4
I enana ra mangana kini kal Nebukadnesar
1 Nebukadnesar ra king, tadav ra lavur vuna tarai, ma ra lavur vuna gunan, ma ra lavur alaala tinata, nina dia ki ta ra rakarakan a gunagunan: A malmal na tavua pire vavat! 2 Iau tar nuk ia ba ina ve tar ra lavur vakilang ta vavat ma ra lavur magit na kinaian nina God ra Ngala Kakit i ga pait ia piragu. 3 Kana lavur vakilang a umana enana ta! Ma ra lavur magit na kinaian i pait ia a umana dekdekina ta! Kana varkurai i tur tukum, ma kana varkurai pire ra lavur taun tarai mutu.
4 Iau Nebukadnesar iau ga ki bulu ta ra kubagu, ma iau ga tavua ta kaugu pal na king. 5 Iau ga ririvon ma iau ga burut ta nam ra ririvon; ma ba iau ga va ra lavur nuknukigu ma ra lavur ninana ta ra balagu dia ga vapurpuruan iau. 6 Kari iau ga vartuluai ba da agure varuk ra lavur tena kabinana Babilon piragu, upi diat a vakapa iau ta ra kukurai ra ririvon. 7 Io, ra umana tena papait, ra umana tena agagar, ra umana Kaldea, ma diat dia tikan upi ra vakilang ta ra bakut, dia ga pot; ma iau ga ve kaugu ririvon ta diat, ma pa i ga tale diat ba diat a pala ra kukuraina piragu. 8 Io, tuka boko Daniel i ga pot piragu, a iangina ba Beltesasar varogop ma ra iang i kaugu god, nina ra tulungea i ra umana lia na god i kiki tana; ma iau ga vaarike ra ririvon pirana, ma iau ga biti: 9 Beltesasar, u ra lualua ta ra umana tena papait, tago iau nunure ba ra tulungea i ra umana lia na god i kiki tam, ma pa ta magit na pidik i vapurpuruan u, boina ba una vaarike ra lavur ninana ta kaugu ririvon, ma una pala tar ra kukuraina tagu. 10 A lavur ninana ta ra nuknukigu ba iau ga va ta kaugu vava dia ga dari: iau ga gigira, ma tika na davai i ga tur livuan ta ra rakarakan a gunagunan, ma i ga manga tuluai urama. 11 A davai i ga tar tavua, ma i ga dekdek, ma i ga tuluai urama kakit, ma di ga gire ta ra rakarakan a gunagunan par. 12 A mapmapina i ga lubalubang, ma i ga peal ra vuaina, ma diat pat dia ga iaian tana; a umana king ra pupui dia ga malmalur tana, ma ra umana beo liuliu dia ga rakarakan ta ra ingaingarina, ma ra lavur mangana dia laun dia ga maur tana.
13 Ba iau ga va iau ga gigira ta kaugu lavur ninana, ma iau ga gire tika na monamono, a tena gomgom, i ga vana ba marama ra bala na bakut. 14 I ga manga oro ma i ga biti dari: Mut vue ra davai, bual vue ra lavur ingaingarina, imar vue ra mapmapina, imire vue ra vuaina; boina ba ra umana king diat a vana kan ra bitina, ma ra umana beo liuliu kan ra ingaingarina. 15 Ia kaka da nur vue ra bitina ma ra umana okorina upi diat a tur ta ra pia, ma da vi ia ma ra palariam tuna ma ra palariam gobol; na tur uka livuan ta ra vura i gumaguma ta ra pupui. Boina ba na bilim ma ra mavoko, ma na en ra lavur magit i lubalubang da ra umana leing ra pupui; 16 da kia vue ra nuknuk i ra tutana tana, ma da tul tar ra nuknuk i ra vavaguai tana; ma na kiki damana lavurua na kilala. 17 Go ra magit i vana rikai ta ra varkurai kai ra umana monamono, ma go ra vartuluai i vuna ta ra tinata kai ra umana tena gomgom, upi ra tarai diat a nunure ba ra Ngala Kakit i varkurai ta ra kiki na varkurai kai ra tarai, ma i tul tar ia ta nina iat i mainge, ma i vaki ra umana ikilik tuna ta ra tarai pi diat a lualua tana. 18 Iau, Nebukadnesar ra king, iau ga ririvon damana. Ma u Beltesasar, una vaarike ra kukuraina, tago ra umana tena kabinana par ta kaugu vuna gunan pa i tale diat upi diat a ve iau ta ra kukuraina; ma ga u, i tale u tago ra tulungea i ra umana lia na god i ki tam.
