ot pa kana tinata;

\par }{\Q Da i ga vartuluai amana tana, i tar rapue ma pa i ga varmari;

\par }{\Q Ma i tar tul tar ra ebar upi na gugu ma u, i tar vangala ra ram u diat ava vargegelenai ma diat.


\par }{\Q \VS{18}A bala i diat i ga tangi tadav ra Luluai;

\par }{\Q U a liplip kikil natu i Sion, boina ba ra lur na matam na varababakai ra keake ma ra marum da ra tava alir;

\par }{\Q Koko una talanguan; koko ra kiau na matam na ngo.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{19}Una tut, una kukula ra marum ta ra lavur varkia na monamono;

\par }{\Q Una lolonge vaarike ra nuknukim da ra tava ta ra luaina mata i ra Luluai.

\par }{\Q Una tulue ra limam tadav ia upi na valaun kaum umana bul ikilik,

\par }{\Q Nina dia matmat ta ra lavur ngu na nga par.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{20}Ea Luluai, una gire; ia nam u ga pait ra dari pirana?

\par }{\Q Dave, ra vaden diat a en ra vuai ra paka i diat, ra umana bul ba dia tal diat?

\par }{\Q Dave, da ubu doko ra tena tinabar ma ra propet ta ra pal i gomgom kai ra Luluai?


\par }{\Q \VS{21}A barmana ma ra kua dir va ra pia ta ra umana nga;

\par }{\Q Kaugu umana inip na vavina ma kaugu umana barmana dia tar virua ta ra pakat na vinarubu;

\par }{\Q U ga ubu diat ta ra bung u kulot i tana; u ga vardodoko, ma vakir u ga varmari.


\par }{\Q \VS{22}Da ta ra bung i ra ngala na kivung, u ga oro upi ra lavur magit iau dadadar tana ta ra lavur papar.

\par }{\Q Ma pa ta na i ga pila, ma pa ta na i ki valili ta ra bung ra Luluai i kulot i tana;

\par }{\Q Diat iau ga rite diat, ma iau ga vangala diat, kaugu ebar i tar vapanie diat.




\par }\Chap{3}{\SH A varmari kai God na valaun pa diat
\par }
{\Q \VerseOne{1}Iau ra tutana ba i tar kairane ra kinadik ta ra vivirit kai kana kankan.


\par }{\Q \VS{2}I tar agur pa iau, ma i tar ben pa iau upi ina vana ta ra bobotoi, ma vakir ta ra kapa.


\par }{\Q \VS{3}A dovotina i tar tur bat vatikene iau ra bungbung parika.


\par }{\Q \VS{4}I tar vabibian ra vio na pakagu ma ra pal a pakagu; i tar bubur ra umana urugu.


\par }{\Q \VS{5}I tar papait bat iau, ma i tar vaki ra magit i mapak tuna kikil iau, ma ra kinadik i tup iau.


\par }{\Q \VS{6}I tar vaki iau ta ra umana gunan na bobotoi, da diat dia tar mat amana tana.


\par }{\Q \VS{7}I tar liplip bat iau upi koko ina irop; i tar vamamat ra agu vinau na palariam.


\par }{\Q \VS{8}Maia, ba iau oro ma iau kail upi na maramaravut iau, i banu bat vue kaugu niaring.


\par }{\Q \VS{9}I tar pore kaugu nga ma ra vat di ga mut ia, i tar vagene kaugu lavur nga.


\par }{\Q \VS{10}I da ra bear\FTNT{*}{{\FR 3:10: }{\FT{A bear, tika na mangana leing, a tena varkarat, ma i ngala ra dekdekina.}}} piragu ba i kiki uai, da ra leon ta ra lokor.


\par }{\Q \VS{11}I tar varara iau na nga, ma i tar kadal iau; i tar valingling iau.


\par }{\Q \VS{12}I tar lale kana panak, ma i valabat upi iau ma ra pu.


\par }{\Q \VS{13}I tar go ra balagu ma ra umana pu ta kana popopoi.


\par }{\Q \VS{14}Iau ra magit na varkulumai pire kaugu tarai par; ma dia varvaula ure iau ra bungbung par.


