﻿MAÁRƖKƖ.
12.
Bɩlɛ́ bʊwɔ́rɔ́ gɛ Yeésu waabáázɩ wɛ ŋmatɩnáa tɔmgɛɛza-daá sɩsɩ: «Ɩrʊ́ naárʊ wooɖuu ná víinyi tiyísi, ngɛ waalá kárɔɔ́ ɩlára ɩmɩlɩná ɩvɔɔ́, ɩbáa lénlé bánnyaazɩ́ víinyi bíya nɛ́, ɩma lénlé fereɖáa wɔ́njɔwʊ́ʊ na befére nɛ́ buwóro. Ngɛ wɔɔgbɔ́ɔ fɔɔ́ kɛḿ icéle wenbá bánvarɩ́m víinyi nɛ́ bɩka ɩmʊ́ ɩɖɛ́ɛ nɩ́bááwʊ. 
Víinyi bíya kɔrɩ́ɩ-dɛ́ɛ sáátɩ waadála nɛ́, ngɛ weedíri bɔwʊtá-dʊ́ʊ naárʊ wenbá weejéle wɛ ɩvɔɔ́ nɛ́ sɩsɩ íbo ɩkámʊ́ ɩmʊ́ ɩdɛ́ɛ ńbɩ ɩkɔ́gɔ́ná ɩmʊ́. 
Amá, wenbá bánvarɩ́m víinyi nɛ́ beegbí bɔwʊtá-dʊ́ʊ babá bamá, bɩka bɔkɔ́ɖɔ́ɔ yɩ nʊ́ʊ́zɩ riké. 
Fɔɔ́-dʊ́ʊ weedétirí bɔwʊtá-dʊ́ʊ naárʊ ɖʊɖɔ bɔjɔ́. Ɩlɛ́ ɖʊɖɔ, baagáma ɩgʊjʊʊ́, bɩka babá bakádʊʊ yɩ. 
Ngɛ waadásɩ itíri naárʊ ɖʊɖɔ; ngɛ baagágʊ́ ɩlɛ́. Ngɛ weedíri nɛbɛ́rɛ ɖʊɖɔ bɔɖɔ́ɔ. Baabá bakáma badaá nɛbɛ́rɛ, bɩka bakágʊ́ lí ńba. 
Ibiyaalʊ́ weení waabá ɩsɔ́ɔ́lɩ yɩ nɛ́ iriké gɛ bɩɩga yɩ. Ngɛ weedíri ɩlɛ́ kegbiirinɔ́ɔ-dɛ́ɛ. Ilomaazɛ́-daá sɩsɩ: “Bánɖʊ́ʊ mebiyaalʊ́ gírímá.” 
Amá, wenbá bánvarɩ́m víinyi nɛ́ bɔɔdɔ́ ɖamá sɩsɩ: “Tííbí-dʊ́ʊ nbɩlɛ́! Ɩgɔ́nɩ! Ɖɩ́kʊ́ yɩ bɩka ɖɩkpɔ́ɔ tííbí.” 
Ngɛ beegbí yɩ bakʊ, bɛɛzɛlɩ́ yɩ bɔlɔná víinyi fɔɔ́ wɔ́rɔ́.» 
Ńna gɛ Yeésu wɔɔbɔ́ɔ́zɩ wɛ sɩsɩ: «Nŋɩ́nɩ́ gɛ fɔɔ́-dʊ́ʊ wánlám. Wɔ́ngɔnɩ́, na iyéle bakʊ wenbá bánvarɩ́m víinyi nɛ́ bɩka ɩkpɔ́ɔ fɔɔ́ icéle kɩ́faláa. 
Kɛtɛngɛrɛ mɩ́dákála baaŋmáa Ɩsɔ́ɔ-dɛ́ɛ Tɔ́m Tákaraɖá-daá nɛ́ gɛ? Baaŋmáa gɛ sɩsɩ: “Bʊ́ʊ́rɛ wenɖé maaráa weegízi ɖɛ nɛ́, ɖɩɩbɩsɩ ná ɖaḿ cʊnbʊʊrɛ-daá bʊ́ʊ́rɛ. 
Ɖádʊ́ʊ Ɩsɔ́ɔ waala ná bɩlɛ́. Mááɖé gɛ bɩgɛ́ɛ ɖáa.”» 
Ńna gɛ baabáázɩ cáádɩ sɩsɩ bakpa Yeésu, amá, baanɩ́ɩ zamɔ́ɔ-dɛ́ɛ nɩdáárɛ. Baabá batɩlɩ́ sɩsɩ bɔdɔ́m gɛ Yeésu waaŋmátɩ tɔmgɛɛzɩrɛ ɖɩna ɖɩdaá. Ngɛ beeyéle yɩ bɛɖɛ́ɛ. 