19 Ma Daniel, a iangina Beltesasar, i ga kaian mat tai ta ik a pakana bung ma i ga ngarangarao ra balana. A king i ga tata ma i ga biti tana: Beltesasar, koko una ngarangarao ta ra ririvon ba ta ra kukuraina. Beltesasar i ga bali ia ma i ga biti: Kaugu luluai, boina ba ra ririvon na tadav diat dia milmilikuane u, ma ra kukuraina na tadav kaum lavur ebar. 20 Nam ra davai u ga gire, nina i ga tavua ma i ga ongor, ma i ga tuluai urama kakit, ma di ga gire ta ra rakarakan a gunagunan par; 21 nina ra mapmapina i ga potar, ma ra vuaina i ga peal, ma diat par dia ga iaian tana; nina ra lavur king ra pupui dia ga kiki ta ra bitina, ma ra umana beo liuliu dia ga rakarakan ta ra ingaingarina: 22 u ra king nam ra davai, u nina u tar tavua ma u tar dekdek. Tago kaum minamar i tar ngala, ma i tuk urama ra bala na bakut, ma kaum varkurai i tuk tar ta ra mutuaina langlangun na rakarakan a gunagunan. 23 Ma nam ra monamono, a tena gomgom, ba ra king i ga gire i vana ba marama ra bala na bakut ma i ga biti dari: Mut vue ra davai, nila vue; ia kaka da nur vue ra bitina ma ra umana okorina upi diat a tur uka ta ra pia, ma da vi ia ma ra palariam tuna ma ra palariam gobol, ma na tur uka livuan ta ra vura i gumaguma ta ra pupui; ma boina ba na bilim ma ra mavoko, ma na en ra lavur magit i lubalubang da ra umana leing ra pupui, tuk tar ta ra bung ba lavurua na kilala dia par tana; 24 u ra king, go ra kukuraina: Go ra varkurai kai ra Ngala Kakit, nina i tar tadav kaugu luluai ra king, 25 ba da korot vue u kan ra tarai, ma avat a kiki varurung ma ra umana leing ra pupui, ma da kure u pi una en ra vura da ra umana bulumakau, ma da vabilim u ma ra mavoko marama ra bakut, ma lavurua na kilala una kiki damana, tuk una nunure ba ra Ngala Kakit i varkurai ta ra kiki na varkurai kai ra tarai, ma i tul tar ia ta nina iat i mainge. 26 Ma tago di tar vartuluai ba da nur vue ra bit a davai ma ra okorina, damana bula kaum varkurai na tur padikat tam ba u ga tar matoto tana ba ra Bala na Bakut i varvarkurai. 27 Io, u ra king, boina ba una mulaot ta kaugu tinata na varvateten, ma una kia vue kaum varpiam ma ra mangamangana takodo, ma kaum bilak na mangamangana ma ra varmari tadav diat di ki taun diat, kan da valolokon kaum kini na malmal.
28 Go ra lavur magit dia ga tadav ra king Nebukadnesar. 29 Ba i ga par a vinun ma a urua na gai i ga vanavana ta ra ul a pal na king ta ra gunan Babilon. 30 Ra king i ga tata ma i ga biti dari: Vakir go ra ngala na Babilon vang, nina iau ga pait ia ta ra ngala na dekdekigu pi ra kuba i ra king na tur tana ma upi da ru kaugu ngala na kini? 31 A tinata pa i ga irop par boko kan ra ngie i ra king, ma ra nilai tikai i ga arikai marama ra bakut dari: U ra king Nebukadnesar, di ve u dari: Di tar tak vue kaum varkurai kan u; 32 ma da korot vue u kan ra tarai, ma avat a kiki varurung ma ra lavur leing ra pupui; da kure u pi una en ra vura da ra bulumakau, ma una ki vue lavurua na kilala, tuk una nunure ba ra Ngala Kakit i varvarkurai ta ra kiki na varkurai kai ra tarai, ma i tul tar ia ta nina iat i mainge. 33 Ta nam ra pakana bung di ga pait ot pa nam ra magit pire Nebukadnesar. Di ga korot vue kan ra tarai, ma i ga en ra vura da ra bulumakau, ma ra pal a pakana i ga pupuk ma ra mavoko, ma ra pepe na uluna i ga lolovina da ra ivuna taragau, ma ra pulegi na limana da ra pulegi na beo.
34 Ma ba i ga par nam ra lavur kilala, iau Nebukadnesar iau ga tadarake ra bakut, ma ra nuknukigu i ga kapa mulai, ma iau ga tata vadoane ra Ngala Kakit, ma iau ga pite pa ia, ma iau ga ru nina i laun pa na mutu; tago kana varkurai a varkurai pa na mutu, ma kana varkurai i tur padikat pire ra lavur taun tarai mutu; 35 ma ra tarai par ta ra rakarakan a gunagunan dia da ra magit vakuku; ma i pait ra lavur magit i mainge pire ra kor arama ra bala na bakut, ma pire ra tarai bula dia ki ta ra rakarakan a gunagunan; ma pa ta na i tigal valar pa ra limana, ma pa ta na i tir valar pa ia dari: Ava u pait ia?
36 Ta nam ra bung iat i ga kapa mulai ra nuknukigu; ma kaugu ngala na kini ma kaugu ngala na minamar dir ga lilikun mulai piragu, upi na mamar kaugu varkurai; ma kaugu umana tena varkurai ma kaugu umana luluai dia ga tadatadav iau, ma di ga vaki mule iau ta kaugu kiki na varkurai, ma kaugu kini i ga ngala muka. 37 Io, iau Nebukadnesar iau pite pa ra King arama ra bala na bakut, ma iau manane, ma iau ru ia; tago i dovot kana lavur papalum, ma kana lavur mangamangana dia takodo; ma nina dia papait na luluai i varuva valar pa diat.