13
Ri man wahair wini hawono
(Mrk. 4:1-9; Luk. 8:4-8)
1 Lere onne me'ede Yesus namhara nakar onne laa naikoro oir lapa arkanne. 2 Heri rahu mai lupurala Yesus, de An ha'a laa korkoro ida wawanne, naikoredi. Heri onnenihe ramriri herraram. 3 Ai nodi wanakunu naho'ok wakuku panaeku nammori na'ahenia,
“Ler ida, man howok kirna ida nodi wini hawono lan wahair nin kirna. 4 An wahair ne, wini heruwali nadiyaur kalla wawan, de manu liwliwar mai na'an mouwedi. 5 Heruwali nadiyaur elimo'o wakwaku. Memen pelek mori ono elimo'o tarana mehe, 6 maa rakan lere ulu, namlau napro'ukedi ono ka na'a'ar. 7 Wini namehin nadiyaur ruri roke raram, mori, maa ruri roke eren lolode, de elewesnedi. 8 Maa, ma nadiyaur elimo'o man meur na'ihiyedi, de ihin ennen lernala rewen welikelu, welneme, rakan rahu rehi.
9 Ende lo'o mi kilinum aile, makani wawa'an.”
Yesus kukunohi hi'ihepe An nair wanakunu naho'ok
(Mrk. 4:10-12; Luk. 8:9-10)
10 Man lernohi pakunohi Yesus mai ra'ukani Ai, “Alhi'ihepe nair wanakunu naho'ok noro herie?”
11 Yesus walha na'ahenia, “Makromod Lalap nala woroin mi leke mauroin hi'ihehewi Ai nodi molollo ri mormori. An hi'i mi mauroin panaeku ma nasinuwar onne, ri namehin, ka. 12 Ri ma nauroinedi Ainu'u wanakuku wawa'an taran me'e, lo'o ra'uwali woroin narehi nalewen makun, maa ri ma kan peinohi Ainu'u wanakuku onne, nin woroin taran man aile, lo'o rala wali'uredi.
13 Enpenia Ya'u nair wanakunu naho'ok eniyeni wakuku herie ono:
‘Hir do'odo'one, maa naise ri ma kan do'on,
hir derderne, maa naise ri ma kan derne,
la ka rauroin haida-haida.’
14 Ende inhawa man Makromod Lalap konohiyedi lolo nabi Yesaya nonolu eni namwali noro hi,
‘Lo'o mim dederne mamani, maa ka mauroin haida.
Lo'o mim dodo'on mamani, maa ka mauroin inhawa ma namwali, *
15 ono mi honorok akim kerhe,
de mamhene makani, mamhene do'on, la mamhene mauroin.
Ende Ka'u huri mim do'on, derne, mauroin, la wali wali'ur Maya'u leke Ya'u hi'i wa'an mi.’ ”
16 Yesus na'aheni Nina man lernohi pakunohi enihe, “Mi akim nahuwa'anedi, ono mim do'on la derne kokkoo. * 17 Loi honorok wawa'an Ainu'u panaeku ma na'ono eniyeni: Nonolu nabi-nabi roro ri nammori ma akin mou lolo Makromod Lalap kalarna, hi raram nodi do'on inhawa mim dodo'on lere eniyeni, la raram nodi derne inhawa mim dederneni, maa lere onne Ka'u mai noho wawan makun de hi kar do'on kar derne.”
Yesus napa'aha wanakunu ri man wahair wini hawono
(Mrk. 4:13-20; Luk. 8:11-15)
18 “Derne wawa'an! Ya apa'aha wanakunu ma na'ono ri man wahair wini hawono eni. 19 Wini ma nadiyaur kalla wawan naise ri man derne hi'ihehewi Makromod Lalap nodi molollo ri mormori, maa ka rauroin wawa'an. Hayakyak Makromon mai nahoredi wini man aiyedi ai akin me'e. 20 Wini ma nadiyaur elimo'o wakwaku eni, naise ri man derne Makromod Lalap Lirna Wawan, la kokale noro wawa'an, 21 maa lirna onne ka na'a'ar akin, de ka nalo'ol moluwedi. Lere an lernala apinpinha ono an derne nakani Makromod Lalap Lirna Wawan, an waliyedi kili'urne. 22 Wini ma nadiyaur lolo ruri roko raram, naise ri man derne Makromod Lalap Lirna Wawa'an eni, maa an ma'irhu nin hehewek nainair akilere, la raram nodi lernala kanaru nammori penia kan ilitolle Makromod Lalap Lirna Wawa'an eni. Ende wini onne kan woi, 23 maa wini ma nadiyaur elimo'o man meur onne na'ono ri man derne nakani la nauroin Makromod Lalap Lirna Wawan eni. Ende ihin ennen nammori, heruwali lernala ihin ennen rewen rahu ida, heruwali welneme, la heruwali welikelu.”