Beegédiri Faríizi ńba nɛbɛ́rɛ na Eróodi-dɛ́ɛ bɔwʊ́ɖɛ-daá ɩráa Yeésu-jɔ́ sɩsɩ bayɩ́ yɩ kɔdɔká ɩŋmátɩ na boyuú yɩ. 
Bɔɔgɔ́nɩ bɔtɔ́ yɩ sɩsɩ: «Kʊ́bɔnɩ́, ɖányɩ sɩsɩ toovonúm gɛ nyánŋmatɩ́, ngʊ́ bɩlɛ́ gɛ ńdánnɩɩ naárʊ nɩdáárɛ, bɩka ńdɛ́nbɛɛŋná ɩrʊ́ ɩzá-daá na nŋmátɩ. Amá, na toovonúm gɛ nyánwɩlɩ́ɩ Ɩsɔ́ɔ-dɛ́ɛ nɩ́bááwʊ. Bɩlɛ́ nɛ́ feeri ɖáa: bɩɩva nɩ́bááwʊ yáá bɩdafa sɩsɩ ɖɩ́fɛrɛ Róóma wúro kʊ́bɔnɩ́ lanpóo. Bɩɩbɔ́ɔ́zɩ sɩsɩ ɖɩ́fɛrɛ yáá ɖɩ́kɛfɛrɛ.» 
Amá, Yeésu ɩlɛ́ ɩnyɩ bɛdɛ́ɛ munááfíísi-rɔ nɛ́, ngɛ wɔɔdɔ́ wɛ sɩsɩ: «We-rɔ gɛ mɩ́nÿɩ́m ma kɔdɔká. Ɩgɔná ma liideé jɩtɔ́ɔ mɛbɛ́ɛ.» 
Ngɛ bɔɔgɔná yɩ jɩtɔ́ɔ kʊ́ɖʊmʊ́ʊ. Ńna gɛ wɔɔbɔ́ɔ́zɩ wɛ sɩsɩ: «Weení kʊjʊʊ́ na ɩyɩ́ɖɛ gɛ kɩrɔ.» Ngɛ boobúsi sɩsɩ: «Róóma wúro kʊ́bɔnɩ́.» 
Bɩnáábɩ́lɛ́ Yeésu woobúsi wɛ sɩsɩ: «Ijéle Róóma wúro kʊ́bɔnɩ́, Róóma wúro kʊ́bɔnɩ́-dɛ́ɛ ńbɩ bɩka icéle Ɩsɔ́ɔ, Ɩsɔ́ɔ-dɛ́ɛ ńbɩ.» Wentí Yeésu woobúsi wɛ nɛ́, waabá bɩlá wɛ bítí páá. 
Bʊwɔ́rɔ́ nɛ́, Sadusée ńba wenbá bɔ́ndɔ́m sɩsɩ ɩsɩɖáa ténveḿ nɛ́, boogóduu Yeésu-jɔ́ bɔbɔ́ɔ́zɩ yɩ sɩsɩ: 
«Kʊ́bɔnɩ́, anɖébi Múúsá wɔɔdɔ́ sɩsɩ: “A ɩrʊ́ abaalʊ́ wɛná igoobú abaalʊ́ ngɛ ɩrʊ́ ɩmʊ́ waazɩ́ iyéle leelú bɩka badalʊ́rʊ, bɩɩbɔ́ɔ́zɩ igoobú ɩfʊ́ leelú bɩka ɩlʊ́rʊ bíya babɩ́sɩ koobúu weení waazɩ nɛ́ ibíya.” 
Koobíya lʊbɛ wɔɔjɔɔ ná. Kaɖaa ńnɩ́ wɔɔgbɔ́ɔ alʊ́, ngɛ waazɩ́ bɩka ɩdalʊ́rʊ. 
Sɩɩlɛ ńnɩ́ waavʊ́ leelú, ngɛ waazɩ́ bɩka ɩdalʊ́rʊ. Toozo ńnɩ́ ɖʊɖɔ bɩlɛ́. 
Ngɛ baaganáa ɖʊɖɔ bɩlɛ́. Barɩ́ŋa bɔɔgbɔ́ɔ alʊ́ ɩmʊ́ baka ɖamá bɩka badalʊ́rʊ. Barɩ́ŋa baazɩ́ wɔ́rɔ́ nɛ́, ngɛ alʊ́ ɖʊɖɔ waazɩ́. 
Tɔ́ɔ, wɩ́rɛ wenɖé ɩsɩɖáa sɩ befé bɩlɛ́ nɛ́, badaá weení gɛ alʊ́ waalʊ́, káma, barɩ́ŋa bɔɔgbɔ́ɔ yɩ.» 