\par }{\Q \VS{15}I tar vabuka iau ma ra magit i mapak, i tar tabar vamaur iau ma ra kini na malari.


\par }{\Q \VS{16}I tar bubur ra pal a ngiegu ma ra raga, i tar tuba iau ma ra kabu na iap.


\par }{\Q \VS{17}Ma u tar kari vavailik vue ra balagu kan ra malmal; iau ga valubane ra bo na kini.


\par }{\Q \VS{18}Ma iau ga biti: A dekdekigu i tar panie, ma pa iau nuk upi mule ta magit tai ra Luluai.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{19}Una nuk pa kaugu kinadik ma kaugu kini na malari, ra magit i mapak ma ra tava i mapak.


\par }{\Q \VS{20}A balagu pa i valubane dir boko, ma i ki na niligur.


\par }{\Q \VS{21}Iau nuk pa go, kari iau papait na nurnur.


\par }{\Q \VS{22}A varmari kai ra Luluai i vuna tago pa da tar imur, tago kana varmar i tur tukum.


\par }{\Q \VS{23}I kalamana vatikai ta ra bungbung na malana; ma u dovot tuna.


\par }{\Q \VS{24}A tulungeagu i biti: A Luluai kaugu tiniba, kari ina nurnur tana.


\par }{\Q \VS{25}A Luluai i mari diat dia nurnur tana, i mari nina i tikatikan upi ia.


\par }{\Q \VS{26}I topa ia ba ra tutana na ki nunur ma na ki vovovon upi ra valavalaun kai ra Luluai.


\par }{\Q \VS{27}I topa ra tutana ba na. puak pa ra kip ba i barmana boko.


\par }{\Q \VS{28}Boina ba na ki varkolono ma na ki mut uka, tago i tar vung tar ia.


\par }{\Q \VS{29}Boina ba na vung ra ngiene ta ra tobon; ona damana kan na boina mulai.


\par }{\Q \VS{30}Boina ba na pukue tar ra pagupagu na ngiene ta nina i par ia; boina ba na tup ia ra varvul pirana.


\par }{\Q \VS{31}Tago ra Luluai pa na varvarokoloi pa na mutu.


\par }{\Q \VS{32}Tago ba i varvatakunuan, namur i varmari mulai varogop ma kana ngala na varmari.


\par }{\Q \VS{33}Tago vakir i gugu pi na vakadik ra tarai, ba upi na vatakunuan ra bala i diat.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{34}Ba di rua bereng ra umana vilavilau ta ra rakarakan a gunagunan,


\par }{\Q \VS{35}Ba di kure varara ra takodo na magit kai ta tikai ta ra luaina mata i ra Ngala Kakit,


\par }{\Q \VS{36}Ba di pukue varara ra varkurai ure tika na tutana, ra Luluai pa i manane nam.


\par }{\Q \VS{37}To ia i tatike ra tinata ba da pait ot pa ia, ona ra Luluai pa i vartuluai tana?


\par }{\Q \VS{38}Dave, ra boina ma ra kaina pa i vana rikai ta ra ngie i ra Ngala Kakit vang?


\par }{\Q \VS{39}Ta ra ava ra tutana a launa i tata na urur, ra tutana di bali kana varpiam pirana?


\par }{\Q \VS{40}Boina dat a tikatikan ta kada lavur mangamangana, ma dat a valar ia, ma dat a vana tapuku tadav ra Luluai.


\par }{\Q \VS{41}Boina ba ra nuknuk i dat ma ra lima i dat na araring tadav God arama ra bala na bakut.


\par }{\Q \VS{42}Ave tar varpiam, ma ave tar tut na varpiam; ma pa u ga nuk vue.


\par }{\Q \VS{43}U tar punang taun avet ma ra kankan, ma u tar korot mur avet; u tar vardodoko, ma pa u ga varmari.


\par }{\Q \VS{44}U tar pulu mule u ma ra bakut upi koko kaveve niaring na ruk piram.


\par }{\Q \VS{45}U tar vaki avet da ra magit i kerek, ma da ra puta livuan ta ra umana Tematana.