Penek hohore man morile gandum raram
24 Yesus nala wanakunu naho'ok ida wali'ur na'aheni, “Lere Makromod Lalap nodi molollo ri mormori, naho'ok naise ri man howok kirnida. Ri onne lan pekir ariyono wini gandum man wa'an nina kirne. 25 Alam ida, ri na'akeme ramkukuru ne, nina arwali mai wahair penek hohoro woi nina kirne raram mene nala'a. 26 Lere wini hawonne mori la woin namhara, penek hohore mori wewerre noro gandum onne.
27 Orkirne nina man howok enihe mai ra'aheni, ‘Pape, lere pekir ariyono wini nonolu eni, kirne ra'amouwedi la pape pekir ariyono wini man wa'an menee, alhi'ihepe penek hohoro mormori raram me'e?’
28 Orkirne walha na'ahenia, ‘Onne ainu'u arwali nin hini'i.’
Nina man howok ra'ukani wali'ur, ‘Lo'o pape ne'e, am laa he'uledi penek hohoro onne, ka?’
29 An walha na'ahenia, ‘Yono, kalo'o gandum onno nahine'uledi haenhi. 30 Na'amolia mori wewerre rakan nina alam rereku mene ya'u konohi ma neku enihe ra'ukwuku penek hohore, leke harne. Onne horu, ra'ukwuku gandum rodi laa ra'akene lolo ainu'u na'akene onno.’ ”
Makromod Lalap nodi molollo ri mormori eren na'uwawali
(Mrk. 4:30-32; Luk. 13:18-19, 13:20-21)
31 Yesus nala wanakunu naho'ok ida wali'ur heri onne na'aheni, “Lere Makromod Lalap nodi molollo ri mormori lo'o naise wanakunu naho'ok eniyeni. Ri ida nala wini au manu waku ida* hap nin kirna. 32 Wini au manu waku onne tutusiyana wake'e, maa an moriyedi, lapa narehi nano au or'oriyana man aile lolo onne na'akeme, penia namwali au'ono lape, de manu liwliwar mai hi'i rira wonne min hinan hanan.”
33 Yesus nala wanakunu naho'ok ida wali'ur heri onne na'aheni, “Lere Makromod Lalap nodi molollo ri mormori lo'o naise ha ma namwali lere maeke nodi ragi nawa'aha noro tapon terigu nammori (lo'o kilo werro'o woro'o). Nalo'oledi tarana mene na'akeme ha'a wawa'an.”
Alhi'ihepe Yesus wakuku nair wanakunu naho'ok mamani?
(Mrk. 4:33-34)
34 Yesus wakuku heri panaeku rahu nair wanakunu naho'ok mamani. 35 An wakuku heheni leke inhawa man nabi-nabi ra'aheniyedi nonolu eni namwali. Hi ra'aheni,
“Ya'u nair wanakunu naho'ok mamani wakuku hi panaeku ma nasinuwaredi nano lere noho nina ma namwali.” *
Yesus napa'aha wanakunu penek hohoro mori gandum raram
36 Onne horu, Yesus hoikaruwedi heri eni, wali laa nakar me'e. Nina man lernohi pakunohi enihe mai ra'aheni, “Pape kene ma'amou ma'aropo wanakunu naho'ok ‘penek hohoro man mori gandum raram’ ke'e.”
37 An walha, “Ri man pekir ariyono wini man wa'an, Ai onne, Ri Mormori Ananne. 38 Kirne onne, noho eni wawan. Wini man wa'an onne, ri ma namwaliyedi Makromod Lalap Nina ri me'e, la penek hohoro onne, ri man lernohi Hayakyak Makromon. 39 Arwali man wahair penek horhoro woi onne, Hayakyak Makromon. Alam rereku onne, lere alam man horu, la ri ma neku onnenihe ramwali hophopon a'am raram. 40 Lere onne hi ra'ukwuku penek hohore leke harne, namnenehe noro noho wawan nin man horu. 41 Lere onne Ri Mormori Ananne hopon Nina hophopon a'am raram enihe ra'ukwuku ri na'akeme man ailanna noro ma nakoko rin hi'i dohohala. 42 Onne horu, man ailanna onnenihe sopol laedi kawali pire ai porom raram. Lolo aiye man mormori onne, hi raherhere mamani la apinha wake'e.