Ngɛ Yeésu woobúsi wɛ sɩsɩ: «Mɩ́wɛ yɩsɩ́tɩ-daá! Káma, mɩ́ɩ́sɩ Ɩsɔ́ɔ-dɛ́ɛ Tɔ́m Tákaraɖá, cáńfáná ɩdɛ́ɛ yíko. 
Ɩsɩɖáa wénvém nɛ́, aláa na abaaláa tɔ́ndɔkpɔwʊ́ ɖamá ɖʊɖɔ. Amá, bɔ́njɔwʊ́ʊ gɛ nyazɩ malááyɩ́kawá bɩlɛ́ ɩsɔ́ɔ́dáá. 
Bɩɩga ɩsɩɖáa-dɛ́ɛ fém tɔ́m nɛ́, mɩ́dákála Múúsá-dɛ́ɛ tákaraɖá-daá lé baaŋmáa nimíni wénɖée sɔɔzɔ́ɔ́zɩ nɛ́-dɛ́ɛ tɔ́m ɩbɛ́ɛ gɛ? Baaŋmáa gɛ sɩsɩ Ɩsɔ́ɔ wɔɔdɔ́ Múúsá sɩsɩ: “Mɔ́ɔ́ gɛ Ibrahím, na Ɩsaáka, na Yaakúbu bɛdɛ́ɛ Ɩsɔ́ɔ.” 
Ɩdɛkɛ́ɛ ɩsɩɖáa-dɛ́ɛ Ɩsɔ́ɔ, amá, weezíni-dɩnáa-dɛ́ɛ ńnɩ́ gɛ ɩgɛ́ɛ. Mɩ́ɩ́bá mɩ́wɛ yɩsɩ́tɩ-daá páá.» 
Mará wɩlɩɖʊ́ naárʊ waanɩ́ɩ Yeésu na Sadusée ńba bánŋmatɩ́ nɛ́, ngɛ waana sɩsɩ Yeésu waabá ibúsi wɛ kazɔ́ɔ. Ńna gɛ woogóduu Yeésu-jɔ́ ɩbɔ́ɔ́zɩ yɩ sɩsɩ: «Mará-daá, wenɖé gɛ kʊ́bɔńɖɛ.» 
Ngɛ Yeésu woobúsi yɩ sɩsɩ: «Kaɖaa ńɖɛ nɖɔ́: “Welesi Israyɛ́ɛlɩ, Ɖádʊ́ʊ Ɩsɔ́ɔ kɛ́ɛ kʊ́ɖʊḿ gɛ. 
Nyɔ́nzɔɔlɩ́ Nyádʊ́ʊ Ɩsɔ́ɔ na nyéwenbiré rɩ́ŋa, na nyégezeŋa rɩ́ŋa, na nyólomaazɛ́ rɩ́ŋa, na nyóɖóni rɩ́ŋa.” 
Bɛɛ sɩɩlɛ ńɖɛ nɖɔ́: “Nyɔ́nzɔɔlɩ́ nyɔ́rɔwʊ́ nyazɩ nyádɩtɩŋa.” Mará naárɛ fɛ́yɩ́ aagɩ́lɩ mará amʊ́ alɛ́ɛ́nɩ́ nɛ́.» 
Ngɛ Mará wɩlɩɖʊ́ woobúsi Yeésu sɩsɩ: «Nyáábá nbúsi kazɔ́ɔ, Kʊ́bɔnɩ́. Toovonúm gɛ nyááŋmátɩ sɩsɩ Ɖádʊ́ʊ Ɩsɔ́ɔ kɛ́ɛ kʊ́ɖʊḿ gɛ, ngɛ ɩbaasí, Ɩsɔ́ɔ naárʊ fɛ́yɩ́, 
ngɛ nzɔ́ɔ́lɩ yɩ na nyéwenbiré rɩ́ŋa, na nyádɩlɩ́ɩ rɩ́ŋa, na nyóɖóni rɩ́ŋa; bɩka nzɔ́ɔ́lɩ nyɔ́rɔwʊ́ nyazɩ nyádɩtɩŋa cɔɔ́ɔ kazɔ́ɔ bɩkɩ́lɩ keɖe-kanyɔ́ɔ sarásɩ na sarásɩ rɩ́ŋa.» 
Yeésu waana sɩsɩ woobusi ná áséńsí nɛ́, ngɛ wɔɔdɔ́ yɩ sɩsɩ: «Nyɛ́vɛ́yɩ́ bolíni na Ɩsɔ́ɔ-dɛ́ɛ kowúrɔ́ɔ.» Bɩlɛ́ bʊwɔ́rɔ́ nɛ́, naárʊ tokúti iyuú wenbiré ɩbɔ́ɔ́zɩ yɩ natɩ́rɩ ɖʊɖɔ. 