\par }{\Q \VS{46}Kaveve lavur ebar par dia tar manga panganga tadav avet.


\par }{\Q \VS{47}A bunurut ma ra tung dir tadav avet, a nila ma ra vinirua.


\par }{\Q \VS{48}A lur na matagu i varababakai da ra tava i alir ure ra vinirua i tadav kaugu tarai.


\par }{\Q \VS{49}A matagu i manga lur vatikai, ma pa i ngo pit,


\par }{\Q \VS{50}Tuk tar ta ra bung ra Luluai i gigira ba, ma i bobe marama ra bala na bakut.


\par }{\Q \VS{51}I kadik ra balagu ta ra magit iau gire ba i tadav ra vaden ta kaugu pia na pal.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{52}Diat dia ebar vakuku tadav iau dia tar korot vakaina iau da di korot vakaina ra beo.


\par }{\Q \VS{53}Dia tar vamutue kaugu nilaun ta ra pal na banubat, dia tar tupar iau ma ra vat.


\par }{\Q \VS{54}A ulugu i dudu ta ra lubu; iau ga biti dari: Iau tar virua.


\par }{\Q \VS{55}Iau ga kail upi ra iangim, Luluai, mara iat ra tung.


\par }{\Q \VS{56}U tar valongore ra nilaigu; koko una ang bat ra talingam ba iau kakail upi ra maramaravut.


\par }{\Q \VS{57}U ga kakari maravai ta ra bung iau ga kail u; u ga biti: Koko u burut.


\par }{\Q \VS{58}Luluai, u ga varkurai maravut iau; u ga valaun iau.


\par }{\Q \VS{59}Luluai, u tar gire ra kaina magit di pait ia tagu; una varkurai ure iau.


\par }{\Q \VS{60}U tar gire kadia varobo par ma kadia lavur varpit upi iau.


\par }{\Q \VS{61}U tar valongore kadia varvul; Luluai, ma kadia lavur varpit upi iau;


\par }{\Q \VS{62}Ra tinata kadiat dia tut na vinarubu ure iau, ma ra magit di nuk vakuku pa ia ure iau ta ra bung parika.


\par }{\Q \VS{63}Una gire ba dia kiki ma ba dia tut; dia kakailai na varkulumai ure iau.


\par }{\Q \VS{64}Luluai, una babali pire diat varogop ma ra papalum na lima i diat.


\par }{\Q \VS{65}Una valeo ra bala i diat; kaum varvabilak na tadav diat.


\par }{\Q \VS{66}Una korot diat ma ra kankan, ma una ga vamutue diat kan ra vavai ra bala na bakut kai ra Luluai.




\par }\Chap{4}{\SH I tar ot ra balbali pire ra tarai Sion
\par }
{\Q \VerseOne{1}Ua, ra goled i tar kubar! Ua, ra goled i tar kaina, nina i ga ngatngat muka!

\par }{\Q Di tar lolonge guve ra umana vat na pal i gomgom ta ra lavur ngu na nga.


\par }{\Q \VS{2}A umana ngatngat na natu i Sion, diat dia varogop ma ra vakak na goled,

\par }{\Q Di tar varogopane diat ma ra pal a tava, ra papalum kai ra tena pait la na pia!


\par }{\Q \VS{3}Ea, ra umana kuabar na pap dia tul tar ra u i diat, dia vau ra umana natu i diat;

\par }{\Q Ma ra umana vaden ta kaugu tarai dia dekdek da ra umana murup ta ra bil.


\par }{\Q \VS{4}A karamea i ra kuramana i ki petep ta ra ul a ngiene, tago i mar;

\par }{\Q A umana bul ikilik dia lul upi ta nian, ma pa ta na i tabar diat.


\par }{\Q \VS{5}Diat dia ga en ra magit ma ra nangnang dia mulmulum na nga;

\par }{\Q Diat dia ga mong ma ra mal meme ba dia ga bul dia va ta ra umana ul a puta.