43 Enla lere onne ri man akin mou lolo Makromod Lalap kalarne laa minle hi Aman Nin noho worworu, la hir siksik lerlere naise lere lolo onne. Ende mi kilinum aile derne makani!”
Linikir kanaru ma nasinunuware
44 “Lere Makromod Lalap nodi molollo ri mormori lo'o naise linikir kanaru man wella ai wawan rawilo'edi elimo'o wi'in. Ler ida ri ida mai do'onne, laa nawilo'edi wali'ur, la akin nahuwa'an rehi de wali laa na'olu mouwedi nina hahaa na'akeme nanumene mai nodi kupan onne weli noho onne.”
Mutiyara man ma'aruru
45 “Lere Makromod Lalap nodi molollo ri mormori naho'ok naise ri ida ma nanoin mutiyara man wella ai wawan leke weli. 46 Lere an do'on mutiyara man ma'aruru wake'eni, ai na'oluwedi nina hahaa na'akeme leke nodi weli mutiyara onne.”
Ri man nohu meki
47 “Lere Makromod Lalap nodi molollo ri mormori naho'ok naise ri ma nodi dari laa meki nanoin i'in, de lernala i'in warna-warna nammori. 48 I'in nammoriyedi dari raram, de ma nohu meki eni ri'ik mai ro. I'in man wa'an eni, hir loiyedi lo'or raram, la ma kan wa'an sopoledi. 49 Onne namnenehe noro lere alam noho nina man horu. Lere onne lo'o Makromod Lalap Nina hophopon a'am raram lan reiha'ar ri man ailanna nano ri ma akin mou lolo Makromod Lalap kalarna. 50 Ri man ailanna, sopol laedi kawali pire ai porom raram. Lolo aiye man mormori onne, hi raherhere mamani la apinha wake'e.”
Linikir kanaru naho'ok noro wanakuku man lo'olo'ol noro man worworu
51 Yesus na'ukani Nina man lernohi pakunohi enihe, “Lo'o mi mauroinedi panaeku enihe na'akeme me'e?”
Hir walha, “Ai mauroinedi me'e, Pape.”
52 Ende Ai na'aheni wali'ur hi na'ahenia, “Meser Horok Lap ma nauroinedi hi'ihehewi Makromod Lalap nodi molollo Nin ri, hi onne naho'ok naise ri ornakar ida ma nala nin linikir kanaru lo'olo'ol noro worworu nano nina panaku onno mai paharne.”
Manina Nazaret kar kokala Yesus
(Mrk. 6:1-6; Luk. 4:16-30)
53 Yesus loikaru wanakunu naho'ok onnenihe horu, Ai namharedi lolo onne 54 wali wali'ur laa Nina lekloi. Rakanedi An wakuku ri lolo Yahudi nina kerei raram. Heri man derne Ainina wanakunu eni polletilu, la ida ma ne'el ida na'ahenia, “Ri eni lernala woroin noro molollo man lewlewen eni nano ewi? 55 Nin pape tukan au, ee ka? Nin mame lo'o ma naran Maria onne, la Yakobus, Yusup, Simon noro Yudas onne mo'oniwalinhe, ee ka? 56 La narna na'akeme holi mai eni haenhi. Ai nauroin ha rahu eniyeni nano ewi?” 57 Ende hi ra'okuledi Yesus.
Enimaa Yesus na'aheniyedi hi na'ahenia, “Nabi ida lolo ewi-ewi ri nahiyene arore, maa lolo nina lekloi noro nakar raram, ka.” 58 Hi akin ka naili'il Ai, de Ai kan hi'i hahaa nammori ri kan dodo'onnala makun lolo onne.
* 13:14 Yes. 6:9-10 * 13:16 Luk. 10:23-24 * 13:31 ‘Au manu waku’ herre ‘sasawi waku’. * 13:35 Mzm. 78:2