Yeésu wánwɩlɩ́ɩ Ɩsɔ́ɔ-dɛ́ɛ Ɖaána kʊ́bɔńga-daá nɛ́, wɔɔbɔ́ɔ́zɩ tɔ́m tɩna ɖɔ́ sɩsɩ: «Nŋɩ́nɩ́ gɛ bɩɩlá gɛ Mará wɩlɩɖáa wɔ́ndɔ́m sɩsɩ Lɛɛrʊ́ kɛ́ɛ Ɖáwʊɖa biyaalʊ́. 
Káma, Ɖáwʊɖa tɩtɩŋa, Kezeŋa Ɖacɩrɩ‑cɩrɩ ńga waaŋmatɩná ɩnɔɔ́ sɩsɩ: “Ɖádʊ́ʊ Ɩsɔ́ɔ wɔɔdɔ́ Mádʊ́ʊ sɩsɩ: ‘Cɔɔ mégíɖíiwú-rɔ, Hálɩ maɖʊ nbáɖaanáa nyɔ́nʊvɔ́-dɛɛzɩ́.’ ” 
Ɖáwʊɖa tɩtɩŋa waayáa yɩ sɩsɩ Ɩdʊ́ʊ, bɩɩlá nŋɩ́nɩ́ gɛ igúti ɩgɛ́ɛ ibiyaalʊ́ ɖʊɖɔ.» Zamɔ́ɔ tuutúúma wénwelesí Yeésu nɛ́, bɩmɔɔ́ kɩ. 
Yeésu wénveerím ɩráa ɩdɛ́ɛ wɩlɩ́ɩ-daá sɩsɩ: «Iguná laakáarɩ na Mará wɩlɩɖáa; bɔzɔɔlɛ́ɛ gɛ bónzuú kpáyɩwá kɩ́bɩɩzɩ́tɩ béngilím; bɔzɔɔlɛ́ɛ ɖʊɖɔ gɛ bɛ́nzɛɛ́ wɛ zamɔ́ɔ-daá na wɔnásɩ-daá. 
Kʊ́bɔɔ-ɖɩdáarɛ gɛ bɔzɔɔlɛ́ɛ Ɩsɔ́ɔ ɖaazɛɛɖɛ́wá-daá na ɖíínawá-daá. 
Bɛ́nlɛɛ́ leeláa-jɔ́ wenbíyɔ́ɔ rɩ́ŋa bɔwɛná nɛ́, bɩka bánlám sʊlʊ́ńdɩ kɩ́bɩɩzɩ́tɩ na bana wɛ. Bɛdɛ́ɛ nɩgbamʊʊ́ fɔ́m wánbá bɩlá ɖóni.» 
Yeésu waaŋmátɩ bɩlɛ́ bɩtɛ́ nɛ́, ngɛ woobó ití ɩcɔ́ɔ Ɩsɔ́ɔ-dɛ́ɛ Ɖaána kʊ́bɔńga-daá, kʊjɔ́ɔ́nɩ ɖaaɖʊ́ʊ́ɖɛ ɩzá-daá, bɩka ɩbɛɛ́na nŋɩ́nɩ́ ɩráa wánɖʊ́ʊ liideé kɩdaá nɛ́. Liideé-dɩnáa ɖabata wɔ́ngɔnɩ́ bánɖʊ́ʊ liidebɔná. 
Ngɛ alʊ́ leelú kɛdɛɛrɩ́ya nɛkɛ́rɛ wɔɔgɔ́nɩ kaɖʊ liideé jɩtɔ́ɔ yáawá nasɩ́lɛ sɩdatála nabʊ́rʊ nɛ́. 
Ńna gɛ Yeésu waayáa ɩwanbaaráa ɩtɔ́ wɛ sɩsɩ: «Ménveerím mɩ́ɩ toovonúm sɩsɩ alʊ́ leelú kɛdɛɛrɩ́ya kana, kaaɖʊ bɩcɛzɩ́ baaganáa rɩ́ŋa. 
Káma, baaganáa rɩ́ŋa waalɩzɩ́ weená avɛ́yɩ́na wɛ fɔ́ɔ́zɩrɛ nɛ́ adaá gɛ baɖʊ. Amá, ɩlɛ́ nɛ́, na bɩrɩ́ŋa na ɩgɛdɛɛrɩ́tɩ, weegbíízi wenbí bɩrɩ́ŋa ɩwɛná sɩ iɖi nɛ́ gɛ ɩɖʊ.» 