\par }{\Q \VS{6}Tago ra kaina mangamangana ba kaugu tarai dia ga pait ia i ngala ta ra kaina mangamangana kai Sodom,

\par }{\Q Nina di ga vue pukue vue da ta ra kopono pitu mata, ma pa ta lima i ra tarai i ga bili ia.


\par }{\Q \VS{7}Kana umana luluai dia ga barabara tuna, ma ra tava pata; dia ga pua tuna, ma ra polo na u pa i pua damana;

\par }{\Q A paka i diat i ga mong ma ra bo na nilaun, ma i ga bagabagele da ra ngatngat na vat;


\par }{\Q \VS{8}Go ra mata i diat i korakorong ma ra teke na mi pata; vakir da nunure diat ta ra lavur nga;

\par }{\Q A pal a paka i diat i petep ta ra uru i diat; i tar maranga, i tar da ra davai.


\par }{\Q \VS{9}Diat ba ra pakat na vinarubu i ubu diat, dia ti doan ta diat ba dia virua ta ra mulmulum;

\par }{\Q Tago go diat dia kuvakuvoro, tago dia iba upi ra vuai ra uma.


\par }{\Q \VS{10}A umana vavina, a umana tena varmari, dia tar kabalane ra umana natu i diat;

\par }{\Q Dia ga da ra adia magit na nian ta ra e ba ra vinirua i ga tadav kaugu tarai.


\par }{\Q \VS{11}A Luluai i tar pait ot pa kana karangap na kankan, i tar lolonge kana nginangal na kulot;

\par }{\Q Ma i tar vautunge ra iap aro Sion, ma ra iap i tar vaimur ra vunapaina.


\par }{\Q \VS{12}A umana king ta ra rakarakan a gunagunan ma ra tarai par dia ki ra pia pa dia kapupi ia,

\par }{\Q Ba ra tena vargegelenai ma ra ebar dir a olo ta ra mataniolo Ierusalem.


\par }{\Q \VS{13}Tago kana umana propet dia ga varpiam, ma kana umana tena tinabar dia ga rara,

\par }{\Q Ma dia ga ubu ra umana tena takodo tana.


\par }{\Q \VS{14}Dia pepere da ra umana pula ta ra lavur nga, a gap i vadur diat.

\par }{\Q Ma damana i dekdek upi ra tarai diat a bili kadia mal.


\par }{\Q \VS{15}Dia biti ta diat: Avat a vana! A umana dur! Avat a vana! Avat a vana! Koko da varbili!

\par }{\Q Ba dia vilau ma dia tenten vurvurbit, ra tarai dia biti pire ra umana Tematana: Koko diat a kiki mulai ati.


\par }{\Q \VS{16}A mata i ra Luluai iat i tar korot varbabaiane diat; pa na nuk pa mule diat;

\par }{\Q Pa di ga ru ra umana tena tinabar, pa di ga mari ra umana patuana.


\par }{\Q \VS{17}A mata i dat i gavul boko ma ra ginigira upi ra tena maramaravut vakuku;

\par }{\Q Ba da ga makmakila, da ga ki pa ra tarai ba pa i topa diat upi diat a valaun dat.


\par }{\Q \VS{18}Di tikan mur ra pal a kau i dat ma i dekdek ba dat a vana ta kada lavur nga.

\par }{\Q A mutuai dat i tar maravai, kada kilala i tar ot; tago ra. mutuai dat i tar pot.


\par }{\Q \VS{19}Diat dia korot mur dat dia lulut tuna, ra umana minigulai liu pa dia lulut damana.

\par }{\Q Dia ga korakorot dat ta ra lualuana, dia ga kiki uai upi dat ta ra pupui.


\par }{\Q \VS{20}A vuvu na bilau i dat, nina ra Luluai i ga tar ku ia, i tar virua ta kadia umana ubu;

\par }{\Q Nina da ga biti ure dari: Livuan ta ra umana vuna tarai dat a laun ta ra maluruna.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{21}Una gugu ma una ga, natu i Edom, u ba u ki ta ra gunan Us;

\par }{\Q Ra momamomo na tadav u bula; una longlong boko ma ra nimomo, ma una ga pala vue kaum mal.


\par }{\Q \VS{22}Natu i Sion, i tar par ra balbali ure kaum varpiam; pa na kap vavilavilau vue mule u;

\par }{\Q Natu i Edom, na bali kaum kaina papalum; na vaarike kaum varpiam.




\par }\Chap{5}{\SH A niaring upi ra varmari
\par }
{\Q \VerseOne{1}Luluai, una nuk pa ra magit i tar tadav avet;

\par }{\Q Boina una gire kaveve kini na vavirvir.


\par }{\Q \VS{2}A gunan nina ave ga kale pa ia di tul tar ia ta ra umana vaira,

\par }{\Q A kubakuba i vevet ta ra umana Tematana.


\par }{\Q \VS{3}A umana nat na ling avet, pa ta tama i vevet,

\par }{\Q A umana na i vevet dia da ra umana ua na vavina.


\par }{\Q \VS{4}Ave tar kia kaveve mani upi ta tava na nimomo;

\par }{\Q Di ivure kaveve davai pire vevet.


\par }{\Q \VS{5}Diat dia korot mur avet dia ki taun ra inoa i vevet;

\par }{\Q Ave tar talanguan, ma pa ave ngo ta ik.


\par }{\Q \VS{6}Ave tar lulul ma ra tarai Aigipto.

\par }{\Q Ma damana ma ra tarai Asiria, upi avat a en ta magit.


\par }{\Q \VS{7}A umana tama i vevet dia tar varpiam, ma dia tar panie;

\par }{\Q Ma ave kairane ra balbali ure kadia varpiam.


\par }{\Q \VS{8}A umana tultul uka dia kure avet,

\par }{\Q Ma pa ta na akari ba na valaun avet kan ra lima i diat.


\par }{\Q \VS{9}Ave varurue ra aveve magit, ma ave to na virua tana,

\par }{\Q Ure ra pakat na vinarubu arima ra pupui.


\par }{\Q \VS{10}A pal a paka i vevet i avian da ra ubu

\par }{\Q Ure ra ngala na oao ta ra mulmulum.


\par }{\Q \VS{11}Dia ga vakaina ra vaden Sion,

\par }{\Q Ma ra umana inip na vavina ta ra lavur pia na pal Iuda.


\par }{\Q \VS{12}Di tar al vatokobe ra umana luluai ta ra lima i diat;

\par }{\Q Pa di ru ra mata i ra umana patuana.


\par }{\Q \VS{13}A umana barmana dia puapuak ra vat na uduudu;

\par }{\Q Ma ra umana bul dia burabura ba dia kakave ra davai.


\par }{\Q \VS{14}A umana patuana pa dia ki mulai ta ra mataniolo.

\par }{\Q Ma ra umana barmana dia tar ngo ta ra malagene.


\par }{\Q \VS{15}A gugu ta ra bala i vevet i tar par;

\par }{\Q Di tar pukue kaveve malamalagene pi na varogop ma ra tinangi.


\par }{\Q \VS{16}A kere na luluai i tar bura kan ra ulu i vevet;

\par }{\Q A umana biaui avet! Tago ave tar varpiam.


\par }{\Q \VS{17}Ure go, ra nuknuk i vevet i tar bilua;

\par }{\Q Ure go ra lavur magit, ra mata i vevet i tar gamgavul;


\par }{\Q \VS{18}Ure ra luana Sion nina i tar lingling;

\par }{\Q A umana kuabar na pap dia limlibur tana.


\par }{\Q \VS{19}U Luluai, u kiki vatikai,

\par }{\Q Kaum kiki na king i tur vatikai ta ra lavur taun tarai pa na mutu.


\par }{\Q \VS{20}Ta ra ava u valubane vatikene avet,

\par }{\Q Ma u ki kan avet mangoro na kilakilala?


\par }{\Q \VS{21}Luluai, una valilikun avet piram, ma avet a lilikun;

\par }{\Q Una vakalamane kaveve kini da amana.


\par }{\Q \VS{22}Ba kan u tar okole vakakit vue avet,

\par }{\Q Ma u kankanuane tuna avet bar?


\par }